III SA/Po 151/14

Dnia 24 marca 2014 roku Robert Talaga – referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Poznaniu po rozpoznaniu w dniu 24 marca 2014 roku na posiedzeniu niejawnym wniosków M. B. i P. B. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym w sprawie ze skargi M. B., P. B. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w L. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji ustalającej wymiar podatku od nieruchomości za 2005 rok, po wznowieniu postępowania postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia solidarnie wpisu od skargi w kwocie 100 zł, P. B. i M. B. złożyli wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od wpisu sądowego. Na wezwanie Sądu P. B. i M. B. przedłożyli wypełnione na urzędowym formularzu wnioski o przyznanie prawa pomocy z zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Ze złożonych wniosków wynika, że P. i M. B prowadzą wspólne gospodarstwo domowe. W małżeństwie obowiązuje ustrój wspólności majątkowej. Dochód miesięczny brutto rodziny to [...] zł (umowa o pracę wnioskodawcy). Wnioskodawca posiada grunty rolne o pow. [...] ha, a w ramach zarejestrowanej działalności gospodarczej wynajmuje posiadane nieruchomości. Posiada do spłaty zobowiązania w wysokości około [...] zł. W ramach wyjaśnienia rzeczywistej sytuacji majątkowej M. B. dodatkowo oświadczyła, że nie osiąga żadnych dochodów i nie jest zobowiązana do składania zeznań podatkowych, nie jest posiadaczem rachunku bankowego i nie może przedstawić rachunków bankowych, nie posiada zarejestrowanych na jej nazwisko żadnych środków transportowych, a wszystkie nieruchomości zadeklarowane przez męża stanowią współwłasność majątkową. Wnioskodawczyni nie posiada żadnych dochodów (przychody z najmu nieruchomości są przychodami jej męża z prowadzonej działalności gospodarczej), a ona nie prowadzi działalności gospodarczej i nie zatrudnia pracowników. Natomiast firma spółka A należy do jej syna K. B., z którą wnioskodawczyni nie ma żadnych powiązań oprócz tego, że jest właścicielem obiektów, które wynajmuje. W ramach uzupełniania wniosku P. B oświadczył, że jego rachunek bankowy został zajęty w ramach postępowania egzekucyjnego. W Banku [...] wnioskodawca posiada konto na którym znajduje się 0 zł. Wnioskodawca prowadzi działalność gospodarczą, która opiera się głównie na najmie pomieszczeń i zatrudnia 3 pracowników, z czego jedna osoba od dłuższego czasu przebywa na zasiłku chorobowym. Wnioskodawca jest zatrudniony na umowę o pracę w spółce A jako jej prokurent, jednak od sierpnia 2013 r. przebywa za zasiłku chorobowym. W 2012 roku P.B. uzyskał przychód w wysokości [...] zł i jednocześnie poniósł stratę w wysokości [...] zł z tytułu prowadzenia działalności gospodarczej. W 2013 roku P. B. uzyskał przychód w wysokości [...] zł. Z podatkowej księgi przychodów i rozchodów za 2013 rok wynika, że Stacja Paliw Płynnych P.B. uzyskała roczny przychód w wysokości [...] zł oraz poniosła stratę w wysokości [...] zł. Z podatkowej księgi przychodów i rozchodów na styczeń 2014 roku wynika, że przychód narastająco wynosi [...] zł, a dochód wynosi – [...] zł. Wnioskodawca w następujący sposób określił wysokość kredytów oraz obciążeń: kredyt obrotowy w Banku A. (kapitał do spłaty [...] zł), pożyczka w Banku [...] (kapitał do spłaty [...] zł – obciążenie miesięczne [...] zł), kredyt w banku [...] (kapitał do spłaty [...] zł – obciążenie miesięczne [...] zł), kredyt w Banku A (kapitał do spłaty [...] zł – obciążenie miesięczne z tytułu spłaty kredytu wynosi [...] zł), kredyt obrotowy nieodnawialny w Banku [...] kapitał do spłaty [...] zł), leasing operacyjny w spółce B (do spłaty 18 rat po [...] zł miesięcznie). Wnioskodawca przedłożył wezwanie banku [...] z [...] roku do spłaty wymagalnego zadłużenia w kwocie [...] zł wraz z odsetkami; umowę pożyczki z Banku [...] w wysokości [...] zł; zestawienie należności dochodzonych przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w K. z dnia [...] roku na łączną kwotę [...] zł, zawiadomienie o wszczęciu egzekucji z [...] na wniosek Banku [...] (należność główna [...] zł z odsetkami w wysokości [...] zł), zawiadomienie Komornika przy Sądzie Rejonowym w K. o zajęciu wierzytelności w wysokości [...] zł wraz z odsetkami na dzień [...] roku w wysokości [...] zł. P. B. wskazał, że w ramach prowadzonej działalności rolniczej uprawia pszenżyto ([...] ha) oraz pszenicę ([...] ha). Ze złożonego oświadczenia wynika, że uzyskany przychód z wytworzonych płodów rolnych w 2013 roku wyniósł [...] zł, przy czym koszty prowadzenia działalności rolniczej w 2013 roku były następujące: zasiew – [...] zł, zbiory – [...] zł, uprawa – [...] zł, środki ochrony roślin – [...] zł, ubezpieczenie – [...] zł, podatek rolny i podatek od nieruchomości – [...] zł. P. B. i M.B. posiadają następujące nieruchomości położone w K. (grunt [...] m², budynki [...] m², budynki stacji paliw – nieruchomość nieużywana, pozostałe budynki dzierżawione przez spółkę A), a także nieruchomości położone w B. (grunt [...] m², budynki [...] m² – nieruchomość nieużywana). Ponadto wnioskodawcy posiadają nieruchomość rolną o powierzchni [...] ha – uprawa roślinna + las o pow. [...] ha. P. B. zastrzegł również, że nieruchomość przy ul [...] w Ś. nie jest jego własnością tylko jego matki, a wnioskodawca tylko tam zamieszkuje. Wnioskodawca posiada samochód Volkswagen Transporter 1,9, rok produkcji 1997 (zastaw bankowy) – wartość rynkowa [...] zł; naczepę cysternę [...] rok produkcji 1999 – wartość rynkowa [...] zł, ciągnik Białoruś, samochód Mercedes Benz S 6000 rok produkcji 1994 – wartość rynkowa [...] zł; samochód Volkswagen Tiguan 2,0 TDI rok produkcji 2009 (umowa kredytu – do spłaty pozostało 11 rat) – wartość rynkowa [...] zł. Wnioskodawcy załączyli również średniomiesięczny spis wydatków związanych z prowadzeniem gospodarstwa domowego: gaz, prąd – [...] zł, woda, kanalizacja – [...] zł, koszty związane z ogrzewaniem mieszkania – [...] zł; telefon – [...] zł; ubezpieczenie na życie – [...] zł, ubezpieczenie mieszkania – [...] zł, pozostałe wydatki związane z prowadzeniem gospodarstwa domowego – [...] zł. W rozpoznawanej sprawie należy dodatkowo uwzględnić okoliczności znane z urzędu, a mianowicie sytuację materialną i rodzinną ujawnioną przy okazji rozpoznawania wniosków o prawo pomocy w innych sprawach zawisłych przed tutejszym Sądem. Z dokumentów przedłożonych przez Skarżącego w równolegle toczących się postępowaniach o przyznanie prawa pomocy (sprawa o sygn. akt III SA/Po 1422/13; sprawa o sygn. akt III SA/Po 1378/13) wynika, co następuje. Zobowiązania kredytowe i pożyczkowe wnioskodawcy wynoszą łącznie około [...] zł. Z czego kwota około [...] zł to należności przeterminowane. Przeciwko wnioskodawcy i jego żonie prowadzone są egzekucyjne postępowania administracyjne i sądowe na łączną kwotę około [...] zł (koszty egzekucyjne, należności główne, należności uboczne). Z Ewidencję Środków Trwałych za rok 2013 dla podmiotu Stacja Paliw Płynnych P. B. (ewidencja ma 91 pozycji) wynika, że wnioskodawca posiada także motocykl Honda 740, samochód Volkswagen Caddy oraz samochód ciężarowy VOLVO. Spółka A wynajmuje od P.B. część pomieszczeń, które w przeszłości służyły do prowadzenia działalności gospodarczej z tego tytułu uzyskuje dochód w wysokości [...] zł. Według internetowej bazy KRS prokurentami samoistnymi Spółki A są wnioskodawca oraz jego synowie: K. B. (jedyny wspólnik) i K. B., który do dnia 31 lipca 2013 r., zgodnie z MSiG z dnia 7 sierpnia 2013 r., Nr 152, poz. 173526, posiadał 50% udziałów Spółce A. Prawo pomocy może być przyznane osobie fizycznej w zakresie częściowym, jeżeli nie jest ona w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, zgodnie z art. 246 §1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. t.j z 2012 roku, poz. 270), dalej jako P.p.s.a. W rozpoznawanej sprawie oświadczenia majątkowe nie uzasadniają stanowiska, że uiszczenie kosztów sądowych związanych z rozpoznaniem skargi spowoduje zachwianie sytuacji materialnej i bytowej wnioskodawców w taki sposób, iż nie będą w stanie zapewnić sobie lub rodzinie minimum warunków socjalnych. Porównanie majątku i przychodów wnioskodawców z wysokością wpisu od skargi w niniejszej sprawie w sposób jednoznaczny wyklucza ich z grona osób uprawnionych do uzyskania wsparcia w formie prawa pomocy. Szczególnie, że wnioskodawca uzyskuje dochody z następujących źródeł: - działalność rolnicza na gruntach rolnych o pow. ponad [...] ha (przychód ze sprzedaży wytworzonych płodów rolnych w 2012 i w 2013 roku wyniósł [...] zł); - działalność gospodarcza w zakresie wynajmu nieruchomości (w 2012 roku przychody wyniosły [...] zł, a koszty uzyskania przychodu [...] zł, a w 2013 roku przychody wyniosły [...] zł, a strata wyniosła [...] zł); - umowa o pracę ze spółką A, od sierpnia 2013 roku wnioskodawca pobiera zasiłek chorobowy (przychód z umowy o pracę w 2012 roku – [...] zł, a w 2013 [...] zł); - przychód z innych źródeł w 2012 roku wyniósł [...] zł, a w 2013 roku [...] zł. Średnie miesięczne przychody wnioskodawcy wielokrotnie przewyższają obciążenia z tytułu kosztów sądowych oraz deklarowanych kosztów utrzymania koniecznego rodziny. Na ograniczenie możliwości płatniczych wnioskodawców do granic zabezpieczenia minimum socjalnego nie wskazują wydatki realizowane w pozarolniczej działalności gospodarczej oraz w działalności rolniczej w latach 2012-2013. Jednocześnie należało uznać, że ujemny wynik finansowy z pozarolniczej działalności gospodarczej, istnienie zobowiązań kredytowych, czy wszczęcie postępowań egzekucyjnych nie są wystarczające dla przyjęcia stanowiska, że wnioskodawcy nie posiadają możliwości zgromadzenia środków finansowych na uiszczenie pełnych kosztów sądowych. W sprawie nie przekazano jednocześnie pełnych danych, które w sposób pełny i rzetelny przedstawiałyby sytuację majątkową i rodzinną wnioskodawców. Nie przedłożono wyciągów z rachunków bankowych (wyciągów dokumentujących obroty na kontach bieżących, kredytowych, pożyczkowych, leasingowych itp.). Nie udokumentowano wysokości środków pieniężnych przejętych lub przekazanych organom egzekucyjnym od stycznia 2013 roku. Nie ujawniono wysokości dopłat otrzymanych z Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa do prowadzonej działalności rolniczej. Wnioskodawcy konsekwentnie uchylają się od przekazania pełnych informacji dotyczących powiązań majątkowych i rodzinnych z Spółka A z siedzibą w miejscu zamieszkania wnioskodawców, która przynależy do syna wnioskodawców i prowadzi działalność także w oparciu o mienie wnioskodawcy i jego żony. Powstanie tego podmiotu gospodarczego (Spółka A została utworzona w 2009 roku) zbiega się z umniejszeniem przychodów wnioskodawcy z pozarolniczej działalności gospodarczej o [...] zł (sprawa o sygn. akt III SA/Po 33/11). Ponadto wnioskodawca utrzymywał, że nieruchomość położona w Ś. przy ul. [...] należy do jego matki. Tymczasem w wyjaśnieniach składanych w toku postępowania o przyznanie prawa pomocy prowadzonego na przełomie 2011 i 2012 roku wskazywał, że jego matka zmarła. Skarżący oświadczył wówczas, że dom należy do "jego nieżyjącej matki" (sprawa o sygn. akt III SA/Po 936/11). Wnioskodawcy uchylają się także od wykazania, że zastosowane środki egzekucyjne są skuteczne, a zatem nie można przyjmować, że prowadzone postępowania egzekucyjne (zajęcie wierzytelności z tytułu zwrotu w podatku dochodowym, zajęcie wierzytelności nadwyżki podatku naliczonego nad należnym w podatku VAT, zajęcie rachunku bankowego, zajęcie nieruchomości, czy też zajęcie innych wierzytelności) wykluczają możliwości zrealizowania obowiązku zapłaty kosztów sądowych. Na ograniczenie możliwości płatniczych wnioskodawców do granic zabezpieczenia minimum socjalnego nie wskazują wydatki realizowane w pozarolniczej działalności gospodarczej oraz w działalności rolniczej w latach 2012-2013. Według oświadczeń i przedłożonych dokumentów koszty działalności gospodarczej i rolniczej od stycznia 2012 roku do grudnia 2013 roku wynosiły średnio miesięcznie ok. [...] zł. W tym stanie rzeczy dla oceny zdolności do uiszczenia kosztów sądowych przyjąć należało, że realizowane przez wnioskodawców wydatki obrazują wysokość środków pozostających w ich dyspozycji, czyli środków, które nie podlegają egzekucji, a przez to mogą zostać przeznaczone także na koszty sądowe w myśl zasady równoważnego traktowania powinności finansowych. Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 246 §1 pkt 2 oraz art. 258 §1 i §2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2012, poz. 270 ze zm.), orzeczono jak w sentencji postanowienia.