III SA/Po 337/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Maria Lorych-Olszanowska po rozpoznaniu w dniu 9 listopada 2016 roku, na posiedzeniu niejawnym, sprawy ze skargi R. P. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w P. z dnia [...] stycznia 2015 r., nr [...], w przedmiocie odmowy przyznania płatności rolnośrodowiskowej na rok 2014, postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy. W odpowiedzi na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału III z dnia [...] marca 2015 r. o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego w kwocie [...]zł, skarżący wystąpił z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2015 r. odmówił skarżącemu przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Sąd wskazał, że we wniosku i sprzeciwie skarżący nie podał danych dotyczących jego sytuacji majątkowej, mimo iż budzi ona liczne wątpliwości. Oświadczenie majątkowe skarżącego nie pozwala zatem ustalić jego rzeczywistej sytuacji majątkowej i rodzinnej oraz zdolności płatniczych, przez co wnioskodawca nie wykazał, że spełnia warunki do przyznania mu prawa pomocy. Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia [...] listopada 2015 r., sygn. akt II GZ 669/15, oddalił zażalenie na powyższe postanowienie sądu pierwszej instancji, podzielając twierdzenia o braku możliwości oceny sytuacji wnioskodawcy. Skarżący, wezwany do wykonania prawomocnego zarządzenia z dnia [...] marca 2015 r., w piśmie procesowym z dnia [...] czerwca 2016 r., ponownie wystąpił o przyznanie prawa pomocy. Na urzędowym formularzu PPF, przesłanym na wezwanie tut. Sądu, zaznaczył, że tym razem wnosi o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia pełnomocnika z urzędu. Wniosek został wypełniony ogólnikowo. Wnioskodawca w jego rubrykach - odnoszących się do stanu rodzinnego oraz majątkowego - wpisał: "Nie dotyczy", "Nie ma" lub "brak". Stwierdził natomiast, że wniosek jest zasady bo jest on osobą bezdomną, bez majątku, zadłużoną i ciężko chorą. Wnioskodawca korzysta z pomocy Caritasu. Bank wypowiedział wnioskodawcy umowy kredytowe wzywając go o natychmiastową spłatę kwoty ponad [...] zł. Żądanie w powyższym zakresie zostało powtórzone w pismach procesowych skarżącego z dnia [...] sierpnia 2016 r. Postanowieniem z dnia [...] września 2016 r. referendarz sądowy tut. Sądu umorzył postępowanie w przedmiocie przyznania prawa pomocy, wskazując na dalsze nierzetelne przedstawianie sytuacji majątkowej przez wnioskodawcę. W sprzeciwie wnioskodawca wskazał na pogorszenie jego sytuacji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 246 § 1 pkt. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm., dalej: "P.p.s.a.") przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Zawarte w wyżej cytowanym przepisie określenie "gdy osoba ta wykaże" oznacza, że to na wnoszącym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej go do skorzystania z prawa pomocy. W niniejszym postępowaniu została już prawomocnie rozstrzygnięta sprawa z wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy, poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Postanowieniem z dnia [...] listopada 2015 r., sygn. akt II GZ 669/15, Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie strony na postanowienie tut. Sądu z dnia [...] sierpnia 2015 r. o odmowie przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym. Przyczyną odmowy przyznania prawa pomocy we wspomnianym postępowaniu wpadkowym było nie wyjaśnienie przez skarżącego wątpliwości jakie pojawiły się w sprawie w odniesieniu do jego sytuacji osobistej i majątkowej, przez co nie wywiązał się on rzetelnie z wykazania zaistnienia przesłanek z art. 246 § 1 pkt. 2 P.p.s.a. Odnosząc się do obecnie złożonego wniosku o przyznanie prawa pomocy wskazać trzeba, że wnioskodawca w dalszym ciągu nie przedstawia rzetelnie swojej sytuacji majątkowej i osobistej. Wskazane przez skarżącego okoliczności nie dają podstaw do przeprowadzenia oceny zdolności skarżącego do poniesienia kosztów sądowych i pozostałych ciężarów związanych z udziałem w postępowaniu, to jest oceny wystąpienia przesłanek określonych w art. 246 § 1 pkt. 1 P.p.s.a. Wnioskodawca do tej pory nie przedstawił jakichkolwiek rzetelnych informacji dotyczących jego sytuacji materialnej, rodzinnej oraz jego możliwości płatniczych. Wskazanie w tym względzie na zadłużenie wynikające z zaciągniętych przez skarżącego kredytów, które jako jedyne istotne dla sprawy zostało poparte jakąkolwiek dokumentacją, jest wysoce niewystarczające dla dokonania powyższej oceny. Poza tym skarżący ogranicza się bowiem do ogólnikowych i nie popartych żadnymi dowodami czy dokumentami źródłowymi twierdzeń o swojej niekorzystnej sytuacji majątkowej i osobistej. Powyższe braki były już skarżącemu jednoznacznie wskazywane w toku postępowania, jednakże do tej pory nie zostały one przez skarżącego uzupełnione. W tym miejscy trzeba natomiast przypomnieć, że twierdzenia skarżącego budzą także wątpliwości w kontekście okoliczności znanych z urzędu oraz informacji zamieszczonych w serwisach internetowych instytucji państwowych. Jak wynika bowiem z informacji z Krajowego Rejestru Sądowego aktualnej na dzień [...] listopada 2016 roku, skarżący nadal pełni funkcję prezesa zarządu w [...] Sp. z o.o. z siedzibą w [...]. Do maja 2012 roku był też udziałowcem tej spółki a udziały o łącznej wartości [...] zł zbył na rzecz M. P. (Monitor Sądowy i Gospodarczy z dnia [...] czerwca 2012 roku, [...]). Okoliczność ta została tymczasem we wniosku zupełnie pominięta przez skarżącego. Nie jest zatem wiadomym na etapie rozpoznania wniosku, czy skarżący uzyskuje z tytułu zajmowania funkcji prezesa zarządu jakiekolwiek dochody. W okolicznościach niniejszej sprawy stwierdzić zatem należy, że oświadczenie majątkowe skarżącego nie pozwala na ustalenie jego rzeczywistej sytuacji majątkowej i oraz zdolności płatniczych. Twierdzenia o trudnej sytuacji majątkowej budzą wątpliwości, co do zgodności z rzeczywistym stanem rzeczy z uwagi na ich nieudokumentowanie, pomimo braku jakichkolwiek obiektywnych przeciwwskazań. Ponadto niewyjaśniona została kwestia sprawowania przez skarżącego funkcji prezesa zarządu spółki i wynikających z tego konsekwencji finansowych. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 246 § 1 pkt. 1 P.p.s.a., orzeczono, jak w sentencji postanowienia.