II SAB/Po 67/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Edyta Podrazik Sędziowie Sędzia WSA Wiesława Batorowicz (spr.) Sędzia WSA Jakub Zieliński Protokolant St. sekretarz sąd. Katarzyna Fornalik po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 sierpnia 2015 r. sprawy ze skargi J. G. na bezczynność Wójta Gminy O. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej I. umarza postępowanie, II. stwierdza, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, III. zasądza od Wójta Gminy O. na rzecz skarżącego kwotę 357zł (trzysta pięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania. J. G., reprezentowany przez pełnomocnika, w dniu [...] kwietnia 2015 r. wysłał do Urzędu Gminy O., drogą elektroniczną, wniosek o udostępnienie informacji publicznej w zakresie: (1) treści umowy wraz z załącznikami zawartej z wykonawcą hali sportowej budowanej aktualnie w O., a także (2) treści SIWZ, która była podstawą do przeprowadzenia postępowania przetargowego, w którym wyłoniono wykonawcę. Dnia [...] kwietnia 2015 r. pełnomocnik J. G. ponowił drogą elektroniczną powyższy wniosek o udostępnienie informacji publicznej, przypominając, że termin na udzielenie odpowiedzi mija w dniu [...] kwietnia 2015 r. Dnia [...] kwietnia 2015 r. na adres mailowy pełnomocnika wnioskodawcy wpłynęło pismo z Urzędu Gminy O. wraz z załączonym skanem umowy z wykonawcą inwestycji, informujące dodatkowo, że treść SIWZ została opublikowana w Biuletynie Informacji Publicznej. Pismem z dnia [...] kwietnia 2015 r., przesłanym do organu drogą elektroniczną, pełnomocnik wnioskodawcy wskazał, że materiał przesłany przez Urząd Gminy O. w ramach informacji publicznej jest niekompletny, gdyż we wniosku z dnia [...] kwietnia 2015 r. wniesiono o przesłanie umowy wraz z załącznikami. Z treści umowy wynika, że jej integralną częścią jest chociażby oferta wykonawcy, natomiast na adres mailowy pełnomocnika wnioskodawcy została wysłana umowa z wykonawcą bez załączników. Wobec powyższego, pełnomocnik wnioskodawcy wezwał do uzupełnienia informacji publicznej o ww. braki, dodatkowo wnosząc o przesłanie pełnomocnictwa oraz aktualnych polis ubezpieczeniowych wykonawcy z tytułu odpowiedzialności deliktowej i kontraktowej dotyczących przedmiotowej inwestycji oraz o informacje dotyczące ewentualnych umów zawartych przez wykonawcę z dostarczycielami mediów, wnosząc o nadesłanie skanów tych dokumentów na adres mailowy Kancelarii, jeżeli znajdują się w posiadaniu Gminy. Pismem z dnia [...] maja 2015 r., przesłanym do organu drogą elektroniczną, pełnomocnik wnioskodawcy przypomniał, że w dniu [...] kwietnia 2015 r. przesłał do organu wniosek o udostępnienie informacji publicznej. W tym stanie rzeczy pełnomocnik ponowił zapytanie wyznaczając dodatkowy termin 3 dni na odpowiedź. Pismem z dnia [...] maja 2015 r. J. G., reprezentowany przez pełnomocnika, wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skargę na bezczynność Wójta Gminy O. Skarżący zarzucił organowi naruszenie art. 13 ust. 1 i 2 oraz art. 16 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej polegające na nieudzieleniu informacji publicznej zgodnie z żądanym zakresem. Na tej podstawie skarżący wniósł o zobowiązanie Wójta Gminy O. do udzielenia żądanej informacji publicznej zgodnie z pierwotnym wnioskiem z dnia [...] kwietnia 2015 r. oraz dodatkowym wnioskiem z dnia [...] kwietnia 2015 r. uzupełnionym o kolejne zapytania strony, w terminie 14 dni od daty doręczenia akt organowi, a także o zasądzenie od organu na rzecz skarżącego kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego. W odpowiedzi na powyższą skargę Wójt Gminy O. wniósł o jej oddalenie w całości, a także o zasądzenie kosztów postępowania. Zdaniem Wójta, skarżący nie wezwał Gminy w dniu [...] kwietnia 2015 r. do uzupełnienia informacji, ponieważ takie wezwanie nigdy nie dotarło do organu. Zdaniem organu nie można się zgodzić z zarzutem bezczynności w przedmiotowej sprawie. Rozszerzone informacje zostały bowiem przekazane skarżącemu drogą elektroniczną w dniu [...] maja 2015 r., czyli po otrzymaniu drogą elektroniczną wezwania z dnia [...] maja 2015 r. Pismem procesowym z dnia [...] lipca 2015 r. pełnomocnik strony skarżącej podniósł, że żądana informacja została udostępniona, jednakże dopiero w dniu [...] maja 2015 r., a więc już po wniesieniu skargi do Sądu. Podczas rozprawy sądowoadministracyjnej przeprowadzonej w dniu 19 sierpnia 2015 r. stawił się pełnomocnik organu, wnosząc i wywodząc jak w odpowiedzi na skargę. Ponadto oświadczył, że część wniosków skarżącego nie docierała do Gminy. Być może były przez system traktowane jako spam. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje: Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.; dalej w skrócie: "P.p.s.a."), kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje m.in. orzekanie w sprawach ze skarg na bezczynność organów w przypadkach określonych w pkt 1-4a. Uzasadniając rozstrzygnięcie zawarte w punkcie I wyroku wskazać należy, że bezczynność organu ma miejsce wówczas, gdy organ będąc właściwym w sprawie i zobowiązanym do podjęcia czynności, nie podejmuje jej w terminach określonych w przepisach ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (tekst jedn. Dz. U. z 2014 r., poz. 782 ze zm.; dalej w skrócie: "u.d.i.p.") i w konsekwencji pozostaje w zwłoce. Skarga na bezczynność ma na celu spowodowanie wydania przez organ oczekiwanego aktu lub podjęcia określonej czynności. Z akt sprawy wynika, że na dzień wniesienia skargi wniosek skarżącego z dnia [...] kwietnia 2014 r. o udzielenie informacji publicznej w trybie przepisów u.d.i.p., nie został załatwiony przez Wójta Gminy O., co oznacza, że organ ten pozostawał w bezczynności. Tym niemniej rozpatrując skargę na bezczynność Sąd musi rozważyć, czy po jej wniesieniu nie zaszły przesłanki do umorzenia postępowania. W niniejszej sprawie udostępnienie przez organ żądanej przez skarżącego informacji po wniesieniu do Sądu skargi na bezczynność powoduje, że zobowiązanie organu do rozpatrzenia wniosku skarżącego w określonym terminie stało się bezprzedmiotowe, a postępowanie sądowe w tym przedmiocie należało umorzyć na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 P.p.s.a. Rozpoznając niniejszą sprawę Sąd dodatkowo miał na uwadze brzmienie art. 149 P.p.s.a. Zgodnie z tym przepisem sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4a, zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu lub interpretacji lub dokonania czynności lub stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa (§ 1 zd. 1). Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa (§ 1 zd. 2). Sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1, może ponadto orzec z urzędu albo na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6. Sąd orzekający w niniejszej sprawie w pełni podziela pogląd wyrażony w postanowieniu Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 21 marca 2013 r., sygn. akt I OSK 481/13 (publ. w Internecie: http://orzeczenia.nsa.gov.pl), gdzie wskazano, że użycie w zdaniu drugim § 1 art. 149 P.p.s.a. zwrotu "jednocześnie" nie oznacza, że ta część przepisu ma zastosowanie tylko wówczas, gdy sąd zobowiązuje organ do wydania aktu w określonym terminie. Wręcz przeciwnie, z analizy tego przepisu wynika, że uwzględnienie skargi na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania administracyjnego może polegać na stwierdzeniu, że bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa albo że naruszenie prawa nie było rażące, mimo że są podstawy do umorzenia postępowania sądowego w zakresie dotyczącym zobowiązania organu do wydania aktu, z uwagi na to, że akt taki został wydany przez organ po wniesieniu skargi do sądu. Za rażące naruszenie przepisów regulujących terminy rozpoznawania wniosków o udostępnienie informacji publicznej można uznać ich oczywiste niezastosowanie lub zastosowanie nieprawidłowe, jak również długotrwałość prowadzenia postępowania, czy też brak jakiejkolwiek aktywności organu. Przy ocenie sądu, czy stwierdzona bezczynność miała charakter kwalifikowany, tj. czy była ona rażąca, znaczenie będą miały okoliczności jakie spowodowały zwłokę organu, jego działania w toku rozpoznawania sprawy oraz stopień przekroczenia terminów. Rozpoznając niniejszą sprawę w zakresie stwierdzenia, czy bezczynność podmiotu zobowiązanego do rozpatrzenia wniosku o udostępnienie informacji publicznej, miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa, Sąd doszedł do przekonania, że organ nie dopuścił się rażącego naruszenia prawa. Bezsporne jest, że zgodnie z art. 13 ust. 1 u.d.i.p. na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku, z zastrzeżeniem ust. 2 i art. 15 ust. 2. Jeżeli informacja publiczna nie może być udostępniona w terminie określonym w ust. 1, podmiot obowiązany do jej udostępnienia powiadamia w tym terminie o powodach opóźnienia oraz o terminie, w jakim udostępni informację, nie dłuższym jednak niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku (ust. 2). W przedmiotowej sprawie nie sposób dopatrzyć się ze strony organu lekceważenia skarżącego czy też celowego przedłużania postępowania. Organ twierdzi, że wniosek z dnia [...] kwietnia 2015 r. nigdy do niego nie dotarł, a po otrzymaniu późniejszego wniosku z dnia [...] maja 2015 r. organ udzielił skarżącemu bardzo szybkiej odpowiedzi. Zdaniem Sądu dla stwierdzenia, czy w rozpoznawanej sprawie miało miejsce rażące naruszenie prawa, nie jest wystarczające samo przekroczenie ustawowych terminów, które w sprawie poddanej sądowej kontroli z całą pewnością nie wynikało z ukierunkowanego na naruszenie przepisów, umyślnego działania organu. W tej sytuacji Sąd, na podstawie art. 149 § 1 zd. 2 P.p.s.a., orzekł jak w punkcie II wyroku. Orzekając o kosztach postępowania Sąd miał na uwadze art. 201 § 1 P.p.s.a., w myśl którego zwrot kosztów przysługuje skarżącemu od organu także w razie umorzenia postępowania z przyczyny określonej w art. 54 § 3. Przepis art. 54 § 3 P.p.s.a. odnosi się natomiast do sytuacji, gdy organ którego działanie, bezczynność lub przewlekłe postępowanie zaskarżono, w zakresie swojej właściwości uwzględnił skargę w całości lub w części do dnia rozpoczęcia rozprawy. Na zasądzone koszty składa się wpis od skargi w kwocie [...] zł, wynagrodzenie radcy prawnego ([...] zł - § 14 ust. 2 pkt 1 lit. c, § 2 ust. 1 i 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu: tekst jedn. Dz. U. z 2013 r. poz. 490) oraz opłata skarbowa od pełnomocnictwa ([...] zł).