III SA/Po 1445/14
PostanowienieWSA w Poznaniu2015-06-30
Skład orzekający: Małgorzata Górecka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, która twierdzi, że jest bezdomna i utrzymuje się ze zbieractwa surowców wtórnych, może uzyskać prawo pomocy w postępowaniu sądowym, jeśli jej sytuacja majątkowa jest sprzeczna z deklaracjami i istnieją dowody wskazujące na posiadanie aktywów lub powiązań z podmiotami gospodarczymi?Ratio decidendi
Sąd odmówił przyznania prawa pomocy, ponieważ skarżący nie wykazał, że spełnia warunki określone w art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a. Mimo deklaracji o trudnej sytuacji materialnej, istniały dowody wskazujące na jego powiązania z podmiotami gospodarczymi, posiadanie gruntów rolnych oraz nieujawnienie pełnej sytuacji majątkowej, co budziło wątpliwości co do zgodności z rzeczywistym stanem rzeczy i zdolności płatniczych.Stan faktyczny
Skarżący R P wystąpił o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, deklarując bezdomność i utrzymywanie się ze zbieractwa surowców wtórnych. Referendarz sądowy odmówił przyznania prawa pomocy, uznając, że skarżący nie wykazał przesłanek do jego przyznania. Skarżący wniósł sprzeciw, który nie zawierał uzasadnienia. Sąd rozpatrujący sprawę stwierdził sprzeczności w oświadczeniach skarżącego, wskazując na jego powiązania z podmiotami gospodarczymi, posiadanie gruntów rolnych oraz nieujawnienie pełnej sytuacji majątkowej.Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 30 czerwca 2015 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Górecka po rozpoznaniu w dniu 30 czerwca 2015 roku na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi R P na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] 2014 r., nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania płatności ONW na rok 2012 postanawia : odmówić przyznania prawa pomocy
Skarżący wystąpił o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym.
We wniosku podał m. in., że jest osobą bezdomną, utrzymuje się ze zbieractwa surowców wtórnych.
Postanowieniem z dnia 10.02.2015 r. referendarz sądowy odmówił skarżącemu przyznania prawa pomocy.
W uzasadnieniu postanowienia stwierdzono, że strona nie wykazała skutecznie istnienia przesłanek do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym.
W piśmie z dnia 27.02.2015 r. skarżący wniósł sprzeciw od powyższego postanowienia, który nie zawierał uzasadnienia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu rozważył, co następuje :
Zgodnie z art. 246 §1 pkt 1 i pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2012, poz. 270) przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania lub też wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
R P wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym.
We wniosku i w sprzeciwie skarżący nie podał danych dotyczących jego sytuacji majątkowej. Z okoliczności znanych Sądowi z urzędu wynika, że wnioskodawca lub podmioty reprezentowane przez Skarżącego (Sp. z o.o. w organizacji) w latach 2004-2014 nieprzerwanie zgłaszają do systemu dopłat rolniczych grunty o pow. od 100ha do prawie 700ha (treści wniosków pomocowych przekazywanych do Sądu wraz ze skargami).
Na potrzeby licznych postępowań o przyznanie prawa pomocy Skarżący deklaruje, że nie prowadzi działalności rolniczej oraz nie posiada żadnego majątku.
Tymczasem w dniu 19 lutego 2014 roku do Wydziału III tutejszego Sądu wpłynęły trzy skargi R P na decyzje w przedmiocie ustalenia wysokości łącznego zobowiązania podatkowego w podatku rolnym, leśnym i od nieruchomości za 2011, 2012 oraz 2013 rok (sygn. akt III SA/Po 252-254/14). W aktach administracyjnych wskazanych spraw zalegała umowa dzierżawy nieruchomości rolnych z dnia 25 października 2011 roku zawarta pomiędzy Agencją Nieruchomości Rolnych a Skarżącym, który zamieszkuje pod adresem Ż. Aktualnie, jako adres zamieszkania, Skarżący wskazuje nieruchomości pod adresem Ż. Jednocześnie od kilku lat w treści wniosków o prawo pomocy Skarżący podaje, że "korzysta z jadłodajni i noclegowni dla bezdomnych".
Skarżący nadal pełni funkcję prezesa zarządu w Sp. z o.o., a do maja 2012 roku był udziałowcem tej Spółki. Udziały o łącznej wartości [...] zł zbył na rzecz brata M . Niemniej jeszcze przed ujawnieniem w Krajowym Rejestrze Sądowym faktu zbycia udziałów, Skarżący został zobowiązany do wyjawienia majątku w trybie przepisów Kodeksu postępowania cywilnego o postępowaniu egzekucyjnym (postanowienie Sądu Rejonowego w O z dnia 08 sierpnia 2011 roku, sygn. akt [...]). W dniu 27 września 2011 roku, czyli jeszcze przed podpisaniem umowy dzierżawy nieruchomości rolnych z ANR, Wnioskodawca został ujawniony w Krajowym Rejestrze Dłużników Niewypłacalnych.
W dniu 29 marca 2013 roku do Wydziału III tutejszego Sądu wpłynęła pierwsza skarga podmiotu Sp. z o.o. w organizacji (sygn. akt III SA/Po 516/13), którą reprezentuje R P.
Z kolei postanowieniem z dnia 04 grudnia 2013 roku w sprawie prowadzonej pod sygn. akt I SA/Po 499/13, referendarz sądowy odmówił przyznania prawa pomocy Sp. z o.o. w organizacji.
Z uzasadnienia postanowienia o odmowie przyznania prawa pomocy wynika, że udziałowcami Sp. z o.o. w organizacji są bracia R i M. Spółkę reprezentuje Skarżący. Kapitał zakładowy Spółki wynosi [...] zł. Wnioskodawca posiada jeden udział o wartości nominalnej [...] zł. Udziały zostały objęte oraz w całości pokryte gotowizną. Spółka wystąpiła do Sądu Rejestrowego ze zgłoszeniem rejestracyjnym. Za ostatni rok obrotowy Spółka nie odnotowała zysku, a jej zadłużenie wynosi [...] zł. Siedziba Spółki znajduje się w dzierżawionym lokalu. Zadłużenie z tytułu czynszu wynosi [...] zł. R, który jest wspólnikiem i prezesem zarządu Sp. z o.o. w organizacji, ponosi w części koszty działalności reprezentowanej Spółki (przesyłki pocztowe). Koszty notarialne poniósł drugi wspólnik (brat wnioskodawcy M), u którego Spółka jest zadłużona.
Twierdzenia wnioskodawcy, że nie pełni on żadnej funkcji w Sp. z o.o. w organizacji pozostają w ewidentnej sprzeczności z treścią pism składanych do akt sprawy ze skargi tej Spółki (sygn. akt III SA/Po 1438/14).
W powołanej sprawie złożone zostały dokumenty prywatne sporządzone przez skarżącego i M, a w świetle treści tych dokumentów do skarżącego oraz jego brata ma należeć 100% udziałów Sp. z o.o. w organizacji. Przy czym R P utrzymuje, że jest reprezentantem Sp. z o.o. w organizacji (postanowienie WSA w Poznaniu z dnia 06 lutego 2015 roku o sygn. akt III SA/Po 1438/14).
W ocenie Sądu oświadczenie majątkowe Skarżącego nie pozwala ustalić rzeczywistej sytuacji majątkowej i rodzinnej oraz zdolności płatniczych strony postępowania. Ogólnikowe oraz nieudokumentowane zapewnienia o trudnej sytuacji majątkowej budzą wątpliwości, co do zgodności z rzeczywistym stanem rzeczy oraz nie pozwalają wnioskować o zdolnościach płatniczych strony postępowania.
Skarżący odebrał osobiście wezwanie do uzupełnienia oświadczenia majątkowego skierowane na adres zamieszkania podany we wniosku o przyznanie prawa pomocy. Jednocześnie Skarżący ma świadomość braków składanych oświadczeń majątkowych. Naczelny Sąd Administracyjny już wielokrotnie oddalał zażalenia wnoszone przez Skarżącego na orzeczenia dotyczące odmowy przyznania prawa pomocy. W tej sytuacji nie może budzi żadnych wątpliwości, że strona świadomie uchyla się od złożenia pełnego i rzetelnego oświadczenia majątkowego.
Sąd stwierdził ostatecznie, że wnioskodawca nie wykazał, iż spełnia warunki przyznania prawa pomocy określone w art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a.
Wobec powyższego orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło