III SA/Po 224/17
WyrokWSA w Poznaniu2017-06-14
Skład orzekający: Maria Lorych-Olszanowska, Ireneusz Fornalik, Izabela Paluszyńska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Zakład Ubezpieczeń Społecznych prawidłowo odmówił umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne, zdrowotne i Fundusz Pracy, uwzględniając wytyczne sądu z poprzedniego postępowania?Ratio decidendi
Sąd uznał, że organ rentowy prawidłowo odmówił umorzenia należności z tytułu składek, ponieważ nie zaszły przesłanki całkowitej nieściągalności ani przesłanki uzasadniające umorzenie w szczególnych przypadkach, a dodatkowo skarżący wykazał możliwość spłaty zadłużenia w formie układu ratalnego. Wobec tego, skarga nie zasługiwała na uwzględnienie.Stan faktyczny
H. S. złożył wniosek o umorzenie zadłużenia z tytułu nieopłaconych składek ZUS, wskazując na trudną sytuację materialną i zdrowotną. Zakład Ubezpieczeń Społecznych odmówił umorzenia, uznając, że nie zaszły przesłanki całkowitej nieściągalności ani przesłanki z rozporządzenia. Po uchyleniu decyzji przez WSA w poprzednim postępowaniu, ZUS ponownie odmówił umorzenia, wskazując na możliwość spłaty zadłużenia w ratach i brak całkowitej nieściągalności. WSA w obecnym postępowaniu oddalił skargę, uznając decyzję ZUS za prawidłową.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 14 czerwca 2017 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Maria Lorych-Olszanowska (spr.) Sędziowie WSA Ireneusz Fornalik WSA Izabela Paluszyńska Protokolant: st. sekr. sąd. Anna Zys-Ruszkowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 czerwca 2017 roku przy udziale sprawy ze skargi H. S. na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych [...] z dnia [...] lutego 2017r. nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu nieopłaconych składek oddala skargę
W dniu [...] grudnia 2014 r. H. S. wystąpił do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych [...] z wnioskiem o umorzenia zadłużenia z tytułu nieopłaconych składek. We wniosku podał, że prowadzona działalność gospodarcza nie przyniosła dochodu na podstawowe opłaty, w tym składki ZUS. Obecnie jest zgłoszony do ubezpieczeń społecznych jako osoba bezrobotna, bez prawa do zasiłku i bez powodzenia poszukuje pracy. Strona oczekuje ponadto na operację biodra.
Decyzją z dnia [...] marca 2015 r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych I [...] odmówił umorzenia należności z tytułu składek na: - ubezpieczenie społeczne za miesiąc maj 2014 r. w łącznej kwocie [...]zł, w tym z tytułu składek w kwocie [...]zł oraz odsetek liczonych na dzień złożenia wniosku w kwocie [...]zł, - ubezpieczenie zdrowotne za miesiąc maj 2014 r. w łącznej kwocie [...]zł, w tym z tytułu składek w kwocie [...]zł oraz odsetek liczonych na dzień złożenia wniosku w kwocie [...]zł, - Fundusz Pracy za miesiąc maj 2014 r. w łącznej kwocie [...]zł, w tym z tytułu składek w kwocie [...]zł oraz odsetek liczonych na dzień złożenia wniosku w kwocie [...]zł.
Organ rentowy ustalił, że H. S. prowadził działalność gospodarczą, która z dniem [...] maja 2014 r. została wykreślona z ewidencji. Od dnia [...] stycznia 2015 r. jest natomiast zatrudniony na podstawie umowy agencyjnej/zlecenie z wynagrodzeniem w wysokości [...] zł brutto. Tym samym w ocenie ZUS nie zaistniały przesłanki do umorzenia określone w art. 28 ust. 3 pkt. 3 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych, dalej u.s.u.s. Ponadto w ocenie organu rentowego w sprawie nie zaszły przesłanki z art. 28 ust. 3 pkt. 5 i pkt. 6 u.s.u.s., jako że w stosunku do rzeczonego zadłużenia nie było dotychczas prowadzone postępowanie egzekucyjne.
W dalszej kolejności ZUS podał, że do sprawy nie przedłożono żadnej dokumentacji i przez to niemożliwe stało się dokonanie wnikliwej analizy i oceny aktualnej sytuacji materialnej i finansowej, a także rodzinnej strony, pod kątem spełnienia przesłanek określonych w rozporządzeniu Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 31 lipca 2003 r. w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne. Organ rentowy zwrócił przy tym uwagę na zmianę sytuacji strony w stosunku do tej przedstawionej we wniosku oraz podkreślił, że nie wykazała ona na wysokości opłat ponoszonych w związku z utrzymaniem, konieczności spłaty innych zobowiązań w tym kredytowych, podatkowych oraz na ewentualne dochody uzyskiwane przez innych członków rodziny. Strona ta nie wskazała na trudności w regulowaniu bieżących opłat ani konieczność korzystania z pomocy instytucjonalnej w formie zasiłków celowych.
Po rozpoznaniu wniosku strony o ponowne rozpatrzenie sprawy decyzją z dnia [...] lipca 2015 r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych [...] utrzymał decyzję własną z dnia [...] marca 2015 r.
Po rozpatrzeniu skargi strony WSA w Poznaniu wyrokiem z dnia 17 lutego 2016 r. sygn.. III SA/Po 897/15 uchylił decyzje wydane w dniu [...] lipca 2015 r. i [...] marca 2015 r.
W uzasadnieniu wyroku Sąd wskazał, że organ stwierdził w przedmiotowej sprawie, iż wobec skarżącego zaistniała przesłanka całkowitej nieściągalności, mogąca stanowić podstawę do umorzenia ciążących na nim należności z tytułu składek, o której to przesłance mowa w powyżej przywołanym art. 28 ust. 3 pkt. 3 u.s.u.s. Organ rentowy wskazał bowiem, że skarżący trwale zaprzestał prowadzenia działalności gospodarczej, nie posiada majątku, na którym ZUS mógłby dokonać zabezpieczenia swoich należności, nie posiada tytułu do podlegania ubezpieczeniem, a nadto nie uzyskuje dochodu. Organ rentowy słusznie także stwierdził w ocenie Sądu, że pomimo zaistnienia powyższej przesłanki umorzenie należności skarżącego poddane jest uznaniu administracyjnemu tego organu. Artykuł 28 ust. 2 u.s.u.s. wskazując na całkowitą nieściągalność jako podstawę do umarzania należności z tytułu składek, podaje bowiem, że należności te w przypadku wystąpienia ów podstawy - "mogą być umarzane". Taka konstrukcja rzeczonej regulacji oznacza natomiast, że ustawodawca pozostawił uznaniu organu administracji publicznej skorzystanie z kompetencji w niej przewidzianej.
Sąd podkreślił, że powyższe nie oznacza możliwości wykorzystania przez organ rentowy luzu decyzyjnego w sposób dowolny, to znaczy wedle schematu – jeżeli można rozstrzygnąć na korzyść strony, lecz nie ma takiego obowiązku, to żądania nie uwzględnia się – przy jednoczesnym braku wyczerpującego wyjaśnienia wszystkich przesłanek takiego działania. Organ rentowy, podejmując decyzję w oparciu o uznanie administracyjne, ma bowiem obowiązek zgodnie z art. 7 K.p.a. wyważyć słuszny interes strony i interes publiczny, co prowadzi do wniosku, że zasadniczo, w przypadku gdy nie sprzeciwia się temu interes publiczny, organ powinien podjąć decyzję na korzyść strony postępowania. Rozważenie obu tych interesów, to jest słusznego interesu strony postępowania i interesu publicznego, które legnie u podstaw skorzystania z uznania administracyjnego, znaleźć powinno wyraz w uzasadnieniu decyzji, tak aby umożliwić kontrolę instancyjną, a następnie ewentualną kontrolę sądową rozstrzygnięcia opartego na uznaniu administracyjnym.
Zdaniem Sądu organ rentowy korzystając z, wynikającej z uznania administracyjnego, możliwości odmowy skarżącemu umorzenia należności z tytułu składek, pomimo zaistnienia przesłanki do takiego umorzenia z art. 28 ust. 3 pkt. 3 u.s.u.s., w ogóle nie rozważył ani słusznego interesu skarżącego, ani nie przeciwstawił mu jakiegokolwiek interesu publicznego – rozważając w uzasadnieniu skarżonej decyzji wybór takiego, a nie innego sposób rozstrzygnięcia sprawy - czym dopuścił się istotnego naruszenia art. 7, art. 77 § 1, art. 80 oraz art. 107 § 3 K.p.a. Organ rentowy odmowę umorzenia należności z tytułu składek oparł wyłącznie na fakcie nieudokumentowania przez skarżącego trwałej niezdolności do pracy i wynikającej stąd - zdaniem tego organu - możliwości spłaty zadłużenia z tytułu składek. Poprzez tego rodzaju argumentację ZUS w istocie wykreował wobec skarżącego nie przewidzianą w art. 28 ust. 3 u.s.u.s. dalszą przesłankę, której wystąpienie jest obligatoryjne dla podjęcia korzystnego dla skarżącego rozstrzygnięcia, wykazując się całkowitą dowolnością przy skorzystaniu z przysługującego mu na gruncie omówionych regulacji luzu decyzyjnego.
Niezależnie od powyższego, również przy ocenie zaistnienia w kontrolowanej sprawie pozostałych przesłanek do umorzenia należności, organ rentowy dopuścił się zdaniem WSA w Poznaniu istotnego naruszenia art. 7, art. 77 § 1, art. 80 oraz art. 107 § 3 K.p.a. Zdaniem Sądu organ rentowy postępując w zgodzie z zasadą prawdy obiektywnej wyrażonej w art. 7 K.p.a., rozpatrując w sposób wyczerpujący zgromadzony w sprawie materiał dowodowy, winien w oparciu o jego całokształt samodzielnie stwierdzić, czy w okolicznościach konkretnej sprawy jest oczywiste, że w postępowaniu egzekucyjnym nie uzyska się kwot przekraczających wydatki egzekucyjne. W ramach rozpatrywanej sprawy organ rentowy uchylił się natomiast spod przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego na powyższą okoliczność, czym uchybił art. 7, art. 77 § 1, art. 80 oraz art. 107 § 3 K.p.a.
Sąd wskazał ponadto, że zgodnie z art. 28 ust. 3a u.s.u.s. należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne ubezpieczonych będących równocześnie płatnikami składek na te ubezpieczenia mogą być w uzasadnionych przypadkach umarzane pomimo braku ich całkowitej nieściągalności. Przesłanki uzasadniające to umorzenie zostały określone w wydanym na podstawie art. 28 ust. 3b u.s.u.s. rozporządzeniu Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 31 lipca 2003 r. w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne (Dz. U. z 2003 r. Nr 141, poz. 1365). W świetle § 3 ust. 1 tegoż rozporządzenia Zakład może umorzyć należności z tytułu składek, jeżeli zobowiązany wykaże, że ze względu na stan majątkowy i sytuację rodzinną nie jest w stanie opłacić tych należności, ponieważ pociągnęłoby to zbyt ciężkie skutki dla zobowiązanego i jego rodziny, w szczególności w przypadku:
1) gdy opłacenie należności z tytułu składek pozbawiłoby zobowiązanego i jego rodzinę możliwości zaspokojenia niezbędnych potrzeb życiowych;
2) poniesienia strat materialnych w wyniku klęski żywiołowej lub innego nadzwyczajnego zdarzenia powodujących, że opłacenie należności z tytułu składek mogłoby pozbawić zobowiązanego możliwości dalszego prowadzenia działalności;
3) przewlekłej choroby zobowiązanego lub konieczności sprawowania opieki nad przewlekle chorym członkiem rodziny, pozbawiającej zobowiązanego możliwości uzyskania dochodu umożliwiającego opłacenie należności.
Biorąc pod uwagę powyższe regulacje prawne Sąd stwierdził, że oceniając zaistnienie tych przesłanek ZUS również dopuścił się istotnego naruszenia art. 7, art. 77 § 1, art. 80 oraz art. 107 § 3 K.p.a.
Po ponownym rozpatrzeniu sprawy Zakład Ubezpieczeń Społecznych I [...], po rozpatrzeniu wniosku H. S., decyzją z dnia [...] października 2016 r. nr [...] odmówił umorzenia należności z tytułu składek na
ubezpieczenie społeczne za miesiąc 05/2014 r. w kwocie łącznej [...] zł
ubezpieczenie zdrowotne za miesiąc 05/2014 r. w kwocie łącznej [...] zł
Fundusz Pracy za miesiąc 05/2014 r. w kwocie [...]zł.
W uzasadnieniu podjętej decyzji organ I instancji wskazał, że nie było podstaw do stwierdzenia całkowitej nieściągalności przedmiotowych należności. Wobec tych składek nie prowadzono postępowania egzekucyjnego i żaden organ egzekucyjny nie stwierdził braku majątku mogącego stanowić przedmiot egzekucji. Strona pobiera świadczenie rentowe i może dokonywać spłaty zadłużenia w formie układu ratalnego.
Ponadto zdaniem organu w rozpoznawanej sprawie nie wystąpiła żadna z przesłanek uzasadniających umorzenie zgodnie z § 3 ust. 1 powyżej cytowanego rozporządzenia. Organ ten stwierdził, że zobowiązany nie pracuje zarobkowo, od [...].02.2016 r. do [...].06.2016 r. miał przyznane prawo do świadczenia rehabilitacyjnego, od [...].06.2016 r. pobiera rentę z tytułu niezdolności do pracy w kwocie [...]zł brutto – [...] zł netto. Uprawnienie do tego świadczenia przyznano na okres do dnia [...].09.2017 r. Zobowiązany prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z żoną uzyskująca miesięcznie dochód w kwocie [...]zł netto. Stałe wydatki związane z utrzymaniem wynoszą łącznie [...] zł – [...] zł. Strona nie posiada innych zobowiązań pieniężnych. Zobowiązany leczy się o neurologa i neurochirurga i czeka na operację planowaną na wrzesień 2016 r. Nie posiada majątku ruchomego i nieruchomości. Strona nie korzysta z pomocy Ośrodka Pomocy Społecznej ani innej instytucji o podobnym charakterze. Może dokonywać spłaty przedmiotowego zadłużenia w formie układu ratalnego. Z dokumentacji medycznej wynika, że zobowiązany ma rentę z tytułu częściowej niezdolności do pracy do dnia [...] września 2017 r., ale nie jest całkowicie niezdolny do pracy.
Po rozpoznaniu wniosku strony o ponowne rozpatrzenie sprawy Zakład Ubezpieczeń Społecznych [...] decyzją z dnia [...] lutego 2017 r., nr [...], utrzymał w mocy decyzję własną z dnia [...] października 2016 r., nr [...], w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu składek.
Zakład Ubezpieczeń Społecznych [...], utrzymując w mocy decyzję z [...].10.2016 r. wyjaśnił, że w sprawie nie wystąpiła żadna z przesłanek całkowitej nieściągalności zadłużenia z art. 28 ust. 3 u.s.u.s. Nie stwierdził on ponadto przesłanek umorzenia postępowania wskazanych w § 3 ust. 1 rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 31 lipca 2003 r. w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne.
W skardze na powyższą decyzję skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu wnioskodawca wniósł o ponowne rozpatrzenie sprawy, albowiem decyzję ZUS uznał on za "niesłuszną".
Zakład Ubezpieczeń Społecznych w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczas prezentowane stanowisko.
Na rozprawie dnia [...] czerwca 2017 r. skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji. Wyjaśnił on, że otrzymuje rentę w wysokości [...] zł netto, żona zarabia [...] zł netto. Skarżący wyjaśnił, że nie może mieszkać z żoną, więc za [...] zł miesięcznie wynajmuje domek [...]. Taka sytuacja ma miejsce od 2016 r. po wykonaniu decyzji eksmisyjnej. Skarżący nie ma nikogo na utrzymaniu. Nie wnosił o rozłożenie należności za raty, ale widzi możliwość spłacania należności w ratach po [...] zł miesięcznie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Badając zaskarżony akt według kryteriów przewidzianych w ustawie z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm., dalej: "P.p.s.a.") uznać należy, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż rozstrzygnięcie zawarte w zaskarżonej decyzji znajduje podstawy w prawie materialnym, z którym pozostaje w zgodzie, zaś wydanie decyzji poprzedziło postępowanie, w którym nie uchybiono regułom procesowym (por. art. 145 § 1 pkt. 1 P.p.s.a.).
Przedmiotem kontroli w niniejszej sprawie jest decyzja Zakładu Ubezpieczeń Społecznych [...] z dnia [...] lutego 2017 r., w której organ ten utrzymał w mocy decyzję własną z dnia [...] października 2016 r., w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu składek.
Przy wydawaniu tych decyzji organ uwzględnił w odpowiednim zakresie wytyczne zawarte w wyroku tutejszego Sądu z dnia 17 lutego 2016 r. sygn.. III SA/Po 897/15.
Materialnoprawnej podstawy powyższego rozstrzygnięcia należy poszukiwać w art. 28 u.s.u.s. Zgodnie z jego ust. 1 należności z tytułu składek mogą być umarzane w całości lub w części przez Zakład, z uwzględnieniem ust. 2-4 tego artykułu. Przy czym przez "należności z tytułu składek" rozumie się nie tylko należne składki, lecz także odsetki za zwłokę, koszty egzekucyjne, koszty upomnienia oraz dodatkową opłatę (art. 24 ust. 2 u.s.u.s.). Jednocześnie, jak stanowi art. 28 ust. 4 u.s.u.s., umorzenie składek powoduje także umorzenie odsetek za zwłokę, kosztów upomnienia i dodatkowej opłaty.
Na gruncie art. 28 ust. 2 u.s.u.s. należności z tytułu składek mogą być umarzane tylko w przypadku ich całkowitej nieściągalności, z zastrzeżeniem ust. 3a cytowanego artykułu. Całkowita nieściągalność, o czym stanowi już art. 28 w ust. 3, zachodzi wówczas gdy:
1) dłużnik zmarł nie pozostawiając żadnego majątku lub pozostawił ruchomości niepodlegające egzekucji na podstawie odrębnych przepisów albo pozostawił przedmioty codziennego użytku domowego, których łączna wartość nie przekracza kwoty stanowiącej trzykrotność przeciętnego wynagrodzenia i jednocześnie brak jest następców prawnych oraz nie ma możliwości przeniesienia odpowiedzialności na osoby trzecie;
2) sąd oddalił wniosek o ogłoszenie upadłości dłużnika lub umorzył postępowanie upadłościowe z przyczyn, o których mowa w art. 13 i art. 361 pkt 1 ustawy z dnia 28 lutego 2003 r. - Prawo upadłościowe i naprawcze;
3) nastąpiło zaprzestanie prowadzenia działalności przy jednoczesnym braku majątku, z którego można egzekwować należności, małżonka, następców prawnych, możliwości przeniesienia odpowiedzialności na osoby trzecie w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa;
4) nie nastąpiło zaspokojenie należności w zakończonym postępowaniu likwidacyjnym;
4a) wysokość nieopłaconej składki nie przekracza kwoty kosztów upomnienia w postępowaniu egzekucyjnym;
5) naczelnik urzędu skarbowego lub komornik sądowy stwierdził brak majątku, z którego można prowadzić egzekucję;
6) jest oczywiste, że w postępowaniu egzekucyjnym nie uzyska się kwot przekraczających wydatki egzekucyjne.
W ramach kontrolowanej sprawy za bezsporne należy uznać, że nie wystąpiła żadna z przesłanek całkowitej nieściągalności należności ciążących na skarżącym z tytułu nieopłaconych składek. W uzasadnieniu decyzji organ wyjaśnił, że wobec spornych składek nie prowadzono postępowania egzekucyjnego i żaden organ egzekucyjny nie stwierdził braku majątku mogącego stanowić przedmiot egzekucji. Strona pobiera aktualnie świadczenie rentowe i może dokonywać spłaty zadłużenia w formie układu ratalnego.
Sporne pozostaje natomiast to, czy w kontrolowanej sprawie można mówić o zaistnieniu którejś z przesłanek wymienionych w § 3 ust. 1 rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 31 lipca 2003 r. w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne. Stąd też w dalszej kolejności należy zauważyć, że na tle art. 28 ust. 3a u.s.u.s. należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne ubezpieczonych będących równocześnie płatnikami składek na te ubezpieczenia mogą być w uzasadnionych przypadkach umarzane pomimo braku ich całkowitej nieściągalności. Wspomniane w tym przepisie "uzasadnione przypadki", stosownie do art. 28 ust. 3b u.s.u.s., zostały ujęte w przywołanym ostatnio § 3 ust. 1 rozporządzenia. Zgodnie z tą regulacją Zakład może umorzyć należności z tytułu składek, jeżeli zobowiązany wykaże, że ze względu na stan majątkowy i sytuację rodzinną nie jest w stanie opłacić tych należności, ponieważ pociągnęłoby to zbyt ciężkie skutki dla zobowiązanego i jego rodziny, w szczególności w przypadku:
1) gdy opłacenie należności z tytułu składek pozbawiłoby zobowiązanego i jego rodzinę możliwości zaspokojenia niezbędnych potrzeb życiowych;
2) poniesienia strat materialnych w wyniku klęski żywiołowej lub innego nadzwyczajnego zdarzenia powodujących, że opłacenie należności z tytułu składek mogłoby pozbawić zobowiązanego możliwości dalszego prowadzenia działalności;
3) przewlekłej choroby zobowiązanego lub konieczności sprawowania opieki nad przewlekle chorym członkiem rodziny, pozbawiającej zobowiązanego możliwości uzyskiwania dochodu umożliwiającego opłacenie należności.
Jak podkreśla się w orzecznictwie instytucja umorzenia stanowi wyjątek od powszechnego obowiązku uiszczania należności publicznoprawnych, co oznacza, że jej zastosowanie powinno być ograniczone do nadzwyczajnych sytuacji (wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 29 lutego 2012 r., sygn. akt III SA/Po 14/12, dostępny w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, na stronie internetowej: http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Co równie istotne, ustawodawca w § 3 ust. 1 rozporządzenia ciężar udowodnienia okoliczności wskazujących na stan majątkowy i sytuację rodzinną nakłada na wnioskodawcę (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 15 maja 2008 r., sygn. akt II GSK 321/07, CBOSA). Zaznaczenia wymaga także i to, że przywołane regulacje dają organowi uprawnienie (a nie obowiązek) do umorzenia należności z tytułu składek, wobec czego wskazać trzeba, że orzekanie w tym zakresie odbywa się w ramach tak zwanego uznania administracyjnego. Oznacza to, że nawet ustalenie zaistnienia którejś z przesłanek do umorzenia nie obliguje organu do udzielenia tej ulgi.
Kontrola zaskarżonej decyzji prowadzi do wniosku, że stanowisko organu rentowego, a także prezentowana na jego poparcie argumentacja, zasługują na aprobatę. Organ administracji prawidłowo stwierdził, że na gruncie kontrolowanej sprawy nie zaistniała ani przesłanka wymieniona w § 3 ust. 1 pkt. 1 rozporządzenia, ani w § 3 ust. 1 pkt. 2 i 3.
W szczególności wskazać należy, że z ustaleń poczynionych przez organ rentowy wynika, że zobowiązany nie pracuje zarobkowo, od [...].02.2016 r. do [...].06.2016 r. miał przyznane prawo do świadczenia rehabilitacyjnego, od [...].06.2016 r. pobiera rentę z tytułu niezdolności do pracy w kwocie [...]zł brutto – [...] zł netto. Uprawnienie do tego świadczenia przyznano na okres do dnia [...].09.2017 r. Zobowiązany według złożonego w toku postępowania oświadczenia prowadził wspólne gospodarstwo domowe z żoną uzyskująca miesięcznie dochód w kwocie [...]zł netto. Stałe wydatki związane z utrzymaniem wynoszą łącznie [...] zł – [...] zł. Strona nie posiada innych zobowiązań pieniężnych. Zobowiązany leczy się o neurologa i neurochirurga. Nie posiada majątku ruchomego i nieruchomości. Strona nie korzysta z pomocy Ośrodka Pomocy Społecznej ani innej instytucji o podobnym charakterze. Z dokumentacji medycznej wynika, że zobowiązany ma rentę z tytułu częściowej niezdolności do pracy do dnia [...] września 2017 r., ale nie jest całkowicie niezdolny do pracy.
Na rozprawie dnia 14 czerwca 2017 r. skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji. Wyjaśnił on, że otrzymuje rentę w wysokości [...] zł netto, żona zarabia [...] zł netto. Skarżący wyjaśnił, że nie może mieszkać z żoną, więc za [...] zł miesięcznie wynajmuje domek w [...]. Taka sytuacja ma miejsce od 2016 r. po wykonaniu decyzji eksmisyjnej. Skarżący nie ma nikogo na utrzymaniu. Nie wnosił o rozłożenie należności za raty, ale widzi możliwość spłacania należności w ratach po [...] zł miesięcznie.
Biorąc pod uwagę stosunkowo niewysoką kwotę stanowiąca przedmiot należności dochodzonych przez ZUS, fakt otrzymywania stałego dochodu przez skarżącego ( świadczenie rentowe ) oraz jego oświadczenie o gotowości uiszczania w ramach układu ratalnego miesięcznych rat w wysokości [...] zł na rzecz spłaty istniejącego zadłużenia w ocenie Sądu organ zasadnie stwierdził, że nie było przesłanek do umorzenia spornych należności na podstawie art. 28 ust. 2 u.s.u.s. oraz § 3 ust. 1 rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 31 lipca 2003 r. w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne.
Wobec powyższego nie stwierdzono podstaw do wyeliminowania zaskarżonej decyzji z obrotu prawnego.
W konsekwencji, działając na podstawie art. 151 P.p.s.a., skargę oddalono.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło