III SA/Po 159/16

Dnia 9 czerwca 2016 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Maria Lorych-Olszanowska Sędziowie WSA Mirella Ławniczak WSA Szymon Widłak ( spr.) Protokolant: st. sekr. sąd. Anna Piotrowska – Żyła po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 czerwca 2016 roku przy udziale sprawy ze skargi J. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] grudnia 2015r. nr [...] w przedmiocie skierowania na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji do kierowania pojazdami oddala skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. decyzją z dnia [...] grudnia 2015 r., nr [...], po rozpoznaniu odwołania J. W. (dalej: "strona") od decyzji Starosty K. z dnia [...] listopada 2015 r., nr [...], utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. Powyższe rozstrzygnięcie zapadło w następującym stanie faktycznym. Wnioskiem z dnia [...] października 2015 r. Komendant Wojewódzki Policji w P. wystąpił do Starosty K. o kontrolne sprawdzenie kwalifikacji strony do kierowania pojazdami z powodu przekroczenia limitu 24 punktów za naruszenia przepisów ruchu drogowego w okresie od dnia [...] czerwca 2014 r. do dnia [...] kwietnia 2015 r. W związku z zastrzeżeniami strony Starosta wystąpił o potwierdzenie wniosku. Prawidłowość naliczenia punktów i zasadność wniosku została potwierdzona w piśmie z dnia [...] listopada 2015 r. Komendy Wojewódzkiej Policji w P. Decyzją z dnia [...] listopada 2015 r., działając na podstawie art. 114 ust. 1 pkt. 1 lit. b ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. – Prawo o ruchu drogowym, Starosta K. skierował stronę na egzamin kontrolny sprawdzający kwalifikacje w zakresie kategorii A, B, B+E, C, C+E, T prawa jazdy. W odwołaniu od decyzji pierwszoinstancyjnej strona nie zgodziła się z liczbą przypisanych punktów, podnosząc, że punkty (w łącznej liczbie 15) przyznane za naruszenia drogowe z dnia [...] czerwca 2014 r. ([...]), z dnia [...] lipca 2014 r. ([...]) oraz z dnia [...] września 2014 r. ([...]), uległy przedawnieniu (art. 130 ust. 2 ustawy – Prawo o ruchu drogowym). Ponadto organ administracji nie ustalił kiedy za powyższe naruszenia zapadły prawomocne rozstrzygnięcia, co może być istotne dla określenia momentu usunięcia punktów wpisanych do ewidencji. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K., utrzymując w mocy decyzję organu I instancji, wskazało, że decyzja wydana na podstawie art. 114 ust. 1 pkt. 1 lit. b ustawy – Prawo o ruchu drogowym ma charakter związany, przez co organ administracji nie ma możliwości odstąpienia od jej wydania. Nadto organ administracji nie ma kompetencji do samodzielnego ustalania czy weryfikacji ilości punktów przyznanych kierowcy za naruszenia przepisów ruchu drogowego. Organ ten związany jest wnioskiem komendanta wojewódzkiego Policji o skierowanie danego kierowcy na egzamin sprawdzający jego kwalifikacje, który to wniosek jest składany, gdy w ewidencji wykazane zostało, że kierowca przekroczył limit 24 punktów. Starosta K. związany był wobec tego wnioskiem Komendanta Wojewódzkiego Policji w P. z dnia [...] października 2015 r. i zobowiązany był do wydania zaskarżonej w odwołaniu decyzji. Organ odwoławczy, powołując się na orzecznictwo sądów administracyjnych, podkreślił jednocześnie, że dla prowadzenia ewidencji kierowców naruszających przepisy ruchu drogowego istotne znaczenie ma data naruszenia (naruszeń) przepisów. Nie ma natomiast znaczenia data dokonania przez organ rejestracyjny wpisu tego naruszenia, czy też przekwalifikowania punktów tymczasowych na ostateczne. W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu strona podniosła zarzut naruszenia art. 77 § 1 w zw. z art. 80, a także art. 107 § 1 i § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego, wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz decyzji ją poprzedzającej. Skarżący uzasadniając skargę podał, że organ odwoławczy ograniczył się wyłącznie do stwierdzenia przekroczenia limitu 24 punktów otrzymanych za naruszenia przepisów ruchu drogowego w okresie od dnia [...] czerwca 2014 r. do dnia [...] lutego 2015 r., a nie wskazał ani dat popełnionych naruszeń, ani przyznanych za te naruszenia punktów karnych. Ponadto nie podał za jakie naruszenia były wymierzone mandaty karne, a za jakie skierowane były wnioski o ukaranie do sądu i w związku z tym kiedy zapadły wyroki oraz kiedy się one uprawomocniły, a także ile stronie zostało przypisanych punktów karnych, co do naruszeń ruchu drogowego potwierdzonych prawomocnymi wyrokami. W ocenie skarżącego do czasu prawomocnego rozstrzygnięcia nie było możliwości przypisania przekroczenia limitu punktów karnych. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. w odpowiedzi na skargę wniosło o jej oddalenie, podtrzymując dotychczas prezentowane stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Zaskarżona decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] grudnia 2015 r., utrzymująca w mocy decyzję Starosty K. z dnia [...] listopada 2015 r., nie narusza prawa materialnego ani przepisów postępowania w stopniu, który uzasadniałby jej wyeliminowanie z obrotu prawnego stosownie do art. 145 § 1 pkt. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r., poz. 718, dalej: "P.p.s.a."). W pierwszej kolejności wskazać trzeba, że materialnoprawną podstawę wydanej w kontrolowanej sprawie decyzji stanowi art. 114 ust. 1 pkt 1 lit. b ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. – Prawo o ruchu drogowym (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 1137 ze zm., dalej: "P.r.d."). Zgodnie z tym przepisem kontrolnemu sprawdzeniu kwalifikacji podlega osoba posiadająca uprawnienie do kierowania pojazdem, skierowana decyzją starosty, na wniosek komendanta wojewódzkiego Policji w razie przekroczenia 24 punktów otrzymanych na podstawie art. 130 ust. 1 P.r.d. Powołany w tym przepisie art. 130 ust. 1 P.r.d. stanowi, że Policja prowadzi ewidencję kierowców naruszających przepisy ruchu drogowego. Określonemu naruszeniu przypisuje się odpowiednią liczbę punktów w skali od 0 do 10 i wpisuje się do tej ewidencji. Punkty za naruszenie przepisów ruchu drogowego wpisane do ewidencji, o czym mowa już w art. 130 ust. 2 P.r.d., usuwa się po upływie 1 roku od dnia naruszenia, chyba że przed upływem tego okresu kierowca dopuścił się naruszeń, za które na podstawie prawomocnych rozstrzygnięć przypisana liczba punktów przekroczyłaby 24 punkty lub w przypadku kierowców, o których mowa w art. 140 ust. 1 pkt 3 P.r.d. - 20 punktów. W orzecznictwie sądów administracyjnych za utrwalony należy uznać pogląd, zgodnie z którym art. 114 ust. 1 pkt 1 lit. b P.r.d. jednoznacznie wskazuje organ właściwy, procesową formę, charakter oraz przesłanki skierowania kierowcy na sprawdzenie jego kwalifikacji do prowadzenia pojazdu. Skierowania takiego w drodze decyzji administracyjnej dokonuje starosta, a w przypadku miast na prawach powiatu - prezydent miasta albo burmistrz. Literalne brzmienie przepisu ("podlega") dowodzi, że przedmiotowe orzeczenie ma charakter związany. Samo rozstrzygnięcie oraz jego zakres nie zostało pozostawione swobodnemu uznaniu organu administracyjnego. Oznacza to, że w razie przekroczenia limitu punktów za naruszenie przepisów ruchu drogowego - na wniosek komendanta wojewódzkiego Policji - właściwy organ zobowiązany jest skierować osobę uprawnioną do kierowania pojazdem na sprawdzenie omawianych kwalifikacji. Organ ten nie jest jednak uprawniony do weryfikowania przypisanej kierowcy liczby punktów (zob. m.in. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 marca 2015 r., sygn. akt I OSK 1808/13, dostępny w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych na stronie internetowej: http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Niedopuszczalność badania przez organ prawidłowości naliczenia kierowcy punktów karnych za naruszenia przepisów ruchu drogowego, nie pozwala temu organowi dociekać okoliczności towarzyszących stwierdzeniu naruszeń. Przypisywanie punktów karnych za konkretne naruszenia, dokonywanie wpisów do ewidencji i ich usuwanie z ewidencji należy do wyłącznej kompetencji Policji. Zebranie przez kierowcę określonej liczby punktów pociąga za sobą odpowiednie konsekwencje, które zostały określone w ustawie. Należy do nich m.in. skierowanie na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji, o którym mowa w art. 114 ust. 1 pkt. 1 lit. b P.r.d. Okoliczności faktyczne kontrolowanej sprawy nie pozostawiają wątpliwości co do wypełnienia ustawowych przesłanek obligatoryjnego skierowania skarżącego na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji do prowadzenia pojazdów. Komendant Wojewódzki Policji w P. wystąpił do Starosty K. z wnioskiem o kontrolne sprawdzenie kwalifikacji skarżącego do kierowania pojazdami w ramach posiadanych przez niego uprawnień - z powodu otrzymania przez skarżącego łącznie 27 punktów za naruszenia przepisów ruchu drogowego w okresie od dnia [...] czerwca 2014 r. do dnia [...] kwietnia 2015 r. Fakt przekroczenia przez skarżącego w ciągu roku 24 punktów za naruszenia przepisów ruchu drogowego, wskazany w powyższym wniosku, był okolicznością obiektywną, wiążącą organ rozstrzygający sprawę i nie podlegającą weryfikacji w ramach przeprowadzonego postępowania. Jednocześnie była to okoliczność wystarczająca do zastosowania wobec skarżącego art. 114 ust. 1 pkt. 1 lit. b P.r.d. Organ administracji, wbrew zarzutom skarżącego, nie był wobec tego zobowiązany do dokonania bardziej szczegółowych ustaleń faktycznych odnośnie poszczególnych, popełnionych przez skarżącego naruszeń przepisów ruchu drogowego, przez co podniesiony w tym względzie zarzut naruszenia art. 77 § 1, art. 80 oraz art. 107 § 1 i § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2013 r., poz. 267 ze zm.) nie może być uznany za zasadny. Podkreślenia zwłaszcza wymaga, że stosownie do art. 130 ust. 2 P.r.d. warunkiem usunięcia z ewidencji punktów jest upływ jednego roku od dnia naruszenia przepisów ruchu drogowego, gdy kierowca nie popełni w tym okresie kolejnego naruszenia tych przepisów, a nie fakt wydania w tym okresie prawomocnego rozstrzygnięcia związanego z naruszeniem prawa (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 13 stycznia 2011 r., sygn. akt I OSK 423/10, CBOSA). Skoro w ramach kontrolowanej sprawy nie budzi wątpliwości, że skarżącemu przypisano ponad 24 punkty za naruszenia popełnione w ciągu jednego roku, ustalanie kiedy wobec poszczególnych naruszeń przepisów ruchu drogowego zapadły prawomocne rozstrzygnięcia, w tym wyroki sądu, nie ma dla kontrolowanej sprawy istotnego znaczenia. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 151 P.p.s.a., orzeczono o oddaleniu skargi.