III SA/Po 642/17
PostanowienieWSA w Poznaniu2017-10-19
Skład orzekający: WSA Walentyna Długaszewska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba prawna, która wykazała stratę za ostatni rok obrotowy i posiada zobowiązania cywilnoprawne, może zostać zwolniona od kosztów sądowych w całości lub części, jeśli dysponuje środkami finansowymi na rachunkach bankowych?Ratio decidendi
Sąd uznał, że osoba prawna nie wykazała przesłanek do przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Mimo straty i zobowiązań cywilnoprawnych, spółka dysponowała środkami finansowymi na rachunkach bankowych, co wyklucza uznanie jej za podmiot nieposiadający środków na pokrycie kosztów postępowania. Spółka funkcjonująca w obrocie gospodarczym powinna partycypować w kosztach sądowych z własnych środków.Stan faktyczny
Strona x wniosła skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiocie zwrotu dotacji do budżetu Miasta. Jednocześnie złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Starszy referendarz sądowy odmówił przyznania prawa pomocy. Strona wniosła sprzeciw, podnosząc, że jej sytuacja finansowa, w tym strata i wysokość zobowiązań, uzasadnia zwolnienie od kosztów. Sąd rozpoznał wniosek o przyznanie prawa pomocy.Rozstrzygnięcie
Utrzymano w mocy postanowienie starszego referendarza sądowego z dnia 20 września 2017 r. odmawiające przyznania prawa pomocy.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 19 października 2017 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Walentyna Długaszewska po rozpoznaniu w dniu 19 października 2017 roku na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi x na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...]r., nr [...] w przedmiocie zwrotu dotacji do budżetu Miasta postanawia : utrzymać w mocy postanowienie starszego referendarza sądowego z dnia 20 września 2017 r.
Pismem z dnia[...] roku x wniosła skargę na decyzję w przedmiocie zwrotu dotacji do budżetu Miasta oraz przedłożyła wypełniony na urzędowym formularzu wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.
Z informacji zawartych we wniosku wynika, że x zajmuje się doradztwem w zakresie prowadzenia działalności gospodarczej i zarządzania. Jej kapitał zakładowy x wynosi [...] zł, wartość środków trwałych x wynosi [...] zł, a wysokość straty za ostatni rok obrotowy według bilansu wyniosła[...] zł. Natomiast według stanu na dzień [...] roku w kasie x znajdowała się kwota [...]zł, a na jej rachunkach bankowych znajdowała się kwota [...]zł. W tym samym dniu stan zobowiązań x wynosił [...] zł. Z załączonych deklaracji VAT-7 wynika, że x w [...]roku nie miała podstaw do opodatkowania.
Starszy referendarz sądowy postanowieniem z dnia 20 września 2017 r. odmówił stronie przyznania prawa pomocy.
W sprzeciwie od postanowienia strona podniosła, że stan finansowy x, w tym zanotowana w [...] r. strata ( [...]zł ) oraz wysokość dochodów i rozchodów w roku [...]dają podstawę do zwolnienia od kosztów w całości. Na dzień [...] r. strona posiadała zobowiązania w kwocie [...] zł. Koszty postępowania nie mogą być pokryte ze środków uzyskiwanych w ramach bieżących dotacji.
Strona wniosła o zmianę postanowienia i przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w całości.
Wojewódzki Sąd Administracyjny rozważył, co następuje :
Zgodnie z art. 246 § 2 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2017 r., poz. 1369), dalej jako "P.p.s.a.", osobie prawnej prawo pomocy może być przyznane w zakresie częściowym – gdy wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania.
Zdaniem Sądu analiza sytuacji finansowej skarżącej x pozwala przyjąć, że nie wykazała ona, że spełnia powyższe przesłanki.
W przedmiotowej sprawie x dysponowała przed złożeniem skargi środkami finansowymi w kwocie [...] zł. Wprawdzie x posiada stałe zobowiązania i poniosła stratę w ubiegłym roku związaną z prowadzeniem jej działalności, ale w sprawie brakuje argumentów do przyznania pierwszeństwa bieżącym zobowiązaniom wnioskodawcy o charakterze cywilnoprawnym przed zobowiązaniami o charakterze publicznoprawnym, do których zalicza się należności związane z udziałem w postępowaniu sądowym. W takiej sytuacji wnioskodawca nie może być uznany za podmiot, który nie posiada środków na poniesienie kosztów postępowania.
Spółka ( w tym spółka z o. o. ) która funkcjonuje w obrocie gospodarczym powinna partycypować w kosztach postępowania sądowego o własnych siłach i w oparciu o własne środki bądź też środki pochodzące z dopłat wspólników (por. postanowienie NSA z dnia 3 lipca 2013 r., sygn. akt II FZ 532/13 oraz powołane w nim orzeczenie ETPCz z dnia 22 marca 2012 r. 19508/07 w sprawie[...], § 48).
Z tego względu Sąd uznał za nieuzasadniony wniosek skarżącej x o przyznanie prawa pomocy we wnioskowanym zakresie.
Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 246 § 2 pkt 2 oraz art. 260 § 1 P.p.s.a., orzeczono jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło