III SA/Po 444/25
WyrokWSA w Poznaniu2025-11-26
Skład orzekający: Marek Sachajko, Izabela Paluszyńska, Piotr Ławrynowicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej ma obowiązek zawiesić postępowanie w sprawie kontrolnego sprawdzenia kwalifikacji do kierowania pojazdami, gdy toczy się postępowanie sądowe dotyczące zasadności wystawienia mandatu karnego, który stanowił podstawę wszczęcia postępowania administracyjnego?Ratio decidendi
Organ administracji publicznej ma obowiązek zawiesić postępowanie administracyjne, gdy jego rozpatrzenie i wydanie decyzji zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd. W sytuacji, gdy toczy się postępowanie sądowe dotyczące zasadności wystawienia mandatu karnego, który stanowił podstawę wszczęcia postępowania administracyjnego w sprawie kontrolnego sprawdzenia kwalifikacji, organ administracji jest zobowiązany do obligatoryjnego zawieszenia postępowania. Brak takiego zawieszenia mógłby prowadzić do wydania decyzji administracyjnej, która następnie stałaby się bezprzedmiotowa w przypadku prawomocnego orzeczenia sądu o braku podstaw do wystawienia mandatu.Stan faktyczny
Skarżący R. B. złożył skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego (SKO) utrzymujące w mocy postanowienie Prezydenta Miasta o zawieszeniu postępowania w sprawie kontrolnego sprawdzenia kwalifikacji do kierowania pojazdami i obowiązku poddania się badaniu psychologicznemu. Postępowanie administracyjne zostało wszczęte z urzędu w związku z wielokrotnym naruszeniem przepisów ruchu drogowego, potwierdzonym otrzymaniem mandatu karnego. Prezydent zawiesił postępowanie, ponieważ toczyło się postępowanie sądowe dotyczące zażalenia skarżącego na nieuwzględnienie wniosku o wznowienie postępowania w sprawie odmowy uchylenia mandatu. Skarżący zarzucił organom administracji szereg uchybień proceduralnych i dowodowych w postępowaniu mandatowym.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 26 listopada 2025 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marek Sachajko (sprawozdawca) Sędziowie WSA Izabela Paluszyńska WSA Piotr Ławrynowicz po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 26 listopada 2025 roku sprawy ze skargi R. B. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 28 kwietnia 2025r. nr [...] w przedmiocie zawieszenia postępowania dotyczącego kontrolnego sprawdzenia kwalifikacji do kierowania pojazdami oraz obowiązku poddania się badaniu oddala skargę
Samorządowe Kolegium Odwoławcze (dalej: SKO, organ odwoławczy) postanowieniem z 28 kwietnia 2025 r. utrzymało w mocy postanowienie Prezydenta Miasta [...] (dalej: Prezydent, organ I instancji) z dnia 19 stycznia 2024 r. o zawieszeniu z urzędu postępowania w sprawie kontrolnego sprawdzenia kwalifikacji do kierowania pojazdami w związku z wielokrotnym w ciągu roku naruszeniem przepisów i zasad bezpieczeństwa w ruchu drogowym oraz w sprawie poinformowania o obowiązku poddania się badaniu psychologicznemu wobec R. B. (dalej: skarżący, strona).
Powyższe postanowienie zostało wydane w następującym stanie.
Postanowieniem z dnia 19 stycznia 2024 r. Prezydent Miasta [...] zawiesił z urzędu wszczęte z urzędu postępowanie administracyjne w sprawie kontrolnego sprawdzenia kwalifikacji do kierowania pojazdami w związku z wielokrotnym w ciągu roku naruszeniem przepisów i zasad bezpieczeństwa w ruchu drogowym oraz w sprawie poinformowania o obowiązku poddania się badaniu psychologicznemu wobec R. B..
Podstawą zawieszenia ww. postępowania było ustalenie organu I instancji, że przed Sądem Apelacyjnym w [...] toczy się postępowanie w sprawie zażalenia R. B. dotyczącego nieuwzględnienia wniosku o wznowienie postępowania dotyczącego odmowy uchylenia mandatu karnego z dnia 23 maja 2023 r., które prowadzone było przez Sąd Rejonowy [...], VIII Wydział Karny.
Na powyższe postanowienie Prezydenta Miasta [...] skarżący złożył zażalenie wnosząc o zaniechanie zawieszenia niniejszego postępowania. Uzasadniając wniesione zażalenie wskazano, iż w dniu 1 lutego 2024 r. minął rok od dnia wręczenia i opłacenia mandatu oraz tym samym skreślenia punktów karnych z ewidencji.
Prezydent Miasta [...], po zapoznaniu się z treścią zażalenia przekazał sprawę do rozpatrzenia SKO w [...].
Organ II instancji uznał zarzuty zażalenia za niezasadne.
W uzasadnieniu postanowienia organ II instancji wskazał, że zgodnie z art. 97 § 1 pkt 4 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 roku - Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 572, zwanym dalej "k.p.a.") organ administracji publicznej zawiesza postępowanie gdy rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd. Zagadnienie wstępne następuje w postępowaniu administracyjnym wówczas, gdy podjęcie rozstrzygnięcia uzależnione jest od dokonania rozstrzygnięcia przez inny organ lub sąd.
Organ ten stwierdził, że niniejsze postępowanie wszczęte zostało z urzędu na skutek otrzymania przez R. B. mandatu karnego i jego przyjęcia w dniu 23 maja 2023r. za popełnienie wykroczenia w postaci braku ustąpienia pierwszeństwa pieszemu przechodzącemu przez przejście dla pieszych, co przesądziło o wielokrotnym naruszeniu przez niego przepisów ruchu drogowego i spowodowało złożenie przez Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] do Prezydenta Miasta [...] wniosku o wszczęcie postępowania w zakresie kontrolnego sprawdzenia kwalifikacji do kierowania pojazdami w związku z wielokrotnym w ciągu roku naruszeniem przepisów i zasad bezpieczeństwa w ruchu drogowym oraz w sprawie poinformowania o obowiązku poddania się badaniu psychologicznemu wobec niego.
Organ ten wskazał, że w trakcie wystawienie ww. mandatu, sprawa dotycząca zasadności jego wystawienia zawisła przed Sądem Apelacyjnym w [...], zatem Prezydent Miasta [...] musiał dokonać obligatoryjnego zawieszenia postępowania wszczętego z ww. wniosku Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...].
W skardze do WSA w Poznaniu zaskarżonemu postanowieniu zarzucono :
- brak zapoznania się z sytuacją na przejściu dla pieszych na ulicy [...] w [...] w sąsiedztwie ulicy [...] z nagrań drona, z którego korzystając Policja nie przedstawiła niezbędnych dokumentów kwalifikacyjnych do użycia w takich sytuacjach;
- niedokonanie oceny całości zdarzenia drogowego w/w lokalizacji, które miało miejsce w dniu 23 maja 2023r ok. godz. 9:40;
- brak zgody na piśmie przez stosowne instytucje do korzystania z dronów pod pasem przelotów samolotów pasażerskich latających w [...] w kierunku lotniska [...] - nad ulicą [...] i ulicą [...], tj. miejscem przelotu drona;
- brak nagrania całej rozmowy dokonanej kamerami nasobnymi (RAW) oraz nagrania wideo bspp;
- brak oceny wymuszenia na skarżącym przez Policjanta przyjęcia mandatu - informując, że jak skieruje Policja sprawę do Sądu - to zapłaci on 30.000 zł - które to słowa i cały przebieg rozmowy jest na ww. nagraniu;
- według skarżącego z tymi "słowami wymuszenia przyjęcia mandatu" nie zapoznał się na sali sądowej żaden Sąd - Sąd Rejonowy [...], VIII Wydz. Karny; Sąd Okręgowy w [...], XVII Wydz. Karny-Odwoławczy; Sąd Apelacyjny w [...] II Wydz. Karny;
- żaden z tych Sądów nie zapoznał się z nagraniami - tak wynika z protokołów posiedzeń oraz żaden z trzech sądów nie powiadomił skarżącego o możliwości przebywania na sali sądowej i złożenia stosownych oraz niezbędnych do wydanych postanowień wyjaśnień;
- z protokołu Posiedzenia Sądu Apelacyjnego w [...], II Wydział Karny z dnia 18 stycznia 2024 r. wynika również, że Przewodniczący Wydziału w dniu 29 grudnia 2023r. podjął decyzję, że posiedzenie ma się odbyć - "bez udziału Stron".
W ocenie skarżącego SKO w [...] "...nie oceniło obiektywnie i materialnie w trzech posiedzeniach w/w Sądów - zgodnie z Konstytucją RP i przepisami obowiązującymi w Polsce oraz jakie miał podstawy prawne Policjant do grożenia skarżącemu karą opłaty 30.000 zł po skierowaniu sprawy do Sądu - który to przymus wpłynął na przyjęcie przez skarżącego mandatu karnego."
W odpowiedzi na skargę organ II instancji wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Na wstępie należy podkreślić, że zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2024 r., poz. 1267) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (legalności), jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sądy administracyjne, kierując się wspomnianym kryterium legalności, dokonują oceny zgodności treści zaskarżonego aktu oraz procesu jego wydania z normami prawnymi – odpowiednio: ustrojowymi, proceduralnymi i materialnymi – przy czym ocena ta jest dokonywana według stanu prawnego i zasadniczo na podstawie akt sprawy istniejących w dniu wydania zaskarżonego aktu.
Na podstawie art. 3 § 1 i § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, dalej: p.p.s.a., kontrola polega na badaniu zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych. Kontrola ta sprowadza się do zbadania, czy w toku rozpoznania sprawy organy administracji publicznej nie naruszyły prawa materialnego i procesowego w stopniu istotnie wpływającym na wynik sprawy. Przy czym ocena ta jest dokonywana według stanu i na podstawie akt sprawy istniejących w dniu wydania zaskarżonego aktu. Na podstawie art. 134 § 1 p.p.s.a. w postępowaniu sądowoadministracyjnym obowiązuje zasada oficjalności. Zgodnie z jej treścią, sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami oraz powołaną podstawą prawną.
Sąd administracyjny bada zgodność zaskarżonej decyzji czy też postanowienia organu odwoławczego z punktu widzenia legalności, tj. zgodności z przepisami powszechnie obowiązującego prawa. Z brzmienia art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a., wynika, że zaskarżone postanowienie winno ulec uchyleniu wtedy, gdy Sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy.
WSA stwierdza, że zaskarżone postępowanie zostało wydane zgodnie z prawem.
We wniosku z dnia 26 maja 2023r. Komendant Wojewódzki Policji w [...] poinformował Prezydenta o tym, że skarżący wielokrotnie w ciągu roku naruszył przepisy i zasady bezpieczeństwa w ruchu drogowym. We wniosku tym zostały opisane dwa zdarzenia (k. 2 akt administracyjnych).
Organ I instancji pismem z dnia 2 czerwca 2023 r. zawiadomił skarżącego o wszczęciu postępowania w sprawie kontrolnego sprawdzenia kwalifikacji do kierowania pojazdami w związku z wielokrotnym w ciągu roku naruszeniem przepisów i zasad bezpieczeństwa w ruchu drogowym oraz w sprawie poinformowania o obowiązku poddania się badaniu psychologicznemu wobec R. B. (k. 4 akt administracyjnych). Organ ten skazał, że suma punków uzyskanych za dwa wykroczenia przez skarżącego w okresie od 1 lutego 2023 r. do 23 maja 2023 r. wynosiła 25.
Postanowieniem z dnia 19 stycznia 2024 r. Prezydent Miasta [...] zawiesił z urzędu wszczęte z urzędu przedmiotowe postępowanie administracyjne.
Podstawą zawieszenia tego postępowania było ustalenie organu I instancji, że przed Sądem Apelacyjnym w [...] toczy się postępowanie w sprawie zażalenia R. B. na postanowienie Sądu Okręgowego w [...] z dnia 3 listopada 2023 r. (sygn. XVII Ko [...]) dotyczące nieuwzględnienia wniosku skarżącego o wznowienie postępowania dotyczącego odmowy uchylenia mandatu karnego z dnia 23 maja 2023 r. które prowadzone było przez Sąd Rejonowy [...], VIII Wydział Karny (sygn. VIII Ko [...] ).
Zdaniem Sądu powyższe rozstrzygnięcie organu I instancji, utrzymane w mocy przez organ II instancji było prawidłowe.
Zgodnie z art. 97 § 1 pkt 5 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 roku - Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 572, dalej: k.p.a.) organ administracji publicznej zawiesza postępowanie gdy rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd. Z zagadnieniem wstępnym w rozumieniu art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. mamy do czynienia wówczas, gdy ziszczone są cztery elementy: po pierwsze, zagadnienie to wyłania się w toku postępowania administracyjnego; po wtóre, jego rozstrzygnięcie należy do innego organu lub sądu; po trzecie, wymaga ono "uprzedniego" rozstrzygnięcia, tzn. musi poprzedzać rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji; po czwarte, istnieje zależność między uprzednim rozstrzygnięciem zagadnienia wstępnego a rozpatrzeniem sprawy i wydaniem decyzji. Przez pojęcie "zagadnienia wstępnego" należy rozumieć kwestie prawne, które albo ujawniły się w toku postępowania i dotyczą istotnej dla sprawy przesłanki decyzji lub postanowienia albo z przepisów prawa materialnego wynika wprost konieczność rozstrzygnięcia danej kwestii prawnej. Zagadnienie wstępne musi wpływać na rozstrzygnięcie sprawy, w której toczy się postępowanie "główne", ponadto musi zachodzić bezpośredni związek pomiędzy rozstrzygnięciem sprawy, będącej przedmiotem postępowania administracyjnego a zagadnieniem wstępnym (wyrok NSA z 28 października 2025 r., II GSK 1056/22, LEX nr 3945093).
W ocenie Sądu organ II instancji prawidłowo uznał, że postępowanie wszczęte zostało z urzędu na skutek otrzymania przez R. B. mandatu karnego i jego przyjęcia w dniu 23 maja 2023 r. (k. 9 akt administracyjnych) za popełnienie wykroczenia w postaci nieustąpienia pierwszeństwa pieszemu przechodzącemu przez przejście dla pieszych, co przesądziło o wielokrotnym (tj. dwukrotnym) naruszeniu przez stronę przepisów ruchu drogowego i skutkowało złożeniem przez Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] do Prezydenta Miasta [...] wniosku o wszczęcie postępowania w zakresie kontrolnego sprawdzenia kwalifikacji do kierowania pojazdami w związku z wielokrotnym w ciągu roku naruszeniem przepisów i zasad bezpieczeństwa w ruchu drogowym oraz w sprawie poinformowania o obowiązku poddania się badaniu psychologicznemu wobec skarżącego (wniosek z dnia 26 maja 2023 r. - k. 2 akt administracyjnych).
Skarżący kwestionował zasadność i legalność wystawionego mandatu karnego w dniu 23 maja 2023 r. W momencie wydawania postanowienia o zawieszeniu postępowania przez organ I instancji sprawa dotycząca oceny zasadności wystawienia spornego mandatu zawisła przed Sądem Apelacyjnym w [...].
W ocenie Sądu Prezydent Miasta [...] zobowiązany był do dokonania obligatoryjnego zawieszenia postępowania wszczętego z ww. wniosku Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] Gdyby bowiem w postępowaniu sądowym przed sądem powszechnym sąd ten uznał, że brak było podstaw normatywnych do wystawienia mandatu karnego w dniu 23 maja 2023 r., a następnie orzeczenie w tym przedmiocie stałoby się prawomocne to wówczas w konsekwencji powyższego rozstrzygnięcia sądu powszechnego organ byłby zobowiązany do umorzenia postępowania administracyjnego jako bezprzedmiotowego - w trybie art. 105 k.p.a.
WSA stwierdza, że w postępowaniu administracyjnym organ administracji publicznej nie jest właściwy do badania legalności postępowania mandatowego. Właściwymi w tym zakresie organami ochrony prawnej są sądy powszechne.
Podkreślić należy, że zarzuty skargi dotyczą wyłącznie problematyki procesowej (m.in. dowodowej) w postępowaniu w sprawach o wykroczenia oraz postępowania karnego (procedura wznowienia postępowania). Problematyka ta nie podlega więc rozpoznaniu w postępowaniu administracyjnym, ani również w przedmiotowym postępowaniu sądowoadministracyjnym.
W ocenie Sądu zaistniały przesłanki do zawieszenia postępowania administracyjnego z powodu istnienia tzw. zagadnienia wstępnego w rozumieniu art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a.
Z tego powody skarga jako niezasadna podlegała oddaleniu na podstawie art. 151 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło