III SA/Po 1473/14

WyrokWSA w Poznaniu2015-03-18

Skład orzekający: Beata Sokołowska, Mirella Ławniczak, Marek Sachajko

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja o odmowie przyznania płatności na realizację usług doradczych może zostać wznowiona i uchylona na podstawie nowych okoliczności faktycznych dotyczących nieuiszczenia wymaganego udziału własnego?
Ratio decidendi
Wznowienie postępowania administracyjnego wymaga wykazania nowych, istotnych okoliczności faktycznych istniejących w dniu wydania decyzji, które były nieznane organowi. W niniejszej sprawie organy nie wykazały jednoznacznie i kategorycznie, że skarżący nie uiścił wymaganego 20% udziału własnego, a dowody przedstawione przez skarżącego nie zostały należycie rozpatrzone. W związku z tym decyzje organów zostały uchylone z powodu naruszenia przepisów postępowania mających istotny wpływ na wynik sprawy.
Stan faktyczny
K K złożył wniosek o przyznanie płatności na usługi doradcze w ramach PROW 2007-2013. Organ I instancji przyznał płatność, jednak po otrzymaniu informacji z Prokuratury Okręgowej o nieuiszczeniu przez K K wymaganego 20% udziału własnego, wznowił postępowanie i uchylił decyzję. K K kwestionował decyzję, wskazując na pokwitowanie zapłaty i brak jednoznacznych dowodów nieuiszczenia udziału własnego. Organ II instancji utrzymał decyzję w mocy. Skarga K K została rozpoznana przez WSA w Poznaniu.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego ARiMR oraz poprzedzającą ją decyzję Kierownika Biura Powiatowego ARiMR i stwierdził, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 18 marca 2015 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Beata Sokołowska (spr.) Sędziowie WSA Mirella Ławniczak WSA Marek Sachajko Protokolant: st. sekr. sąd. Małgorzata Błoszyk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 marca 2015 roku przy udziale sprawy ze skargi K K na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] 2014 roku nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania płatności na realizację usług doradczych, po wznowieniu postępowania 1. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] , 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana. Kierownik Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa decyzją z dnia [...] 2014 r., na podstawie art. 20 ust. 1 i ust. 2 ustawy z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich ( Dz. U. z 2007 r., Nr 64, poz. 427 ) oraz § 3 i 9 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 17 kwietnia 2008 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Korzystanie z usług doradczych przez rolników i posiadaczy lasów", objętego programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 ( Dz. U. z 2008 r., nr 78, poz. 470 ), a także art. 104 i art. 151 § 1 pkt. 2 kpa, po rozpatrzeniu wniosku o płatność z dnia 21 kwietnia 2011 r., złożonego przez K K oraz po wznowieniu postępowania administracyjnego na mocy postanowienia z dnia [...] r., uchylił swoją decyzję z dnia [...]o przyznaniu płatności oraz odmówił K K przyznania płatności w ramach działania "Korzystanie z usług doradczych przez rolników i posiadaczy lasów" PROW 2007-2013 na realizację usług doradczych, będących przedmiotem wniosku o płatność oraz umowy o świadczenie usług doradczych. W uzasadnieniu decyzji organ I instancji wskazał, m. in. że w dniu 21 kwietnia 2011 r. K K złożył wniosek o płatność z tytułu korzystania z usług doradczych przez rolników i posiadaczy lasów wraz z wymaganymi załącznikami. Po przeprowadzenie kontroli zgodności i kompletności, a także kontroli administracyjnej Kierownik BP ARiMR dnia [...] 2011 r. wydał decyzję o przyznaniu stronie wnioskowanej płatności. W dniu 25 kwietnia 2013 r. do organu wpłynęło pismo z-cy Dyrektora OR ARiMR przekazujące informacje Prokuratury Okręgowej, z której wynika, że K K nie uiścił wymaganego 20 % wkładu własnego. W dniu 25 lipca 2013 r. organ wezwał beneficjenta do oświadczenia, czy uiścił wymagany 20 % udział własny w ramach złożonego wniosku oraz, czy zgodnie z umową o świadczenie usług doradczych z dnia 14 grudnia 2010 r. zawartą przez wnioskodawcę z firmą x firma ta wykonała usługi doradcze wskazane w umowie. Dalej organ I instancji podał, iż K K oświadczył, że nie pamięta czy uiścił 20 % kosztów kwalifikowalnych usług doradczych, ani 100 % pozostałych kosztów tych usług nie zaliczonych do kosztów kwalifikowalnych, natomiast usługi doradcze zostały wykonane zgodnie z umową. W ocenie organu wobec powyższego wyszły na jaw nowe okoliczności faktyczne ( nowe dowody ) istotne dla sprawy istniejące w dniu wydania decyzji, ale nieznane wówczas organowi, co uzasadniało wznowienie postępowania. Ponieważ wnioskodawca nie pokrył 20 % kosztów kwalifikowalnych usług doradczych, ani 100 % pozostałych kosztów tych usług nie zaliczonych do kosztów kwalifikowalnych, należało uchylić decyzję o przyznaniu płatności. W odwołaniu od powyższej decyzji K K wniósł o jej uchylenie i wstrzymanie jej wykonania do czasu rozpatrzenia odwołania. W uzasadnieniu strona stwierdziła, że z powodu wielu obowiązków związanych z prowadzonym gospodarstwem nie pamięta, czy uiścił wymagane 20 % kosztów kwalifikowanych usług doradczych, jednak ma to wynikać z potwierdzenia odbioru pieniędzy od niego, wystawionego przez firmę x. Pokwitowanie to zostało wręczone funkcjonariuszom CBA, a jego kopia załączona jest do akt sprawy w Biurze Powiatowym ARiMR. Według odwołującego dowód ten został przez organ I instancji niezasadnie pominięty. Z uzasadnienia decyzji nie wynika na jakiej podstawie Agencja uznała, że nie uiścił 20 % kosztów kwalifikowanych usług doradczych i 100 % pozostałych kosztów tych usług nie zaliczonych do usług kwalifikowanych. Zdaniem strony decyzja Kierownika BP ARiMR [...] 2014 r. zawiera istotne uchybienia w uzasadnieniu stanu faktycznego i brak w niej w zasadzie uzasadnienia prawnego. Dyrektor OR Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa decyzją z dnia [...] utrzymał w mocy decyzję organu I instancji, podzielając jego ustalenia faktyczne i rozważania prawne. W uzasadnieniu decyzji organ stwierdził, że wysokość pomocy na usługi doradcze wynosi 80 % poniesionych i udokumentowanych kosztów kwalifikowanych, a pozostałe 20 % musi pokryć beneficjent we własnym zakresie. Istotnym dowodem w sprawie jest pismo zastępcy Dyrektora OR ARiMR przekazujące z Prokuratury Okręgowej informację, z której wynika, że K K nie uiścił 20 % udziału własnego. Jak bowiem wskazuje Prokuratura w ramach czynności śledczych uzyskano materiał dowodowy w postaci protokołów przesłuchania świadków, z treści których wynika, że odwołujący w rzeczywistości nie uiścił rzeczonych 20 % udziału własnego. Organy administracji publicznej nie są natomiast uprawnione do kwestionowania ustaleń dokonywanych przez organy ściągania. Zarzuty, co do ustaleń Prokuratury winien wnieść sam KK W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu K K wniósł o uchylenie decyzji organów obu instancji w całości, zarzucając naruszenie : I. przepisów prawa materialnego : tj. art. 20 ust. 1 i art. 29 ust. 1 pkt. 1 ustawy z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich ( Dz. U. z 2007 r., Nr 64, poz. 427 ) w związku z § 2, 3 ust. 4, § 9 ust. 1 i § 10 ust. 2 pkt. 1 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 17 kwietnia 2008 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Korzystanie z usług doradczych przez rolników i posiadaczy lasów", objętego programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 – poprzez ich błędną wykładnię i zastosowanie w sprawie polegające na niedostrzeżeniu, że zostały spełnione wszystkie przesłanki do otrzymania pomocy na realizację usług doradczych oraz dołączone wszystkie wymagane prawem załączniki do wniosku o płatność II. przepisów postępowania, które to uchybienia mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy : tj. art. 7, art. 107 § 3 kpa poprzez niedokładne wyjaśnienie stanu faktycznego, nieuwzględnienie słusznego interesu skarżącego oraz nieustosunkowanie się do wszystkich zarzutów skarżącego i niepodanie przyczyn z powodu których argumentom strony odmówiono wiarygodności. W uzasadnieniu skargi wskazano, że jako jedyny dowód dotyczący nieuiszczenia 20 % kosztów organy uznały pismo Prokuratury Okręgowej. Był to materiał pochodzący z postępowania przygotowawczego, przed ewentualnym wniesieniem aktu oskarżenia do sądu. Organy nie dały wiary innym dowodom dostarczonym przez stronę, przede wszystkim pokwitowaniu zapłaty spornej kwoty przez skarżącego. Zdaniem K K do wniosku o płatność dołączono wszystkie wymagane dokumenty. W odpowiedzi na skargę Dyrektor OR ARiMR wniósł o jej oddalenie, powołując się na stanowisko i argumentację zawartą w uzasadnieniu skarżonej decyzji. Organ wskazał nadto, że na dowodzie wpłaty KP nr [...] brak jest podpisu skarżącego. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje : Sąd dokonując oceny legalności zaskarżonej decyzji stwierdził, że skarga okazała się uzasadniona. Organy obu instancji naruszyły bowiem przepisy postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Podkreślić trzeba na wstępie, iż wznowienie postępowania jest instytucją procesową stwarzającą możliwość prawną ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej zakończonej decyzją ostateczną, jeżeli postępowanie, w którym ona zapadła, było dotknięte kwalifikowaną wadą prawną wymienioną w przepisie art. 145 § 1 kpa. Jest to zarazem jeden z nadzwyczajnych trybów postępowania administracyjnego, mających na celu kontrolowanie prawidłowości decyzji wydanej w postępowaniu zwykłym (zob. m. in. B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Warszawa 2011, s. 531-534). Procedowanie w trybie nadzwyczajnym przez organ administracji jest przy tym wyjątkiem od ogólnej zasady trwałości ostatecznych decyzji administracyjnych, wyrażonej w art. 16 § 1 kpa, stąd też zastosowanie wznowienia postępowania winno odbywać się ze szczególnym uwzględnieniem wszelkich ustawowych gwarancji procesowych przynależnych stronie. Zakres postępowania wznowieniowego jest węższy aniżeli postępowania zwyczajnego i ogranicza się do badania podstaw wznowienia wskazanych przez wnioskodawcę czy przez organ w wypadkach wszczęcia postępowania z urzędu. Stwierdzenie ustawowych przesłanek wznowienia powoduje, iż organ uchyla dotychczasową decyzję i wydaje nową decyzję rozstrzygającą o istocie sprawy (art. 151 § 1 kpa) chyba, że zachodzą przesłanki negatywne wskazane w art. 146 kpa. Zasadnicze znaczenie w rozpoznawanej sprawie miało ustalenie, czy w istocie zaistniała okoliczność wskazana w postanowieniu o wznowienie postępowania jako przesłanka wznowienia. Sam fakt wznowienia postępowania nie oznacza bowiem jeszcze i nie przesądza, że w rzeczywistości istnieje przesłanka wskazana w postanowieniu, o której mowa w art. 145 § 1 kpa i że postępowanie to musi zakończyć się uchyleniem kwestionowanej decyzji ostatecznej. Z akt niniejszej sprawy wynika, że w dniu 21 grudnia 2010 r. w BP w Ś K K złożył wniosek o przyznanie pomocy finansowej z tytułu korzystania z usług doradczych przez rolników i posiadaczy lasów PROW 2007-2013. We wniosku tym strona wyraziła chęć realizacji następujących rodzajów usług doradczych : - kompleksowej oceny gospodarstwa rolnego w zakresie spełniania wymogów wzajemnej zgodności - bezpieczeństwa i higieny pracy. Do przedmiotowego wniosku dołączono : - umowę nr [...] o świadczenie usług doradczych z dnia 14 grudnia 2010 r. - klauzulę dodatkową dobrowolną do umowy nr [...] - koszty usług doradczych - upoważnienie dla J W do reprezentowania wnioskodawcy w zakresie składania i podpisywania wniosków oraz składania wszelkich wyjaśnień, korekt i zmian do wniosków. W dniu 17 stycznia 2011 r. Kierownik BP na podstawie przeprowadzonych kontroli wydał K K decyzję o przyznaniu pomocy finansowej w ramach działania "Korzystanie z usług doradczych przez rolników i posiadaczy lasów". Następnie dnia 21 kwietnia 2011 r. do BP ARiMR wpłynął wniosek strony z tytułu "Korzystanie z usług doradczych przez rolników i posiadaczy lasów PROW 2007-2013" ( dotyczący wniosku o przyznanie pomocy w ramach naboru w 2010 i 2011 r. oraz kolejnych latach ). We wniosku wskazano na zrealizowanie przez podmiot doradczy usług doradczych. Załączono do niego : - umowę o świadczenie usług doradczych z dnia 14 grudnia 2010 r. - klauzulę dodatkową dobrowolną do umowy - fakturę VAT z dnia 13 kwietnia 2011 r. dotyczącą pokrycia kosztów realizacji usług doradczych - dowód wpłaty KP nr [...] na kwotę [...] zł - zaświadczenie o rachunku - Kartę Usługi Doradczej - poświadczenie wykonania usług doradczych - zestawienie faktur lub równoważnych dokumentów księgowych - plan dostosowania gospodarstwa rolnego do minimalnych wymogów wzajemnej zgodności i wymogów w zakresie bezpieczeństwa i higieny pracy. Po dokonaniu kontroli wniosku organ I instancji wydał w dniu [...] 2011 r. decyzję o przyznaniu płatności w kwocie [...] zł. Zgodnie z § 2 ust. 1 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 17 kwietnia 2008 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Korzystanie z usług doradczych przez rolników i posiadaczy lasów", objętego programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 ( Dz. U. z 2008 r., nr 78, poz. 470 ) pomoc jest przyznawana osobie fizycznej, osobie prawnej lub jednostce organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej, która: 1) w roku kalendarzowym poprzedzającym rok złożenia wniosku o przyznanie pomocy: a) otrzymała, na podstawie przepisów o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego albo przepisów o płatnościach bezpośrednich do gruntów rolnych i płatności cukrowej, ostateczną decyzję o przyznaniu płatności bezpośredniej lub wypłatę płatności bezpośredniej albo, na podstawie przepisów o płatnościach bezpośrednich do gruntów rolnych i oddzielnej płatności z tytułu cukru, ostateczną decyzję o przyznaniu jednolitej płatności obszarowej lub wypłatę jednolitej płatności obszarowej - w przypadku gdy wnioskodawca ubiega się o przyznanie pomocy na usługi doradcze wymienione w załączniku nr 1 lub 3 do rozporządzenia, lub b) była podatnikiem podatku leśnego, na podstawie przepisów o podatku leśnym - w przypadku gdy wnioskodawca ubiega się o przyznanie pomocy na usługi doradcze wymienione w załączniku nr 2 do rozporządzenia; 2) posiada numer identyfikacyjny, nadany w trybie przepisów o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności, zwany dalej "numerem identyfikacyjnym"; 3) prowadzi działalność rolniczą w zakresie produkcji roślinnej albo w zakresie produkcji roślinnej i zwierzęcej - w przypadku gdy wnioskodawca ubiega się o przyznanie pomocy na usługi doradcze wymienione w załączniku nr 1 lub 3 do rozporządzenia; 4) nie podlega wykluczeniu z ubiegania się o przyznanie pomocy na podstawie przepisów rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005 z dnia 20 września 2005 r. w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich przez Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW) (Dz. Urz. UE L 277 z 21 października 2005, str. 1, z późn. zm.), zwanego dalej "rozporządzeniem nr 1698/2005", oraz przepisów Unii Europejskiej wydanych w trybie tego rozporządzenia lub przepisów odrębnych; 5) zawarła umowę, w formie pisemnej, z podmiotem, o którym mowa w art. 36 ust. 1 ustawy z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich, zwanym dalej "uprawnionym podmiotem doradczym", albo złożyła wobec Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, zwanej dalej "Agencją", zobowiązanie do zawarcia umowy o świadczenie przynajmniej: a) usługi kompleksowej oceny gospodarstwa rolnego w zakresie spełniania wymogów wzajemnej zgodności, o których mowa w art. 5 i 6 oraz w załącznikach II i III do rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009 z dnia 19 stycznia 2009 r. ustanawiającego wspólne zasady dla systemów wsparcia bezpośredniego dla rolników w ramach wspólnej polityki rolnej i ustanawiającego określone systemy wsparcia dla rolników, zmieniającego rozporządzenia (WE) nr 1290/2005, (WE) nr 247/2006, (WE) nr 378/2007 oraz uchylającego rozporządzenie (WE) nr 1782/2003 (Dz. Urz. UE L 30 z 31 stycznia 2009, str. 16), oraz usługi polegającej na ocenie gospodarstwa rolnego w zakresie spełniania zasad bezpieczeństwa i higieny pracy, wymienionych w załączniku nr 1 do rozporządzenia - w przypadku gdy wnioskodawca ubiega się o przyznanie pomocy na usługi doradcze wymienione w załączniku nr 1 do rozporządzenia, lub b) jednej z usług doradczych wymienionych w załączniku nr 2 do rozporządzenia - w przypadku gdy wnioskodawca ubiega się o przyznanie pomocy na usługi doradcze wymienione w załączniku nr 2 do rozporządzenia, lub c) jednej z dodatkowych usług doradczych wymienionych w załączniku nr 3 do rozporządzenia - w przypadku gdy wnioskodawca ubiega się o przyznanie pomocy na usługi doradcze wymienione w załączniku nr 3 do rozporządzenia i ubiega się, korzysta lub skorzystał z usług doradczych, o których mowa w lit. a; 6) skorzysta z usług doradczych, o których mowa w pkt 5, przed upływem 12 miesięcy od dnia, w którym decyzja w sprawie przyznania pomocy stała się ostateczna. Pomoc jest przyznawana i wypłacana na pokrycie kosztów usług doradczych niefinansowanych z udziałem innych środków publicznych ( § 2 ust. 2 rozporządzenia ). Zgodnie z § 3 ust. 1 rozporządzenia pomoc jest przyznawana na pokrycie części udokumentowanych kosztów kwalifikowalnych. Kosztami kwalifikowalnymi są koszty usług doradczych wyszczególnionych w umowie zawartej zgodnie z § 2 ust. 1 pkt 5, zwanej dalej "umową", w wysokości nieprzekraczającej wysokości określonej według stawek wskazanych w załącznikach nr 1, 2 lub 3 do rozporządzenia (§ 3 ust. 2 ). Wysokość pomocy wynosi 80 % poniesionych i udokumentowanych kosztów kwalifikowalnych za usługi doradcze zrealizowane po dniu, w którym decyzja w sprawie przyznania pomocy stała się ostateczna, nieprzekraczających dla danego wnioskodawcy kwoty określonej w załączniku do rozporządzenia nr 1698/2005 dla działania "Korzystanie z usług doradczych przez rolników i posiadaczy lasów" ( § 3 ust. 4 ). W myśl przepisu § 10 rozporządzenia wniosek o płatność zawiera: 1) informacje określone w § 6 ust. 1 pkt 1-6 rozporządzenia; 2) wyszczególnienie zrealizowanych, zgodnie z umową, usług doradczych; 3) wskazanie uprawnionego podmiotu doradczego i jego numeru rachunku bankowego - w przypadku gdy wypłata środków finansowych z tytułu pomocy jest dokonywana na rzecz uprawnionego podmiotu doradczego, który przejmie należność określoną w § 6 ust. 4; 4) deklarację dotyczącą kontynuowania korzystania z usług doradczych wymienionych w załącznikach nr 1, 2 lub 3 do rozporządzenia; 5) wyszczególnienie planowanych usług doradczych; wymagania tego nie stosuje się, jeżeli wnioskodawca nie złożył deklaracji, o której mowa w pkt 4; 6) oświadczenia lub zobowiązania wnioskodawcy związane z pomocą. Zgodnie § 10 ust. 2 rozporządzenia do wniosku o płatność dołącza się: 1) oryginały faktur lub równoważnych dokumentów księgowych lub ich kopie potwierdzone za zgodność z oryginałem przez upoważnionego pracownika Agencji wraz z dokumentem księgowym, potwierdzającym pokrycie przez wnioskodawcę 20 % kosztów kwalifikowalnych usług doradczych i pozostałych kosztów tych usług niezaliczonych do kosztów kwalifikowalnych, na pokrycie których ubiega się o pomoc; 2) oryginały faktur lub równoważnych dokumentów księgowych lub ich kopie potwierdzone za zgodność z oryginałem przez upoważnionego pracownika Agencji wraz z dokumentem księgowym, potwierdzającym wysokość poniesionych przez wnioskodawcę kosztów kwalifikowalnych, innych niż wymienione w pkt 1 - w przypadku gdy umowa nie zawiera oświadczenia, o którym mowa w § 6 ust. 4; 3) dokumenty potwierdzające zrealizowanie usług doradczych stanowiących przedmiot umowy; 4) oryginał lub kopię umowy, a w przypadku jej zmiany także oryginały lub kopie aneksów do tej umowy, potwierdzone za zgodność z oryginałem przez notariusza lub upoważnionego pracownika Agencji; 5) zaświadczenie o numerze rachunku bankowego, na który mają być przekazane środki finansowe z tytułu pomocy, zgodnie z umową; 6) oryginał lub kopię upoważnienia, o którym mowa w § 6 ust. 1 pkt 3, poświadczoną za zgodność z oryginałem przez notariusza lub upoważnionego pracownika Agencji - jeżeli zostało udzielone; 7) oryginał zestawienia faktur lub równoważnych dokumentów księgowych, o którym mowa w § 3 ust. 4b, lub jego kopię potwierdzoną za zgodność z oryginałem przez upoważnionego pracownika Agencji - w przypadku gdy wnioskodawca na podstawie odrębnych przepisów nie jest obowiązany do prowadzenia ksiąg rachunkowych. Podstawą decyzji z dnia [...] 2011 r. o przyznaniu wnioskowanej płatności było m. in. stwierdzenie organu I instancji, że K K uiścił wymagane 20 % kosztów kwalifikowanych usług doradczych ( udział własny ). Decyzja ta została wydana po przeprowadzeniu kontroli zgodności i kompletności, a także kontroli administracyjnej. W dniu 16 kwietnia 2013 r. do Dyrektora Oddziału ARiMR wpłynęło natomiast pismo Prokuratury Okręgowej z dnia 11 kwietnia 2013 r. z którego wynika, że m. in. K K nie uiścił wymaganego 20 % udziału własnego, choć złożył wniosek o przyznanie przedmiotowej płatności ( k. 10/2 akt adm. ). Powyższe ma wynikać z przesłuchania K K w charakterze świadka w ramach czynności śledczych prowadzonych w sprawie o sygn. akt VI Ds. 8/13. Postanowieniem z dnia [...] 2013 r. Kierownik BP ARiMR, na podstawie art. 149 § 1 w zw. z art. 145 §1 pkt. 5, art. 147 i art. 150 kpa, wznowił z urzędu postępowanie zakończone decyzją z dnia [...] 2011 r. W uzasadnieniu tego postanowienia organ powołał się na podstawę wznowieniową określoną w art. 145 § 1 pkt 5 kpa, wskazując, że ustalono nowe i istotne okoliczności faktyczne istniejące w dniu wydania decyzji i nieznane wówczas organowi I instancji. W tym miejscu przypomnieć trzeba, że zgodnie z treścią powołanego wyżej przepisu art.145 § 1 pkt 5 kpa w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji nieznane organowi, który wydał decyzję. Z powyższej regulacji wynika więc, że o zaistnieniu omawianej podstawy wznowienia można mówić wówczas, gdy łącznie zostaną spełnione następujące przesłanki: a) wyszły na jaw nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody, b) są one istotne dla sprawy, tzn. mogą mieć wpływ na jej odmienne rozstrzygnięcie, c) nie były znane organowi, który wydał decyzję, d) istniały w dniu wydania decyzji (zob. B. Gruszczyński w: S. Babiarz, B. Dauter, B. Gruszczyński, R. Hauser, A. Kabat, M. Niezgódka – Medek, Ordynacja podatkowa, Komentarz, Warszawa 2007, s. 733). Sąd po przeanalizowaniu akt administracyjnych sprawy stwierdził, że organ zasadnie uznał, iż fakt nieuiszczenia przez wnioskodawcę wymaganych 20 % kosztów może być uznany za okoliczność nową, nieznaną organowi i istniejącą w dacie wydawania decyzji oraz istotną dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy (jako warunkującą bezpośrednio kwestię formalną spełniania przesłanki do otrzymania wnioskowanych płatności). Z akt sprawy ani z uzasadnień decyzji organów obu instancji nie wynika jednak, że okoliczność polegająca na nieuiszczeniu przez skarżącego 20 % kosztów projektu została wykazana przez organy w jednoznaczny i kategoryczny sposób. Organy obu instancji ograniczyły swoje postępowanie dowodowe jedynie do przyjęcia tezy wynikającej z powołanego powyżej pisma Prokuratury Okręgowej z dnia 11 kwietnia 2013 r. ( k. 10/2 akt adm. ). Ustalenia Prokuratury mają natomiast wynikać z przesłuchania K K w charakterze świadka w ramach czynności śledczych prowadzonych w sprawie VI Ds. 8/13. Zauważyć należy, że pismo znajdujące się w aktach nie zostało podpisane, nie wiadomo też, czy jest to całość pisma czy tylko jego początkowy fragment. Do akt administracyjnych nie załączono też jakichkolwiek materiałów postępowania przygotowawczego, w tym m. in. protokołu przesłuchania skarżącego, na który powoływała się Prokuratura Okręgowa w P. Nie wiadomo, czy postępowanie przygotowawcze zakończyło się postawieniem zarzutów, a jeśli tak, to komu. Z materiału znajdującego się w aktach administracyjnych nie jest również wiadome, czy swoje ustalenia Prokuratura oparła jedynie na zeznaniach strony skarżącej czy też na innych dowodach. Organ odwoławczy stwierdził jedynie lakonicznie, że w przedmiotowej sprawie organy nie były uprawnione do podważania ustaleń Prokuratury. Wprawdzie art. 21 ustawy z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich ( Dz. U. z 2007 r., Nr 64, poz. 427 ) wprowadza pewne modyfikacje reguł prowadzenia postępowania dowodowego wynikające z przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego, jednak nie ulega wątpliwości, że w postępowaniu wznowieniowym wszczętym z urzędu ( a nie na wniosek strony ) organy winny w sposób wyczerpujący i kategoryczny wykazać istnienie określonej przesłanki wznowieniowej z art. 145 kpa. Uchylając zaś decyzję o przyznaniu wnioskowanych płatności organ powinien wskazać dokładnie podstawy faktyczne i prawne takiego rozstrzygnięcia oraz starannie wyjaśnić motywy, jakimi się kierował załatwiając ponownie sprawę. Tylko wtedy organy nie narażą się na zarzut naruszenia przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Skarżący twierdził, że nie pamięta czy zapłacił 20 % kosztów własnych, co tłumaczył wieloma obowiązkami związanymi z prowadzeniem gospodarstwa rolnego i upływem czasu ( oświadczenie złożone 26 maja 2014 r. i odwołanie ). Podnosił przy tym, że tak samo zeznał na policji ( k.7/1 akt adm. ). K K wskazywał jednocześnie na istniejące pokwitowanie odbioru tych pieniędzy przez firmę [...] ( k. 4/7 akt adm. ). Z tego dowodu wpłaty – pokwitowania KP nr [...[] wynika zaś przyjęcie przez [...] od K K kwoty [...] zł tytułem 20 % kosztów wynikających z faktury VAT. Z opisu tego dokumentu wynika zatem, że chodzi o kwotę 20 % kosztów netto + podatek VAT dotyczących projektu polegającego na świadczeniu skarżącemu usług doradczych objętych wnioskiem o przyznanie płatności. Podkreślić trzeba, że organy nie kwestionowały w toku prowadzonego postępowania mocy dowodowej tego dowodu wpłaty, który strona załączyła do wniosku złożonego dnia 21 kwietnia 2011 r. Dopiero w odpowiedzi na skargę organ II instancji wskazał na brak podpisu skarżącego na powyższym dowodzie wpłaty. Mimo istnienia tego dokumentu organy nie przesłuchały skarżącego ani nie zwróciły się do Prokuratury Okręgowej o uwierzytelnioną kserokopię protokołu zeznań K K, by samodzielnie ocenić ten dowód. Nie wyjaśniły też w jakikolwiek szerszy sposób, na jakiej podstawie Prokuratura Okręgowa przyjęła, że skarżący nie uiścił kwoty stanowiącej udział własny. Dyrektor OR ARiMR w uzasadnieniu swojej decyzji wskazał, iż z treści protokołów przesłuchania świadków wynika, że odwołujący w rzeczywistości nie uiścił 20 % udziału własnego ( str. 6 i 7 uzasadnienia – k. 13/6 i k. 13/7 akt adm. ). Powyższe stwierdzenie nie znajduje jednak w pełni odzwierciedlenia w piśmie Prokuratury Okręgowej z 11 kwietnia 2013 r. ( k. 10/2 akt adm. ), w którym jest mowa, że w ramach czynności śledczych prowadzonych w sprawie VI Ds 8/13 uzyskano materiał dowodowy w postaci protokołów przesłuchania n/w świadków ( wśród nich w tabeli pod poz. 10 wskazano K K ), z treści których wynika, iż osoby te w rzeczywistości nie uiszczały 20 procentowego udziału własnego, mimo, że w ich imieniu wpłynęły do biur ARiMR wnioski o przyznanie pomocy ze środków publicznych. Z pisma tego nie wynika więc w szczególności, kto jeszcze miałby potwierdzić nieuiszczenie przez stronę udziału własnego. Skarżący zaś konsekwentnie twierdził, że nie pamięta, czy wpłacił 20 % kosztów i że tak samo zeznał na policji oraz powoływał się na dowód wpłaty. Trudno zatem w tej sytuacji zgodzić się również ze stanowiskiem organu, że K K nie kwestionował ustaleń Prokuratury. W opinii Sądu w niniejszej sprawie zbyt arbitralnie i przedwcześnie przyjęto tezę o istnieniu przesłanki ustawowej uzasadniającej wznowienie postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 kpa. Nie wiadomo zatem, czy organy obu instancji miały rzeczywiście faktyczne podstawy do skorzystania z tego nadzwyczajnego trybu postępowania administracyjnego i w konsekwencji uchylenia decyzji z dnia [...] 2011 r. o przyznaniu skarżącemu wnioskowanej płatności. Wydanie decyzji nastąpiło z naruszeniem art. 8 (zasady pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa), art. 107 § 3 kpa w zw. z art. 145 § 1 pkt. 5 kpa i art. 21 ustawy z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ zobowiązany będzie uwzględnić powyższe rozważania i wskazania Sądu, mając przy tym na względzie dowód wpłaty KP nr [...], z którego wynika, że w dniu 13 kwietnia 2011 r. dokonano na rzecz firmy [...] wpłaty kwoty [...] zł w imieniu K K tytułem 20 % kosztów udzielonych usług doradczych ( k. 4/7 akt adm. ) i że usługi doradcze zostały wykonane zgodnie z umową. Ponadto ocena dowodów nie powinna być dowolna, a uzasadnienia decyzji winny spełniać wszystkie wymogi ustawowe. W tym stanie rzeczy Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit c w zw. z art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j. t. Dz. U. 2012 r., poz. 270 ze zm.), orzekł o uchyleniu skarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji – jak w pkt 1 wyroku. O wykonalności decyzji postanowiono natomiast na podstawie art. 152 p.p.s.a. (pkt 2 orzeczenia ).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło