III SA/Po 496/14
PostanowienieWSA w Poznaniu2014-05-09
Skład orzekający: Referendarz Sądowy Robert Talaga
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawcy, posiadający oszczędności, wykazali, że znajdują się w sytuacji materialnej uprawniającej do przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych?Ratio decidendi
Prawo pomocy może być przyznane osobie fizycznej w zakresie częściowym, jeżeli nie jest ona w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Posiadanie oszczędności w zasadzie wyklucza przyznanie prawa pomocy, gdyż pomoc państwa jest przeznaczona dla osób, które nie są w stanie bez dodatkowego wsparcia prowadzić swoich spraw przed sądem. Wnioskodawcy, posiadając oszczędności, nie wykazali, że nie są w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania.Stan faktyczny
Wnioskodawcy I.T. i M.T. złożyli wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej odmowy stwierdzenia nadpłaty w podatku od czynności cywilnoprawnych. Wskazali na trudną sytuację materialną, posiadając siedmioosobowe gospodarstwo domowe, czworo dzieci w wieku szkolnym, z których troje choruje na astmę, a jeden syn ma orzeczenie o niepełnosprawności. Dochody z pracy wyniosły łącznie [...] zł. Posiadają również oszczędności w wysokości [...] zł, dom, budynek gospodarczy i grunt, a także dwa samochody.Rozstrzygnięcie
Postanowiono odmówić przyznania prawa pomocy.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 9 maja 2014 roku Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu – Robert Talaga po rozpoznaniu w dniu 9 maja 2014 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku I. T. i M.T. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi I. T. i M. T. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w P. z dnia [...], Nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nadpłaty w podatku od czynności cywilnoprawnych postanawia odmówić przyznania prawa pomocy
W przedmiotowej skardze I. T. i M. T. zawarli wniosek o przyznanie prawa pomocy i przedłożyli wypełniony na urzędowym formularzu wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.
We wniosku wskazali, że prowadzą wspólne gospodarstwo domowe wraz z pięciorgiem dzieci, z których czworo jest w wieku szkolnym.
Wspólne gospodarstwo domowe jest utrzymywane z wynagrodzenia za pracę I.T. w wysokości [...] zł oraz wynagrodzenia za pracę w wysokości [...] zł. Wnioskodawczyni powróciła po wieloletnim okresie urlopów macierzyńskich do pracy w szkole, ale umowa o pracę wygasa z dniem 31 sierpnia 2014 roku. Troje dzieci choruje na astmę, a jeden z synów posiada orzeczenie o niepełnosprawności wydane na okres do 20.04.2015 roku.
Wnioskodawcy posiadają dom o powierzchni [...] ha (obciążony hipoteką w wysokości [...] zł), budynek gospodarczy o powierzchni [...] m² oraz grunt o powierzchni [...] m². Wnioskodawcy zadeklarowali również, że posiadają oszczędności w wysokości [...] zł, które pochodzą z nagrody jubileuszowej wnioskodawcy za 20 lat pracy oraz z oszczędnego życia i miały zostać przeznaczone na remont domu, który zanim stał się ich własnością nie był w zasadzie remontowany. Oświadczyli również, że posiadane przez nich samochody mają przeszło 18 lat.
Prawo pomocy może być przyznane osobie fizycznej w zakresie częściowym, jeżeli nie jest ona w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, zgodnie z art. 246 §1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. t.j z 2012 roku, poz. 270), dalej jako P.p.s.a.
Instytucja przyznania prawa pomocy ma charakter wyjątkowy i jest stosowana tylko w przypadkach osób, które wykażą, że znajdują się w skrajnie trudnej sytuacji materialnej. W tym zakresie to na wnioskodawcy ciąży obowiązek potwierdzenia, iż znajduje się w sytuacji materialnej uprawniającej do przyznania prawa pomocy.
W rozpoznawanej sprawie I. T. i M. T. pozostają we wspólnym siedmioosobowym gospodarstwie domowym, które jest utrzymywane z łącznych miesięcznych dochodów wnioskodawców z tytułu umów o pracy w wysokości [...] zł. Jednocześnie wnioskodawcy posiadają oszczędności w wysokości [...] zł. W tym zakresie należy podkreślić, że posiadanie oszczędności w zasadzie wyklucza przyznanie prawa pomocy, gdyż pomoc państwa może być przyznana jedynie ze względu na trudną sytuację osób, które nie są w stanie bez dodatkowego wsparcia poprowadzić swoich spraw przed sądem. W tym zakresie prawo pomocy nie może być przyznawane, gdy strona posiada dochody lub zgromadzone oszczędności pieniężne (por. postanowienie NSA z dnia 18 marca 2011 r., sygn. akt I OZ 162/11, LEX nr 786724).
Biorąc pod uwagę stan rodzinny, majątek oraz dochody wspólnego gospodarstwa domowego wnioskodawców w niniejszej sprawie należy przyjąć, że nie wykazali oni, że nie są w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Tym samym nie można uznać, aby znajdowali się oni w sytuacji materialnej kwalifikującej ich do przyznania prawa pomocy. Przedstawione powyżej okoliczności dotyczące sytuacji wnioskodawców stanowią bowiem podstawę do przyjęcia, że w zakresie ich możliwości finansowych pozostaje pokrycie kosztów niniejszego postępowania.
Wobec powyższego na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a. orzeczono jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło