III SA/Po 1006/15
WyrokWSA w Poznaniu2016-02-18
Skład orzekający: Maria Lorych – Olszanowska, Małgorzata Górecka, Marek Sachajko
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy uchwała rady gminy określająca stawkę opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi, która wprowadza dodatkowy, pozanormatywny parametr (częstotliwość odbioru) do obliczania tej opłaty, może zostać uznana za nieważną z powodu istotnego naruszenia prawa?Ratio decidendi
Sąd uznał, że wprowadzenie do uchwały rady gminy dotyczącej stawek opłat za gospodarowanie odpadami komunalnymi parametru pozanormatywnego, jakim jest częstotliwość odbioru pojemników, stanowi istotne naruszenie prawa. Opłata powinna być obliczana wyłącznie na podstawie zadeklarowanej liczby pojemników i stawki opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi, zgodnie z art. 6j ust. 3 ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach. Wprowadzenie dodatkowego parametru wykracza poza zakres upoważnienia ustawowego i jest sprzeczne z prawem, co uzasadnia stwierdzenie nieważności uchwały.Stan faktyczny
Gmina Jarocin podjęła uchwałę zmieniającą stawkę opłaty za pojemnik o określonej pojemności. Regionalna Izba Obrachunkowa stwierdziła nieważność tej uchwały, uznając, że sposób obliczania opłaty dla niektórych pojemników (4000 l, 5000 l, 7000 l) jest sprzeczny z prawem, ponieważ opłata została uzależniona od częstotliwości odbioru odpadów, co jest niedopuszczalne. Burmistrz Jarocina wniósł skargę na rozstrzygnięcie nadzorcze, zarzucając naruszenie przepisów. Sąd administracyjny rozpoznał skargę na rozstrzygnięcie nadzorcze.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 18 lutego 2016 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Maria Lorych – Olszanowska Sędziowie WSA Małgorzata Górecka WSA Marek Sachajko (spr.) Protokolant: Ref. staż. Sławomir Rajczak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 stycznia 2016 roku przy udziale sprawy ze skargi Gminy Jarocin na rozstrzygnięcie nadzorcze Kolegium Regionalnej Izby Obrachunkowej z dnia 29 lipca 2015 r. nr 15/874/2015 w przedmiocie stwierdzenia nieważności uchwały w sprawie zmiany uchwały dotyczącej stawki opłaty za pojemnik o określonej pojemności oddala skargę
Rada Miejska w Jarocinie, działając na podstawie art. 6k ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (t.j. Dz. U. z 2013 r., poz. 1399 z późn. zm.; zwanej dalej u.u.c.p.g.), art. 18 ust. 2 pkt 15, 40 ust. 1 oraz 41 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (t.j. Dz. U. z 2013r., poz. 594, z późn. zm.; zwanej dalej u.s.g.) oraz w związku z uchwałą Rady Miejskiej w Jarocinie z dnia 21 grudnia 2012 r., nr LI/319/2012, podjęła w dniu 29 czerwca 2015 r. uchwałę nr XIII/145/2015 w sprawie zmiany uchwały nr LI/319/2012 Rady Miejskiej w Jarocinie z dnia 21 grudnia 2012 r. w sprawie stawki opłaty za pojemnik o określonej pojemności.
Rada Miejska w § 1 uchwały określiła stawkę opłaty za pojemnik o określonej pojemności za gospodarowanie odpadami komunalnymi zbieranymi w sposób selektywny i nieselektywny. Stawka opłat była zależna od pojemności pojemnika oraz sposobu zbierania odpadów: selektywnego i nieselektywnego. Rada Miejska ustaliła opłaty dla dziewięciu rodzajów pojemności pojemników, przy czym dla pojemników o pojemności 4000 l, 5000 l, 7000 l określono stawki opłat za pojemnik dodatkowo określając przy kwocie stawki opłaty, iż jest to stawka za pojemnik.
Uchwałą z dnia 29 lipca 2015 r., nr 15/874/2015, Kolegium Regionalnej Izby Obrachunkowej w Poznaniu, działając na podstawie art. 18 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 11 ust. 1 pkt 5 ustawy z dnia 7 października o regionalnych izbach obrachunkowych (Dz. U. z 2012 r., poz. 1113 z późn. zm.) oraz art. 91 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2013 r., poz. 594, z późn. zm.), stwierdziło nieważność uchwały nr XIII/145/2015 Rady Miejskiej w Jarocinie z dnia 29 czerwca 2015 r. z uwagi na istotne naruszenie przepisów prawa.
W uzasadnieniu uchwały organ nadzoru stwierdził, iż skoro w treści § 1 przedmiotowej uchwały określono, że stawki są ustalane za pojemnik, to bezprzedmiotowe jest przy pojemnikach o pojemności 4000 l, 5000 l i 7000 l dodatkowe określenie przy stawce opłaty, iż jest to stawka za pojemnik. Organ nadzoru wskazał nadto, że sposób obliczania opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi dla pojemników o pojemności 4000 l, 5000 l i 7000 l jest sprzeczny z postanowieniami art. 6j ust. 3 u.u.c.p.g. Z uzasadnienia uchwały Rady Miejskiej wynika bowiem, że opłata w przypadku pojemników o pojemności 4000 l, 5000 l i 7000 l stanowić miała iloczyn liczby pojemników, częstotliwości odbioru w miesiącu (minimum dwa) i stawki za pojemnik. Z przepisu art. 6j ust. 3 u.u.c.p.g. wynika natomiast, że opłata za gospodarowanie odpadami komunalnymi, w przypadku nieruchomości, o której mowa w art. 6c ust. 2, stanowi iloczyn zadeklarowanej liczby pojemników z odpadami komunalnymi powstającymi na danej nieruchomości oraz stawki opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi, o której mowa w art. 6k ust. 1 pkt 2. Opłaty nie można uzależniać od częstotliwości odbioru odpadów.
Od powyższej uchwały Regionalnej Izby Obrachunkowej w Poznaniu, wykonując uchwałę Rady Miejskiej w Jarocinie z dnia 3 września 2015 r., nr XVI/200/2015, uchwaloną na podstawie art. 18 ust. 2 pkt 15 u.s.g., wniósł skargę Burmistrz Jarocina, zarzucając naruszenie art. 6j ust. 3 w zw. z art. 6k ust. 1 u.u.c.p.g. oraz przepisów postępowania.
W uzasadnieniu skargi strona skarżąca stwierdziła, iż zasadnym było wprowadzenie częstotliwości odbioru odpadów dla nieruchomości niezamieszkałych. Odpady z takich nieruchomości muszą być wywożone regularnie a postawienie dodatkowej liczby pojemników nie rozwiąże sytuacji. Takie rozwiązanie - zdaniem skarżącej - zostało zastosowane również w uchwałach podjętych w innych gminach.
Po zapoznaniu się ze skargą organ nadzoru podjął w dniu 23 września 2015 r. uchwałę nr 18/1076/2015, w której podtrzymał stanowisko wyrażone w uchwale nr 15/874/2015 i postanowił przekazać skargę na uchwałę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu.
W odpowiedzi na skargę Regionalna Izba Obrachunkowa w Poznaniu podtrzymała swoje stanowisko i wniosła o oddalenie skargi jako bezzasadnej. Ponadto organ nadzoru powołał orzecznictwo dotyczące kwestii będącej przedmiotem rozstrzygnięcia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje:
Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. 2014, poz. 1647), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle § 2 powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Stosownie natomiast do treści art. 3 § 2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. 2012 poz. 270 ze zm., dalej p.p.s.a.), kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego.
Podkreślić należy, że przedmiotem kontroli sądu administracyjnego w niniejszej sprawie jest legalność samego aktu nadzoru, co oznacza, iż konieczne jest zbadanie przez sąd, czy akt ten biorąc pod uwagę postępowanie w przedmiocie wydania tego aktu oraz jego treść (w szczególności argumentację zawartą w uzasadnieniu), może zostać pozostawiony w obrocie prawnym.
Zakres normatywny dotyczący niniejszej sprawy, a będący przedmiotem rozstrzygnięcia nadzorczego Kolegium Regionalnej Izby Obrachunkowej w Poznaniu obejmuje m.in. ustawę z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (t.j. Dz. U. z 2013 r., poz. 1399 z późn. zm.; zwanej dalej u.u.c.p.g.), ustawę z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (t.j. Dz. U. z 2013r., poz. 594, z późn. zm.; zwanej dalej u.s.g.), jak również uchwałę Rady Miejskiej w Jarocinie z dnia 21 grudnia 2012 r., nr LI/319/2012, oraz uchwałę Rady Miejskiej w Jarocinie z dnia 29 czerwca 2015 r. nr XIII/145/2015 w sprawie zmiany uchwały nr LI/319/2012 Rady Miejskiej w Jarocinie z dnia 21 grudnia 2012 r. w sprawie stawki opłaty za pojemnik o określonej pojemności.
Ustawa o utrzymaniu czystości i porządku w gminach normuje m.in. problematykę (a) wysokości stawek opłat za gospodarowanie odpadami komunalnymi oraz (b) określenia wzoru deklaracji. Należy wskazać, iż Sąd orzekający podziela ugruntowany już w judykaturze sądów administracyjnych pogląd, że uchwały dotyczące określenia wzoru deklaracji w sprawie opłat za gospodarowanie odpadami komunalnymi są ściśle związane z uchwałami w sprawie metody i stawki takiej opłaty. Deklaracja dotyczy bowiem jedynie kwestii technicznej, umożliwiającej pobór opłaty. Dlatego uchwały określające wzór deklaracji, jeżeli chodzi o właściwość organu nadzoru, należy traktować tak jak uchwały o metodzie i stawce za gospodarowanie odpadami komunalnymi. Z kolei przyjmuje się, że uchwały w sprawach wyboru metody ustalenia opłaty, ustalenia stawki opłaty i zwolnień od niej podlegają nadzorowi regionalnej izby obrachunkowej. (tak WSA w Gliwicach w wyroku z dnia 22.01.2015r., sygn. I SA/GL 1285/14, WSA w Gdańsku w wyroku z dnia 28,05.2014r., sygn. ISA/Gd 390/14, NSA w wyroku z dnia 02.12.2015r, sygn. II FSK 415/14, publ. CBOSA).
Dokonując merytorycznej kontroli zaskarżonego rozstrzygnięcia nadzorczego należy wyjaśnić, iż wprowadzając sankcję nieważności aktu prawa miejscowego jako następstwo naruszenia przepisu prawa, ustawodawca nie określił rodzaju naruszenia prawa. Przyjmuje się jednak, że podstawę do stwierdzenia nieważności uchwały stanowią takie naruszenia prawa, które mieszczą się w kategorii rażących naruszeń. Powyższe wynika z treści art. 91 ust. 1 zd. pierwsze w zw. z ust. 4 u.s.g., zgodnie z którymi uchwała organu gminy sprzeczna z prawem jest nieważna, chyba że naruszenie prawa ma charakter nieistotny. Pojęcie "sprzeczności z prawem" w rozumieniu art. 91 ust. 1 u.s.g. obejmuje sprzeczność postanowień uchwały z jakimkolwiek aktem prawa powszechnie obowiązującego, w tym także z rozporządzeniem – co w konsekwencji oznacza, że również z "Zasadami techniki prawodawczej", które stanowią załącznik do rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 20 czerwca 2002 r. (Dz. U. Nr 100, poz. 908 ze zm.). Choć w większości przypadków sprzeczność z konkretnymi, szczegółowymi dyrektywami legislacyjnymi zawartymi w rozporządzeniu będzie miała zapewne charakter nieistotnego naruszenia prawa, to jednak nie można wykluczyć sytuacji, w których konkretne uchybienie zasad techniki prawodawczej należy zakwalifikować jako istotne naruszenie prawa. Będzie to zwłaszcza dotyczyć reguł określanych w orzecznictwie Trybunału Konstytucyjnego (dalej: "TK") mianem "rudymentarnych kanonów techniki prawodawczej" (zob. np. postanowienie TK z 27.04.2004 r., P 16/03; OTK-A 2004/4/36), nakaz przestrzegania których postrzegany jest jako jeden z elementów konstytucyjnej zasady prawidłowej legislacji (por. T. Zalasiński, Zasady prawidłowej legislacji w poglądach Trybunału Konstytucyjnego, Warszawa 2008, s. 51).
Jednym ze wspomnianych "rudymentarnych kanonów" tworzenia prawa jest niewątpliwie reguła wynikająca z § 115 w zw. z § 143 rozporządzenia, w myśl której w akcie prawa miejscowego zamieszcza się tylko przepisy regulujące sprawy przekazane do unormowania w przepisie upoważniającym (upoważnieniu ustawowym). Podobnie unormowana została dyrektywa wynikająca z art. 118 w zw. z § 143 rozporządzenia, w świetle której w akcie prawa miejscowego nie powtarza się przepisów ustawy upoważniającej oraz przepisów innych aktów normatywnych (por. G. Wierczyński, Redagowanie i ogłaszanie aktów normatywnych. Komentarz, Warszawa 2010, s. 633). Takie powtórzenie jest, co do zasady, zabiegiem niedopuszczalnym, traktowanym w dominującym nurcie orzecznictwa sądów administracyjnych i TK jako rażące naruszenie prawa (zob. wyrok WSA w Poznaniu z 30.06.2011 r., sygn. akt IV SA/Po 431/11, CBOSA). Jedynie w drodze wyjątku, uzasadnionego zwłaszcza względami zapewnienia komunikatywności tekstu prawnego, za dopuszczalne można uznać powtarzanie w aktach praw miejscowego, takich zwłaszcza jak statuty czy regulaminy, innych regulacji normatywnych. W każdym jednak przypadku tego rodzaju powtórzenia powinny być powtórzeniami dosłownymi, aby uniknąć wątpliwości, który fragment tekstu prawnego (rozporządzenia, ustawy upoważniającej czy innego aktu normatywnego) ma być podstawą odtworzenia normy postępowania (zob. S. Wronkowska [w:] S. Wronkowska, M. Zieliński, Komentarz do zasad techniki prawodawczej, Warszawa 2012, s. 35 i 241).
Jak wskazał WSA w Bydgoszczy w wyroku z dnia 27 października 2009 r. (sygn. akt II SA/Bd 688/09) "Zasady techniki prawodawczej nie tworzą upoważnienia do tworzenia prawa, stanowią pewien zbiór zasad technicznych dotyczących sposobu tworzenia prawa. Naruszenie tych zasad nie stanowi o sprzeczności uregulowań z prawem. Stanowi tylko tyle, że przepisy zostały źle skonstruowane, co nie zawsze przekreśla ich wartość." Zdaniem Sądu naruszenie zasad techniki prawodawczej jednoznaczne z istotnym naruszeniem prawa występuje m.in. wówczas, kiedy w wyniku naruszenia zasad techniki prawodawczej dochodzi do sytuacji kiedy prawodawca lokalny reguluje materię uregulowaną już aktami wyższego rzędu (tj. ustawami) ewentualnie wykracza poza zakres upoważnienia ustawowego do wydania aktu prawa miejscowego.
Mając powyższe na uwadze, należy wskazać, że zgodnie z art. 6c ust. 1 u.u.c.p.g., gminy są obowiązane do zorganizowania odbierania odpadów komunalnych od właścicieli nieruchomości, na których zamieszkują mieszkańcy. Właściciele nieruchomości, o których mowa w art. 6c, są obowiązani ponosić na rzecz gminy, na terenie której są położone ich nieruchomości, opłatę za gospodarowanie odpadami komunalnymi (art. 6h u.u.c.p.g.). Natomiast w myśl art. 2 ust. 1 pkt 4 u.c.p.g., ilekroć w ustawie mówi się o właścicielach nieruchomości – rozumie się przez to także współwłaścicieli, użytkowników wieczystych oraz jednostki organizacyjne i osoby posiadające nieruchomości w zarządzie lub użytkowaniu, a także inne podmioty władające nieruchomością.
Odnieść się należy w tym miejscu także do powoływanych przez strony niniejszego postępowania przepisów ustawowych normujących problematykę deklaracji.
Na podstawie art. 6n ust. 1 u.c.p.g., rada gminy, uwzględniając konieczność zapewnienia prawidłowego obliczenia wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi oraz ułatwienia składania deklaracji, określa, w drodze uchwały stanowiącej akt prawa miejscowego:
1. wzór deklaracji o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi składanej przez właścicieli nieruchomości, z uwzględnieniem art. 6m ust. 1a i 1b, obejmujący objaśnienia dotyczące sposobu jej wypełnienia oraz pouczenie, że deklaracja stanowi podstawę do wystawienia tytułu wykonawczego; uchwała zawiera także informację o terminach i miejscu składania deklaracji;
2. warunki i tryb składania deklaracji za pomocą środków komunikacji elektronicznej, w szczególności:
a) ich format elektroniczny oraz układ informacji i powiązań między nimi zgodnie z przepisami o informatyzacji działalności podmiotów realizujących zadania publiczne,
b) sposób ich przesyłania za pomocą środków komunikacji elektronicznej,
c) rodzaje podpisu elektronicznego, którym powinny być opatrzone.
Celem delegacji ustawowej zawartej w art. 6n cytowanej ustawy było stworzenie wzoru deklaracji dla zapewnienia gminie prawidłowego obliczenia wysokości opłaty (według sposobu określonego w ustawie, a wybranego przez gminę na mocy odrębnej uchwały) oraz ułatwienia jej składania, co wynika wprost z art. 6n ust. 1 u.u.c.p.g. Ustawowe wyliczenie zagadnień przekazanych radzie gminy do uregulowania w drodze uchwały w sprawie wzoru deklaracji jest wyczerpujące, nie jest zatem dopuszczalna wykładnia rozszerzająca zastosowania tego przepisu w odniesieniu do innych kwestii, które nie zostały w nim wymienione (por. wyrok NSA z dnia 8 listopada 2012 r., sygn. akt II OSK 2012/12, wyrok WSA we Wrocławiu z dnia 30 listopada 2006 r., sygn. akt II SA/Wr 527/06, wyrok WSA w Rzeszowie z dnia 23 października 2007 r., sygn. akt II SA/Rz 59/07). Oznacza to, że w podejmowanym, na podstawie cytowanych przepisów, akcie prawa miejscowego nie można zamieszczać postanowień, które wykraczają poza treść tych przepisów. Deklaracja o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi powinna zatem zawierać jedynie takie dane, które konieczne są do prawidłowego obliczenia wysokości opłaty.
Skarżąca zarzuciła Regionalnej Izbie Obrachunkowej w Poznaniu m.in. naruszenie art. 6 j ust. 3 oraz art. 6 k ust. 1 u.u.c.p.g.
Art. 6 j ust. 3 u.u.c.p.g. stanowi, że w przypadku nieruchomości, o której mowa w art. 6c ust. 2, opłata za gospodarowanie odpadami komunalnymi stanowi iloczyn zadeklarowanej liczby pojemników z odpadami komunalnymi powstającymi na danej nieruchomości oraz stawki opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi, o której mowa w art. 6k ust. 1 pkt 2.
Natomiast, art. 6 k ust. 1 u.u.c.p.g. normuję, że rada gminy, w drodze uchwały:
1) dokona wyboru metody ustalenia opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi spośród metod określonych w art. 6j ust. 1 i 2 oraz ustali stawkę takiej opłaty; dopuszcza się stosowanie więcej niż jednej metody ustalenia opłat na obszarze gminy;
2) ustali stawkę opłaty za pojemnik o określonej pojemności.
W niniejszej sprawie Rada Miejska w Jarocinie podjęła w dniu 29 czerwca 2015 r. uchwałę nr XIII/145/2015 w sprawie zmiany uchwały nr LI/319/2012 Rady Miejskiej w Jarocinie z dnia 21 grudnia 2012 r. w sprawie stawki opłaty za pojemnik o określonej pojemności, określając dodatkowo przy ustalaniu kwoty stawki za opłatę, że jest to stawka za pojemnik. Akt ten w omawianym zakresie powtarza – przy ustalaniu wysokości opłaty – termin "pojemnik".
Sąd stwierdza, że uchwała z dnia 29 lipca 2015 r., nr 15/874/2015, podjęta przez Kolegium Regionalnej Izby Obrachunkowej w Poznaniu stwierdzająca nieważność uchwały nr XIII/145/2015 w sprawie zmiany uchwały nr LI/319/2012 Rady Miejskiej w Jarocinie z dnia 21 grudnia 2012 r. w sprawie stawki opłaty za pojemnik o określonej pojemności jako przyczynę stwierdzenia nieważności podała naruszenie przepisów prawnych wskazanych w uzasadnieniu do tej uchwały.
Sąd stwierdza, że istotną okolicznością przemawiającą za prawidłowością działania organu nadzorczego tj. Kolegium Regionalnej Izby Obrachunkowej w Poznaniu jest - wskazane w uzasadnieniu rozstrzygnięcia - rozróżnienie pojemników (biorąc jako podstawę rozróżnienia ich pojemność). Ten element posiada niezwykle istotne znaczenie w zakresie odmiennego obliczania opłat za pojemniki wskazane w § 1 pkt 1-6, a inne - za pojemniki wskazane w § 1 pkt 7 – 9, a w konsekwencji także dla prawidłowości w zakresie prowadzenia zgodnej z prawem polityki utrzymania czystości w gminie. Podkreślić tez należy, że Sąd akceptuje pogląd wyrażony w rozstrzygnięciu nadzorczym Kolegium Regionalnej Izby Obrachunkowej w Poznaniu z dnia 29 lipca 2015 r., że wadliwe są także twierdzenia zawarte w uzasadnieniu uchwały nr XIII/145/2015, wskazujące na wprowadzenie pozanormatywnego parametru do obliczania wysokości opłat w zakresie niektórych kategorii pojemników. Sąd podkreśla, że akty prawa miejscowego – jako akty normatywne - podlegają ogłoszeniu w dzienniku urzędowym tj. w wojewódzkim dzienniku urzędowym. W ten sposób następuje konkretyzacja konstytucyjnej, określonej w art. 88 Konstytucji, zasady ich ogłaszania. Wskazać należy, że ogłaszany jest w ww. dzienniku tylko sam akt prawa miejscowego. Jednakże, istotne znaczenie posiada także uzasadnienie tego aktu, wskazujące sposób interpretacji przepisów prawnych w nim zawartych, które dokonywane jest przez twórcę tego aktu tj. organ prawodawczy. Uzasadnienie aktu prawa miejscowego posiada więc olbrzymie znaczenie w zakresie sposobu interpretacji przepisów prawa przez adresatów. Uzasadnienie aktu prawa miejscowego spełnia podobną funkcję jaką spełnia uzasadnienie projektu innych aktów normatywnych, a więc wskazuje sposób interpretacji przepisów prawa przez twórcę tego aktu.
Dlatego też m.in. sposób interpretacji przepisów prawnych zawartych w uzasadnieniu aktu prawa miejscowego, a z ww. przyczyn wadliwy i przekraczający zakres delegacji ustawowej, wskazujący dodatkowy, pozanormatywny element stanowiący podstawę do określania wysokości opłaty - jako sprzeczny z art. 6 j ust. 3 u.u.c.p.g.- nie może być uznany jako prawidłowy.
W tym miejscu należy przestawić inny akt prawa miejscowego, który powiązany jest zarówno przedmiotowo, jak i funkcjonalnie z uchwałą nr XIII/145/2015. Tym aktem jest uchwała Rady Miejskiej w Jarocinie nr XIII/146/2015, która w § 1 wskazała, że w uchwale nr LXIII/400/2013 załączniki nr 3 i 4 otrzymują nowe wzory stanowiące załączniki nr 1 i 2 do przedmiotowej uchwały (obie uchwały były przedmiotem rozstrzygnięć nadzorczych). Dopiero bowiem dokonanie analizy tych dwóch aktów prawa miejscowego Rady Miejskiej w Jarocinie pozwoli na całościowe objęcie omawianej problematyki, a w konsekwencji powyższego – będzie stanowiło podstawę do stwierdzenia zgodności z prawem rozstrzygnięcia nadzorczego Kolegium Regionalnej Izby Obrachunkowej w Poznaniu z dnia 29 lipca 2015 r.
Rada Miejska ustaliła wzór deklaracji o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi składanej przez właścicieli nieruchomości, na których nie zamieszkują mieszkańcy, a powstają odpady komunalne. Uczyniła to w załączniku nr 1 - "Deklaracja o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi" do przedmiotowej uchwały. W części F "opłata za gospodarowanie odpadami komunalnymi" deklaracji - w tabeli określającej sposób naliczenia opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi - w odniesieniu do pojemników o pojemności 4000 l, 5000 l i 7000 l określono, iż opłata za gospodarowanie odpadami komunalnymi stanowi iloczyn (a) liczby pojemników, (b) częstotliwości odbioru w miesiącu (sukcesywnie po zapełnieniu pojemnika, jednak nie rzadziej niż jeden raz na dwa tygodnie – minimum dwa razy) i (c) stawki za pojemnik.
Sąd wskazuje, że zamieszczenie w deklaracji – stanowiącej załącznik do aktu prawa miejscowego - wynikających z przepisów rangi ustawowej, a unormowanych w art. 6 j u.u.c.p.g. - postanowień dotyczących parametrów normatywnych branych pod uwagę przy obliczaniu wysokości opłaty nie może być w niniejszej sprawie wynikiem funkcjonalnej i celowościowej (która to okoliczność wynika z pism procesowych skarżącej) metody wykładni przepisów prawa wskazujących zarówno na (a) kompetencję, jak i (b) określających zakres przedmiotowy tej delegacji. Ustawodawca wprowadził – w przepisie art. 6 j u.u.c.p.g. – w sposób nie budzących jakichkolwiek wątpliwości interpretacyjnych następujące, ustawowe parametry tj. (1) liczbę pojemników z odpadami komunalnymi oraz (2) stawkę opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi. Tak więc wprowadzenie przez prawodawcę w akcie prawa miejscowego kolejnego, już pozanormatywnego (pozaustawowego) parametru - w postaci częstotliwości odbioru w miesiącu pojemników z odpadami komunalnymi stanowi przekroczenie zakresu bardzo ściśle określonego upoważnienia ustawowego do kreowania aktu podustawowego - w formie aktu prawa miejscowego.
Podkreślić należy, iż organy samorządu terytorialnego posiadają normatywne uprawnienia prawotwórcze. Jednakże z uprawnień tych na podstawie art. 87 Konstytucji jednostki samorządu terytorialnego mogą korzystać w sposób wynikający z aktów prawnych rangi ustawy i to wyłącznie w takim zakresie w jakim dana ustawa deleguje jednostki samorządu terytorialnego do stanowienia aktów prawa miejscowego, zakreślając przy tym jednoznacznie przedmiotowe i podmiotowe ramy tego upoważnienia.
Niezasadny jest - zdaniem Sądu - zarzut skarżącej, że Regionalna Izba Obrachunkowa w Poznaniu stwierdziła nieważność całej uchwały w sytuacji gdy zastrzeżenia dotyczyły tylko jej części tj. wyłącznie 3 spośród 9 kategorii pojemników.
Podkreślić bowiem należy, że będąca przedmiotem kontroli dokonywanej przez Regionalną Izbę Obrachunkową w Poznaniu uchwała nr XIII/145/2015 zawiera tylko jedną merytoryczną zmianę uchwały i zmiana ta (w zakresie ustalenia stawki opłaty) została dokonana w jednej jednostce redakcyjnej aktu prawa miejscowego tj. w § 1 uchwały. Zdaniem Sądu prawidłowe było stwierdzenie przez organ nadzorczy nieważności całej uchwały, a to z uwagi na fakt, iż przedmiotowa uchwała zawierała tylko trzy jednostki redakcyjne. § 2 ww. uchwały przewiduje jej wykonanie Burmistrzowi Jarocina, natomiast, § 3 reguluje problematykę jej wejścia w życie. Takk więc postanowienia zawarte w § 2 i § 3 uchwały stanowią konkretyzację normatywną treści § 1, w zakresie - (a) organu zobowiązanego do jej wykonania oraz (b) terminu vacatio legis i wejścia w życie.
Ponadto, na marginesie należy wskazać, że w trakcie rozprawy pełnomocnik skarżącej określił źródło problematyki rozpoznawanej przez Sąd, które dotyczyło – w aspekcie zarówno normatywnym, jak i faktycznym - sposobu odbioru odpadów pozwierzęcych, powstałych w związku z prowadzoną działalnością gospodarczą na terenie gminy w zakresie uboju zwierząt. Wskazać w tym zakresie informacyjnie należy, że przedsiębiorca prowadząc działalność gospodarczą w ww. zakresie wytwarza różnorodne rodzaje - także z perspektywy normatywnej – odpadów. Potencjalnie wyżej określony rodzajowo przedsiębiorca wytwarza odpady, które stanowią zarówno odpady komunalne, jak i inne odpady, do których nie znajduje zastosowania ustawa z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach. Do tej innej kategorii odpadów zaliczyć należy m.in. odpady, których utylizacja odbywa się na podstawie przepisów rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1069/2009 z dnia 21 października 2009 r. określającego przepisy sanitarne dotyczące produktów ubocznych pochodzenia zwierzęcego, nieprzeznaczonych do spożycia przez ludzi, i uchylającego rozporządzenie (WE) nr 1774/2002 (rozporządzenie o produktach ubocznych pochodzenia zwierzęcego) (Dz. Urz. UE L 300 z 14.11.2009, str. 1, z późn. zm.).
W związku z powyższym Sąd stwierdza, iż Kolegium Regionalnej Izby Obrachunkowej w Poznaniu dokonało prawidłowej oceny kontrolowanego aktu prawa miejscowego.
Mając na uwadze powyższe okoliczności Sąd oddalił skargę zgodnie z art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2012 r., poz. 270, ze zm.).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło