II SAB/Po 64/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Drzazga (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Danuta Rzyminiak-Owczarczak Sędzia WSA Edyta Podrazik Protokolant St. sekretarz sąd. Monika Pancewicz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 stycznia 2013 r. sprawy ze skargi A. F. na bezczynność "A" Sp. z o.o. – Zakład Dystrybucji Energii – Rejon Dystrybucji P. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej I. umarza postępowanie, II. stwierdza, że bezczynność organu nie miała charakteru rażącego naruszenia prawa, III. zasądza od "A" Sp. z o.o. – Rejon Dystrybucji P. na rzecz skarżącej kwotę (...),- (...) tytułem zwrotu kosztów postępowania. Pismem z dnia (...) sierpnia 2011 r. adresowanym do "A" S. A., dalej jako "A", będącym wezwaniem do podjęcia negocjacji, A. F., za pośrednictwem pełnomocnika w oparciu o art. 4 ust. 1 pkt 5 i ust. 3, art. 6 ust. 1 pkt 3 lit. "a" tiret pierwszy ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. 2001 r. Nr 112, poz. 1198 ze zm.) wniosła m.in. o udostępnienie kserokopii wszelkich ewentualnych decyzji stanowiących podstawę lokalizacji i budowy linii elektroenergetycznych na działce o numerze ewidencyjnym (...), położonej w S. W odpowiedzi, "A" pismem z dnia (...) września 2011 r. nr (...), wyjaśniła, że urządzenia posadowione zostały na przedmiotowych nieruchomościach po przeprowadzeniu stosownych procedur prawnych. Jak podniesiono, "A" nie jest organem administracji rządowej lub samorządowej, w związku z czym nie była obowiązana do udzielenia wnioskowanej informacji publicznej. Pismem z dnia (...) września 2011 r. A. F. ponowiła żądanie udostępnienia wnioskowanych dokumentów, a w szczególności wskazanie daty budowy urządzeń elektroenergetycznych na działce nr (...) oraz o przesłanie na jej koszt kserokopii dokumentów potwierdzających przeprowadzenie stosownych procedur administracyjnych lub umożliwienie wglądu do nich, jak również o dokładne ich oznaczenie. W odpowiedzi "A" pismem z dnia (...) marca 2012 r. nr (...) poinformowała wnioskodawczynię, że dokumentacja związaną z niniejszą sprawą może zostać udostępniona do wglądu w siedzibie spółki. A. F. reprezentowana przez radcę prawnego Ł. B. wniosła następnie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skargę na bezczynność "A" polegającą na nierozpatrzeniu jej wniosku z dnia (...) sierpnia 2011 r. przy jednoczesnym niewydaniu rozstrzygnięcia w sprawie odmowy udostępnienia informacji publicznej lub umorzenia postępowania. Skarżąca wniosła o zobowiązanie wymienionej spółki do udzielenia wnioskowanej informacji. W uzasadnieniu skargi wskazano, że spółka jest zobowiązana do stosowania ustawy o dostępie do informacji publicznej, bowiem w myśl art. 4 ust. 1 pkt 5 ustawy, zobowiązanymi do udostępniania informacji publicznej, oprócz władz publicznych, są również inne podmioty wykonujące zadania publiczne (...). Dystrybucja energii elektrycznej i inne zadania wykonywane przez przedsiębiorstwo energetyczne ze względu na znaczenie energii elektrycznej dla rozwoju cywilizacyjnego i poziomu życia obywateli, a tym samym urzeczywistniania dobra wspólnego, o którym mowa w art. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, są "zadaniami publicznymi" i w konsekwencji żądane informacje dotyczą "sprawy publicznej" oraz nakładają obowiązek jej udzielenia. W dalszej części podano, że skarga na bezczynność zobowiązanego w przedmiocie udzielenie informacji publicznej nie musi być poprzedzona żadnym środkiem zaskarżenia na drodze administracyjnej. W odpowiedzi na skargę, "A" wniosła o oddalenie skargi oraz ewentualnie o umorzenie postępowania. W uzasadnieniu powyższego stanowiska przytoczono dotychczasowy przebieg postępowania, a następnie wskazano, że w dniu (...) października 2012 r. do skarżącej została skierowana informacja o odnalezieniu decyzji stanowiących podstawę lokalizacji i budowy urządzeń elektroenergetycznych. Udzielona informacja usunęła zatem stan bezczynności podmiotu. Równocześnie, zdaniem "A", w toku postępowania skarżąca wielokrotnie podkreślała, że żądanie uzyskania informacji publicznej jest oparte jedynie na jej interesie prywatnym zmierzającym do wytoczenia "A" postępowania sądowego. Nie wnioskowano więc o udostępnienie informacji dotyczącej "sprawy publicznej". Wyjaśniono również, że zgodnie z art. 1 ustawy informację publiczną stanowi informacja "o sprawach publicznych", a zgodnie z art. 6 tej ustawy udostępnieniu podlega informacja publiczna m.in. o polityce, podmiotach (organizacji, statusie prawnym, działalności i kompetencjach, strukturze własnościowej) wskazanych w ustawie i o zasadach funkcjonowania tych podmiotów (sposobie przyjmowania i załatwiania spraw, sposobie stanowienia prawa itp.) oraz o danych publicznych, w tym m.in. treść aktów administracyjnych. W katalogu powyższym brak jest zatem kategorii "wszelkie posiadane dokumenty". Oznacza to, że podmiot zobowiązany jest do udostępnienia jedynie takich dokumentów, które po pierwsze mają charakter dokumentu publicznego, a po drugie, które możliwe są do zindywidualizowania. Jako żądania złożonego na podstawie ustawy nie można więc, zdaniem "A", oceniać żądania udostępnienia kserokopii "wszelkich ewentualnych decyzji, stanowiących podstawę lokalizacji i budowy ww. linii elektroenergetycznych". Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Postępowanie podlega umorzeniu. Podstawę rozstrzygnięcia w przedmiotowej sprawie stanowiły przepisy ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. nr 112 poz. 1198 z późn. zm.). Zgodnie z art. 1 ust. 1 powołanej ustawy każda informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną w rozumieniu cytowanej ustawy i podlega udostępnieniu oraz ponownemu wykorzystaniu na zasadach i w trybie określonych w tejże ustawie. Jak wynika z kolei z art. 6 ust. 1 pkt 4 lit. a wymienionej ustawy, udostępnieniu podlegają w szczególności informacje o danych publicznych, w tym treść i postać dokumentów urzędowych, a zwłaszcza aktów administracyjnych oraz innych rozstrzygnięć. Trzeba przy tym zaznaczyć, że informacją publiczną są wiadomości dotyczące faktów zarówno wytworzone przez władzę publiczną lub inny podmiot wykonujący funkcje publiczne, jak i jedynie odnoszone (skierowane) do tych podmiotów. Biorąc pod uwagę powyższe rozważania, należy zatem uznać, że informacje żądane przez skarżącą posiadały status informacji publicznej. Dotyczyły one bowiem treści dokumentów urzędowych (decyzji administracyjnych), odnoszących się do przedsiębiorstwa energetycznego "A". Ponadto, wbrew twierdzeniom zawartym w odpowiedzi na skargę z dnia (...) października 2012 r. (k. 14-17 akt sądowych) żądanie skarżącej zostało dostatecznie sprecyzowane. W piśmie z dnia (...) sierpnia 2011 r. skarżąca wniosła bowiem o przekazanie jej kserokopii decyzji w sprawie lokalizacji i budowy linii elektroenergetycznych na działce nr (...), położonej w Sokołowie, dla której Sąd Rejonowy prowadzi księgę wieczystą nr (...). Zakres wniosku o udostępnienie informacji publicznej został zatem uszczegółowiony zarówno co do przedmiotu, jak i zakresu przestrzennego wymienionych decyzji. Trzeba przy tym zauważyć, że obowiązane do udzielenia informacji publicznej są wedle art. 4 ust. 1 pkt 5 powołanej ustawy nie tylko szeroko rozumiane organy administracji publicznej, publiczne osoby prawne lub jednostki organizacyjne albo podmioty je reprezentujące, lecz także inne podmioty lub jednostki organizacyjne, jeżeli wykonują one w szczególności zadania publiczne. Należy zarazem podkreślić, że zakres nazwy "zadania publiczne" jest szerszy od zakresu nazwy "zadania władzy publicznej". Pierwsze z tych wyrażeń abstrahuje bowiem od elementu podmiotowego, a zatem zadania publiczne mogą być wykonywane także przez podmioty niemające statusu władzy publicznej. Zadania publiczne są przy tym realizowane powszechnie i użyteczne dla ogółu, służąc zarazem osiąganiu celów wskazanych w Konstytucji RP i ustawach. Odnosząc te uwagi do specyfiki niniejszej sprawy, należy także zaznaczyć, że dostęp do zasobów energetycznych posiada podstawowe znaczenie z punktu widzenia zarówno poszczególnych jednostek, jak i społeczeństwa, w tym także z perspektywy suwerenności i niepodległości państwa (zob. wyrok TK z dnia 25 lipca 2006 r., P 24/05, OTK-A 2006, nr 7, poz. 87). Obowiązkiem władz publicznych jest zatem zapewnienie bezpieczeństwa energetycznego kraju, przy czym zadanie to jest realizowane zarówno przez organy administracji publicznej, jak i inne podmioty. Do tych ostatnich należy z kolei zaliczyć przedsiębiorstwa energetyczne, które de facto posiadają status zbliżony do przedsiębiorstw użyteczności publicznej. Znajduje to swoje odzwierciedlenie w szerokim ujęciu art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 10 kwietnia 1997 r. – Prawo energetyczne (Dz. U. z 2012 r. poz. 1059). Taki pogląd spotkał także z aprobatą w orzecznictwie (zob. wyrok NSA z dnia 18 sierpnia 2010 r., I OSK 851/10; postanowienie WSA w Warszawie z dnia 18 maja 2010 r., II SAB/Wa 14/10; postanowienie WSA w Warszawie z dnia 16 listopada 2010 r., II SAB/Wa 268/10 – Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych, http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Należy zarazem podkreślić, że w świetle art. 2 powołanej ustawy o dostępie do informacji publicznej każdemu przysługuje w zasadzie prawo dostępu do informacji publicznej, a od wnioskodawcy nie wolno żądać wykazania interesu prawnego lub choćby faktycznego. Żądania informacja – wbrew twierdzeniom podmiotu zobowiązanego – nie miała przy tym charakteru przetworzonego, a zatem nie zaistniała też podstawa do badania na mocy art. 3 ust. 1 wymienionej ustawy, czy w rozpatrywanej sprawie uzyskanie omawianych danych jest szczególnie istotne dla interesu publicznego. Dane wnioskowane przez skarżącą składały się bowiem jedynie z prostych informacji, które nie wymagały od podmiotu zobowiązanego poniesienia nadmiernych nakładów w celu opracowania i przekazania informacji końcowej. Dlatego przedsiębiorstwo energetyczne "A" nie może się skutecznie zasłaniać brakiem interesu publicznego skarżącej w uzyskaniu przedmiotowych informacji. Należy zatem uznać, że żądane informacje miały charakter informacji publicznej, a przedsiębiorstwo energetyczne "A" było podmiotem zobowiązanym do ich udostępnienia. Zgodnie z art. 13 ust. 1 powoływanej ustawy udostępnienie informacji publicznej powinno nastąpić bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku, co jednak nie miało miejsca w niniejszej sprawie. W aktach administracyjnych brak również jakiegokolwiek pisma powiadamiającego w trybie art. 13 ust. 2 cytowanej ustawy o późniejszym terminie udostępnienia żądanych dokumentów. Nadto, udostępnienie informacji publicznej powinno według art. 14 ust. 1 tejże ustawy nastąpić w formie zgodnej z wnioskiem. Dopiero wtedy ustępuje stan bezczynności podmiotu zobowiązanego do udzielenia informacji. Gdyby jednak środki techniczne, jakimi dysponuje podmiot zobowiązany nie umożliwiały udostępnienia informacji w opisany wyżej sposób, podmiot ten powinien pisemnie poinformować o tym fakcie wnioskodawcę, wskazując przyczynę zaistniałego stanu rzeczy oraz możliwy sposób udostępnienia żądanych informacji. Z tego względu nie można więc przyjąć, że stan bezczynności uchyliło pismo z dnia (...) marca 2012 r., znak (...), w którym wskazano na możliwość zapoznania się z żądanymi informacjami, ale w formie niezgodnej z wnioskiem skarżącej. Dlatego należy przyjąć, że przedsiębiorstwo energetyczne "A" pozostawało w stanie bezczynności. Niemniej, biorąc pod uwagę, że żądana informacja została ostatecznie udzielona skarżącej w piśmie z dnia (...) października 2012 r. (k. nienumerowana akt adm.), a okres oczekiwania na jej przekazanie nie był znaczny, Sąd stwierdził, że powyższy stan bezczynności nie miał charakteru rażącego. Jednocześnie, ze względu na przekazanie żądanych informacji niniejsze postępowanie należało umorzyć na mocy art. 161 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153 poz. 1270 z późn. zm.) jako bezprzedmiotowe (zob. uchwała NSA z dnia 26 listopada 2008 r., I OPS 6/08, Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych, http://orzeczenia. nsa.gov.pl). Sąd orzekł o kosztach na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w związku z § 14 ust. 2 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U. nr 163 poz. 1349 z późn. zm.).