III SA/Po 657/12

PostanowienieWSA w Poznaniu2014-07-03

Skład orzekający: Beata Sokołowska, Maria Lorych-Olszanowska, Mirella Ławniczak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek strony o wyłączenie sędziego od orzekania w sprawie jest uzasadniony, jeśli strona nie przedstawiła dowodów na istnienie okoliczności mogących wywołać uzasadnioną wątpliwość co do bezstronności sędziego, a sam sędzia złożył oświadczenie o braku takich okoliczności?
Ratio decidendi
Wniosek o wyłączenie sędziego nie zasługuje na uwzględnienie, jeśli strona nie przedstawiła dowodów na istnienie okoliczności mogących wywołać uzasadnioną wątpliwość co do bezstronności sędziego, a sam sędzia złożył oświadczenie o braku takich okoliczności, którego prawdziwość nie budzi wątpliwości. Autorytet moralny sędziego przemawia za wiarygodnością jego wyjaśnień, a ciężar dowodu obciąża stronę żądającą wyłączenia.
Stan faktyczny
Strona R P wniosła o wyłączenie sędziego B K z powodu "uzasadnionych wątpliwości co do jego bezstronności". Wcześniej sąd odmówił R P przyznania prawa pomocy, co zostało uchylone przez NSA. Sędzia B K złożyła oświadczenie, że nie zachodzą okoliczności uzasadniające jej wyłączenie. Sąd rozpoznał wniosek na posiedzeniu niejawnym.
Rozstrzygnięcie
Oddalono wniosek o wyłączenie sędziego.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 3 lipca 2014 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Beata Sokołowska ( spr. ) Sędziowie : Sędzia NSA Maria Lorych-Olszanowska Sędzia WSA Mirella Ławniczak po rozpoznaniu w dniu 3 lipca 2014 roku na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku R P o wyłączenie od orzekania sędziego B K w sprawie ze skargi na postanowienie Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w P z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności wniesienia zażalenia na pismo dotyczące pozostawienia wniosku o przyznanie płatności bezpośrednich na rok 2007 bez rozpoznania postanawia : oddalić wniosek | Postanowieniem z dnia [...] 2013 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu odmówił R P przyznania prawa pomocy. | |W zażaleniu na to postanowienie skarżący wniósł również o wyłączenie od orzekania w sprawie sędziego B K z powodu "uzasadnionych wątpliwości co| |do jego bezstronności". | |Powyższe postanowienie z dnia [...] 2013 r. zostało uchylone na mocy postanowienia NSA z dnia 29 października 2013 r. ( sygn.. akt II GZ 594/13 | |), a następnie postanowieniem z dnia [...] 2014 r. Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu odmówił R P przyznania | |prawa pomocy. | |W związku ze złożonym wnioskiem sędzia WSA B | |K złożyła pisemne oświadczenie, w którym wskazała, że nie zachodzą żadne okoliczności określone w art. 18 i art. 19 ustawy z dnia 30 sierpnia | |2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. dalej: p.p.s.a.), mogące wywołać | |uzasadnione wątpliwości co do jej bezstronności w sprawie skarżącego. | | | |Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: | | | |Zgodnie z art. 18 § 1 p.p.s.a., sędzia jest wyłączony z mocy samej ustawy: w sprawach w których jest stroną lub pozostaje z jedną z nich w | |takim stosunku prawnym, że wynik sprawy oddziałuje na jego prawa lub obowiązki; w sprawach swojego małżonka, krewnych lub powinowatych w linii | |prostej, krewnych bocznych do czwartego stopnia i powinowatych bocznych do drugiego stopnia; w sprawach osób związanych z nim z tytułu | |przysposobienia, opieki lub kurateli; w sprawach w których był lub jest jeszcze pełnomocnikiem jednej ze stron; w sprawach, w których świadczył| |usługi prawne na rzecz jednej ze stron lub jakiekolwiek inne usługi związane ze sprawą; w sprawach, w których brał udział w wydaniu | |zaskarżonego orzeczenia, jak też w sprawach o ważność aktu prawnego z jego udziałem sporządzonego lub przez niego rozpoznanego oraz w sprawach,| |w których występował jako prokurator; w sprawach dotyczących skargi na decyzję albo postanowienie, jeżeli w prowadzonym wcześniej postępowaniu | |w sprawie brał udział w wydaniu wyroku lub postanowienia kończącego postępowanie w sprawie; a także w sprawach, w których brał udział w | |rozstrzyganiu sprawy w organach administracji publicznej. | |Stosownie natomiast do treści art. 19 p.p.s.a., niezależnie od przyczyn wymienionych w art. 18, sąd wyłącza sędziego na jego żądanie lub na | |wniosek strony, jeżeli istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności w danej sprawie. | |Wniosek o wyłączenie sędziego strona zgłasza na piśmie lub ustnie do protokołu posiedzenia w sądzie, w którym sprawa się toczy, | |uprawdopodabniając przyczyny wyłączenia (art. 20 § 1 p.p.s.a.). | |Należy wskazać, że wydanie postanowienia w przedmiocie wyłączenia sędziego musi być poprzedzone złożeniem wyjaśnień przez sędziego, którego | |wniosek dotyczy. Z treści oświadczenia złożonego do akt sprawy przez sędziego WSA B K nie wynika, by w niniejszej sprawie zachodziły | |okoliczności wymienione w art. 18 p.p.s.a. lub inne, które mogłyby wywołać uzasadnione wątpliwości co do jego bezstronności. Jak stwierdzono | |zaś w orzecznictwie sądowym, autorytet moralny sędziego przemawia za wiarygodnością złożonego przezeń wyjaśnienia i jeśli strona żądająca | |wyłączenia zaprzecza prawdziwości, obowiązana jest wskazać i udowodnić okoliczności, które podważałyby wiarygodność oświadczenia sędziego | |(zob.: postanowienie SN z dnia 25 sierpnia 1971 r., sygn. akt I CZ 121/71, publ.: OSN 1972, poz. 55). Sąd orzekający w niniejszej sprawie | |podziela także pogląd wyrażony w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego, iż skoro sędzia, którego przedmiotowy wniosek dotyczy, złożył| |oświadczenie, że nie zachodzą żadne okoliczności określone w art. 18 i art. 19 p.p.s.a., dające podstawę do wyłączenia od rozpoznawania w | |niniejszej sprawie, a prawdziwość tego oświadczenia nie budzi żadnych wątpliwości, to wniosek o jego wyłączenie nie zasługuje na uwzględnienie | |(por.: postanowienie NSA z dnia 11 stycznia 2007 r., sygn. akt II OZ 1474/06, postanowienie NSA z dnia 19 czerwca 2008 r., sygn. akt I OZ | |441/08; postanowienie NSA z dnia 12 maja 2010 r., sygn. akt I OZ 332/10; postanowienie NSA z dnia 13 kwietnia 2012 r., sygn. akt II OZ 259/12 –| |publ.: http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Należy dodać, że z art. 19 p.p.s.a. wynika, iż okoliczność mogąca wywołać uzasadnioną wątpliwość co do | |bezstronności sędziego w danej sprawie musi być uzasadniona, co wiąże się z przedstawieniem odpowiedniej argumentacji. | |Podkreślić należy, że skarżący nie wykazał w uzasadnieniu swojego wniosku żadnych ustawowych przesłanek wymienionych w art. 18 § 1 p.p.s.a., | |ani też okoliczności, które mogłyby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do bezstronności sędziego (art. 19 p.p.s.a.). | |Tym samym wobec niewykazania jakichkolwiek okoliczności, które mogłyby podważyć prawdziwość oświadczenia wskazanego sędziego, należało orzec, | |na podstawie art. 22 § 1 i 2 p.p.s.a., jak w sentencji postanowienia. |

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło