III SA/Po 657/12
PostanowienieWSA w Poznaniu2016-03-09
Skład orzekający: Małgorzata Górecka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy ponowne złożenie wniosku o przyznanie prawa pomocy, który został już prawomocnie rozstrzygnięty, jest zbędne w rozumieniu art. 249a P.p.s.a.?Ratio decidendi
Sąd uznał, że ponowne złożenie wniosku o przyznanie prawa pomocy, który został już prawomocnie rozstrzygnięty, jest zbędne w rozumieniu art. 249a P.p.s.a. Skarżący wielokrotnie składał wnioski o przyznanie prawa pomocy, nie przedstawiając rzetelnych dowodów na swoją trudną sytuację majątkową, mimo posiadania gruntów rolnych i udziałów w spółkach. Konsekwentne składanie wniosków bez wyjaśnienia sytuacji majątkowej stanowi nadużycie prawa procesowego.Stan faktyczny
Skarżący R P złożył sprzeciw od postanowienia referendarza sądowego z dnia 22 stycznia 2016 r. o umorzeniu postępowania w przedmiocie przyznania prawa pomocy. Referendarz umorzył postępowanie, uznając je za zbędne w rozumieniu art. 249a P.p.s.a. Skarżący wielokrotnie występował z wnioskami o przyznanie prawa pomocy, deklarując brak środków do życia i majątku, mimo posiadania gruntów rolnych i udziałów w spółkach. Sąd uznał, że skarżący świadomie uchyla się od złożenia rzetelnego oświadczenia majątkowego.Rozstrzygnięcie
Umorzono postępowanie w przedmiocie przyznania prawa pomocy.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 9 marca 2016 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Małgorzata Górecka po rozpoznaniu w dniu 9 marca 2016 r. na posiedzeniu niejawnym sprzeciwu od postanowienia referendarza sądowego z dnia 22 stycznia 2016 r. w sprawie ze skargi R P na postanowienie Dyrektora OR ARiMR z dnia [...] 2012 roku Nr [...] w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności wniesienia zażalenia na pismo dotyczące pozostawienia wniosku o przyznanie płatności bezpośrednich na rok 2007 bez rozpatrzenia postanawia: umorzyć postępowanie w przedmiocie przyznania prawa pomocy
Postanowieniem z dnia 22 stycznia 2016 r. referendarz sądowy postanowił umorzyć postępowanie w przedmiocie przyznania prawa pomocy, albowiem rozpoznanie kolejnego wniosku o prawo pomocy stało się zbędne w rozumieniu art. 249 a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. 2012., poz. 270, ze zm.). , dalej p.p.s.a.
W piśmie z dnia 16 lutego 2016 r. skarżący wniósł sprzeciw od powyższego postanowienia, wnosząc o jego uchylenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny rozważył, co następuje :
Prawo pomocy może być przyznane osobie fizycznej w zakresie częściowym, jeżeli nie jest ona w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. t.j z 2012 roku, poz. 270), dalej jako P.p.s.a.
W niniejszym postępowaniu R P już wielokrotnie występował z żądaniami przyznania prawa pomocy. W kwestii żądań zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia pełnomocnika z urzędu wypowiadał się referendarz sądowy, Wojewódzki Sąd Administracyjny, a także Naczelny Sąd Administracyjny.
Oddalając zażalenie Naczelny Sąd Administracyjny wskazywał, że twierdzenia zawarte w oświadczeniu majątkowym nie zostały poparte żadnymi dowodami, a skarżący nie wykazuje inicjatywy w dążeniu do wyjaśnienia swojej sytuacji majątkowej (k. 49-51 akt sądowych).
W powyższym stanie rzeczy R P kolejny raz wystąpił z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym (k. 221-222 oraz k. 229-230 akt sądowych).
W formularz wniosku, Skarżący ponownie w sposób ogólnikowych wskazał, że jest osobą samotną i bezdomną bez środków do życia i leczenia. Niemniej Wnioskodawca wskazał adres zamieszkania. W rubrykach odnoszących się do stanu rodzinnego oraz majątkowego wpisał: "Nie mam" lub "Nie dotyczy".
Tymczasem okoliczności znane Sądowi z urzędu oraz informacje zamieszczone w serwisach internetowych instytucji państwowych, które zostały powołane w poprzednich postanowieniach dotyczących prawa pomocy wskazują, co następuje.
Wnioskodawca lub podmioty prawa handlowego reprezentowane przez Skarżącego w latach 2004-2015 nieprzerwanie zgłaszały do systemu dopłat rolniczych grunty o pow. od 100ha do prawie 700ha (treści wniosków pomocowych przekazywanych do Sądu wraz ze skargami).
Niemniej na potrzeby licznych postępowań o przyznanie prawa pomocy Skarżący deklaruje, że nie prowadzi działalności rolniczej oraz nie posiada żadnego majątku.
Tymczasem w dniu 19 lutego 2014 roku do Wydziału III tutejszego Sądu wpłynęły trzy skargi R P na decyzje w przedmiocie ustalenia wysokości łącznego zobowiązania podatkowego w podatku rolnym, leśnym i od nieruchomości za 2011, 2012 oraz 2013 rok (sygn. akt III SA/Po 252-254/14). W aktach administracyjnych wskazanych spraw zalegała umowa dzierżawy nieruchomości rolnych z dnia 25 października 2011 roku zawarta pomiędzy Agencją Nieruchomości Rolnych a Skarżącym, który zamieszkuje pod adresem Ż. Aktualnie, jako adres zamieszkania, Skarżący wskazuje nieruchomości pod adresem Ż. Jednocześnie od kilku lat w treści licznych wniosków o prawo pomocy Skarżący podaje, że "korzysta z jadłodajni x i noclegowni dla bezdomnych".
W dniu 03 sierpnia 2015 roku do sprawy prowadzonej pod sygn. akt III SA/Po 353/15 wpłynął formularz wniosku o prawo pomocy pochodzący od Sp. z o.o reprezentowanej przez R P. Z treści wniosku wynika, że Spółka prowadzi działalności, jednak według bilansu za ostatni rok poniosła stratę w kwocie [...] zł.
Skarżący nadal pełni funkcję prezesa zarządu w Sp. z o.o., a do maja 2012 roku był udziałowcem tej Spółki. Udziały o łącznej wartości [...] zł zbył na rzecz brata M [...]. Przy czym jeszcze przed ujawnieniem w Krajowym Rejestrze Sądowym faktu zbycia udziałów, Skarżący został zobowiązany do wyjawienia majątku w trybie przepisów Kodeksu postępowania cywilnego o postępowaniu egzekucyjnym (postanowienie Sądu Rejonowego w O). W dniu 27 września 2011 roku, czyli jeszcze przed podpisaniem umowy dzierżawy nieruchomości rolnych z ANR, Wnioskodawca został ujawniony w Krajowym Rejestrze Dłużników Niewypłacalnych.
W dniu 29 marca 2013 roku do Wydziału III tutejszego Sądu wpłynęła skarga podmiotu Sp. z o.o. w organizacji (sygn. akt III SA/Po 516/13), którą reprezentuje R P.
W sprawie prowadzonej pod sygn. akt I SA/Po 499/13 referendarz sądowy odmówił przyznania prawa pomocy Sp. z o.o. w organizacji.
Z uzasadnienia postanowienia o odmowie przyznania prawa pomocy wynika, że udziałowcami Sp. z o.o. w organizacji są bracia R P i M P. Spółkę reprezentuje Skarżący. Kapitał zakładowy Spółki wynosi [...] zł. Wnioskodawca posiada jeden udział o wartości nominalnej [...] zł. Udziały zostały objęte oraz w całości pokryte gotowizną. Spółka wystąpiła do Sądu Rejestrowego ze zgłoszeniem rejestracyjnym. Za ostatni rok obrotowy Spółka nie odnotowała zysku, a jej zadłużenie wynosi [...] zł. Siedziba Spółki znajduje się w dzierżawionym lokalu. Zadłużenie z tytułu czynszu wynosi x zł. R , który jest wspólnikiem i prezesem zarządu Sp. z o.o. w organizacji, ponosi w części koszty działalności reprezentowanej Spółki (przesyłki pocztowe). Koszty notarialne poniósł drugi wspólnik (brat wnioskodawcy ), u którego Spółka jest zadłużona.
Informacje znane z urzędu wskazują, że do sądów administracyjnych wpływają skargi jeszcze dwóch spółek prawa handlowego, które reprezentowane są przez RP ([...] .).
W okolicznościach niniejszej sprawy nie może budzi żadnych wątpliwości, że strona świadomie uchyla się od złożenia pełnego i rzetelnego oświadczenia majątkowego. Skarżący bezwątpienia ma świadomość braków składanych oświadczeń majątkowych. Naczelny Sąd Administracyjny już wielokrotnie, nie tylko w tej sprawie, oddalał zażalenia wnoszone przez Skarżącego na orzeczenia dotyczące odmowy przyznania prawa pomocy.
Natomiast Wnioskodawca konsekwentnie składa kolejne wnioski o prawo pomocy i nie podejmuje próby wyjaśnienia swojej sytuacji rodzinnej i majątkowej, w tym także na etapie składania środków zaskarżenia, gdzie ogranicza treść pism do zarzutów, że kwestionowane orzeczenia są "niezgodne ze stanem faktycznym i prawnym".
Kolejne oświadczenie majątkowe Skarżącego nie pozwala ustalić rzeczywistej sytuacji majątkowej i rodzinnej oraz zdolności płatniczych Skarżącego. Ogólnikowe oraz nieudokumentowane zapewnienia o trudnej sytuacji majątkowej budzą wątpliwości, co do zgodność z rzeczywistym stanem rzeczy oraz nie pozwalają wnioskować o zdolnościach płatniczych strony postępowania. Ponawianie wniosków o prawo pomocy bez wyjaśnienia sytuacji majątkowej i rodzinnej wnioskodawcy stanowi nadużycie prawa procesowego.
Ponadto na gruncie niniejszej sprawy przyjąć należało, że żądanie przyznania prawa pomocy o treści wskazanej w kolejnym formularzu wniosku o prawo pomocy zostało już prawomocnie rozstrzygnięte w niniejszej sprawie. Zatem rozpoznanie aktualnego wniosku o tożsamej treści jest zbędne w rozumieniu art. 249a p.p.s.a..
Mając to na uwadze, na podstawie art. 249 a w zw. art. 260 § 1 P.p.s.a. orzeczono jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło