III SA/Po 1102/12

PostanowienieWSA w Poznaniu2013-12-17

Skład orzekający: Sebastian Michalski – referendarz sądowy

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy może zostać uwzględniony, jeśli strona skarżąca wielokrotnie składała niepełne i nieudokumentowane oświadczenia majątkowe, mimo wezwań do ich uzupełnienia?
Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy został odmówiony, ponieważ strona skarżąca wielokrotnie składała niepełne i nieudokumentowane oświadczenia majątkowe, mimo wezwań do ich uzupełnienia. Ogólnikowe i nieudokumentowane zapewnienia o trudnej sytuacji majątkowej nie pozwalają na ustalenie rzeczywistej sytuacji majątkowej, rodzinnej oraz zdolności płatniczych strony. Naczelny Sąd Administracyjny podzielił stanowisko sądu I instancji, że oświadczenie złożone we wniosku było niewystarczające do oceny rzeczywistej sytuacji majątkowej skarżącego.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczy wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, złożonego przez R. P. w związku ze skargą na postanowienie Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa. Wcześniejsze wnioski o przyznanie prawa pomocy były odrzucane z powodu niewystarczających oświadczeń majątkowych. Skarżący ponownie wystąpił o przyznanie prawa pomocy, podając, że jest bezdomny i utrzymuje się z datków. Sąd wskazał na liczne braki i wątpliwości dotyczące stanu majątkowego skarżącego, w tym jego działalności gospodarczej i posiadanych nieruchomości, które nie zostały wyjaśnione ani udokumentowane.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 17 grudnia 2013 roku Sebastian Michalski – referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Poznaniu po rozpoznaniu w dniu 17 grudnia 2013 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi R. P. na postanowienie Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] sierpnia 2012 roku nr [...] w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności wniesienia zażalenia na postanowienie dotyczące włączenia dowodu w sprawie z wniosku o przyznanie pomocy finansowej z tytułu wspierania gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania na 2007 rok; postanawia odmówić przyznania prawa pomocy. Postanowieniem z dnia 10 kwietnia 2013 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu odmówił Skarżącemu przyznania prawa pomocy w niniejszej sprawie, gdyż oświadczenie majątkowe, pomimo wezwania do jego uzupełnienia, było niewystarczające do oceny rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego Wnioskodawcy. Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 04 czerwca 2013 roku oddalił zażalenie na postanowienie w przedmiocie odmowy przyznania prawa pomocy. Naczelny Sąd Administracyjny podzielił stanowisko sądu I instancji uznając, że oświadczenie złożone we wniosku o przyznanie prawa pomocy było niewystarczające do oceny rzeczywistej sytuacji majątkowej Skarżącego. Sąd uznał także, że referendarz sądowy zasadnie wezwał wnioskodawcę do przedłożenia wskazanych w wezwaniu dokumentów (k. 82-83 akt sądowych). Skarżący R. P., po odrzuceniu skargi kasacyjnej jako niedopuszczalnej (sporządzona osobiście przez Skarżącego), ponownie wystąpił o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego i adwokata (k. 114-115 akt sądowych). W uzasadnieniu wniosku podał, że jest bezdomny i nie ma dochodów. W rubryce wysokość dochodu wpisał, że utrzymuje się z datków, których miesięczna wysokość to około 100-200 zł. Składając kolejne żądanie przyznania prawa pomocy Wnioskodawca nie ustosunkował się do wątpliwości, jakie budziło już wcześniej złożone oświadczenie majątkowe. Ponownie bez wyjaśnienia (udokumentowania rzeczywistego stanu rzeczy) pozostawione zostały kwestie dotyczące: - ubiegania się o dopłaty do produkcji rolnej i związanej z tym konieczności prowadzenia działalności rolniczej, - założenia, wyposażenia w majątek i zbycia udziałów w "A" Sp. z o.o., - założenia i wyposażenia w majątek "B" Sp. z o.o. w organizacji, - tytułów prawnych do zajmowania, sposobu zagospodarowania i kosztów utrzymania: nieruchomości wskazanej jako adres zamieszkania według aktu notarialnego złożonego do akt sprawy o sygn. akt III SA/Po 206/12), nieruchomości wskazanej jako adres dla doręczeń w sprawach o sygn. akt III SA/Po 621-622/09 i adres siedliska gospodarstwa rolnego), nieruchomości wskazanej jako adres siedziby spółki "A" Sp. z o.o. oraz nieruchomości wskazanej jako siedziba "B" Sp. z o.o. w organizacji, - sytuacji rodzinnej Wnioskodawcy, - wysokości egzekwowanych należności oraz wysokości kwot wyegzekwowanych lub przekazanych organom egzekucyjnym, - wysokość średniomiesięcznych kosztów prowadzenia gospodarstwa domowego, - źródła finansowania: wydatków na zaspokojenie potrzeb życiowych, działalności rolniczej oraz źródła pochodzenia majątku przekazanego tworzonym podmiotom gospodarczym. Tymczasem okoliczności znane z urzędu oraz informacje zamieszczone w serwisach internetowych instytucji państwowych wskazują, co następuje. Wnioskodawca w latach 2004-2011 nieprzerwanie zgłasza do systemu dopłat rolniczych grunty o pow. ponad 100 ha. Skarżący pełni funkcję prezesa zarządu w "A" Sp. z o.o., a do maja 2012 roku był udziałowcem tej Spółki. Udziały o łącznej wartości 100.000 zł zbył na rzecz brata M. P. (Monitor Sądowy i Gospodarczy z dnia [...] czerwca 2012 roku, Nr [...], poz. [...]). Niemniej wcześniej, czyli przed ujawnieniem w Krajowym Rejestrze Sądowym faktu zbycia udziałów, na mocy postanowienia Sądu Rejonowego w [...] z dnia [...] sierpnia 2011 roku, sygn. akt [...], Skarżący został zobowiązany do wyjawienia majątku w trybie przepisów Kodeksu postępowania cywilnego o postępowaniu egzekucyjnym. W dniu [...] września 2011 roku Wnioskodawca został ujawniony w Rejestrze Dłużników Niewypłacalnych (Nr RDN [...]). W dniu 29 marca 2013 roku do Wydziału III tutejszego Sądu wpłynęła skarga podmiotu "B" Sp. z o.o. w organizacji (sygn. akt III SA/Po 516/13), którą reprezentuje R. P. Postanowieniem z dnia 04 grudnia 2013 roku w sprawie prowadzonej pod sygn. akt I SA/Po 499/13, referendarz sądowy odmówił przyznania prawa pomocy "B" Sp. z o.o. w organizacji. Z uzasadnienia postanowienia wynika, że udziałowcami "B" Sp. z o.o. w organizacji są bracia R. P. i M. P. Spółkę reprezentuje Skarżący. Kapitał zakładowy Spółki wynosi 5.000 zł. Wnioskodawca posiada jeden udział o wartości nominalnej 50 zł. Udziały zostały objęte i pokryte w całości gotowizną. Spółka wystąpiła do Sądu Rejestrowego ze zgłoszeniem rejestracyjnym. Za ostatni rok obrotowy Spółka nie odnotowała zysku, a jej zadłużenie wynosi 25.000 zł. Siedziba Spółki znajduje się w dzierżawionym lokalu. Zadłużenie z tytułu czynszu wynosi 23.000 zł. R. P., który jest wspólnikiem i prezesem zarządu "B" Sp. z o.o. w organizacji, ponosi w części koszty działalności reprezentowanej Spółki (przesyłki pocztowe). Koszty notarialne poniósł drugi wspólnik (brat wnioskodawcy M. P.), u którego Spółka jest zadłużona. Zgodnie z art. 246 §1 pkt 1 i pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2012, poz. 270) przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania lub też wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Skarżący ponad wszelką wątpliwość ma świadomość braków składanych oświadczeń majątkowych. Z tego powodu Naczelny Sąd Administracyjny już wielokrotnie, tak jak w niniejszej sprawie, oddalał zażalenia wnoszone na orzeczenia dotyczące odmowy przyznania prawa pomocy. Skoro Skarżący świadomie uchyla się od złożenia pełnego i rzetelnego oświadczenia majątkowego, to niecelowe jest kierowanie do niego kolejnego wezwania z żądaniem uzupełnienia tego oświadczenia. Z powyższych względów uznać należało, że kolejne oświadczenie majątkowe nie pozwala ustalić rzeczywistej sytuacji majątkowej i rodzinnej oraz zdolności płatniczych strony postępowania. Ogólnikowe oraz nieudokumentowane zapewnienia o trudnej sytuacji majątkowej nie pozwalają wnioskować o rzeczywistych zdolnościach płatniczych strony postępowania. Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 246 §1 pkt 1 i pkt 2 oraz art. 258 §1 i §2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło