III SA/Po 652/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Górecka (spr.) Sędziowie WSA Mirella Ławniczak WSA Marek Sachajko Protokolant: st. sekr. sąd. Małgorzata Błoszyk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 lutego 2019 r. przy udziale sprawy ze skargi X na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie oddalenia skargi na czynności egzekucyjne 1. uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia [...]roku nr [...], 2. zasądza od Dyrektora Izby Administracji Skarbowej na rzecz skarżącego kwotę [...] złotych tytułem zwrotu kosztów sądowych Postanowieniem z dnia [...]r. Dyrektor izby Administracji Skarbowej utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia [...] r. , którym oddalono skargę X na czynność egzekucyjną. Powyższe postanowienia wydano w następującym stanie faktycznym: Organ egzekucyjny dokonał zajęcia wierzytelności pieniężnej na podstawie tytułu wykonawczego nr [...] wystawionego [...]r. , który obejmował wymagalne należności pieniężne z tytułu opłat abonamentowych [...]. Zawiadomienie o zajęciu wierzytelności pieniężnej doręczono dłużnikowi- X, który [...]r. pokwitował odbiór korespondencji. Pismem zatytułowanym "[...]" dłużnik poinformował organ egzekucyjny , że zgłasza skargę na czynności egzekucyjne polegające na zajęciu wierzytelności pieniężnej na podstawie przedmiotowego tytułu wykonawczego wskazując, że nie został wcześniej poinformowany o toczącym się postępowaniu a stwierdzony tytułem wykonawczym obowiązek nie istnieje bowiem nie jest zobowiązany do zapłaty na rzecz wierzyciela ([...]) jakichkolwiek należności z tytułu opłaty abonamentowej, od [...] lat zamieszkuje pod innym adresem. Organ egzekucyjny wezwał dłużnika do sprecyzowania swojego żądania czy jest ono skargą wniesioną na podstawie art. 54 ustawy z dnia 17 czerwca 1966r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t.j. Dz. U. z 2017r., poz. 1201) czy wnioskiem o umorzenie postępowania egzekucyjnego, zakreślając termin 7 dni i nadając temu rygor uznania pisma za skargę w trybie art. 54 ustawy jw. Ponieważ adresat wezwania nie udzielił odpowiedzi organ egzekucyjny stosownie do nadanego rygoru pismo zatytułowane "[...]" potraktował zgodnie z jego tytułem i tak to rozpoznał uznając, że argumenty powołane w piśmie nie znajdują podstaw do ich uwzględnienia. Mieszczą się one za to w katalogu przesłanek stanowiących podstawę do złożenia zarzutów w sprawie prowadzonego postępowania egzekucyjnego w trybie art. 33 ustawy, bądź wniosku o umorzenie postępowania egzekucyjnego w trybie art. 59 ustawy. Skargę na powyższe złożył X, który wskazując na naruszenie przepisów postępowania (art. 7,77 i 80 k.p.a.) praz naruszenie przepisów ustawy z 17 czerwca 1966r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (art. 89) żądał uchylenia ww postanowień. Organ odpowiadając na skargę wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest zasadna. Skarżący zwrócił się do organu stwierdzając, że zgłasza skargę na czynności egzekucyjne lecz w piśmie powołał się na to, że nie był informowany o prowadzonym przeciwko niemu postępowaniu oraz, że od [...] lat zamieszkuje pod innym adresem a więc ewentualna korespondencja kierowana pod inny adres była doręczana nieprawidłowo a nadto nie jest zobowiązany do zapłaty na rzecz wierzyciela jakichkolwiek należności z tytułu opłaty abonamentowej. W zażaleniu na wydane w pierwszej instancji postanowienie, skarżący podtrzymał swoje stanowisko dodatkowo wskazując, że właścicielką i osobą korzystającą z [...] jest [...], która ma stwierdzoną niepełnosprawność, pobiera zasiłek pielęgnacyjny i jest zwolniona od przedmiotowych opłat. Pomimo tego, że treść "[...]" jak i zażalenia nie pozwalała na kwalifikację pisma jako skargi na czynności egzekucyjne, co stwierdził w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia sam organ, pisma skarżącego zostały uznane przez organy za skargę na czynności egzekucyjne. Faktem jest, że w wezwaniu kierowanym przez organ do skarżącego , organ nakazał sprecyzować żądanie niemniej nie było podstaw aby takiemu wezwaniu nadać niekorzystny i nieuzasadniony treścią pisma rygor. Przepis art. 54 ustawy z dnia 17 czerwca 1966r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t.j. Dz. U. z 2017r., poz. 1201) wskazuje, że zobowiązanemu przysługuje skarga na czynności egzekucyjne organu egzekucyjnego lub egzekutora(...), którą wnosi się w terminie 14 dni od dnia zawiadomienia zobowiązanego o czynności egzekucyjnej. Niemniej zważyć należy, że z uwagi na zasadę niekonkurencyjności środków zaskarżenia w postępowaniu egzekucyjnym, skarga przewidziana w tym przepisie przysługuje wyłącznie na czynności podjęte w toku egzekucji o charakterze faktycznym i tylko wówczas, gdy zobowiązany nie może ich kwestionować w ramach innych środków prawnych, m.in. środków zaskarżenia czy wniosków (I SA/Po 465/18,wyrok WSA w Poznaniu z dnia 17 stycznia 2019r.). W postępowaniu wszczętym wniesieniem skargi na czynności egzekucyjne ocenie podlegają tylko zastrzeżenia odnoszące się do konkretnej czynności egzekucyjnej. W postępowaniu tym nie orzeka się o zasadności wszczęcia postępowania egzekucyjnego ani też nie ocenia się prawidłowości jego prowadzenia (I SA/Po 464/18 – wyrok WSA w Poznaniu z 6 grudnia 2018r.). Skarga na czynność egzekucyjną nie może bowiem dotyczyć przypadków, które mogą być przedmiotem zgłoszenia zarzutów na podstawie art. 33 u.p.e.a., czy wniosku o umorzenie postępowania egzekucyjnego o którym mowa w art. 59 u.p.e.a.(I SA/Sz 581/18, wyrok WSA w Szczecinie z 6 grudnia 2018r.). Z kolei art. 59 cyt. ustawy wskazuje na przesłanki umorzenia postępowania egzekucyjnego. Wśród nich ustawodawca przewidział sytuację, w której obowiązek nie jest wymagalny, został umorzony lub wygasł z innego tytułu albo jeżeli obowiązek nie istniał (§1 pkt 2 ) a także gdy zachodzi błąd co do osoby zobowiązanego lub gdy egzekucja nie może być prowadzona ze względu na osobę zobowiązanego (§ 1 pkt 4) albo , jeżeli zobowiązanemu nie doręczono upomnienia, mimo, że obowiązek taki ciążył na wierzycielu (§1 pkt 7). Skarżący w piśmie i zażaleniu podnosił merytoryczne zarzuty a także powoływał się na brak informacji o toczącym się postępowaniu egzekucyjnym a pomimo tego organ skierował wezwanie, które dla obywatela było mało czytelne bowiem nie wskazywało na możliwości pozwalające rozpoznać podnoszone w piśmie strony zarzuty , nadając wezwaniu rygor dla obywatela niekorzystny bo uniemożliwiający rozpoznanie podnoszonych w piśmie zarzutów merytorycznych. Takie postępowanie organów jest sprzeczne z konstytucyjną zasadą zaufania obywatela do państwa i stanowionego przez nie prawa, która znajduje swoje odzwierciedlenie w k.p.a Zgodnie z art. 7 k.p.a. organy administracji publicznej powinny podejmować wszystkie czynności niezbędne do wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy, mając na względzie nie tylko interes społeczny ale również słuszny interes obywateli. Z kolei art. 8 k.p.a. stanowi, ze postępowanie administracyjne powinno być prowadzone w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej. Zasady te są uniwersalne i dotyczą również postępowania egzekucyjnego prowadzonego prze organy administracji publicznej. Zatem słuszne okazały się zarzuty skargi. Ponownie rozpatrując sprawę organy potraktują pismo skarżącego jako wniosek o umorzenie postępowania i rozpoznają merytorycznie biorąc pod uwagę podniesione przez skarżącego zarzuty. Z uwagi na powyższe, na podstawie art. 145 §1 pkt 1 lit. a i c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2016r. , poz. 718, ze zm.) orzeczono jak w pkt. 1 wyroku. O kosztach postanowiono w pkt. 2 wyroku na podstawie art. 200 ww ustawy.