III SA/Po 344/19

Dnia 27 sierpnia 2019 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marzenna Kosewska Sędziowie WSA Małgorzata Górecka (spr.) WSA Marek Sachajko Protokolant: st. sekr. sąd. Janusz Maciaszek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 sierpnia 2019 roku przy udziale sprawy ze skargi X na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie uznania zarzutów dotyczących postępowania egzekucyjnego za bezzasadne oddala skargę Dyrektor Zakładu Ubezpieczeń Społecznych I Oddział w [...] postanowieniem z dnia [...] grudnia 2018r. uznał za bezzasadne zarzuty strony skarżącej wniesione w sprawie egzekucji administracyjnej prowadzonej na podstawie wskazanych w treści rozstrzygnięcia tytułów wykonawczych z dnia [...] września 2018 r. Po rozpatrzeniu zażalenia strony Dyrektor Izby Skarbowej postanowieniem z dnia [...] lutego 2019 r. utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji. Powyższe rozstrzygnięcia zapadły w ustalonym poniżej stanie faktycznym. Organ egzekucyjny – ZUS I Oddział w [...] będąc wierzycielem i organem egzekucyjnym na podstawie tytułów egzekucyjnych o numerach podanych w treści uzasadnienia wystawionych w związku z zaległościami wynikającymi z nieopłacenia przez dłużnika- Spółkę [...] Sp. z o.o. w likwidacji składek wszczął egzekucję i dokonał zajęcia nadpłaty podatku w Pierwszym Urzędzie Skarbowym w [...]. W toku prowadzonego postępowania egzekucyjnego strona wniosła zarzuty dotyczące niedopuszczalności egzekucji administracyjnej lub zastosowanego środka egzekucyjnego, braku uprzedniego doręczenia zobowiązanemu upomnienia, zastosowania zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego, prowadzenia egzekucji przez niewłaściwy organ egzekucyjny, niespełnienia w tytule wykonawczym wymogów z art. 27 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji ( dalej : u.p.e.a. ). Spółka nie przedłożyła dokumentacji na potwierdzenie swoich zarzutów. Po rozpatrzeniu zażalenia strony organ II instancji stwierdził, że nie zasługiwało ono na uwzględnienie. Organ II instancji wskazał m. in., że w sprawie była dopuszczalna egzekucja administracyjna i zastosowano prawidłowy środek egzekucyjny. Obowiązek objęty przedmiotowymi tytułami wykonawczymi dotyczy nieopłaconych składek, a zatem podlegał on egzekucji administracyjnej na podstawie art. 24 ust. 2 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych ( t.j. Dz. U. z 2019 r., poz. 300 ). Organ I instancji był jako organ egzekucyjny właściwy rzeczowo i miejscowo do prowadzenia przedmiotowej egzekucji. Organ zastosował środek egzekucyjny przewidziany w ustawie – dokonał bowiem zajęcia innej wierzytelności pieniężnej. Organ dokonał prawidłowego doręczenia stronie upomnienia – w aktach sprawy są duplikaty potwierdzeń odbioru upomnień z dnia [...] czerwca 2018 r. ( zostały one doręczone osobie upoważnionej do samodzielnego reprezentowania strony skarżącej ). W sprawie nie zastosowano zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego, gdyż wbrew tezom strony nie doszło do zajęcia nieruchomości czy rachunków bankowych. Dokonano jedynie zajęcia innych wierzytelności. Zajęcie skierowane do Naczelnika Pierwszego Urzędu Skarbowego w [...] okazało się nieskuteczne, nie będzie podlegało realizacji, a zatem nie może być zbyt uciążliwe dla zobowiązanego. Siedziba strony skarżącej znajduje się na terenie gminy [...], a zatem organ I instancji był właściwy rzeczowo i miejscowo do prowadzenia przedmiotowej egzekucji. Ponadto tytuły wykonawcze spełniały wszystkie kryteria formalne z art. 27 u.p.e.a. W skardze do WSA w Poznaniu strona wniosła o uchylenie postanowienia organu II i I instancji, wskazując na naruszenie art. 33 § 1 pkt. 6, 7, 8, 9, 10, art. 62 § 1 u.p.e.a. oraz art. 124 § 1 w zw. z art. 126 i art. 107 § 1 pkt. 6 w zw. z art. 107 § 3 kpa. W uzasadnieniu skargi powtórzono generalnie argumenty zawarte w zarzutach i zażaleniu. Sąd na rozprawie w dniu [...] sierpnia 2019r. zarządził połączenie spraw o sygnaturze akt III SA/Po 345/19 i III SA/Po 344/19 celem ich wspólnego rozpoznania i odrębnego rozstrzygnięcia z uwagi na to, że dokumenty dotyczące prowadzonego postępowania egzekucyjnego zostały przedłożone przez organ przy sprawie o sygnaturze akt III SA/Po 344/19. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył co następuje : Skarga nie zasługuje na jej uwzględnienie. Strona skarżąca wniosła w przedmiotowym postępowaniu egzekucyjnym szereg zarzutów, ale zdaniem Sądu organy obu instancji zasadnie stwierdziły, że nie były one niezasadne. Co do zarzutu dotyczącego niedopuszczalności egzekucji administracyjnej lub zastosowanego środka egzekucyjnego ( art. 33 § 1 pkt 6 u.p.e.a. ) wskazać należy, że w przedmiotowej sprawie była dopuszczalna egzekucja administracyjna i zastosowano w jej toku prawidłowy środek egzekucyjny. Dokonana przez organ egzekucyjny czynność egzekucyjna- zajęcie wierzytelności z tytułu nadpłaty podatku znajduje swoją podstawę w art. 89 a u.p.e.a. Nadpłata w podatku jako wierzytelność przysługująca zobowiązanemu od konkretnego organu podatkowego może stanowić przedmiot zajęcia w postępowaniu egzekucyjnym. Zajęcie wierzytelności z tytułu nadpłaty podatku jest środkiem egzekucyjnym przewidzianym w art. 1a pkt 12 lit. a) u.p.e.a. i jest to egzekucja z innych wierzytelności pieniężnych. Skarżąca Spółka wskazała, że przysługuje jej wierzytelność w stosunku do Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w [...] jednak organ egzekucyjny uznał, że zgodnie z siedzibą Spółki właściwym miejscowo organem skarbowym jest ten, do którego skierowano zawiadomienia o zajęciu, co zdaniem Sądu jest prawidłowe. W przypadku gdy dłużnik zajętej wierzytelności stwierdzi, że jest niewłaściwy ma on obowiązek wynikający z art. 89 a § 2 u.p.e.a. o tym poinformować organ egzekucyjny. Obowiązek objęty przedmiotowymi tytułami wykonawczymi dotyczy nieopłaconych składek, a zatem podlegał on egzekucji administracyjnej na podstawie art. 24 ust. 2 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych ( t.j. Dz. U z 2019 r., poz. 300 ). ZUS był zobowiązany do dochodzenia spornych należności w drodze postępowania egzekucyjnego. Jest on przy tym organem egzekucyjnym na podstawie art. 19 § 4 u.p.e.a. Zasadnie uznał przy tym organ odwoławczy, że organ I instancji był jako organ egzekucyjny właściwy rzeczowo i miejscowo do prowadzenia przedmiotowej egzekucji – na dzień wystawienia przedmiotowych tytułów wykonawczych. Wynikało to z adresu siedziby strony skarżącej ( gmina [...] ). Zarzut dotyczący niedopuszczalności egzekucji administracyjnej lub zastosowanego środka egzekucyjnego był zatem niezasadny. Niezasadny okazał się też zarzut dotyczący braku uprzedniego doręczenia zobowiązanemu upomnienia ( art. 33 § 1 pkt 7 u.p.e.a. ). Wskazać bowiem należy, że organ dokonał prawidłowego doręczenia stronie upomnienia – w aktach sprawy są duplikaty potwierdzeń odbioru upomnień z dnia [...] czerwca 2018 r. ( zostały one doręczone w dniu [...] lipca 2018 r. osobie upoważnionej do samodzielnego reprezentowania strony skarżącej ). Upomnienia dotyczą przedmiotowych tytułów wykonawczych wystawionych w dniu [...] września 2018 r. Fakt dokonania doręczenia upomnienia został odnotowany w odpowiednich rubrykach tytułów wykonawczych. Zasadnie wskazał również organ II instancji, że aktualnie nie ma obowiązku dołączenia do tytułu wykonawczego dowodu doręczenia upomnienia. Nietrafny był zarzut zastosowania zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego ( art. 33 § 1 pkt 8 u.p.e.a. ). Strona twierdziła, że w sprawie doszło do zajęcia nieruchomości i rachunków bankowych, ale nie jest to zgodne z materiałem dowodowym. Organ dokonał bowiem jedynie zajęcia innej wierzytelności, o czym była mowa powyżej . Trafnie stwierdził przy tym organ II instancji, że zajęcie skierowane do Naczelnika Pierwszego Urzędu Skarbowego w [...] okazało się nieskuteczne, nie będzie podlegało realizacji, a zatem nie może być zbyt uciążliwe dla zobowiązanego. Trudno zatem podzielić stanowisko strony dotyczące zasadności zarzutu z art. 33 § 1 pkt 8 u.p.e.a. Organ II instancji trafnie też wskazał w ocenie Sądu, dlaczego niezasadny był kolejny zarzut – prowadzenia egzekucji przez niewłaściwy organ egzekucyjny ( art. 33 § 1 pkt 9 u.p.e.a. ). Właściwość rzeczowa organ egzekucyjnego wynikała bowiem wprost z przepisu art. 19 § 4 u.p.e.a. Siedziba strony skarżącej znajduje się na terenie gminy [...], a zatem organ I instancji był również właściwy miejscowo do prowadzenia przedmiotowej egzekucji ( w dniu wszczęcia egzekucji, czyli w dniu [...] września 2018 r. ), o czym była mowa powyżej. Nie ulega ponadto wątpliwości, że tytuły wykonawcze spełniały wymagania formalne wskazane w art. 27 u.p.e.a., a zatem niezasadny był również zarzut wskazany w art. 33 § 1 pkt 10 u.p.e.a. Tytuły wykonawcze zawierają wszystkie obligatoryjne elementy wynikające z przepisów ustawy. Jak już wskazano powyżej nie ma aktualnie obowiązku załączania do tytułów wykonawczych dowodów doręczenia upomnienia. Ponadto strona skarżąca posiada osobowość prawną, a zatem w tytułach wykonawczych nie było obowiązku podawania imion i nazwisk oraz adresów wspólników. Zdaniem Sądu za niezasadny należało ponadto uznać zarzut naruszenia art. 62 § 1 u.p.e.a. Wskazać bowiem należy, że z akt sprawy nie wynika zaistnienie okoliczności w postaci zbiegu egzekucji. Na uwzględnienie nie zasługiwał również zarzut naruszenia art. 124 § 1 w zw. z art. 126 i art. 107 § 1 pkt. 6 w zw. z art. 107 § 3 kpa. Zdaniem Sądu uzasadnienia organu II i I instancji zawierają wszystkie obligatoryjne elementy ( w tym uzasadnienie faktyczne, wyjaśnienie podstawy prawnej i przytoczenia przepisów prawa ). Organy ustosunkowały się wyczerpująco do wszystkich poszczególnych zarzutów strony skarżącej, powołując się na odpowiednie okoliczności faktyczne ( wynikające z konkretnych dokumentów ) oraz na przepisy prawne, stanowiące podstawę działania organów. Z tego względu skarga podlegała oddaleniu, o czym Sąd orzekł na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( t. j. - Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm. ).