III SA/Po 351/15
PostanowienieWSA w Poznaniu2015-10-12
Skład orzekający: Sebastian Michalski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy może zostać uwzględniony, jeśli strona skarżąca nie uzupełniła w sposób rzetelny i udokumentowany oświadczenia majątkowego, mimo wielokrotnych wezwań i istniejących wątpliwości co do jej rzeczywistej sytuacji finansowej?Ratio decidendi
Sąd odmówił przyznania prawa pomocy, ponieważ strona skarżąca nie wykazała rzeczywistej sytuacji majątkowej i rodzinnej oraz zdolności płatniczych. Ogólnikowe i nieudokumentowane zapewnienia o trudnej sytuacji finansowej budziły wątpliwości co do zgodności z rzeczywistym stanem rzeczy. Strona świadomie uchylała się od złożenia pełnego i rzetelnego oświadczenia majątkowego, co uzasadnia odmowę przyznania prawa pomocy na podstawie przepisów PPSA.Stan faktyczny
Skarżący złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, deklarując brak dochodów i bezdomność. Sąd zobowiązał go do uzupełnienia oświadczenia majątkowego o szereg dokumentów dotyczących jego sytuacji finansowej, dochodów, majątku oraz działalności spółek, które reprezentuje. Skarżący odmówił przedstawienia dokumentów, twierdząc, że sąd powinien je zdobyć sam. Sąd, opierając się na informacjach znanych z urzędu, w tym na wcześniejszych postępowaniach podatkowych i wnioskach o prawo pomocy, stwierdził rozbieżności między deklaracjami skarżącego a jego faktyczną aktywnością gospodarczą i majątkową.Rozstrzygnięcie
Postanowiono odmówić przyznania prawa pomocy.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 12 października 2015 roku Sebastian Michalski – starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Poznaniu po rozpoznaniu w dniu 12 października 2015 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi R. P. na postanowienie Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] lutego 2015 roku nr [...] w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności wniesienia zażalenia na pismo dotyczące pozostawienia wniosku o przyznanie płatności bezpośrednich do gruntów rolnych na 2010 rok bez rozpoznania w części; postanawia odmówić przyznania prawa pomocy.
R. P., w prawem przewidzianej formie, wystąpił o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym.
W uzasadnieniu wniosku Skarżący podał, że jest osobą bezdomną; nie osiąga dochodów, żywi się w jadłodajni [...] i korzysta z noclegowni. Niemniej w rubryce 2.1 formularza wniosku został wskazany adres zamieszkania.
Pismem z dnia 27 kwietnia 2015 roku Skarżący został zobowiązany, w trybie art. 255 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2012, poz. 270), do uzupełnienia oświadczenia majątkowego, poprzez:
- udokumentowanie rodzaju posiadanych źródeł przychodu oraz wysokości przychodu i kosztów jego uzyskania za 2013, 2014 oraz 2015 rok,
- przedłożenie spisu posiadanych rachunków bankowych oraz przedłożenie wyciągów bankowych dokumentujących operacje finansowe wykonane na posiadanych rachunkach bankowych od dnia 01 stycznia 2015 roku,
- określenie rozmiaru prowadzonej działalności rolniczej, udokumentowanie wielkość przychodu ze sprzedaży wytworzonych płodów rolnych oraz udokumentowanie kosztów prowadzenia działalności rolniczej (lata 2013, 2014 oraz 2015),
- udokumentowanie średniomiesięcznych kosztów prowadzenia gospodarstwa domowego,
- udokumentowanie źródła pochodzenia środków przeznaczonych na kapitał zakładowy spółki "A" Sp. z o.o.,
- udokumentowanie przychodów Wnioskodawcy z tytułu zajmowania stanowiska prezesa zarządu w "A" Sp. z o.o.,
- przedłożenie odpisu umowy dotyczącej zbycia udziałów spółki "A" Sp. z o.o. na rzecz M. P. (brat),
- udokumentowanie sytuacji majątkowej "A" Sp. z o.o.,
- wskazanie udziałowców oraz udokumentowanie wysokości i źródła pochodzenia kapitału zakładowego "B" Sp. z o.o. w organizacji,
- udokumentowanie sytuacji majątkowej "B" Sp. z o.o. w organizacji,
- udokumentowanie rozmiaru prowadzonej działalności rolniczej oraz kosztów prowadzenia działalności rolniczej przez "B" Sp. z o.o. w organizacji, a nadto udokumentowanie wielkość przychodu Spółki uzyskanego ze sprzedaży wytworzonych płodów rolnych za lata 2013 i 2014,
- udokumentowanie przychodów Wnioskodawcy z tytułu reprezentacji "B" Sp. z o.o. w organizacji,
- wskazanie udziałowców oraz udokumentowanie wysokości i źródła pochodzenia kapitału zakładowego "C" Spółka z o.o. w organizacji,
- udokumentowanie rozmiaru i rodzaju działalności prowadzonej przez "C" Sp. z o.o. w organizacji, a nadto udokumentowanie wielkość przychodu Spółki i kosztów jego uzyskania za lata 2014 i 2015,
- udokumentowanie przychodów Wnioskodawcy z tytułu reprezentacji "C" Sp. z o.o. w organizacji,
- wskazanie udziałowców oraz udokumentowanie wysokości i źródła pochodzenia kapitału zakładowego "D" Spółka z o.o.,
- udokumentowanie rozmiaru i rodzaju działalności prowadzonej przez "D" Spółka z o.o., a nadto udokumentowanie wielkość przychodu Spółki i kosztów jego uzyskania za lata 2014 i 2015,
- udokumentowanie przychodów Wnioskodawcy z tytułu reprezentacji "D" Spółka z o.o.,
- wskazanie udziałowców oraz udokumentowanie wysokości i źródła pochodzenia kapitału "E" Sp. z o.o. w [...],
- udokumentowanie rozmiaru i rodzaju działalności prowadzonej przez "E" Sp. z o.o. w [...], a nadto udokumentowanie wielkość przychodu Spółki i kosztów jego uzyskania za lata 2014 i 2015,
- udokumentowanie przychodów Wnioskodawcy z tytułu reprezentacji "E" Sp. z o.o. w [...],
- przedłożenie odpisu postanowienia Sądu Rejonowego w [...] z dnia [...] sierpnia 2011 roku, sygn. akt [...] o wpisaniu Wnioskodawcy do Krajowego Rejestru Dłużników Niewypłacalnych,
- wskazanie czyją stanowią własność oraz podanie tytułu prawnego do zajmowania nieruchomości położonych pod adresami: [...] (adres zamieszkania według aktu notarialnego złożonego do akt sprawy o sygn. akt III SA/Po 206/12), [...] (adres zamieszkania wedle treści wniosku o prawo pomocy), [...] (adres siedziby spółki "A" Sp. z o.o.) oraz nieruchomości położonej pod adresem [...] (siedziba "B" Sp. z o.o. w organizacji),
- przedłożenie szczegółowego opisu nieruchomości znajdujących się pod w/w adresami (proszę określić rodzaj zabudowy tych nieruchomości oraz sposób ich zagospodarowania/użytkowania, w tym koszty utrzymania),
- udokumentować wysokość należności aktualnie egzekwowanych od Wnioskodawcy, a także rodzaj zastosowanych środków egzekucyjnych oraz wysokość kwot przekazanych organom egzekucyjnym lub wysokość kwot przejętych wskutek zastosowanych środków egzekucyjnych od 01 stycznia 2015 roku.
W odpowiedzi na wezwanie Skarżący podniósł, że "nie posiada wymienionych dokumentów, ani informacji. Z tego względu Sąd powinien sam je posiąść.".
Okoliczności znane z urzędu oraz informacje zamieszczone w serwisach internetowych instytucji państwowych wskazują, co następuje.
Wnioskodawca lub podmioty prawa handlowego reprezentowane przez Skarżącego w latach 2004-2014 nieprzerwanie zgłaszały do systemu dopłat rolniczych grunty o pow. od 100ha do prawie 700ha (treści wniosków pomocowych przekazywanych do Sądu wraz ze skargami).
Niemniej na potrzeby licznych postępowań o przyznanie prawa pomocy Skarżący deklaruje, że nie prowadzi działalności rolniczej oraz nie posiada żadnego majątku.
Tymczasem w dniu 19 lutego 2014 roku do Wydziału III tutejszego Sądu wpłynęły trzy skargi R. P. na decyzje w przedmiocie ustalenia wysokości łącznego zobowiązania podatkowego w podatku rolnym, leśnym i od nieruchomości za 2011, 2012 oraz 2013 rok (sygn. akt III SA/Po 252-254/14). W aktach administracyjnych wskazanych spraw zalegała umowa dzierżawy nieruchomości rolnych z dnia 25 października 2011 roku zawarta pomiędzy Agencją Nieruchomości Rolnych a Skarżącym, który zamieszkuje pod adresem [...]. Aktualnie, jako adres zamieszkania, Skarżący wskazuje nieruchomości pod adresem [...]. Jednocześnie od kilku lat w treści wniosków o prawo pomocy Skarżący podaje, że "korzysta z jadłodajni [...] i noclegowni dla bezdomnych".
Skarżący nadal pełni funkcję prezesa zarządu w "A" Sp. z o.o., a do maja 2012 roku był udziałowcem tej Spółki. Udziały o łącznej wartości 100.000 zł zbył na rzecz brata M. P. (Monitor Sądowy i Gospodarczy z dnia [...] czerwca 2012 roku, Nr [...], poz. [...]). Niemniej jeszcze przed ujawnieniem w Krajowym Rejestrze Sądowym faktu zbycia udziałów, Skarżący został zobowiązany do wyjawienia majątku w trybie przepisów Kodeksu postępowania cywilnego o postępowaniu egzekucyjnym (postanowienie Sądu Rejonowego w [...] z dnia [...] sierpnia 2011 roku, sygn. akt [...]). W dniu 27 września 2011 roku, czyli jeszcze przed podpisaniem umowy dzierżawy nieruchomości rolnych z ANR, Wnioskodawca został ujawniony w Krajowym Rejestrze Dłużników Niewypłacalnych (Nr [...]).
W dniu 29 marca 2013 roku do Wydziału III tutejszego Sądu wpłynęła skarga podmiotu "B" Sp. z o.o. w organizacji (sygn. akt III SA/Po 516/13), którą reprezentuje R. P.
Z kolei postanowieniem z dnia 04 grudnia 2013 roku w sprawie prowadzonej pod sygn. akt I SA/Po 499/13, referendarz sądowy odmówił przyznania prawa pomocy "B" Sp. z o.o. w organizacji.
Z uzasadnienia postanowienia o odmowie przyznania prawa pomocy wynika, że udziałowcami "B" Sp. z o.o. w organizacji są bracia R. P. i M. P. Spółkę reprezentuje Skarżący. Kapitał zakładowy Spółki wynosi 5.000 zł. Wnioskodawca posiada jeden udział o wartości nominalnej 50 zł. Udziały zostały objęte oraz w całości pokryte gotowizną. Spółka wystąpiła do Sądu Rejestrowego ze zgłoszeniem rejestracyjnym. Za ostatni rok obrotowy Spółka nie odnotowała zysku, a jej zadłużenie wynosi 25.000 zł. Siedziba Spółki znajduje się w dzierżawionym lokalu. Zadłużenie z tytułu czynszu wynosi 23.000 zł. R. P., który jest wspólnikiem i prezesem zarządu "B" Sp. z o.o. w organizacji, ponosi w części koszty działalności reprezentowanej Spółki (przesyłki pocztowe). Koszty notarialne poniósł drugi wspólnik (brat wnioskodawcy M. P.), u którego Spółka jest zadłużona.
Informacje znane z urzędu wskazują, że do sądów administracyjnych wpływają skargi jeszcze trzech spółek prawa handlowego, które reprezentowane są przez R. P. ("C" Sp. z o.o., "D" Sp. z o.o. oraz "E" Sp. z o.o.).
Mając na uwadze powyższe uznać należało, że oświadczenie majątkowe Skarżącego nie pozwala ustalić rzeczywistej sytuacji majątkowej i rodzinnej oraz zdolności płatniczych strony postępowania. Ogólnikowe oraz nieudokumentowane zapewnienia o trudnej sytuacji majątkowej budzą wątpliwości, co do zgodność z rzeczywistym stanem rzeczy oraz nie pozwalają wnioskować o zdolnościach płatniczych strony postępowania.
Skarżący odebrał osobiście wezwanie do uzupełnienia oświadczenia majątkowego skierowane na adres zamieszkania podany we wniosku o przyznanie prawa pomocy. Skarżący ma świadomość braków składanych oświadczeń majątkowych. Naczelny Sąd Administracyjny już wielokrotnie oddalał zażalenia wnoszone przez Skarżącego na orzeczenia dotyczące odmowy przyznania prawa pomocy. Nie może budzi żadnych wątpliwości, że strona świadomie uchyla się od złożenia pełnego i rzetelnego oświadczenia majątkowego.
Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 246 §1 pkt 1 i pkt 2, art. 255 oraz art. 258 §1 i §2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. 2012, poz. 270 ze zm.), orzeczono jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło