III SA/Po 132/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia WSA Beata Sokołowska Sędzia WSA Maria Kwiecińska (spr.) Asesor sąd. Szymon Widłak Protokolant st. sekr. sąd. Ewa Wąsik po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 06 czerwca 2006 r. sprawy ze skargi K.O. na decyzję Wojewody z dnia [...] roku nr [...] w przedmiocie uchylenia czynności materialno-technicznej zameldowania. I. uchyla zaskarżoną decyzję Wojewody z dnia [...] roku nr [...] oraz poprzedzająca ją decyzję Prezydenta Miasta z dnia [...] roku nr [...]; II. zasądza od Wojewody na rzecz skarżącego kwotę [...] złotych tytułem zwrotu kosztów sądowych ; III. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana. /-/ Sz. Widłak /-/ B. Sokołowska /-/ M. Kwiecińska Zaskarżoną decyzją o sygn. [...] z dnia [...]r. na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego - ustawa z dnia 14 czerwca 1960r. (tekst jednolity z 2000r. Dz. U. Nr 98 poz. 1071 ze zmianami), w związku z art. 47 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (tekst jednolity z 2001 r. Dz. U. Nr 87 poz. 960 ze zmianami) Wojewoda utrzymał w mocy decyzję Prezydenta Miasta z dnia [...] r. nr [...] - w przedmiocie uchylenia czynności materialno -technicznej polegającej na zarejestrowaniu w dniu [...] r. zameldowania K.O. na pobyt stały w lokalu użytkowym przy ul. G.[...] w G.. W uzasadnieniu podał następujący stan faktyczny: Właścicielami lokalu użytkowego nr [...] przy ulicy G. [...] w G. są M. i K. O.. Prowadzą w nim działalność handlowo - usługową, to jest sklep oraz gabinet kosmetyczny. W dniu [...] r. zameldowania na pobyt stały w przedmiotowym lokalu użytkowym dokonał K.O.. Natomiast [...] r. z urzędu wszczęto postępowanie administracyjne w sprawie uchylenia dokonanej czynności zarejestrowania zameldowania K.O.. W jego toku przesłuchany K.O. oświadczył, iż mieszka w lokalu użytkowym nr [...] przy ul. G. [...] w G. po zamknięciu sklepu i gabinetu kosmetycznego. Przebywa tam 2-3 razy w tygodniu, śpi na rozkładanym łóżku, nie mieszka w nim jedynie wtedy gdy przebywa w delegacji, u rodziny czy znajomych. W dniu [...]r. przeprowadzono wizję w przedmiotowym lokalu użytkowym, w wyniku której stwierdzono, iż zainteresowany nie mieszka w tym lokalu użytkowym w sposób stały. Przesłuchano świadków H.P. i W.M., którzy oświadczyli, że zainteresowany nie mieszkał i nie mieszka we własnym lokalu użytkowym po jego zamknięciu. Pismem z dnia [...]r. Komenda Powiatowa Policji w G. poinformowała, iż K.O. nie przebywa i nie mieszka pod wskazanym adresem. W tym stanie rzeczy decyzją z dnia [...] r. nr [...] organ I instancji orzekł o uchyleniu czynności materialno - technicznej polegającej na zarejestrowaniu w dniu [...] r. zameldowania K.O.na pobyt stały w spornym lokalu użytkowym nr [...] przy ul. G.[...] w G.. Zdaniem organu ll-ej instancji decyzja ta jest słuszna, albowiem zainteresowany nie przebywał i nie przebywa na stałe w przedmiotowym lokalu użytkowym. Wojewoda podkreślił, iż mieszkanie jest tylko wówczas stałym miejscem pobytu przebywających w nim osób, gdy stanowi dla nich wyłączne centrum życiowe, a więc lokal, w którym koncentrują się ich codzienne sprawy, gdzie osoby te przebywają wypoczywają prowadzą gospodarstwo domowe. Takim miejscem dla K.O. nie był i nie jest przedmiotowy lokal, w którym nie mieszka on w sposób stały. Przy tym lokal ten nie jest mieszkaniem w pełnym tego słowa znaczeniu a jedynie lokalem użytkowym, miejscem pracy. Okoliczność, że zainteresowany przebywa w nim od czasu do czasu od 2 - 3 dni w tygodniu po zakończonej pracy, na co zresztą nie przedstawił wiarygodnych dowodów, nie może świadczyć o tym, iż jest wyłącznym centrum życiowym w którym przebywa nieprzerwanie od dnia zameldowania. Przepisy o ewidencji ludności w pierwszym rzędzie pełnią funkcję rejestracyjną co oznacza, iż zameldowanie następuje głównie po to, by w interesie państwa rejestrować miejsce faktycznego pobytu obywateli. W tej sytuacji zasadne było, w oparciu o art. 47 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych uchylenie czynności materialno - technicznej zameldowania, jako opartej na niepełnych (nieprawdziwych) danych, gdyż zainteresowany nie mieszkał i nie mieszka w lokalu użytkowym. Wojewoda stwierdził zatem, że zgodnie z cytowanym art. 47 ust 1 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych organ prowadzący ewidencję ludności jest obowiązany na podstawie zgłoszenia meldunkowego dokonać zameldowania (lub wymeldowania) poprzez zarejestrowanie danych dotyczących osoby i miejsca jej pobytu. Zgodnie natomiast z art. 47 ust 2 tej ustawy, jeżeli zgłoszone na formularzu meldunkowym dane budzą wątpliwości, o zameldowaniu lub wymeldowaniu rozstrzyga organ właściwy w sprawach meldunkowych. Przepis ten stosuje się również w sytuacji, gdy czynność materialno-techniczna zameldowania lub wymeldowania została już wykonana i dopiero po jej zaistnieniu powstały wątpliwości co do prawidłowości danych zgłoszonych na formularzu meldunkowym. Organ odwoławczy podzielił stanowisko organu I instancji przedstawione w uzasadnieniu decyzji, iż w rozpatrywanej sprawie dokonana czynność rejestracji zameldowania zawierała wadę uzasadniającą jej uchylenie w oparciu o art. 47 ust. 2 cytowanej ustawy. W skardze na powyższą decyzję K.O. zakwestionował poprawność przeprowadzonego postępowania dowodowego, jak też jego wynik. Wskazał w szczególności, iż w lokalu użytkowym przy ul. G. [...], zamieszkał w kwietniu [...] r. Zakupił go od firmy Przedsiębiorstwa "A". w dniu [...] r. Stwierdził, iż wbrew twierdzeniom organu przebywa w lokalu dwa - trzy dni w tygodniu. Przychodzi tam wieczorem po zamknięciu lokalu, śpi i opuszcza lokal rano. W odpowiedzi na skargę Wojewoda podtrzymał stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sad Administracyjny zważył co następuje: Skargę uznać należy za zasadną. W pierwszym rzędzie wskazać należy, iż zgodnie z treścią art. 7 Kodeksu postępowania administracyjnego organ administracji winien dążyć w toku postępowania do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego. W tym celu zobowiązany jest wyczerpująco zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy (art. 77 kpa). Ustalenie prawdy obiektywnej jest naczelną zasadą postępowania administracyjnego, która nakłada na organ administracji obowiązek wyczerpującego zbadania wszystkich okoliczności faktycznych związanych z określoną sprawą, aby w ten sposób stworzyć jej rzeczywisty obraz i uzyskać podstawę do trafnego zastosowania przepisów prawa. W ocenie Sądu, organ administracji nie przeprowadził postępowania dowodowego w sposób, który pozwoliłby ustalić, czy zostały spełnione przesłanki uchylenia czynności materialno technicznej zameldowania. Przede wszystkim należy zauważyć, iż organy administracji - w szczególności Prezydent Miasta - przeprowadził postępowanie dowodowe nie w celu ustalenia czy zachodzą przesłanki do uchylenia czynności materialno technicznej zameldowania, lecz postępowanie w celu wymeldowania K.O.. Postępowanie to bowiem nie zmierzało do ustalenia czy czynność zameldowania była prawidłowa i oparta na rzeczywistym stanie faktycznym. Przeprowadzone dowody zmierzały raczej do ustalenia czy aktualnie K.O. zamieszkuje w lokalu. Przykładem na to jest przeprowadzona wizja lokalna. Nie wniosła ona nic do sprawy w tym znaczeniu, że nie stanowiła dowodu, czy w chwili dokonywania zameldowania czynność ta była prawidłowa. Fakt, iż w trakcie wizji znajdowały się w lokalu (czy tez było ich brak) rzeczy skarżącego, nie pozwala w żadnym razie ustalić czy w chwili zameldowania ([...] r.) faktycznie zamieszkiwał w nim skarżący. Na tę okoliczność organ nie przesłuchał natomiast żony K.O.- M. O. - która w "karcie zgłoszenia pobytu stałego" poświadczała, iż K.O. przebywa w przedmiotowym lokalu. Organ ten ograniczył się jedynie do ustalenia, że zamieszkuje ona w N. wraz z dzieckiem i że "prawdopodobnie" zamieszkuje tam K.O.. Nawet przyjmując, iż rzeczywiście jest to prawdą, nie ma to znaczenia dla uchylenia czynności materialno technicznej zameldowania a ponownie zmierza do ustalenia czy skarżący zamieszkuje w lokalu użytkowym przy ul. G. [...] i wymeldowania go. Analiza uzasadnienia organów administracji w zakresie podstaw uchylenia czynności zameldowania pozwala stwierdzić, iż kładą one nacisk na to, iż w chwili zameldowania ich zdaniem skarżący nie mógł zamieszkać w przedmiotowym lokalu. Przy tej okazji należy zwrócić uwagę na kolejne uchybienie organów, albowiem nie przeprowadzono jakiegokolwiek dowodu w celu przesądzenia okoliczności na którą się powołują, tj. stanu lokalu w jakim znajdował się on w chwili zameldowania tam K.O.. Przy tym należy jednak podkreślić, iż okoliczność ta nie może mieć znaczenia dla sprawy, gdyż nie jest rzeczą organu dokonywanie oceny, czy określony obiekt budowlany nadaje się na miejsce pobytu ludzi w rozumieniu przepisów prawa budowlanego i prawa o zagospodarowaniu przestrzennym i uzależnienie od tego oceny możliwości zameldowania (wyrok NSA II SA/Łd 1963/00 z 19 czerwca 2002r. OSP 2003/5/69). Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ administracji winien przeprowadzić uzupełniające postępowanie dowodowe, w szczególności przesłuchać w charakterze świadka żonę skarżącego M.O., rozważyć również potrzebę przeprowadzenia innych dowodów, tym razem zmierzających do ustalenia okoliczności mających znaczenia dla prowadzonego postępowania. Po zebraniu w ten sposób materiału dowodowego, organ administracji winien wnikliwie materiał ten ocenić i ustalić, czy istotnie skarżący nie posiadał swego centrum życiowego w lokalu przy ul. G.[...] w G. w czasie zameldowania, ale także czy postępowanie w przedmiocie uchylenia czynności materialno technicznej jest postępowaniem właściwym do osiągnięcia zakładanego przez organ celu. Niewątpliwie jeśli celem działania organu jest ustalenie, czy zachodzą podstawy do wymeldowania K.O.z lokalu użytkowego konieczne jest przeprowadzenie postępowania w tym przedmiocie, a nie postępowania dotyczącego uchylenia czynności materialno technicznej zameldowania jako czynności obarczonej wadą. Podkreślić należy, iż określenie przedmiotu prowadzonego postępowania administracyjnego w postanowieniu o jego wszczęciu nie może być kwestią dowolną, albowiem związane są z tym określone konsekwencje choćby w zakresie praw strony, która winna wiedzieć jaka okoliczność jest przedmiotem badań organów administracji a w konsekwencji prawa do składania właściwych i rzeczowych wniosków dowodowych. W tym uchybieniu należy dopatrzeć się naruszenia przez organ całego szeregu zasad prowadzenia postępowania administracyjnego określonych w Kodeksie Postępowania Administracyjnego, tj. przepisów postępowania: art. 7, 8, 9 i 10 Ustawy - Kodeks Postępowania Administracyjnego, które miało niewątpliwie istotny wpływ na wynik sprawy. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 145 § 1 ust. 1 pkt. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) zaskarżoną decyzję należało uchylić. /-/ Sz. Widłak /-/ B. Sokołowska /-/ M. Kwiecińska