III SA/Po 593/17
WyrokWSA w Poznaniu2017-12-19
Skład orzekający: Walentyna Długaszewska, Szymon Widłak, Marek Sachajko
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy oferta złożona w konkursie na udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej powinna zostać odrzucona z powodu podania nieprawdziwych informacji dotyczących prowadzenia elektronicznej dokumentacji medycznej, w szczególności braku posiadania kwalifikowanego podpisu elektronicznego lub profilu zaufanego ePUAP?Ratio decidendi
Sąd uznał, że oferta złożona w konkursie na udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej może zostać odrzucona, jeśli zawiera nieprawdziwe informacje dotyczące prowadzenia elektronicznej dokumentacji medycznej. Brak kwalifikowanego podpisu elektronicznego lub profilu zaufanego ePUAP przez personel medyczny, w kontekście wymogów ustawy o systemie informacji w ochronie zdrowia, może stanowić podstawę do uznania informacji podanych w ofercie za nieprawdziwe, co skutkuje obligatoryjnym odrzuceniem oferty. Sąd podkreślił, że profesjonalni świadczeniodawcy powinni rozumieć różnice między różnymi rodzajami dokumentacji medycznej i ich wymogami prawnymi.Stan faktyczny
Spółka B złożyła ofertę w konkursie na udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej. Komisja konkursowa odrzuciła ofertę spółki B, uznając, że podano w niej nieprawdziwe informacje dotyczące prowadzenia elektronicznej dokumentacji medycznej, w szczególności brak posiadania kwalifikowanego podpisu elektronicznego lub profilu zaufanego ePUAP. Spółka B wniosła odwołanie, a następnie skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, kwestionując zasadność odrzucenia jej oferty oraz ocenę oferty innego oferenta. Sąd oddalił skargę, uznając odrzucenie oferty spółki B za zasadne.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 19 grudnia 2017 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Walentyna Długaszewska Sędziowie WSA Szymon Widłak WSA Marek Sachajko (spr.) Protokolant: st. sekr. sąd. Janusz Maciaszek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 grudnia 2017 roku przy udziale sprawy ze skargi [...] Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w Poznaniu na decyzję Dyrektora Wielkopolskiego Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia w Poznaniu z dnia 2 czerwca 2017r. nr [...] w przedmiocie oddalenia odwołania dotyczącego rozstrzygnięcia prowadzonego w trybie konkursu ofert w sprawie zawarcia umowy o udzielenie świadczeń opieki zdrowotnej oddala skargę
Dyrektor Wielkopolskiego Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia, działając na podstawie art. 139 ust, 2 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (zwanej dalej "Ustawą") oraz rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 22 grudnia 2014 r. w sprawie sposobu ogłaszania o postępowaniu w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej, składania ofert, powoływania i odwoływania komisji konkursowej, jej zadań oraz trybu pracy (Dz. U. z 2014 r., poz. 1980), ogłosił w dniu [...] roku postępowanie w trybie konkursu ofert o numerze [...] w sprawie zawarcia na okres od dnia 1 marca 2017 roku do dnia 30 czerwca 2017 roku umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej w rodzaju ambulatoryjna opieka specjalistyczna w zakresie świadczenia w zakresie kardiologii, w tym świadczenia w zakresie kardiologii - świadczenia pierwszorazowe.
W ogłoszeniu o postępowaniu w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej w trybie konkursu ofert wskazano, iż wartość zamówienia wynosi nie więcej niż [...] zł na okres rozliczeniowy od dnia 1 marca 2017 roku do dnia 30 czerwca 2017 roku, zaś maksymalna liczba umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej, które zostaną zawarte po przeprowadzeniu postępowania to dwie umowy.
W przedmiotowym konkursie oferty złożyli P. N., M. N. i M. N. prowadzący działalność leczniczą w formie spółki cywilnej pod nazwą spółka A oraz spółka B.
Komisja konkursowa w trakcie prowadzenia w części jawnej postępowania, działając na podstawie art. 149 ust. 1 pkt 2 Ustawy odrzuciła ofertę złożoną przez spółka B, wskazując że podmiot ten składając ofertę w części VIII formularza ofertowego w pkt 2.5.4 zadeklarował prowadzenie indywidualnej dokumentacji medycznej w rozumieniu przepisów ustawy o prawach pacjenta w postaci elektronicznej, przy czym w przypadku wystawiania recept i skierowań co najmniej przez nanoszenie danych za pomocą wydruku. Komisja konkursowa w zawiadomieniu oferenta o odrzuceniu oferty wskazała, iż szczegółowe wymagania dotyczące dokumentacji medycznej prowadzonej w postaci elektronicznej określone zostały w Rozdziale 9 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 9 listopada 2015 r. w sprawie rodzajów, zakresu i wzorów dokumentacji medycznej oraz sposobu jej przetwarzania (Dz. U. z 2015 r., poz. 2069) "Szczegółowe wymagania dotyczące dokumentacji prowadzonej w postaci elektronicznej". Komisja konkursowa wskazała, iż samodzielną podstawą odrzucenia oferty spółki B. jest okoliczność niespełniania warunku dysponowania kwalifikowanym podpisem elektronicznym lub podpisem potwierdzonym profilem zaufanym ePUAP.
Spółka B złożyła w dniu 21 lutego 2017 r. protest na czynność odrzucenia oferty.
Komisja wskazała, iż biorąc pod uwagę ustalenia poczynione w przeprowadzonej w dniu 14 czerwca 2017 r. weryfikacji tego oferenta oraz uwzględniając jego wyjaśnienia, spółka B nie spełnia kryterium prowadzenia indywidualnej dokumentacji medycznej w rozumieniu przepisów ustawy o prawach pacjenta w postaci elektronicznej, przy czym w przypadku wystawiania recept i skierowań przynajmniej przez nanoszenie danych za pomocą wydruku. W związku z powyższym oferta spółki spółka B. podlega odrzuceniu na podstawie art. 149 ust. 1 pkt 2 Ustawy, zgodnie z którym odrzuca się ofertę zawierającą nieprawdziwe informacje.
Oferta złożona przez pozostałych oferentów, tj. P. N., M. N., M. N. prowadzących działalność leczniczą w formie spółki cywilnej spółka A, zostały zakwalifikowane do części niejawnej postępowania. W ogłoszeniu o rozstrzygnięciu postępowania konkursowego jako oferenta, z którym Wielkopolski Oddział Wojewódzki Narodowego Funduszu Zdrowia w Poznaniu zawrze umowę o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej w rodzaju ambulatoryjna opieka specjalistyczna w zakresie świadczenia w zakresie kardiologii, w tym świadczenia w zakresie kardiologii - świadczenia pierwszorazowe wskazano P. N., M. N., M.N. prowadzących działalność leczniczą w formie spółki B.
W dniu 6 marca 2017 roku do Wielkopolskiego Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia wpłynęło, złożone osobiście, odwołanie oferenta spółka B z siedzibą w P. przy ul. [...], dotyczące rozstrzygnięcia z dnia 28 lutego 2017 roku postępowania nr [...].
W odwołaniu zarzucono, iż postępowanie konkursowe prowadzone było z naruszeniem przepisów prawa, w szczególności przepisów rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 5 sierpnia 2016 r. w sprawie szczegółowych kryteriów wyboru ofert w postępowaniu w sprawie zawarcia umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej poprzez przyjęcie, że:
1. oferent spółka B podał nieprawdziwe dane w ofercie wskazując, iż prowadzi indywidualną dokumentację medyczną w postaci elektronicznej;
2. oferent P. N., M. N. i M. N. prowadzący działalność leczniczą w formie spółki cywilnej pod nazwą spółka A nie podał nieprawdziwych danych w ofercie, zakreślając, iż nie dotyczy tego podmiotu kryterium braku pozytywnej opinii, o której mowa w art. 95 d ust. 2 Ustawy.
Oferent – Spółka B z o.o. wskazał, iż interpretacja przez komisję konkursową przepisów rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 5 sierpnia 2016 r. w sprawie szczegółowych kryteriów wyboru ofert w postępowaniu w sprawie zawarcia umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej pozostaje w sprzeczności z ich wykładnią zaprezentowaną w piśmie Dyrektora Departamentu Ubezpieczeń Zdrowotnych Ministerstwa Zdrowia z dnia [...], znak [...], które to pismo załączyła do odwołania.
Skarżąca wskazała, że prowadziła w dniu złożenia oferty indywidualną dokumentację medyczną, o której mowa w przepisach dotyczących kryteriów wyboru ofert i posiada licencję na moduł elektroniczny tej dokumentacji. W jej ocenie podjęta przez komisję konkursową decyzja o odrzuceniu jego oferty z uwagi na podanie w ofercie nieprawdziwych informacji w zakresie prowadzenia indywidualnej dokumentacji medycznej w rozumieniu przepisów ustawy o prawach pacjenta w postaci elektronicznej wskutek uznania, iż nie spełnia tego warunku ponieważ nie posiada kwalifikowanego podpisu elektronicznego lub podpisu potwierdzonego profilem zaufanym ePUAP, doprowadziła do powstania uszczerbku jej interesu prawnego.
Skarżąca wskazała, iż w dniu 24 lutego 2017 roku komisja konkursowa nie uwzględniła jej protestu, a uzasadnienie tej czynności otrzymała w dniu 2 marca 2017 roku, a więc po rozstrzygnięciu postępowania konkursowego, co w jego ocenie stanowiło naruszenie art. 153 ust. 3 zdanie drugie Ustawy.
Ponadto skarżąca wskazała, iż komisja konkursowa winna była odrzucić ofertę złożoną przez oferenta P. N., M. N. i M. N., prowadzących działalność leczniczą w formie spółki cywilnej pod nazwą [...], bowiem oferent ten podał w ofercie nieprawdziwą informację dotyczącą posiadania ważnej pozytywnej opinii, o której mowa w art. 95d ust. 2 Ustawy, udzielając odpowiedzi "Nie dotyczy" na pytanie dotyczące ww. warunku.
Pismem z dnia 13 marca 2017 roku Dyrektor Wielkopolskiego Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia zwrócił się do Dyrektora Departamentu Ubezpieczenia Zdrowotnego Ministerstwa Zdrowia z prośbą o udzielenie wyjaśnień dotyczących właściwego stosowania przepisów załącznika nr 2 do rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 5 sierpnia 2016 r. w sprawie szczegółowych kryteriów wyboru ofert w postępowaniu w sprawie zawarcia umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej "WYKAZ SZCZEGÓŁOWYCH KRYTERIÓW WYBORU OFERT WRAZ Z WYZNACZAJĄCYMI JE WARUNKAMI ORAZ PRZYPISANĄ IM WARTOŚCIĄ W RODZAJU AMBULATORYJNA OPIEKA SPECJALISTYCZNA", a dotyczących prowadzenia indywidualnej dokumentacji medycznej w rozumieniu przepisów ustawy o prawach pacjenta w postaci elektronicznej, przy czym w przypadku wystawiania recept i skierowań przynajmniej przez nanoszenie danych za pomocą wydruku.
Kolejno pismem z dnia 13 marca 2017 roku Dyrektor Wielkopolskiego Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia zwrócił się do Wielkopolskiego Urzędu Wojewódzkiego w Poznaniu z prośbą o udzielenie wyjaśnień dotyczących stosowania przepisu art. 95d Ustawy.
W dniu 14 marca 2017 roku z uprawnień umożliwiających wgląd w akta sprawy skorzystał oferent P. N., M. N., M. N. prowadzący działalność leczniczą w formie spółki A., natomiast w dniu 15 marca 2017 roku z uprawnień tych skorzystał oferent spółka B.
Pismami z dnia 15 marca 2017 roku Dyrektor Wielkopolskiego Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia poinformował strony postępowania, iż zwrócił się do Ministerstwa Zdrowia oraz do Wielkopolskiego Urzędu Wojewódzkiego w Poznaniu z prośbą u udzielenie wyjaśnień dotyczących właściwego stosowania odpowiednich przepisów prawa.
Kolejno, pismami z dnia 20 marca 2017 roku Dyrektor Wielkopolskiego Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia poinformował strony postępowania, iż w związku z faktem, że w sprawie nie wpłynęła ani odpowiedź Ministerstwa Zdrowia, ani odpowiedź Wielkopolskiego Urzędu Wojewódzkiego w Poznaniu na pisma z dnia [...] roku, niemożliwym było wydanie decyzji w sprawie w pierwotnie zakreślonym terminie, tj. w dniu [...] roku. Jednocześnie termin załatwienia sprawy w drodze wydania decyzji określony został na dzień [...] roku.
W dniu 20 marca 2017 roku do Wielkopolskiego Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia wpłynęło pismo oferenta P. N., M. N., M. N., zatytułowane "Odpowiedź na odwołanie", w którym wskazał, iż zgodnie z art. 95d Ustawy, opinia wymagana jest wyłącznie od nowych podmiotów. Zatem nie można wymagać posiadania przedmiotowej opinii od podmiotów, które funkcjonowały już na rynku (tj. nie są nowe). Oferent zauważył, iż komórka organizacyjna spółki A "Poradnia kardiologiczna" przy ul. [...] w G. jest zarejestrowana w Księdze rejestrowej z datą [...], jednak jest to komórka, która rozpoczęła swoją działalność w dniu [...] przy ul. [...] w G.
W dniu 23 marca 2017 roku do Wielkopolskiego Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia wpłynęło pismo Wielkopolskiego Urzędu Wojewódzkiego w Poznaniu z dnia [...] roku, z treści którego wynika, iż podmiot leczniczy wykonujący działalność leczniczą w zakresie ambulatoryjnej opieki specjalistycznej od dnia [...] roku mógł złożyć wniosek o wydanie opinii o celowości inwestycji.
Kolejno pismami z dnia 27 marca 2017 roku Dyrektor Wielkopolskiego Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia poinformował strony postępowania, iż w sprawie wpłynęło pismo z Wielkopolskiego Urzędu Wojewódzkiego w Poznaniu, natomiast z uwagi na fakt, iż do dnia sporządzania tego pisma w sprawie nie wpłynęła odpowiedź z Ministerstwa Zdrowia niemożliwym staje się wydanie decyzji w sprawie w zakreślonym terminie, tj. w dniu [...] roku. Jednocześnie termin załatwienia sprawy w drodze wydania decyzji organ określił na dzień 5 kwietnia 2017 roku .
W dniu 29 marca 2017 roku do Wielkopolskiego Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia wpłynęło pismo oferenta P. N., M. N., M. N., w którym oferent ten poinformował, iż złożył do Wojewody Wielkopolskiego wniosek o wydanie zaświadczenia w przedmiocie potwierdzenia stanu prawnego polegającego na tym, iż opinia, o której mowa w art. 95d Ustawy jest wydawana przez organ wyłącznie dla nowych podmiotów (i odpowiednio ich nowych jednostek lub komórek organizacyjnych); opinia, o której mowa w art. 95d Ustawy nie jest wydawana przez organ dla podmiotów (i odpowiednio ich jednostek lub komórek organizacyjnych), które nie są nowymi podmiotami (i odpowiednio jednostkami albo komórkami organizacyjnymi), a jedynie zmieniły adres prowadzenia działalności.
W dniu 5 kwietnia 2017 roku oferent – spółka B skorzystał z uprawnień umożliwiających wgląd w akta sprawy.
Pismami z dnia 5 kwietnia 2017 roku Dyrektor Wielkopolskiego Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia poinformował strony postępowania, iż termin załatwienia sprawy w drodze wydania decyzji określono na dzień 12 kwietnia 2017 roku.
W dniu 7 kwietnia 2017 roku do Wielkopolskiego Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia wpłynęła odpowiedź Ministerstwa Zdrowia na pismo z dnia 13 marca 2017 roku. W związku z powyższym Dyrektor Wielkopolskiego Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia pismami z dnia 7 kwietnia 2017 roku poinformował strony postępowania o wpływie pisma z Ministerstwa Zdrowia.
W dniu 10 kwietnia 2017 roku działająca z upoważnienia oferenta P. N., M. N., M. N. A.J. skorzystała z uprawnienia wglądu w akta sprawy.
W dniu 10 kwietnia 2017 roku do Wielkopolskiego Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia wpłynęło, drogą elektroniczną przesłane w imieniu oferenta P. N., M. N., M. N., zeskanowane postanowienie Wojewody Wielkopolskiego o odmowie wydania żądanego zaświadczenia.
Kolejno, w dniu 11 kwietnia 2017 roku oferent - spółki B skorzystała z uprawnień umożliwiających wgląd w akta sprawy.
W dniu 12 kwietnia 2017 roku do Wielkopolskiego Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia wpłynęło pismo podmiotu – spółka B, w treści którego wskazywano, iż po zapoznaniu się z pismem Ministerstwa Zdrowia z dnia 6 kwietnia 2017 roku oraz pismami oferenta - P. N., M. N., M. N., prowadzących w formie spółki cywilnej działalność leczniczą pod nazwą spółka A w jego przekonaniu przyczyną odrzucenia oferty było niespełnianie warunku prowadzenia dokumentacji w postaci elektronicznej - niedysponowanie kwalifikowanym podpisem elektronicznym lub podpisem potwierdzonym profilem zaufanym ePUAP, a nie niespełnianie innych wymogów dotyczących dokumentacji medycznej. Oferent spółka B podniósł również, iż komisja konkursowa ustaliła, że realizacja zdjęć RTG odbywa się z udziałem podwykonawcy, który dysponuje sprzętem cyfrowym pozwalającym na wydanie pacjentom wyniku badań na nośniku cyfrowym, z zachowaniem wymogów określonych w przepisach prawa. Nadto wskazał, iż procedura odwzorowywania analogowych zdjęć RTG odbywa się przez zlecenie podmiotowi trzeciemu dysponującemu odpowiednim sprzętem, odwzorowania cyfrowego przesłanych analogowych zdjęć RTG, które następnie zostają przekazane spółce w formacie DICOM. Usługi te świadczone są na podstawce umowy zawartej z firmą C z siedzibą w W. przy ul. [...]. Firma ta nie jest podmiotem leczniczym i nie jest podwykonawcą w rozumieniu ogólnych warunków umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej, wobec czego nie została wykazana w ofercie.
W dniu 12 kwietnia 2017 roku Dyrektor Wielkopolskiego Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia decyzją nr [...] oddalił w całości odwołanie wniesione przez podmiot – spółka B. Pomimo oddalenia w całości odwołania, Dyrektor Wielkopolskiego Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia w przywołanej decyzji stwierdził między innymi, iż "Oferent P. N., M.N., M. N. prowadzący działalność leczniczą w formie spółki A. nie był uprawniony do udzielenia odpowiedzi "Nie dotyczy" na warunek posiadania ważnej pozytywnej opinii, o której mowa w art. 95d ust. 2 Ustawy - dotyczący podmiotu wykonującego działalność leczniczą lub jednostek lub komórek organizacyjnych przedsiębiorstwa podmiotu wykonującego działalność leczniczą utworzonych po dniu [...] lub inwestycji wszczętej po tym dniu, przy pomocy których mają być udzielane świadczenia opieki zdrowotnej objęte przedmiotem postępowania. Dyrektor Wielkopolskiego Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia uznał, iż komisja konkursowa winna była odrzucić ofertę oferenta P. N., M. N., M. N., prowadzących w formie spółki cywilnej działalność leczniczą pod nazwą spółka A na podstawie art. 149 ust 1 pkt 2 jako zawierającą nieprawdziwe informacje." Tym samym Dyrektor Wielkopolskiego Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia wstrzymał zawarcie umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej z oferentem P. N., M. N., M. N.
W dniu 25 kwietnia 2017 roku do Wielkopolskiego Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia w Poznaniu przy uf. [...] wpłynął, złożony drogą pocztową, przez P. N., M.N. i M. N. prowadzących działalność leczniczą w formie spółki A. z siedzibą w G. przy ul. [...] - zwani dalej "Świadczeniodawcą", wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy z odwołania od rozstrzygnięcia postępowania numer [...].
W dniu 27 kwietnia 2017 roku Dyrektor Wielkopolskiego Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia skierował do Departamentu Organizacji Ochrony Zdrowia Ministerstwa Zdrowia wniosek o udzielenie odpowiedzi na pytanie; czy konkluzja przedłożonego przez Świadczeniodawcę pisma, zgodnie z którą "przeniesienie komórki organizacyjnej do nowej lokalizacji, nie należy traktować jako utworzenie nowej komórki organizacyjnej podmiot leczniczego", znajduje również zastosowanie do wydawania, na podstawie art. 95 d ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (tekst jednolity; Dz. U. z 2016 r. poz. 1793 ze zm.,), decyzji o "celowości inwestycji" czy też wyłącznie do zmian dokonywanych w rejestrze podmiotów wykonujących działalność leczniczą.
W dniu 30 maja 2017 roku do Wielkopolskiego Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia wpłynęła odpowiedź z Departamentu Budżetu Finansów i Inwestycji Ministerstwa Zdrowia, znak [...]. Tego samego dnia do Świadczeniodawcy został wysłany wniosek o udzielenie informacji czy przeniesienie komórki organizacyjnej do nowej lokalizacji związane było z pracami modernizacyjnymi, przebudową pomieszczeń czy innego typu działaniami mającymi na celu dostosowanie nowej lokalizacji do potrzeb podmiotu leczniczego, przy pomocy którego ma być wykonywana działalność lecznicza, a w przypadku udzielenia pozytywnej odpowiedzi Oddział Funduszu wnioskował o wskazanie wartości dokonanych działań dostosowawczych. W dniu 30 maja 2017 roku do Oddziału Funduszu, za pomocą faxu, wpłynęła odpowiedź Świadczeniodawcy, w której udzielił on informacji zgodnie z którą przeniesienie komórki organizacyjnej do nowej lokalizacji, nie było związane z żadnymi pracami modernizacyjnymi, przebudową pomieszczeń czy innego typu działaniami mającymi na celu dostosowanie nowej lokalizacji do potrzeb podmiotu leczniczego przy pomocy którego ma być wykonywana działalność lecznicza.
W dniu [...] Dyrektor Wielkopolskiego Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia decyzją nr [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
Organ wskazał, iż oferta oferenta spółka B decyzją komisji konkursowej z dnia 15 lutego 2017 roku została odrzucona na podstawie przepisu art. 149 ust. 1 pkt 2 Ustawy, zgodnie z którym odrzuca się ofertę zawierającą nieprawdziwe informacje. Oferent spółka B składając ofertę w postępowaniu nr [...] zadeklarował prowadzenie indywidualnej dokumentacji medycznej w rozumieniu przepisów ustawy o prawach pacjenta w postaci elektronicznej, przy czym w przypadku wystawiania recept i skierowań co najmniej przez nanoszenie danych za pomocą wydruku.
Organ wskazał, iż oferent spółka B w złożonym proteście na czynność odrzucenia oferty, oświadczył, iż "Oferent nie posiada w związku z prowadzeniem dokumentacji medycznej w postaci elektronicznej urządzenia, które umożliwia cyfrowe odwzorowanie zdjęć radiologicznych w dopuszczalnym zdaniem Komisji formacie wymiany danych standard DICOM, bowiem z żadnych obowiązujących przepisów prawa, ani tym bardziej z kryterium oceny oferty opisanym w rozporządzeniu Ministra Zdrowia z dnia 5 sierpnia 2016 r. w sprawie szczegółowych kryteriów wyboru ofert w postępowaniu w sprawie zawarcia umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej, załącznik nr 2, tabela nr 2, dział III Jakość - pozostałe warunki, l.p. 3, nie wynika by oferent urządzenie o podobnym standardzie miał obowiązek posiadać i stosować.".
Organ uznał, że nie sposób zgodzić się z zarzutem oferenta spółka B, iż komisja konkursowa błędnie uznała, że do kryterium prowadzenia indywidualnej dokumentacji medycznej w rozumieniu przepisów o prawach pacjenta w postaci elektronicznej mają zastosowanie przepisy ustawy z dnia 28 kwietnia 2011 r. o systemie informacji w ochronie zdrowia.
Odnosząc się do zarzutu, iż komisja konkursowa błędnie przyjęła, iż deklarując spełnianie warunku rankingującego prowadzenia indywidualnej dokumentacji medycznej w rozumieniu przepisów o prawach pacjenta w postaci elektronicznej winien dysponować kwalifikowanym podpisem elektronicznym lub podpisem potwierdzonym profilem zaufanym ePUAP, Dyrektor Wielkopolskiego Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia wskazał, że zgodnie ze stanowiskiem Ministerstwa Zdrowia wyrażonym w piśmie z dnia 3 marca 2017 roku, dokumentacja medyczna w rozumieniu przepisów rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 9 listopada 2015 r. w sprawie rodzajów, zakresu i wzorów dokumentacji medycznej oraz sposobu jej przetwarzania nie wymaga opatrzenia kwalifikowanym podpisem elektronicznym lub podpisem potwierdzonym profilem zaufanym ePUAP.
Organ wskazał, iż pomimo błędnego uznania przez komisję konkursową, że w przypadku zadeklarowania prowadzenia indywidualnej dokumentacji medycznej w postaci elektronicznej koniecznym jest dysponowanie kwalifikowanym podpisem elektronicznym lub podpisem potwierdzonym profilem zaufanym ePUAP, oferta oferenta spółka B została prawidłowo odrzucona przez komisję konkursową, a to z powodu braku możliwości odwzorowania cyfrowego zdjęć radiologicznych, celem umieszczenia ich w systemie elektronicznym z zachowaniem wymaganego standardu DICOM.
Odnośnie zarzutu oferenta spółka B, iż odrzucenie jego oferty przez komisję konkursową nastąpiło z powodu uznania, iż nie spełnia on warunku prowadzenia indywidualnej dokumentacji medycznej w rozumieniu przepisów ustawy o prawach pacjenta w postaci elektronicznej, ponieważ nie dysponuje on kwalifikowanym podpisem elektronicznym lub podpisem potwierdzonym profilem zaufanym ePUAP, a nie z powodu niespełniania przez oferenta innych wymogów dotyczących dokumentacji medycznej organ wskazał, iż komisja konkursowa, tak w zawiadomieniu oferenta o odrzuceniu oferty z dnia 15 lutego 2017 roku, jak i powiadomieniu oferenta o rozstrzygnięciu protestu z dnia 24 lutego 2017 roku wyjaśniła szczegółowo, iż warunkiem koniecznym do prowadzenia ww. indywidualnej dokumentacji medycznej w postaci elektronicznej jest prowadzenie jej w systemie teleinformatycznym zapewniającym w szczególności eksport całości danych w formacie określonym w przepisach wydanych na postawie art. 13 ustawy z dnia 28 kwietnia 2011 r. o systemie informacji w ochronie zdrowia, przy czym dla diagnostyki obrazowej standardem wymiany i interpretacji danych medycznych pozostaje standard DICOM. Również odwzorowanie zdjęć radiologicznych wykonywanych pierwotnie w formie analogowej powinno być dokonywane z zachowaniem formatu DICOM. Natomiast weryfikacja miejsca udzielania świadczeń oferenta spółka B wykazała, iż nie posiada on aparatu umożliwiającego odwzorowanie cyfrowe analogowych zdjęć rentgenowskich. Nieposiadanie kwalifikowanego podpisu elektronicznego lub podpisu potwierdzonego profilem zaufanym ePUAP nie było jedyną przyczyną odrzucenia oferty oferenta spółka B., tylko niezależną od wyżej przedstawionych (brak możliwości odwzorowania cyfrowego analogowych zdjęć rentgenowskich z zachowaniem standardu DICOM).
Odnosząc się do twierdzenia oferenta s[półka B, iż procedurę związaną z odwzorowywaniem analogowych zdjęć RTG oferent ten realizuje przez zlecenie podmiotowi trzeciemu firma C (podmiot ten nie jest podwykonawcą), dysponującemu odpowiednim sprzętem, odwzorowania cyfrowego przesłanych zdjęć RTG, które następnie zostają przekazane oferentowi – spółka B w formacie DICOM organ wskazał, iż oferent ten nie wskazał ani w ofercie, ani w toku postępowania konkursowego, w tym w trakcie weryfikacji, iż zleca odwzorowywanie cyfrowe zdjęć RTG z zachowaniem standardu DICOM podmiotowi trzeciemu.
Organ wskazał, że nie sposób zgodzić się z zarzutem oferenta – spółka B, że fakt otrzymania uzasadnienia protestu w dniu 2 marca 2017 roku, a więc po rozstrzygnięciu postępowania konkursowego, stanowi naruszenie art. 153 ust. 3 zdanie drugie Ustawy. Organ podniósł, iż zgodnie z treścią przywołanego przez oferenta spółka B przepisu nieuwzględnienie protestu wymaga uzasadnienia. Komisja konkursowa w dniu 24 lutego 2017 roku nie uwzględniła protestu oferenta spółka B. W tym samym dniu, na stronie internetowej Wielkopolskiego Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia pojawiła się informacja o nieuwzględnieniu złożonego przez oferenta Spółka B protestu. Komisja konkursowa, zgodnie z przepisem art. 153 ust 3 Ustawy, sporządziła uzasadnienie nieuwzględnienia protestu i wysłała powiadomienie oferenta o rozstrzygnięciu protestu wraz z uzasadnieniem na adres oferenta spółka B. W ocenie Dyrektora Wielkopolskiego Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia komisja konkursowa nie naruszyła przepisu art. 153 ust. 3 zdanie drugie Ustawy, a zarzut w tym zakresie uznać należy za bezzasadny.
Odnosząc się do argumentu podniesionego w odwołaniu oferenta spółka B , iż oferta Świadczeniodawcy winna zostać odrzucona przez komisję konkursową z powodu zawarcia w jej treści informacji nieprawdziwych, a dotyczących kryterium braku ważnej pozytywnej opinii, o której mowa w art. 95d ust. 2 Ustawy, jak i zarzutów podniesionych przez Świadczeniodawcę we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, organ wskazał, że działanie Świadczeniodawcy polegające na przeniesieniu komórki organizacyjnej do nowej lokalizacji, jakkolwiek nie powinno być taktowane jako utworzenie nowej komórki organizacyjnej podmiotu leczniczego, to jednakże mogło to być rozpatrywane jako "inna inwestycja", przy pomocy której ma być prowadzona działalność lecznicza. I taka "inna inwestycja" przy spełnieniu przesłanki "przekroczenia wartości 2 milionów złotych w okresie 2 lat", także wymagałaby opinii o celowości inwestycji. Organ wskazał, że z udzielonych przez Świadczeniodawcę wyjaśnień w piśmie z dnia 30 maja 2017 roku wynika, iż przeniesienie komórki organizacyjnej do nowej lokalizacji, nie było związane z żadnymi pracami modernizacyjnymi, przebudową pomieszczeń czy innego typu działaniami mającymi na celu dostosowanie nowej lokalizacji do potrzeb podmiotu leczniczego przy pomocy którego ma być wykonywana działalność lecznicza. Powyższe oznacza, że inwestycja Świadczeniodawcy związana z komórką organizacyjną - Poradnia kardiologiczna (1 100 - specjalność komórki organizacyjnej, zgodnie z częścią VIII kodu resortowego) przy ul. [...] w G. nie spełnia określonego w art. art. 95d ust. 1 pkt 2 Ustawy dla "innej inwestycji" wymogu wartości, przekraczającej [...] złotych w okresie 2 lat. Biorąc pod uwagę powyższe organ uznał, iż Świadczeniodawca, przenosząc komórkę organizacyjną do nowej lokalizacji nie musiał występować z wnioskiem o wydanie opinii o celowości inwestycji albowiem inwestycja nie spełniała przesłanki przekroczenia wartości 2 milionów złotych w okresie 2 lat. Organ wskazał, że Dyrektor Wielkopolskiego Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia błędnie przyjął w decyzji nr [...], iż Świadczeniodawca nie był uprawniony do udzielenia odpowiedzi "Nie dotyczy" na warunek dotyczący posiadania ważnej pozytywnej opinii, o której mowa w art. 95d ust. 2 Ustawy oraz błędnie ustalił, że komisja konkursowa winna odrzucić ofertę Świadczeniodawcy jako zawierającą nieprawdziwe informacje.
Dyrektor Wielkopolskiego Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia wskazał, że nie podziela stanowiska Świadczeniodawcy zgodnie z którym opinia o celowości inwestycji, o której mowa w art. 95d Ustawy dotyczyła wyłącznie nowych podmiotów, a co się z tym wiąże nie można wymagać posiadania przedmiotowej opinii od podmiotów, które funkcjonowały już na rynku (tj. nie są nowe). Organ stwierdził, iż zarówno w odwołaniu dotyczącym rozstrzygnięcia komisji konkursowej, jak i we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy nie wykazano w jakikolwiek sposób, że Wielkopolski Oddział Wojewódzki Narodowego Funduszu Zdrowia naruszył zasady prowadzenia postępowania w sprawie zawarcia na okres od dnia 1 marca 2017 roku do dnia 30 czerwca 2017 roku umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej w rodzaju ambulatoryjna opieka specjalistyczna w zakresie świadczenia w zakresie kardiologii, w tym świadczenia w zakresie kardiologii - świadczenia pierwszorazowe.
Organ wskazał, iż Dyrektor Wielkopolskiego Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia błędnie przyjął w decyzji nr 3/2017/0, iż oferta Świadczeniodawcy winna zostać odrzucona przez komisję konkursową na podstawie art. 149 ust 1 pkt 2 jako zawierająca nieprawdziwe informacje, co skutkuje koniecznością dokonania zmiany w zakresie oceny stanu faktycznego sprawy.
Pismem z dnia 3 lipca 2017 r. spółka B reprezentowana przez pełnomocnika wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skargę na decyzję nr [...] Dyrektora Wielkopolskiego Oddziału Wojewódzkiego z dnia [...], utrzymującą w mocy decyzję nr [...] Dyrektora Wielkopolskiego Oddziału Wojewódzkiego z dnia [...].
Zaskarżonej decyzji zarzucono naruszenie następujących przepisów prawa:
1. przepisów rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 5 sierpnia 2016 r. w sprawie szczegółowych kryteriów wyboru ofert w postępowaniu w sprawie zawarcia umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej - załącznika nr 2, tabela nr 2 AOS
część wspólna, dział III Jakość - pozostałe warunki, lp. 3, przez przyjęcie że oferent podał nieprawdziwe dane w ofercie wykazując że prowadzi indywidualną dokumentację medyczną w postaci elektronicznej;
2. przepisów rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 5 sierpnia 2016 r. w sprawie szczegółowych kryteriów wyboru ofert w postępowaniu w sprawie zawarcia umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej - załącznika nr 2 tabela nr 2 AOS - część wspólna, część VII Inne, lp. 2, dotycząca braku ważnej pozytywnej opinii, o której mowa w art. 95d ust. 2 ustawy o świadczeniach, przez przyjęcie że oferent P. N., M. N., M. N., prowadzący spółka A, który został wybrany do zawarcia umowy, a także spółka D, który nie został wybrany, nie podał nieprawdziwych danych w ofercie, zakreślając odpowiedź że ww. kryterium go nie dotyczy;
3. art. 150 ustawy o świadczeniach, poprzez prowadzenie i rozstrzygnięcie postępowania konkursowego w sytuacji gdy oferta skarżącego została odrzucona i bezpodstawne uznanie, że pozostały zdaniem komisji konkursowej dwie prawidłowe oferty w postępowaniu - złożone przez podmiot leczniczy P. N., M. N., M. N. prowadzący spółka A, oraz podmiot leczniczy spółka D, podczas gdy obie te oferty powinny podlegać odrzuceniu na podstawie art. 149 ust. 1 pkt 2) ustawy o świadczeniach, a zgodnie z przepisem art. 150 ust. 2 ustawy jw., postępowanie konkursowe powinno zostać unieważnione i dyrektor oddziału wojewódzkiego zobowiązany był ogłosić nowe postępowanie konkursowe, ponieważ nie było przesłanek do przyjęcia, ze z okoliczności wynikało, że na ogłoszony ponownie konkurs na tych samych warunkach nie wpłynie więcej ofert.
4. art. 148 ust. 1 ustawy o świadczeniach poprzez zaniechanie rzetelnej oceny oferty skarżącego i pozostałych oferentów w części jawnej postępowania, podczas gdy z tego przepisu wynika obowiązek porównania i oceny ofert według kryteriów wyboru wymienionych przez ustawodawcę w trakcie postępowania konkursowego a nie po jego zakończeniu.
5. art. 134 ust. 1 ustawy o świadczeniach, poprzez:
a) jego niezastosowanie i niezapewnienie równego traktowania wszystkich oferentów, którzy ubiegali się o zawarcie umowy w postępowaniu konkursowym;
b) stosowanie kryteriów wyboru ofert i oceny tych kryteriów w ofercie w sposób, który świadczył o niezagwarantowaniu zasad uczciwej konkurencji między oferentami poprzez uznawanie w przypadku skarżącego że nie spełnia kryterium prowadzenia dokumentacji medycznej, a pomijanie niespełnienia kryteriów przez pozostałych oferentów, które winny także skutkować odrzuceniem ich ofert, jako że zawierały one także dane nieprawdziwe, oraz dokonywanie zmian interpretacji kryteriów w trakcie postępowania konkursowego i po jego zakończeniu.
6. art. 132 ust. 1, art. 134 ust. 1, art. 148, art. 152 ust. 1 i 154 ustawy o świadczeniach poprzez wadliwe uznanie, że w okolicznościach rozpoznawanej sprawy nie doszło do naruszenia interesu Skarżącej oraz zasad postępowania konkursowego w sprawie zawarcia umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej, mimo że rozstrzygnięcie zostało podjęte z naruszeniem zasad postępowania, skutkującym naruszeniem interesu prawnego strony skarżącej.
7. art. 7 i 77 Kpa, polegające na niepodjęciu wszelkich czynności niezbędnych do wszechstronnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz braku wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego, skutkującego niewłaściwymi ustaleniami w zakresie oceny punktowej ofert w postępowaniu konkursowym, a w konsekwencji - niewłaściwym prowadzeniem i rozstrzygnięciem postępowania,
8. art. 80 § 1 Kpa przez dokonanie oceny istotnych dla sprawy materiałów dowodowych wbrew zasadom określonym w przepisach dotyczących prowadzenia postępowania konkursowego, oraz wbrew zasadom logiki.
Skarżąca wniosła o:
1. zobowiązanie Dyrektora Wielkopolskiego OW NFZ na podstawie art. 145a § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, do wydania w ciągu dwóch tygodni od wydania wyroku w sprawie, decyzji uwzględniającej odwołanie Skarżącej oraz do wszczęcia ze Skarżącą rokowań co do zawarcia umowy na udzielanie świadczeń w zakresie wskazanym w jej ofercie, zgodnie z art. 154 ust. 7 ustawy o świadczeniach,
2. dopuszczenie dowodu uzupełniającego z załączonych kserokopii dokumentów: wezwań o wykazanie kryterium dot. dokumentacji medycznej, kierowanych w toku postępowania przez Małopolski OW NFZ do oferentów, którzy wykazywali to kryterium w ofercie - na okoliczności podane w skardze, na podstawie art. 106 § 3 p.p.s.a., ponieważ jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie; Skarżąca nie mogła przedstawić tych dokumentów wcześniej, ponieważ postępowania toczyły się w tym Oddziale w drugiej połowie kwietnia 2017 r., a więc już po złożeniu odwołania;
3. o zasądzenie na rzecz Skarżącej kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego wg. norm przepisanych.
W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2016 r. poz. 1066 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę administracji publicznej. Kontrola, o której mowa w § 1 sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (§ 2 art. 1 tej ustawy).
Stosownie natomiast do treści art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. 2017 r. poz. 1369 ze zm. – dalej p.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie.
Sąd stwierdził, że w rozpoznawanej sprawie organ administracji publicznej nie naruszył przepisów prawa w sposób, który obligowałby do uchylenia zaskarżonej decyzji, bądź stwierdzenia jej nieważności.
Podstawę prawną rozstrzygnięcia stanowiły przepisy ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r. poz. 1793 ze zm. - dalej: "ustawa", "ustawa o świadczeniach"). Powyższa ustawa stanowi podstawę powierzenia organom NFZ określenia warunków udzielania świadczeń opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych, a także sprawowania nadzoru i kontroli nad finansowaniem i realizacją tychże świadczeń oraz jest podstawą określenia zadań władz publicznych w zakresie zapewnienia równego dostępu do świadczeń. Realizacja ustawowych obowiązków organów Funduszu we wskazanych obszarach skonkretyzowana została przede wszystkim w dziale VI ustawy zatytułowanym "Postępowanie w sprawie zawarcia umów ze świadczeniodawcami". Określenie w tym rozdziale zasad postępowania w sprawie udzielania świadczeń zdrowotnych i trybu postępowania, w tym trybu postępowania prowadzonego przed organem NFZ, wszczętego w wyniku wniesienia odwołania od rozstrzygnięcia w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń z opieki zdrowotnej ma służyć realizacji przez Fundusz celów postawionych przez ustawodawcę, a zakreślonych przez art. 68 ust. 1 i 2 Konstytucji RP.
Podkreślić na wstępie rozważań należy, że na skutek skargi wniesionej przez spółka B w P., Sąd jest władny skontrolować zaskarżoną decyzję oraz poprzedzające ją postępowanie przed Dyrektorem WOW NFZ i, pośrednio, przed komisją konkursową, jedynie w zakresie bezpośrednio związanym z udziałem tego świadczeniodawcy w przedmiotowym postępowaniu. Zasadniczo poza zakresem rozpoznania Sądu pozostają więc zarzuty skargi (wskazane w pkt 2 i 3) związane z weryfikacją i oceną w tym postępowaniu ofert złożonych przez pozostałych oferentów tj. P. N., M. N., M. N., prowadzących spółka A, czy też spółka D. Ewentualne wady popełnione przy rozpatrywaniu pozostałych ofert mogą obecnie podlegać uwzględnieniu jedynie w drodze zastosowania sankcji, o jakiej mowa w art. 155 ust. 2 u.ś.o.z. (nieważność umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej), w przypadkach enumeratywnie w tym przepisie wskazanych. Natomiast w żaden sposób nie wpływają na sytuację prawną Skarżącej, skoro, jak wynika z dyspozycji art. 154 ust. 7 zdanie pierwsze u.ś.o.z., w przypadku postępowań konkursowych takich, jak tu kontrolowane – w których zawiera się umowy z więcej niż jednym świadczeniodawcą na danym obszarze – ze skarżącym oferentem, którego interes prawny rzeczywiście doznał uszczerbku w wyniku naruszenia przez Fundusz zasad postępowania (np. w związku z niezasadnym odrzuceniem oferty), przeprowadza się odrębne postępowanie w trybie rokowań, bez wzruszania wcześniej ustalonych wyników konkursu.
Przedmiotem kontroli Sądu jest decyzja Dyrektora Wielkopolskiego Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia [...] utrzymująca w mocy decyzję tego organu z dnia [...], którą nie uwzględniono odwołania wniesionego przez skarżącą od rozstrzygnięcia konkursu ofert na udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej. Spór w rozpoznawanej sprawie dotyczy przede wszystkim sposobu oceny przez komisję kryterium rankingującego wyboru ofert w konkursie udzielania świadczeń opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych, a w konsekwencji odrzucenia oferty skarżącego jako zawierającej nieprawdziwe informacje na podstawie art. 149 ust.1 pkt 2 ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych. Przepis ten stanowi, że odrzuca się ofertę zawierającą nieprawdziwe informacje.
W pierwszej kolejności należy wskazać, że strona chcąc wypełnić warunki prowadzenia elektronicznej dokumentacji (zwaną dalej EDM) w rozumieniu art. 11 ust. 1 ustawy z dnia 28 kwietnia 2011r. - O systemie informacji o ochronie zdrowia (Dz.U.2011.113.657 ze zm.) zobowiązana jest wykazać, że zatrudnieni pracownicy dysponują elektronicznym podpisem oraz profilem zaufanym ePUAP. Sąd w tym miejscu wskazuje na błędną ocenę prawną organu w tym zakresie. W ocenie sądu art.11 ust.1 tej ustawy w brzmieniu obowiązującym do 5 października 2017 r. (także więc w dacie składania ofert) wprawdzie zawężał pojęcie EDM do art. 2 pkt 6 lit. b tejże ustawy, czyli do dokumentacji medycznej, o której mowa w ustawie z dnia 6 listopada 2008 roku o prawach pacjenta (Dz.U. 2017. 1318). Ale to właśnie ustawa o prawach pacjenta w art. 30 ust. 1 nakazuje Ministrowi Zdrowia wydać rozporządzenie w sprawie rodzajów, zakresu i wzorów dokumentacji medycznej oraz sposobu jej przetwarzania, czyli do całości dokumentacji będącej częścią systemu informacji medycznej. Odniesienie więc do ustawy o prawach pacjenta nie oznacza, że do całości dokumentacji medycznej, bez względu na jej rodzaj i zakres stosuje się wyłącznie ustawę o prawach pacjenta, a jedynie, że na mocy tej ustawy wydane zostanie rozporządzenie regulujące całość dokumentacji medycznej. Rozporządzenie w sprawie rodzajów, zakresu i wzorów dokumentacji medycznej oraz sposobu jej przetwarzania z dnia 9 listopada 2015 r. (Dz.U. 2015.2069) różnicuje w § 2 pkt 1 dokumentację jedynie na indywidualną i zbiorczą, poza tym odnosi się do dokumentacji medycznej jako pojęcia ogólnego. W świetle § 10 ust. 3 lit.e tego rozporządzenia wskazano, że dokumentacja indywidualna zawierać musi podpis osoby udzielającej świadczeń zdrowotnych lub osoby kierującej na badanie diagnostyczne. Z kolei dokumentacja elektroniczna, zgodnie z ustawą o systemie informacji o ochronie zdrowia to dokument elektroniczny umożliwiający uzyskanie świadczenia opieki zdrowotnej, w konsekwencji zawierać ona musi zgodnie z § 10 ust. 3 lit e podpis osoby udzielającej takiego świadczenia. Wprawdzie w tym rozporządzeniu nie ma wskazań co do konieczności uzyskania elektronicznych podpisów i profilu zaufanego ePUAP i w tym zakresie rozporządzenie to dotyczy wszelkich rodzajów dokumentacji medycznej, ale już w art.17 ustawy o systemie informacji w ochronie zdrowia regulującej przecież organizację i zasady działania systemu informacji w ochronie zdrowia wskazano, że tworzy się rejestr medyczny zwany Centralnym Wykazem Pracowników Medycznych, w ramach którego nadaje się każdemu pracownikowi medycznemu identyfikator, którego używa m.in. w celu autoryzacji elektronicznej dokumentacji medycznej.
Strona nie kwestionuje, że jest usługodawcą - świadczeniodawcą i, że zatrudnia pracowników medycznych (okoliczność ta wynika z dokumentacji konkursowej). Nie może też w konsekwencji kwestionować, że ma obowiązek ich zgłoszenia do rejestru, a nie będzie to możliwe jeśli nie będą dysponowali podpisem elektronicznym bądź potwierdzonym profilem zaufanym ePUAP. Co więcej, także w tym przepisie ustawodawca odnosi się do sformułowanej w ustawie z dnia 28 kwietnia 2011r. elektronicznej dokumentacji medycznej.
Reasumując skoro 11 ust.1 ustawy o systemie informacji w ochronie zdrowia odsyła do art. 30 ust. 1 ustawy o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta, a ten z kolei określa całość dokumentacji medycznej dzieląc ją na papierową i na elektroniczną, to w części dokumentacji elektronicznej mają do niej zastosowanie przepisy ustawy o systemie informacji o ochronie zdrowia, bo to ona określa zgodnie z jej art.1 pkt 1 organizację i zasady działania systemu informacji w ochronie zdrowia. A system informacji to także baza danych, o których mowa w art. 3 ustawy. Tym samym usługodawca-świadczeniodawca na mocy art. 2 pkt 15 cyt. ustawy o systemie informacji w ochronie zdrowia i art. 5 pkt 41 ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej ze środków publicznych zobowiązany jest do tworzenia bazy danych. Do bazy danych zaliczają się udzielone i planowane świadczenia opieki medycznej. Każde świadczenie zdrowotne, musi być wpisane czytelnie i opatrzone podpisem osoby udzielającej świadczenia bądź kierującej na badanie (§ 10 pkt 3 lit e i § 4 pkt 2 rozporządzenia w sprawie rodzajów, zakresu i wzorów dokumentacji medycznej oraz sposobu jej przetwarzania). Osobą uprawnioną do udzielania świadczeń jest pracownik medyczny zgodnie z art. 2 pkt 11 ustawy o systemie informacji w ochronie zdrowia, zaś nie ulega wątpliwości, że na gruncie jej art. 17 ust. 3 pracownik medyczny używa kwalifikowanego podpisu elektronicznego właśnie w celu podpisywania elektronicznej dokumentacji medycznej. W konsekwencji uznać należy, że oferent w ramach swojej działalności winien prowadzić elektroniczną dokumentację medyczną w rozumieniu art.11 ust.1 ustawy o systemie informacji w ochronie zdrowia. Jeśli natomiast oferent nie prowadzi elektronicznej dokumentacji medycznej to nie powinien zakreślać tego punktu w ramach kryteriów rankingujących, bowiem istotnie przepisy ustawy o s.i.o.z. konstruują kwalifikowane zasady podpisywania wpisów w dokumentacji medycznej, które w przypadku deklaracji odpowiedniego warunku udzielania świadczeń oferent zobowiązany jest spełniać.
Strona nie kwestionuje zresztą faktu braku posiadania przez wszystkie osoby personelu realizującego świadczenia zdrowotne kwalifikowanego podpisu elektronicznego albo podpisu potwierdzonego profilem zaufanym ePUAP, kwestionuje jedynie obowiązek jego posiadania na gruncie obowiązujących przepisów. Ułatwieniem i wskazówką dla strony przy wypełnieniu pytania ankietowego winno być wyraźne wskazanie dwóch odrębnych rodzajów dokumentacji. W wykazie szczegółowych kryteriów wyboru ofert wraz z wyznaczającymi je warunkami oraz przypisana im wartością w rodzaju programy zdrowotne w Tabeli nr 2 – Programy zdrowotne – część wspólna sformułowań postawiono dwa odrębne pytania co do formy prowadzonej dokumentacji medycznej:
-prowadzenie indywidualnej dokumentacji medycznej w rozumieniu przepisów ustawy o prawach pacjenta w postaci elektronicznej ,przy czym w przypadku wystawiania recept i skierowań co najmniej przez nanoszenie danych za pomocą wydruku,
-prowadzenie elektronicznej dokumentacji medycznej (EDM) w rozumieniu przepisów ustawy o systemie informacji w ochronie zdrowia, zgodnie zart.11 ust.1 tej ustawy, z wyłączeniem recept i skierowań, które są wystawione co najmniej przez nanoszenie danych za pomocą wydruku.
W ocenie Sądu rozdzielenie problematyki dokumentacji medycznej na dwa punkty, sposób sformułowania tych pytań oraz kontekst, w jakim zostało zadane (postępowanie konkursowe dotyczące udzielania świadczeń opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych) nie powinny rodzić wątpliwości – zwłaszcza u profesjonalistów (przedsiębiorców), jakimi są (a w każdym razie być powinni) świadczeniodawcy biorący udział w takim postępowaniu – że chodzi w tym przypadku o rozróżnienie tych dokumentacji, gdyż nie są one tożsame i z uwagi na ich przeznaczenie i cel określony odrębnymi ustawami stawiane są im różne wymagania. Ponadto wyłącznie interpretacja obowiązujących w dacie składania ofert przepisów, a nie stanowisko Ministerstwa Zdrowia było podstawą oceny organu. Nie sposób bowiem racjonalnie oczekiwać, że Fundusz, jako podmiot dysponujący środkami publicznymi, będzie kontraktował świadczenia udzielane w sposób lub na warunkach nie odpowiadających wymogom ustanowionym w przepisach prawa. Organ zasadnie więc przyjął, iż skoro oferent zadeklarował spełnienie warunku polegającego ocenie, stanowiące kryterium rankingujące, to był zobowiązany je spełnić na etapie składania oświadczenia w tym przedmiocie. Reprezentant oferenta wskazał, że posiada jedynie "wewnętrzny podpis elektroniczny. " Jednakże podpis ten nie spełnia – jak to zostało wskazane w skardze - wymogów ustawowych. Sąd nie podziela więc przejawiającego się zarówno na etapie postępowania administracyjnego, jak i sądowego zarzutu strony o naruszeniu art.149 ust.1 pkt 2 ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych poprzez bezpodstawne odrzucenie oferty. Oferent złożył bowiem nieprawdziwe informacje w przedmiotowym zakresie.
Sąd podziela i to stanowisko organu, że na podstawie ww. przepisu oferta zawierająca nieprawdziwą informację – w zakresie odpowiedzi na pytanie ankietowe będące jednym z pytań dodatkowo punktowanych ("rankingujących"), a zatem mającym wpływ na ostateczny kształt rankingu, a w rezultacie i na wynik postępowania konkursowego – podlega w postępowaniu konkursowym obligatoryjnemu odrzuceniu. Pojęcie "nieprawdziwe informacje", do którego odwołuje się przepis art. 149 ust. 1 pkt 2 ustawy z 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych, oznacza takie działanie świadczeniodawcy, który aby uzyskać pozytywne dla siebie rozstrzygnięcie, podaje informacje, które nie znajdują odzwierciedlenia w rzeczywistości. Z podaniem nieprawdziwych informacji mamy do czynienia w sytuacji celowego działania oferenta, który mimo świadomości niemożliwości spełniania określonych warunków, deklaruje taką możliwość (por. wyrok NSA, sygn. akt II GSK 1586/15, 15 luty 2017, LEX nr 2281070).
Na marginesie należy też - dokonując analizy zawartej w zaskarżonej decyzji organu - podkreślić, że Skarżąca w trakcie postępowania konkursowego, na skutek zobowiązania komisji konkursowej nie wskazała, iż zaleca odwzorowywanie analogowych zdjęć RTG z zachowaniem standardu DICOM podmiotowi trzeciemu. Okoliczność ta została wskazana w uzasadnieniu zawiadomienia oferenta o odrzuceniu protestu. Tak więc w tym także zakresie organ uznał, że oferent Spółka B nie mógł zapewnić w terminie złożenia oferty spełnienia warunku prowadzenia indywidualnej dokumentacji medycznej w rozumieniu przepisów o prawach pacjenta w postaci elektronicznej.
Jednakże należy zaznaczyć, że podstawą uznania, że zostały podane nieprawdziwe dane jest – jak wynika z zawiadomienia oferenta o odrzuceniu protestu - spełnienie przesłanki braku posiadania kwalifikowanego podpisu elektronicznego lub podpisu potwierdzonego profilem zaufanym ePUAP, a to w aspekcie problematyki indywidualnej dokumentacji medycznej w rozumieniu przepisów ustawy o prawach pacjenta w postaci elektronicznej.
Z tych względów Sąd w niniejszym składzie stoi na stanowisku, że sankcją za zawarcie w ofercie nieprawdziwych informacji w tym zakresie, jako istotnych, powinno być odrzucenie takiej oferty na podstawie art. 149 ust. 1 pkt 2 u.ś.o.z. Należy w tym miejscu podkreślić, że chodzi tu tylko o tego rodzaju informacje, których podanie w ofercie w sposób niezgodny z prawdą mogłoby mieć, przynajmniej potencjalnie, istotny wpływ na wynik konkursu (jak w przypadku ww. odpowiedzi na pytania rankingujące – dodatkowo punktowane). Tylko bowiem w takim przypadku interes prawny innych oferentów może doznać uszczerbku, którego wystąpienie, w świetle art. 152 ust. 1 u.ś.o.z., dopiero uprawnia świadczeniodawcę do skorzystania ze środków odwoławczych i skargi na zasadach określonych w art. 153 i art. 154 u.ś.o.z.
Biorąc pod uwagę powyższe rozważania Sąd wskazuje, że w niniejszej sprawie nie doszło do naruszenia art. 132 ust. 1, art. 134 ust. 1, art. 148, art. 152 ust. 1 i 154 ustawy o świadczeniach.
Należy także wskazać, że – wbrew zarzutom Skarżącej dotyczącym naruszenia przez Organ przepisów postępowania w zakresie obowiązku należytego wyjaśnienia sprawy, tj. art. 7, art. 77 oraz art. 80 §1 k.p.a. - do takich naruszeń w rozpatrywanej sprawie nie doszło. Podjęte w niniejszej sprawie zostały wszelkie czynności niezbędne do wszechstronnego wyjaśnienia stanu faktycznego na podstawie wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego, które skutkowały – zdaniem Sądu – ostatecznymi, właściwymi ustaleniami w zakresie oceny ofert w postępowaniu konkursowym, a w konsekwencji – zgodnym z przepisami prawa i zasad postępowania rozstrzygnięciem. Ponadto, organ w sposób spełniający przesłanki art. 80 § 1 k.p.a., dokonał analizy i oceny istotnych w sprawie materiałów dowodowych, a ponadto decyzja wydana na podstawie postępowania przeprowadzonego zgodnie z ww. zasadami procedury administracyjnej spełnia przesłanki normatywne z art. 107 § 3 k.p.a. (pomimo – biorąc pod uwagę powyższe rozważania w tym zakresie - częściowego, błędnego uzasadnienia w zakresie obowiązków normatywnych dotyczących elektronicznej dokumentacji oraz skutków braku posiadania kwalifikowanego podpisu elektronicznego lub podpisu potwierdzonego profilem zaufanym ePUAP).
Z uwagi na powyższe, sąd na podstawie art. 151 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skargę oddalił.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło