III SA/Po 636/09

Dnia 10 marca 2011 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Górecka Sędziowie WSA Marzenna Kosewska (spr.) WSA Walentyna Długaszewska Protokolant: st. sekr. sąd. Janusz Maciaszek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 marca 2011 roku przy udziale sprawy ze skargi A. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 07 maja 2009r. nr [...] w przedmiocie wymiaru podatku rolnego i podatku od nieruchomości za rok 2009. o d d a l a s k a r g ę Nakazem płatniczym z dnia 29 stycznia 2009 r. Burmistrz ustalił dla A. W. łączne zobowiązanie pieniężne z tytułu podatku rolnego i podatku od nieruchomości na 2009 r. na kwotę 997,00 zł., w tym podatek rolny w kwocie 16,00 zł. oraz podatek od nieruchomości w kwocie 881,00 zł. Przedmiot opodatkowania stanowiły działki gruntu o numerach ewidencyjnych 756/1 o pow. 0,0913 ha i 1101 o pow. 0,5079 ha. W odwołaniu od powyższej decyzji podatnik zarzucił bezprawne działanie Burmistrza. Podniósł, że wielokrotnie pytał się urzędników o możliwości dotyczące zwolnień z podatków, ale nie otrzymał odpowiedzi. Stwierdził, że wie, iż zwolnienia z podatków przysługują z tytułu m.in. uprawy wierzby energetycznej, czy plantacji lasu (w ramach zielonych płuc). W ocenie odwołującego władze nie chcą wprowadzić "zielonych płuc", bo będą miały mniejsze dochody. Podniósł ponadto, że na jego nieruchomości były zakopane dwa razy kable prądowe do zasilania okolicznych fabryk oraz zakopano grube rury gazowe zasilające osiedle mieszkaniowe, czym zniszczono mu grunty. Jego zdaniem za zniszczone grunty rolne i piaszczystą ziemię V i VI kl. nie płaci się podatku. Podatnik zażądał również, aby odliczyć z kwoty podatku drogi dojazdowe, podwórze oraz koryto rzeki (przepływa przez jego nieruchomość) wraz z sąsiednim terenem. Podniósł, że ludzie zaczęli wyrzucać śmieci za płot jego posesji i dokonywane są włamania. W końcowej części uzasadnienia odwołujący zarzucił, iż obciążanie go podatkami jest bezpodstawne i bezprawne. Decyzją z dnia 7 maja 2009 r., nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy przytoczył treść art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz.U. 2005 r., Nr 240, poz. 2027), który stanowi m.in., że podstawę wymiaru podatków i świadczeń stanowią dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków. Kolegium podkreśliło, że organy podatkowe są związane danymi wynikającymi z ewidencji gruntów. Stąd dopóki te dane nie ulegną zmianie, nie będzie możliwe inne opodatkowanie gruntów. Poza tym o wysokości podatku decyduje powierzchnia nieruchomości, ich przeznaczenie oraz wysokość stawek uchwalonych przez radę gminy. Aktem takim w niniejszej sprawie jest uchwała Nr XXXIV/575/2005 Rady Miejskiej z dnia 2 grudnia 2005 r., która określa stawki podatku zgodne z zastosowanymi w zaskarżonej decyzji. Organ odwoławczy zaznaczył ponadto, że decyzja określająca łączne zobowiązanie podatkowe oparta jest o dane pochodzące ze Starostwa Powiatowego m.in. wypisów z rejestru gruntów z dnia 30 marca 2009 r. Zdaniem SKO okoliczności podniesione przez odwołującego w jego odwołaniu, nie mają znaczenia dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy. Organ stwierdził bowiem, że kwalifikują się one co najmniej do innych postępowań oraz różnorodnych organów. W skardze od powyższej decyzji A. W. zarzucił Samorządowemu Kolegium Odwoławczemu, że nie uwzględnił jego odwołania i rozstrzygnął sprawę stronniczo. Ponownie zarzucił Burmistrzowi bezprawne działania i przestępczość w urzędzie. Wyraził nadzieję, że Wojewódzki Sąd Administracyjny uwzględni jego zarzuty zawarte w odwołaniu z dnia 17 marca 2009 r. Zdaniem skarżącego urzędnicy chcą go okraść z nieruchomości z racji niepłacenia przez niego podatków. Podatnik uważa, że przysługuje mu zwolnienie z podatku, bo jest osobą bezrobotną i chorą. Podniósł, że Burmistrz bezprawnie wszedł mu na hipotekę, a przecież zadłużenie podatku będzie dopiero na koniec roku, a nie na początku. Zauważył ponadto, iż w nakazie zapłaty Burmistrz zobowiązał go do zapłaty podatku za cały rok w I kwartale 2009 r. – co jego zdaniem, jest rażącym naruszeniem prawa. Wskazał, że zwrócił się o umorzenie podatku do Burmistrza, ale nie otrzymał żadnej odpowiedzi, stąd nie mógł się od tego odwołać. Skarżący podniósł również, że za pieniądze podatników miejscowe władze winny zapewnić bezpieczeństwo, a tymczasem na jego ulicy przechodzi stara sieć wodociągowa zbudowana z azbestu. W końcowej części uzasadnienia skargi skarżący ponownie zwrócił się o pozytywne rozpatrzenie jego sprawy przez Sąd i rozważenie zwolnienia go z podatku. Podkreślił przy tym, iż czuje się prześladowany przez urzędników i SKO. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoją dotychczasową argumentację. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na jej uwzględnienie. Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone między innymi w art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – zwanej dalej p.p.s.a. (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. W związku z tym, aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracji publicznej, konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie albo też przepisu dającego podstawę do wznowienia postępowania, a także, gdy decyzja lub postanowienie organu dotknięte są wadą nieważności. Przedmiotem oceny legalności Sądu w niniejszej sprawie jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 7 maja 2009 r. utrzymująca w mocy nakaz płatniczy Burmistrza z dnia 29 stycznia 2009 r., którym ustalono dla skarżącego A. W. łączne zobowiązanie podatkowe z tytułu podatku rolnego i podatku od nieruchomości za 2009 r. Badając zaskarżoną decyzję w świetle wskazanych wyżej przepisów, w oparciu o akta sprawy, jak również dokonując analizy zarzutów przedstawionych w skardze, Sąd nie dopatrzył się naruszenia prawa, które skutkowałoby koniecznością wyeliminowania z obrotu prawnego zaskarżonej decyzji. Wbrew twierdzeniom skarżącego również nakaz płatniczy Burmistrza z dnia 29 stycznia 2009 r. jest zgodny ze stanem prawnym i faktycznym. Materialnoprawną podstawę wymierzenia skarżącemu podatku od nieruchomości stanowiła ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (tj. Dz.U. z 2006r. Nr 121, poz. 844 ze zm.). Zgodnie z art. 2 ust. 1 pkt 1 i pkt 2 powołanej ustawy opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości podlegają grunty oraz budynki lub ich części. Przy czym stosownie do art. 4 ust. 1 pkt 1 i pkt 2 ustawy podstawę opodatkowania stanowi dla gruntów – powierzchnia, dla budynków lub ich części – powierzchnia użytkowa. Z kolei z art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy wynika m.in., iż podatnikami podatku od nieruchomości są osoby fizyczne będące właścicielami nieruchomości lub obiektów budowlanych. Art. 5 omawianej ustawy przyznaje radzie gminy prawo do określenia w drodze uchwały wysokości stawek podatku od nieruchomości, wskazując maksymalne stawki podatku dla poszczególnych przedmiotów opodatkowania. Podkreślenia wymaga fakt, że uchwały rady gminy są źródłami prawa miejscowego w rozumieniu art. 87 ust. 2 Konstytucji, czyli obowiązują powszechnie na obszarze działania organu, który je ustanowił. Z kolei materialnoprawną podstawę wymierzenia skarżącemu podatku rolnego stanowiła ustawa z dnia 15 listopada 1984 r. o podatku rolnym (tj. Dz.U. z 2006 r. Nr 136, poz. 969 ze zm.). Zgodnie z art. 1 powołanej ustawy opodatkowaniu podatkiem rolnym podlegają grunty sklasyfikowane w ewidencji gruntów i budynków jako użytki rolne lub jako grunty zadrzewione i zakrzewione na użytkach rolnych, z wyjątkiem gruntów zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej innej niż działalność rolnicza. Art. 4 ust. 1ustawy stwierdza, iż podstawę opodatkowania podatkiem rolnym stanowi – pkt 1 -dla gruntów gospodarstw rolnych - liczba hektarów przeliczeniowych ustalana na podstawie powierzchni, rodzajów i klas użytków rolnych wynikających z ewidencji gruntów i budynków oraz zaliczenia do okręgu podatkowego; pkt 2 - dla pozostałych gruntów - liczba hektarów wynikająca z ewidencji gruntów i budynków. Natomiast art. 3 ust. 1 pkt 1 omawianej ustawy wskazuje m.in., iż podatnikami podatku rolnego są osoby fizyczne będące właścicielami gruntów. W art. 6 ust. 1 powołana ustawa określa stawki podatku, stanowiąc, iż podatek rolny za rok podatkowy wynosi: pkt 1 - od 1 ha przeliczeniowego gruntów, o których mowa w art. 4 ust. 1 pkt 1 - równowartość pieniężną 2,5 q żyta; pkt 2 - od 1 ha gruntów, o których mowa w art. 4 ust. 1 pkt 2 - równowartość pieniężną 5 q żyta. Dodatkowo słusznie Samorządowe Kolegium Odwoławcze w uzasadnieniu swojej decyzji zaznaczyło, iż przy wymiarze podatków istotne znaczenie ma treść art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne (tj. Dz. U. z 2005 r. Nr 240, poz. 2027 ze zm.), zgodnie z którym podstawę planowania gospodarczego, planowania przestrzennego, wymiaru podatków i świadczeń, oznaczenia nieruchomości w księgach wieczystych, statystyki publicznej, gospodarki nieruchomości oraz ewidencji gospodarstw rolnych stanowią dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków. Z powyżej przytoczonych regulacji prawnych wynika zatem, iż zaistnienie obowiązku podatkowego w podatku rolnym zależne jest od powierzchni gruntu będącego przedmiotem opodatkowania (wyrok NSA w Warszawie z dnia 29 stycznia 1994 r. sygn. akt: III SA 663/93 M. Podat. 1994/5/143, POP 1999/2/63), natomiast wymiar podatku powinien być dokonany na podstawie danych wynikających z ewidencji gruntów i budynków (wyrok NSA w Warszawie z dnia 18 maja 1994 r. sygn. akt: III SA 1685/93 POP 1999/2/67). Należy więc podzielić stanowisko organów obu instancji, iż dane wynikające z ewidencji gruntów i budynków co do kwalifikacji tych gruntów oraz ich powierzchni są wiążące dla organu podatkowego dla określenia wysokości podatku od nieruchomości i podatku rolnego. Pogląd ten znajduje potwierdzenie w bogatym orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego (vide wyrok NSA z dnia 15 listopada 1994 r., SA/Ka 2592/93, wyrok NSA z dnia 11 kwietnia 1995 r., SA/Wr 1703/94, wyrok NSA z dnia 18 maja 1994 r., III SA 1685/93). Ewidencja gruntów i budynków jest bowiem urzędowym źródłem informacji faktycznych wykorzystywanych w postępowaniach administracyjnych (vide wyrok WSA z dnia 2 grudnia 2004 r., III Sa/Wa 257/04, wyrok WSA z dnia 5 października 2005 r., III SA/Wa 1718/05, wyrok WSA z dnia 7 lipca 2005 r., III Sa/Wa 1206/05) i w każdym przypadku, gdy dane zawarte w deklaracji, czy informacji złożonej przez podatnika są niezgodne z danymi wynikającymi z ewidencji, rozstrzygające znaczenie dla opodatkowania gruntów mają zapisy wynikające z ewidencji. Ze znajdujących się w aktach administracyjnych przedmiotowej sprawy wypisów z rejestru gruntów z dnia 30 marca 2009 r. wynika, iż A. W. jest właścicielem działki gruntu nr 756/1 o pow. 0,0913 ha oznaczonej symbolem B – tereny mieszkaniowe, zabudowanej budynkiem mieszkalnym i pozostałym oraz działki gruntu nr 1101 o pow. 0,5079ha - oznaczonej symbolem B – tereny mieszkaniowe w części 0,0916 ha, symbolem RIVa w części 0,1550 ha, symbolem RIIIb w części 0,2554 ha. Dokonując oceny legalności zaskarżonej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego oraz nakazu płatniczego Burmistrza z dnia 29 stycznia 2009 r. należy stwierdzić, iż zostały one wydane zgodnie z powołanymi powyżej przepisami prawa. Organy podatkowe przy obliczaniu podatku uwzględnił bowiem dane wynikające z ewidencji gruntów i budynków – których, jak wynika z treści skargi, podatnik nie kwestionował w toku postępowania - oraz stawki podatku ustalone w uchwale Nr XXXIV/575/2005 Rady Miejskiej z dnia 2 grudnia 2005 r. Wbrew zarzutom skargi, Sąd nie dopatrzył się podstaw do zastosowania wobec podatnika zwolnienia z tytułu podatku od nieruchomości lub podatku rolnego. Stan zdrowia skarżącego oraz fakt, iż jest osobą bezrobotną nie stanowią podstaw do zwolnienia z podatków przewidzianych w powołanych ustawach. Na uwzględnienie nie zasługuje również żądanie podatnika zwolnienia go z podatku rolnego ze względu na posiadaną piaszczystą ziemię V i VI klasy. Powyższe twierdzenie skarżącego nie znajduje potwierdzenia w danych z ewidencji gruntów i budynków. Jak wynika bowiem z przedstawionych powyżej wypisów z rejestru gruntów, skarżący jest właścicielem gruntów rolnych klasy IIIb i IVa. Niezasadny jest również zarzut zobowiązania skarżącego w nakazie płatniczym do zapłaty podatku za cały rok w I kwartale 2009 r. Analiza treści nakazu płatniczego z dnia 29 stycznia 2009 r. prowadzi bowiem do wniosku, iż Burmistrz – zgodnie z art. 6 ust. 7 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych oraz art. 6a ust. 6 ustawy o podatku rolnym - ustalił łączne zobowiązanie pieniężne na rok 2009 na kwotę 997,00 zł. i wskazał, że zobowiązanie to płatne jest w czterech ratach określając kwotę poszczególnej raty i termin płatności. Odnośnie pozostałych zarzutów Sąd podziela twierdzenie Samorządowego Kolegium Odwoławczego, iż nie mają one znaczenia dla rozstrzygnięcia przedmiotowej sprawy, a mogą być ewentualnie przedmiotem innych postępowań. Niezależnie od powyższego należy podkreślić, iż zgodnie z art. 67a ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (tj. Dz.U. z 2005 Nr 8, poz. 60 z późn. zm.) skarżący ma prawo, powołując się na swoją trudną sytuację życiową, wystąpić do organu podatkowego – Burmistrza– z wnioskiem o odroczenie terminu płatności podatku lub rozłożenie zapłaty podatku na raty, albo też o umorzenie w całości lub w części zaległości podatkowej. Dodatkowo – na podstawie art. 67d Ordynacji podatkowej - organ podatkowy może z urzędu udzielić ulgi w spłacie zobowiązań podatkowych w postaci umorzenia w całości lub w części zaległości podatkowej, gdy stwierdzi istnienie którejkolwiek z przesłanek wskazanych w art. 67d § 1 Ordynacji podatkowej. W tym stanie sprawy Sąd, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 31 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), oddalił skargę.