III SA/Po 658/12

PostanowienieWSA w Poznaniu2014-10-15

Skład orzekający: Sebastian Michalski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy można odmówić przyznania prawa pomocy osobie fizycznej, jeśli jej oświadczenie majątkowe jest niepełne i budzi wątpliwości co do rzeczywistej sytuacji materialnej, mimo wielokrotnych wezwań do uzupełnienia?
Ratio decidendi
Odmówiono przyznania prawa pomocy, ponieważ wnioskodawca wielokrotnie składał niepełne i budzące wątpliwości oświadczenia majątkowe, nie usuwając istniejących braków pomimo wezwań. Naczelny Sąd Administracyjny wcześniej potwierdził, że samo oświadczenie bez poparcia dowodami jest niewystarczające do oceny sytuacji materialnej. Wnioskodawca świadomie uchylał się od złożenia rzetelnego oświadczenia, co uzasadnia odmowę przyznania prawa pomocy.
Stan faktyczny
Skarżący R. P. złożył kolejny wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. W przeszłości Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie na odmowę przyznania prawa pomocy, wskazując na niewystarczające dowody w oświadczeniu majątkowym. Skarżący był już dwukrotnie wzywany do uzupełnienia oświadczenia. Pomimo tego, kolejne oświadczenie nadal nie zawierało wymaganych informacji dotyczących jego działalności rolniczej, spółek, nieruchomości, sytuacji rodzinnej, zadłużeń i źródeł finansowania. Okoliczności znane sądowi z urzędu, w tym zgłaszanie gruntów do dopłat rolniczych i posiadanie udziałów w spółkach, budziły wątpliwości co do deklarowanej trudnej sytuacji materialnej.
Rozstrzygnięcie
Postanowiono odmówić przyznania prawa pomocy.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 15 października 2014 roku Sebastian Michalski – referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Poznaniu po rozpoznaniu w dniu 15 października 2014 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi R. P. na postanowienie Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] kwietnia 2012 roku nr [...] w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności wniesienia zażalenia na pismo dotyczące pozostawienia wniosku o przyznanie płatności z tytułu wspierania gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania na 2007 rok bez rozpoznania; postanawia odmówić przyznania prawa pomocy. R. P., po raz kolejny w niniejszej sprawie, w prawem przewidzianej formie, wystąpił o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym (k. 151-152 akt sądowych). Zgodnie z art. 246 §1 pkt 1 i pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2012, poz. 270) przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania lub też wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Postanowieniem z dnia 29 listopada 2012 roku Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie R. P. na postanowienia o odmowie przyznania prawa pomocy. NSA wyjaśnił, że oświadczenie Skarżącego bez poparcia jego treści stosownymi dowodami jest niewystarczające do dokonania obiektywnej oceny sytuacji materialnej wnioskodawcy (k. 49-51 akt sądowych). Na Skarżącego już dwukrotnie nakładany był obowiązek uzupełnienia oświadczenia majątkowego (k. 16 i 109 akt sądowych). Przenosząc powyższe na grunt oceny zasadności kolejnego wniosku o przyznanie prawa pomocy stwierdzić należy, że składając ponowne żądanie zwolnienia od kosztów sądowych oraz kolejne żądanie ustanowienia pełnomocnika z urzędu, Wnioskodawca nie usunął wątpliwości, jakie budziły już wcześniej złożone oświadczenie majątkowe. Ponownie bez wyjaśnienia (udokumentowania rzeczywistego stanu rzeczy) pozostawione zostały kwestie dotyczące: - ubiegania się o dopłaty do produkcji rolnej i związanej z tym konieczności prowadzenia działalności rolniczej, - założenia, wyposażenia w majątek i zbycia udziałów w "A" Sp. z o.o., - założenia i wyposażenia w majątek "B" Sp. z o.o. w organizacji, - tytułów prawnych do zajmowania, sposobu zagospodarowania i kosztów utrzymania: nieruchomości wskazanej jako adres zamieszkania według aktu notarialnego złożonego do akt sprawy o sygn. akt III SA/Po 206/12), nieruchomości wskazanej jako adres dla doręczeń w sprawach o sygn. akt III SA/Po 621-622/09 i adres siedliska gospodarstwa rolnego), nieruchomości wskazanej jako adres siedziby spółki "A" Sp. z o.o. oraz nieruchomości wskazanej jako siedziba "B" Sp. z o.o. w organizacji, - sytuacji rodzinnej Wnioskodawcy, - wysokości egzekwowanych należności oraz wysokości kwot wyegzekwowanych lub przekazanych organom egzekucyjnym, - wysokość średniomiesięcznych kosztów prowadzenia gospodarstwa domowego, - okoliczności oraz przyczyn ujawnienia Skarżącego w Krajowym Rejestrze Dłużników Niewypłacalnych, - źródła finansowania: wydatków na zaspokojenie potrzeb życiowych, działalności rolniczej oraz źródła pochodzenia majątku przekazanego tworzonym podmiotom gospodarczym. Tymczasem okoliczności znane z urzędu oraz informacje zamieszczone w serwisach internetowych instytucji państwowych wskazują, co następuje. Wnioskodawca w latach 2004-2011 nieprzerwanie zgłaszał do systemu dopłat rolniczych grunty o pow. ponad 100ha. Z kolei na potrzeby postępowania o przyznanie prawa pomocy Skarżący składa zapewnienia, że nie prowadzi działalności rolniczej. Jednak w dniu 19 lutego 2014 roku do Wydziału III tutejszego Sądu wpłynęły trzy skargi R. P. na decyzje w przedmiocie ustalenia wysokości łącznego zobowiązania podatkowego w podatku rolnym, leśnym i od nieruchomości za 2011, 2012 oraz 2013 rok (sygn. akt III SA/Po 252-254/14). W aktach administracyjnych wskazanych spraw zalegała umowa dzierżawy nieruchomości rolnych z dnia 25 października 2011 roku zawarta pomiędzy Agencją Nieruchomości Rolnych a Skarżącym, który zamieszkuje pod adresem [...], [...]. Aktualnie, jako adres zamieszkania, Skarżący wskazuje nieruchomości pod adresem [...]. Jednocześnie w treści wniosku podaje, że "korzysta z jadłodajni [...] i noclegowni dla bezdomnych". Skarżący nadal pełni funkcję prezesa zarządu w "A" Sp. z o.o., a do maja 2012 roku był udziałowcem tej Spółki. Udziały o łącznej wartości 100.000 zł zbył na rzecz brata M. P. (Monitor Sądowy i Gospodarczy z dnia [...] czerwca 2012 roku, Nr [...], poz. [...]). Niemniej wcześniej, czyli przed ujawnieniem w Krajowym Rejestrze Sądowym faktu zbycia udziałów, Skarżący został zobowiązany do wyjawienia majątku w trybie przepisów Kodeksu postępowania cywilnego o postępowaniu egzekucyjnym (postanowienie Sądu Rejonowego w [...] z dnia [...] sierpnia 2011 roku, sygn. akt [...]). W dniu 27 września 2011 roku, czyli jeszcze przed podpisaniem wskazanej powyżej umowy dzierżawy nieruchomości rolnych z ANR, Wnioskodawca został ujawniony w Krajowym Rejestrze Dłużników Niewypłacalnych (Nr RDN [...]). W dniu 29 marca 2013 roku do Wydziału III tutejszego Sądu wpłynęła skarga podmiotu "B" Sp. z o.o. w organizacji (sygn. akt III SA/Po 516/13), którą reprezentuje R. P. Z kolei postanowieniem z dnia 04 grudnia 2013 roku w sprawie prowadzonej pod sygn. akt I SA/Po 499/13, referendarz sądowy odmówił przyznania prawa pomocy "B" Sp. z o.o. w organizacji. Z uzasadnienia postanowienia o odmowie przyznania prawa pomocy wynika, że udziałowcami "B" Sp. z o.o. w organizacji są bracia R. P. i M. P. Spółkę reprezentuje Skarżący. Kapitał zakładowy Spółki wynosi 5.000 zł. Wnioskodawca posiada jeden udział o wartości nominalnej 50 zł. Udziały zostały objęte i pokryte w całości gotowizną. Spółka wystąpiła do Sądu Rejestrowego ze zgłoszeniem rejestracyjnym. Za ostatni rok obrotowy Spółka nie odnotowała zysku, a jej zadłużenie wynosi 25.000 zł. Siedziba Spółki znajduje się w dzierżawionym lokalu. Zadłużenie z tytułu czynszu wynosi 23.000 zł. R. P., który jest wspólnikiem i prezesem zarządu "B" Sp. z o.o. w organizacji, ponosi w części koszty działalności reprezentowanej Spółki (przesyłki pocztowe). Koszty notarialne poniósł drugi wspólnik (brat wnioskodawcy M. P.), u którego Spółka jest zadłużona. Skarżący ponad wszelką wątpliwość ma świadomość braków składanych oświadczeń majątkowych. Naczelny Sąd Administracyjny już wielokrotnie, tak jak w niniejszej sprawie, oddalał zażalenia wnoszone na orzeczenia dotyczące odmowy przyznania prawa pomocy. W tych okolicznościach nie może być wątpliwości co do tego, że Skarżący świadomie uchyla się od złożenia pełnego i rzetelnego oświadczenia majątkowego. Kolejne oświadczenie majątkowe Skarżącego nadal nie pozwala ustalić rzeczywistej sytuacji majątkowej i rodzinnej oraz zdolności płatniczych strony postępowania. Ogólnikowe oraz nieudokumentowane zapewnienia o trudnej sytuacji majątkowej budzą wątpliwości, co do zgodność z rzeczywistym stanem rzeczy oraz nie pozwalają wnioskować o zdolnościach płatniczych strony postępowania. Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 246 §1 pkt 1 i pkt 2, art. 258 §1 i §2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło