III SA/Po 507/14
WyrokWSA w Poznaniu2015-02-18
Skład orzekający: Sędzia WSA Szymon Widłak, Sędzia WSA Małgorzata Górecka, Sędzia WSA Marek Sachajko
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy błąd we wniosku o przyznanie płatności obszarowych, polegający na niezadeklarowaniu jednej z działek rolnych, może być uznany za błąd oczywisty, który można skorygować w każdym czasie, czy też stanowi niedopuszczalną zmianę wniosku po terminie?Ratio decidendi
Sąd uznał, że błąd w zakresie wielkości zgłoszonego do płatności areału, którego wykrycie wymaga przeprowadzenia określonych działań kontrolnych, nie może być uznany za oczywistą omyłkę podlegającą korekcie w każdym czasie. Zgłoszenie konkretnej powierzchni gruntów stanowi podstawowy element wniosku pomocowego, za którego prawidłowość odpowiada wnioskodawca. Niezgłoszenie działki we wniosku i złożenie korekty po terminie, bez spełnienia warunków dla dopuszczalnych zmian, skutkuje rozpatrzeniem wniosku na podstawie danych pierwotnie zadeklarowanych.Stan faktyczny
Skarżący złożył wniosek o przyznanie płatności obszarowych na rok 2013. Po wezwaniu do wyjaśnienia nieścisłości dotyczących powierzchni gruntów, złożył korektę wniosku, dodając nową działkę. Organ pierwszej instancji przyznał część płatności, a decyzją drugiej instancji utrzymano w mocy decyzję organu pierwszej instancji, odmawiając przyznania płatności do nowo dodanej działki ze względu na przekroczenie terminu na jej zgłoszenie. Skarżący wniósł skargę, zarzucając naruszenie przepisów proceduralnych i materialnych, w tym błędne uznanie, że nie zaistniał oczywisty błąd.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 18 lutego 2015 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Szymon Widłak Sędziowie WSA Małgorzata Górecka WSA Marek Sachajko (spr.) Protokolant: st. sekr. sąd. Katarzyna Skrocka - Nerka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 lutego 2015 roku przy udziale sprawy ze skargi P K na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w P z dnia [...] 2014 r. nr [...] w przedmiocie przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2013 oddala skargę
W dniu [...] 2013 r. P. K. (zwany dalej Skarżącym) złożył wniosek o przyznanie płatności jednolitej płatności obszarowej, specjalnej płatności obszarowej do powierzchni upraw roślin strączkowych i motylkowatych drobnonasiennych, uzupełniającej płatności podstawowej oraz płatności cukrowej na rok 2013 w Biurze Powiatowym Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Lesznie.
Skarżący został wezwany pismem z dnia [...] 2013 r. do złożenia w Biurze Powiatowym Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Lesznie wyjaśnień w zakresie nieścisłości dotyczących części wspólnej złożonego wniosku, polegających na tym, że powierzchnia gruntów rolnych na działce ewidencyjnej [...] ogółem (Sekcja VII kol. 10) jest różna od sumy powierzchni części działek rolnych w granicy działki ewidencyjnej (Sekcja VIII kol. 5) oraz powierzchni gruntów rolnych na działce ewidencyjnej niezgłoszonych do programów pomocowych (Sekcja VII kol. 11) oraz powierzchni gruntów rolnych na działce ewidencyjnej zalesionych (Sekcja VII kol. 12).
W dniu [...] 2013 r. skarżący złożył korektę wniosku o przyznanie płatności na rok 2013, w którym wyjaśnił nieprawidłowości oraz wpisał deklarację działek rolnych dla działki ewidencyjnej nr [...] - działka rolna N/N1 o powierzchni [...] ha, której nie zadeklarował we wniosku złożonym w dniu [...] 2013 roku.
Decyzją nr [...] Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Lesznie z dnia [...] 2014 r., przyznano skarżącemu płatność na rok 2013 w wysokości [...] zł, w tym:
1. jednolitą płatność obszarową w wysokości [...] zł,
2. uzupełniającą płatność obszarową do powierzchni grupy upraw podstawowych w wysokości [...] zł.
Ponadto decyzją Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Lesznie z dnia [...] 2014 r. (nr [...]), przyznano skarżącemu płatność cukrową w wysokości [...] zł.
W dniu [...] 2014 r. skarżący złożył od powyższej decyzji odwołanie do Dyrektora Wielkopolskiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, podnosząc brak naliczenia jednolitej oraz uzupełniającej płatności obszarowej dla działki ewidencyjnej nr [...] o powierzchni [...] ha, która została wskazana w dniu [...] 2013 r. w ramach korekty wniosku o przyznanie płatności na rok 2013.
W dniu [...] 2014 roku Dyrektor Wielkopolskiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa wydał decyzję nr [...] o utrzymaniu w mocy zaskarżonej decyzji Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Lesznie z dnia [...] 2014 r., nr [...] w sprawie płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2013.
W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że iż przepis art. 18 ust. 1 ustawy z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego, stanowi, że płatności obszarowe są przyznane na wniosek rolnika. We wniosku o przyznanie płatności obszarowych rolnik podaje wszystkie grunty rolne będące w jego posiadaniu, niezależnie od tego, czy ubiega się o przyznanie płatności obszarowych do tych gruntów (art. 18 ust. 4 ustawy). Stosownie zaś do art. 25 ust. 1 ww. ustawy rolnik składa wnioski w sprawach dotyczących płatności obszarowych na formularzach opracowanych i udostępnionych przez Agencję. Natomiast art. 12 ust. 1 lit. d Rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1122/2009 stanowi, iż treść pojedynczego wniosku o przyznanie płatności powinna zawierać wszystkie informacje niezbędne do ustalenia kwalifikowalności do otrzymania pomocy, w tym między innymi szczegóły powalające na identyfikację wszystkich działek rolnych znajdujących się w gospodarstwie.
Ponadto organ podkreślił, że przepisy zawarte w art. 30 ustawy o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego, oraz w art. 26 Rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009 z dnia 30 listopada 2009 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009 odnośnie do zasady wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli w ramach systemów wsparcia bezpośredniego przewidzianych w wymienionym rozporządzeniu oraz wdrażania rozporządzenia Rady (WE) nr 1234/2007 w odniesieniu do zasady wzajemnej zgodności w ramach systemu wsparcia ustanowionego dla sektora wina (Dz.U. L 316/65 z 2.12.2009, z późn. zm.) stanowią, iż kontrole administracyjne przeprowadza się tak, aby skutecznie zweryfikować zgodność z warunkami, na jakich przyznawana jest pomoc. Płatności bezpośrednie są płatnościami, do których rolnik przystępuje dobrowolnie, a weryfikacja wniosku jest przeprowadzona zgodnie z danymi w nim zawartymi.
Organ zwrócił również uwagę na to, że formularz zmiany do złożonego wniosku, obejmujący zmiany dotyczące dodania działki rolnej, zmianę użytkowania działki rolnej, mógł być składany z inicjatywy wnioskodawcy do 31 maja danego roku (zgodnie z art. 14 Rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009 z dnia 30 listopada 2009r.), o ile wnioskodawca nie został powiadomiony o nieprawidłowościach we wniosku lub powiadomiony o zamiarze przeprowadzenia kontroli na miejscu oraz gdy taka kontrola na miejscu stwierdzi nieprawidłowości. Na podstawie art. 23 ust. 1 Rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009 z dnia 30 listopada 2009 r. możliwe było również złożenie zmiany do wniosku po terminie 31 maja, ale przed ostatecznym terminem wyznaczonym na złożenie wniosku. Jednakże zmiana ta powodowałaby zmniejszenie płatności o 1%, za każdy dzień roboczy opóźnienia kwoty płatności odnoszącej się do powierzchni działek rolnych, dla których dokonano zmian lub do powierzchni działek rolnych, które zostały dodane.
Organ wskazał, że możliwe jest także złożenie zmiany dotyczącej zadeklarowanych działek po dniu 31 maja, o ile rolnik spełnia warunki określone w art. 73 ust. 2 Rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009 z dnia 30 listopada 2009 r. Jednak na formularzu zmiany składanej w myśl art. 73 ust. 2 Rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009 z dnia 30 listopada 2009 r. nie można dodawać nowych działek ewidencyjnych i rolnych ani zwiększać powierzchni deklarowanej, przy jednoczesnym założeniu, iż rolnik informował biuro powiatowe na piśmie, że wniosek pomocowy jest nieprawidłowy lub zdezaktualizował się od czasu złożenia, pod warunkiem, że rolnik nie został powiadomiony o zamiarze przeprowadzenia kontroli na miejscu lub o jakichkolwiek nieprawidłowościach we wniosku.
W związku z tym, że Skarżący w ww. terminach, nie złożył stosownej zmiany do wniosku, co umożliwiłoby dodanie do deklaracji w ramach płatności, innej działki rolnej bądź zwiększenie powierzchni już zadeklarowanej działki rolnej, skarżącego został rozpatrzony o dane w nim zadeklarowane w dniu [...] 2013 roku.
Według organu przyznanie skarżącemu w chwili obecnej płatności obszarowych do powierzchni większej niż zadeklarowana we wniosku dla działki [...], byłoby naruszeniem przepisów zawartych w Rozporządzeniu Komisji (WE) nr 1122/2009 z dnia 30 listopada 2009 r. ustanawiającym szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009 odnośnie do zasady wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli w ramach systemów wsparcia bezpośredniego przewidzianych w wymienionym rozporządzeniu oraz wdrażania rozporządzenia Rady (WE) nr 1234/2007 w odniesieniu do zasady wzajemnej zgodności w ramach systemu wsparcia ustanowionego dla sektora wina (Dz.U. L 316/65 z 2.12.2009, z późn. zm.).
W dniu [...] 2014 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu wpłynęła skarga na decyzję z dnia 24 lutego 2014 roku (numer [...]) Dyrektora Wielkopolskiego Oddział Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Poznaniu, utrzymującą w mocy decyzję z dnia [...] 2014 roku (numer [...]) Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w sprawie przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego.
Skarżący zarzucił decyzji:
- naruszenie przepisów postępowania, to jest art. 21 Rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1122/2009 z dnia 30 listopada 2009 roku ustanawiającego szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009 odnośnie do zasady wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli w ramach systemów wsparcia bezpośredniego przewidzianych w wymienionym rozporządzeniu oraz wdrażania rozporządzenia Rady (WE) nr 1234/2007 w odniesieniu do zasady wzajemnej zgodności w ramach systemu wsparcia ustanowionego dla sektora wina poprzez jego niezastosowanie i błędne przyjęcie, że w przedmiotowej sprawie nie zaistniał oczywisty błąd, który może być skorygowany w każdym momencie, i w konsekwencji przyjęcie, iż Skarżący nie zachował terminu do skorygowania wniosku o przyznanie płatności na rok 2013, co doprowadziło do odmowy przyznania jednolitej oraz uzupełniającej płatności obszarowej do działki ewidencyjnej numer [...].
- naruszenie prawa materialnego, to jest art. 7 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 26 stycznia 2007 roku o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego, poprzez odmowę przyznania stosownych płatności obszarowych, pomimo spełnienia przez skarżącego wszystkich niezbędnych warunków.
Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej jej decyzji organu pierwszej instancji oraz zasądzenie od Dyrektora Wielkopolskiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Poznaniu na rzecz skarżącego zwrotu kosztów postępowania według norm przepisanych.
Zdaniem skarżącego uznanie przez organ drugiej instancji, że w niniejszej sprawie wystąpiła niedopuszczalna zmiana wniosku, o której mowa w art. 14 Rozporządzenia Nr 1122/2009 jest błędne, bowiem wbrew twierdzeniom organu we wniosku wystąpił jedynie błąd oczywisty, o którym mowa w art. 21 wyżej wskazanego rozporządzenia, którego korekta jest możliwa w każdym czasie.
Odmowa przyznania skarżącemu płatności za rok 2013 dla działki numer [...] stanowiła, zdaniem skarżącego, naruszenie przepisów prawa materialnego, to jest art. 7 ust. 1 i 2 ustawy o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego, ponieważ skarżący spełnił wszelkie niezbędne warunki wymagane do uzyskania płatności.
W odpowiedzi na skargę organ pismem z [...] 2014 r. wniósł o oddalenie skargi wskazując, że zaistniały błąd nie może być określony jako błąd oczywisty, którego popełnienia wnioskodawca nie jest winien. Organ odwoławczy w zaskarżonej decyzji przyjął, że skarżący wypełniając wniosek o przyznanie płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2013 w odniesieniu do działki ewidencyjnej nr [...], nie popełnił oczywistego błędu w rozumieniu art. 21 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1122/2009 ustanawiającego szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE) Nr 73/2009 odnośnie do zasady wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli w ramach systemu wsparcia bezpośredniego przewidzianych w wymienionym rozporządzeniu oraz wdrażania rozporządzenia Rady (WE) nr 1234/2007 w odniesieniu do zasady wzajemnej zgodności w ramach systemu wsparcia ustanowionego dla sektora wina (Dz.Urz.UE.L 316 z 2 grudnia 2009 r., str. 1 z późn. zm., co uprawniałoby go do poprawy błędu w każdym momencie, w przypadku, gdy organ wykrył oczywiste błędy.
Organ wniósł o oddalenie skargi i podtrzymał stanowisko wyrażone w decyzji nr 299/13/2014 z dnia 24 lutego 2014 roku.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje :
Dokonując kontroli legalności zaskarżonej decyzji Sąd uznał, że skarga okazała się nieuzasadniona.
Dokonując kontroli prawidłowości - w aspekcie legalności - czynności podejmowanych przez organy administracji publicznej należy na wstępie rozważań normatywnych wskazać podstawy prawne dotyczące niniejszej problematyki, zarówno materialnoprawne, jak i formalnoprawne, które stanowią element systemu prawnego i które stanowiły podstawę wydanych przez organy administracji publicznej decyzji.
Zgodnie z art. 7 ust. 1 ustawy z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (dalej zwaną – "ustawą") rolnikowi przysługuje jednolita płatność obszarowa do będącej w jego posiadaniu w dniu 31 maja roku, w którym został złożony wniosek o przyznanie tej płatności, powierzchni gruntów rolnych wchodzących w skład gospodarstwa rolnego, kwalifikujących się do objęcia tą płatnością zgodnie z art. 124 ust. 2 akapit pierwszy rozporządzenia Rady Nr 73/2009 z dnia 19 stycznia 2009 r. ustanawiającego wspólne zasady dla systemów wsparcia bezpośredniego dla rolników w ramach wspólnej polityki rolnej i ustanawiające określone systemy wsparcia dla rolników, zmieniające rozporządzenia (WE) nr 1290/2005, (WE) nr 247/2006, (WE) nr 378/2007 oraz uchylające rozporządzenie (WE) nr 1782/2003.
Na podstawie art. 7 ust. 2 ustawy rolnikowi, który w danym roku spełnia warunki do przyznania jednolitej płatności obszarowej, przysługują płatności uzupełniające do powierzchni upraw:
2) roślin przeznaczonych na paszę, uprawianych na trwałych użytkach zielonych,
3) innych roślin i do powierzchni gruntów ornych, na których nie jest prowadzona uprawa roślin (uzupełniająca płatność podstawowa)
- do których została przyznana jednolita płatność obszarowa.
Zgodnie z dyspozycją art. 18 ust. 1 ustawy płatności obszarowe, płatność do krów i owiec oraz płatność do tytoniu są przyznawane na wniosek rolnika. Wniosek o przyznanie płatności obszarowych, płatności do krów i owiec oraz płatności do tytoniu składa się w terminie od dnia 15 marca do dnia 15 maja. (art. 18 ust. 2 ustawy). Wyżej wskazany termin, o którym mowa w ust. 2, nie podlega przywróceniu.
Art. 18 ust. 2 ustawy nakłada obowiązki na podmiot, który zamierza korzystać z płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego. Obowiązki te polegają m.in. na podaniu we wniosku o przyznanie płatności obszarowych przez rolnika wszystkich gruntów rolnych będących w jego posiadaniu, niezależnie od tego, czy ubiega się o przyznanie płatności obszarowych do tych gruntów.
Z uwagi na znaczny formalizm postępowania w przedmiocie systemów wsparcia bezpośredniego na podstawie art. 25 ust. 1 ww. ustawy rolnik składa wnioski w sprawach dotyczących płatności obszarowych na formularzach opracowanych i udostępnionych przez Agencję.
Poza ww. ustawą problematyka płatności została uregulowana przede wszystkim w aktach prawa unijnego. Aktem tym jest m.in. rozporządzenie Komisji (WE) nr 1122/2009 z dnia 30 listopada 2009 r. ustanawiającym szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009 odnośnie do zasady wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli w ramach systemów wsparcia bezpośredniego przewidzianych w wymienionym rozporządzeniu oraz wdrażania rozporządzenia Rady (WE) nr 1234/2007 w odniesieniu do zasady wzajemnej zgodności w ramach systemu wsparcia ustanowionego dla sektora wina (Dz.U. L 316/65 z 2.12.2009, z późn. zm. – dalej - rozporządzenie Komisji Nr 1122/2009). Na podstawie art. 12 ust. 1 lit. d rozporządzenia Komisji Nr 1122/2009 treść pojedynczego wniosku o przyznanie płatności powinna zawierać wszystkie informacje niezbędne do ustalenia kwalifikowalności do otrzymania pomocy, w tym między innymi szczegóły powalające na identyfikację wszystkich działek rolnych znajdujących się w gospodarstwie.
Ponadto, konkretyzując obowiązki wnioskodawcy w omawianym zakresie należy wskazać na formalizm tej procedury. Przejawem formalizmu jest m.in. obowiązek wnioskodawcy wniesienia na formularzu zmiany do złożonego wniosku, obejmującego zmiany dotyczące dodania działki rolnej, czy też zmiany użytkowania działki rolnej. Zmiana ta może być zgłaszana zasadniczo do przez wnioskodawcę do dnia 31 maja danego roku kalendarzowego (art. 14 Rozporządzenia Komisji Nr 1122/2009), o ile wnioskodawca nie został powiadomiony o nieprawidłowościach we wniosku lub powiadomiony o zamiarze przeprowadzenia kontroli na miejscu oraz w sytuacji, gdy taka kontrola na miejscu stwierdzi nieprawidłowości. Na podstawie art. 23 ust. 1 Rozporządzenia Komisji Nr 1122/2009 z wyjątkiem przypadków siły wyższej oraz okoliczności nadzwyczajnych, o których mowa w art. 75 przedmiotowego rozporządzenia, złożenie wniosku o przyznanie pomocy na mocy niniejszego rozporządzenia po wyznaczonym terminie (czyli po dniu 31 maja danego roku kalendarzowego) prowadzi do zmniejszenia kwoty płatności, do której uprawniony byłby rolnik gdyby złożył wniosek w terminie, o 1 % za każdy dzień roboczy. Tak więc zmiana ta powodowałaby zmniejszenie płatności o 1%, za każdy dzień roboczy opóźnienia kwoty płatności odnoszącej się do powierzchni działek rolnych, dla których dokonano zmian lub do powierzchni działek rolnych, które zostały dodane.
Słusznie organ administracji publicznej II instancji wskazał, że możliwe jest także złożenie zmiany dotyczącej zadeklarowanych działek po dniu 31 maja, o ile rolnik spełnia warunki określone w art. 73 ust. 2 Rozporządzenia Komisji Nr 1122/2009. Zgodnie bowiem z dyspozycją tego przepisu zmniejszeń i wykluczeń przewidzianych w rozdziałach I i II ww. rozporządzenia nie stosuje się w odniesieniu do tych części wniosku o przyznanie pomocy, w zakresie których rolnik informował właściwy organ na piśmie, że wniosek o przyznanie pomocy jest nieprawidłowy lub zdezaktualizował się od czasu złożenia, pod warunkiem że rolnik nie został powiadomiony o zamiarze właściwego organu przeprowadzenia kontroli na miejscu, oraz że organ ten nie poinformował rolnika o jakichkolwiek nieprawidłowościach we wniosku.
W celu zapewnienia prawidłowości działania systemu prawodawca zarówno unijny, jak i krajowy ustanowił przepisy prawne umożliwiające wszczęcie i przeprowadzenie kontroli w tym zakresie. Przepisy te zawarte zostały m.in. w art. 30 i nast. ustawy o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego, jak i w art. 26 Rozporządzenia Komisji Nr 1122/2009. Przepisy te stanowią, iż kontrole administracyjne powinny być przeprowadzane w celu skutecznej weryfikacji zgodności z warunkami, na podstawie których przyznawana jest pomoc.
Podkreślenia wymaga, iż płatności w ramach systemu nie są obligatoryjne, a stanowią uprawnienie określonych podmiotów. W konsekwencji powyższego dokonywana przez organy przyznające pomoc i kontrolna weryfikacja wniosku jest przeprowadzona zgodnie z danymi zawartymi we wniosku oraz na podstawie kryteriów wskazanych w ww. aktach normatywnych (por. szerzej wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 15 października 2013 r., sygn. akt II GSK 942/12) .
Dlatego też w sytuacji, gdy organ administracji publicznej I instancji pismem z dnia [...] 2013 r. wezwał wnioskodawcę do złożenia pisemnych wyjaśnień w zakresie nieścisłości w wielkości powierzchni gruntów realizował czynności kontrolne mające na celu praworządne i zgodne nie tylko z prawem krajowym ale również unijnym ustalenie wysokości płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego. Podkreślić należy, że w przedmiotowej sprawie wysokość płatności w ramach systemu jest ściśle powiązana z wielkością powierzchni gruntów rolnych. Zaznaczyć też należy, że jak wynika z treści odwołania P. K. z dnia [...] 2014 r. osoba ta zapomniała wpisać działkę nr 221/12 do przedmiotowego wniosku.
Przytoczyć należy w tym miejscu art. 21 rozporządzenia Komisji Nr 1122/2009, który stanowi prawną podstawę modyfikacji wniosku wskazując, że "Nie naruszając przepisów art. 11 - 20, wniosek o przyznanie pomocy może być poprawiony w każdym momencie po jego złożeniu, w przypadku gdy właściwy organ wykrył oczywiste błędy". Art. 11 - 20, które nie mogą być naruszane, regulują terminy składania wniosków pomocowych (art. 11), ich treść i wymagania szczególne jakie muszą spełniać (art. 12, 13, 16, 17, 18) oraz dopuszczalność uproszczenia procedur (art. 20). Naczelny Sąd Administracyjny w tym aspekcie wskazał, że:"... surowe konsekwencje błędu we wniosku, każą bardzo ściśle interpretować pojęcie nieprawidłowości, które je wywołują, mając na uwadze cel uregulowania oraz fakt, że pkt 75 Preambuły do rozporządzenia stanowi, iż zmniejszenia i wykluczenia należy ustanowić z uwzględnieniem zasady proporcjonalności. Zarówno z licznych przepisów Preambuły do rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009, jak również z całokształtu jego przepisów wynika, że celem wszystkich uregulowań jest zapewnienie właściwego funkcjonowania systemu pomocy we wszystkich państwach oraz eliminacja nieprawidłowości prowadzących do uzyskania nienależnej pomocy (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 15 października 2013 r., sygn. akt II GSK 942/12) .
W aspekcie prawidłowości postępowania organów administracji publicznej w zakresie prawa procesowego należy wskazać, że czynności te zostały przeprowadzone w sposób prawidłowy, zgodnie z zasadami proceduralnymi. Przytoczyć w tym miejscu należy przepis art. 3 ust. 2 pkt 2 ustawy - według którego organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący rozpatrzyć cały materiał dowodowy - ustawodawca zdecydował się na odejście od zasady prawdy obiektywnej w kształcie wyrażonym w art. 7 k.p.a., nakazującej organom administracji publicznej podjęcie wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Konsekwencją odejścia przez ustawodawcę od zasady prawdy obiektywnej jest również rezygnacja z zasady postępowania dowodowego wyrażonej w art. 77 § 1 k.p.a. W art. 3 ust. 2 pkt 2 ustawy obowiązek organów został ograniczony jedynie do rozpatrzenia całego materiału dowodowego, wskazanego we wniosku oraz innych dokumentach dołączonych przez wnioskodawcę, czy też innych uczestników postępowania. Na organach Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa nie ciąży więc - co wymaga wyraźnego zaakcentowania - obowiązek aktywnego poszukiwania dowodów na poparcie uprawnienia wnioskodawcy do otrzymania płatności bezpośrednich. Ciężar udowodnienia faktu, jak stanowi art. 3 ust. 3 tej ustawy, spoczywa na osobie, która z tego faktu wywodzi skutki prawne ( por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia 23 kwietnia 2013 r., sygn. akt 118/13).
Podkreślić należy, że wnioskodawca nie wskazał we wniosku przedmiotowej działki o nr [...]. Podkreślić należy, że skarżący w ww. terminach, nie złożył zmiany do wniosku, co umożliwiłoby dodanie do deklaracji w ramach płatności, innej działki rolnej bądź zwiększenie powierzchni już zadeklarowanej działki rolnej, skarżącego. Dlatego też podstawą rozstrzygnięć organów był wniosek zawierający dane (także w zakresie działek) wskazane w dniu [...] 2013 roku.
W żadnym razie nie można twierdzić, że tak istotny element stanu faktycznego jak wielkość gruntów zgłoszonych do pomocy może podlegać w dowolnym czasie korektom przez składającego wniosek rolnika, jak to dzieje się w przypadku błędu oczywistego. Kwestia zgłoszonego do płatności areału stanowi podstawowy element wniosku pomocowego i tylko podpisujący wniosek rolnik odpowiadać może za prawidłowość tych danych (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 29 kwietnia 2014 r., sygn. akt II GSK 308/13). Tak więc błąd w zakresie wielkości zgłoszonego do płatności areału, którego wykrycie wymaga przeprowadzenia określonych działań kontrolnych, nie może być uznany za oczywistą omyłkę. (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 29 kwietnia 2014 r., sygn. akt II GSK 309/14)
Organ podjął wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, dokonał szczegółowej analizy przedmiotowej sprawy i w oparciu o zgromadzony materiał dowodowy wydał decyzję.
Na zakończenie należy podkreślić, że przynależność rolnika do określonych programów pomocowych nie jest obligatoryjna. Uczestnictwo w omawianych programach wymaga bowiem zawsze akceptacji i czynnego udziału ze strony zainteresowanego wnioskodawcy. Może to nastąpić w określonej przepisami prawa formie, czy to poprzez złożenie przez producenta rolnego odpowiedniego wniosku, czy też dokumentów, wskazujących na spełnienie określonych warunków. Jeżeli rolnik zdecydował się być uczestnikiem wybranego programu pomocowego, jego prawa i obowiązki normują obowiązujące przepisy prawa unijnego i prawa krajowego.
Biorąc pod uwagę wskazane wyższej okoliczności Sąd uznał, iż decyzja Dyrektora Wielkopolskiego Oddziału Regionalnego ARiMR w Poznaniu oraz organu I instancji zostały wydane zgodnie z prawem. Tak więc zarzuty formułowane w skardze o naruszeniu przez organ administracyjny II instancji przepisów prawa materialnego, jak też proceduralnego są nietrafne i nie znajdują uzasadnienia w dokonanej przez Sąd ocenie działania organów w zakresie objętym kontrolowaną decyzją.
W tym stanie rzeczy Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) orzekł o oddaleniu skargi.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło