III SA/Po 702/15

Dnia 12 stycznia 2016 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marek Sachajko Sędziowie WSA Beata Sokołowska WSA Szymon Widłak (spr.) Protokolant: Ref. staż. Sławomir Rajczak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 stycznia 2016 roku przy udziale sprawy ze skargi K. Z. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] maja 2015 r. nr [...] w przedmiocie skierowania na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji do kierowania pojazdami oddala skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. decyzją z dnia [...] maja 2015 r., nr [...], po rozpoznaniu odwołania od decyzji Starosty K. z dnia [...] kwietnia 2015 r., nr [...], w sprawie skierowania kierowcy na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji, utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. Powyższe rozstrzygnięcie zapadło w następującym stanie faktycznym. Komendant Wojewódzki Policji w P. wystąpił do Starosty K. z wnioskiem z dnia [...] marca 2015 r. o kontrolne sprawdzenie kwalifikacji do kierowania pojazdami w ramach posiadanych uprawnień przez K. Z. (dalej: "strona") w związku z wielokrotnym naruszeniem przepisów ruchu drogowego, za co strona uzyskała 30 punktów karnych. Starosta K. decyzją z dnia [...] kwietnia 2015 r., działając na podstawie art. 114 ust. 1 pkt. 1 lit. b ustawy – Prawo o ruchu drogowym, art. 99 ust. 1 pkt. 1 i art. 49 ust. 1 pkt. 2 ustawy o kierujących pojazdami, skierował stronę na egzamin kontrolny sprawdzający kwalifikacje kierowcy w zakresie kategorii [...] prawa jazdy. W uzasadnieniu wydanej decyzji, przywołując powyższe okoliczności faktyczne i podstawę prawną, organ I instancji wskazał, że jest zobowiązany skierować stronę na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji w formie egzaminu państwowego. Jednocześnie organ ten poinformował, że według jego oceny terminem wystarczającym do złożenia rzeczonego egzaminu jest termin do dnia [...] maja 2015 r. W przypadku braku informacji o wystąpieniu przeszkody uniemożliwiającej przeprowadzenie tego egzaminu, wszczęte zostanie postępowanie w sprawie cofnięcia uprawnień do kierowania pojazdami. W odwołaniu od decyzji pierwszoinstancyjnej strona, wnosząc o jej uchylenie oraz umorzenie postępowania, wskazała na swoje przekonanie o nie przekroczeniu dopuszczalnej liczby punktów, wraz z przywołaniem okoliczności, które w jej ocenie przekonanie to usprawiedliwiają, a także zwróciła uwagę na potrzebę użytkowania samochodu w związku z wykonywaną działalnością gospodarczą. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K., utrzymując w mocy decyzję Starosty K., podniosło, że decyzja o skierowaniu na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji, wydana na podstawie art. 114 ust. 1 pkt. 1 lit. b ustawy – Prawo o ruchu drogowym, ma charakter związany, przez co organ administracji nie ma możliwości odstąpienia od jej wydania. Ponadto organ ten nie ma kompetencji do samodzielnego ustalania czy weryfikacji ilości punktów przyznawanych kierowcy za naruszenia przepisów ruchu drogowego. W materiale dowodowym sprawy znajduje się wniosek Komendanta Wojewódzkiego Policji w P. z dnia [...] marca 2015 r. o kontrolne sprawdzenie kwalifikacji do kierowania pojazdami w ramach posiadanych uprawnień w stosunku do odwołującego. Z wniosku tego wynika, że odwołujący otrzymał łącznie 30 punktów za naruszenia przepisów ruchu drogowego w okresie od dnia [...] listopada 2013 r. do dnia [...] października 2014 r. Organ związany był powyższym wnioskiem, a decyzja wydana została zgodnie z przepisami obowiązującego prawa i w ocenie organu II instancji jest w pełni zasadna. W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skarżący, wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz decyzji ją poprzedzającej, zarzucił naruszenie: 1) art. 7, art. 8, art. 10, art. 75 § 1, art. 77 § 1, art. 78 § 1 i art. 136 § 1 ustawy – Kodeks postępowania administracyjnego, poprzez podzielenie przez organ II instancji niezasadnego stanowiska organu I instancji, pominięcie dowodów skarżącego złożonych w toku postępowania, nie wyznaczenie rozprawy oraz uchybienie naczelnym zasadom postępowania administracyjnego, 2) art. 114 ust. 1 pkt. 1 lit. b ustawy – Prawo o ruchu drogowym, poprzez określenie terminu do złożenia egzaminu sprawdzającego kwalifikacje, mimo braku podstawy, a także 3) art. 99 ust. 1 pkt. 1 ustawy o kierujących pojazdami, poprzez jego niezastosowanie. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K., w odpowiedzi na skargę, wniosło o jej oddalenie, podtrzymując dotychczas prezentowane stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Zaskarżona decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] maja 2015 r. nie narusza przepisów prawa materialnego ani przepisów postępowania, w stopniu który uzasadniałby jej uchylenie zgodnie z art. 145 § 1 pkt. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej: "P.p.s.a."). Materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji stanowi art. 114 ust. 1 pkt 1 lit. b ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. – Prawo o ruchu drogowym (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 1137 ze zm., dalej: "P.r.d."), zgodnie z którym kontrolnemu sprawdzeniu kwalifikacji podlega osoba posiadająca uprawnienie do kierowania pojazdem, skierowana decyzją starosty, na wniosek komendanta wojewódzkiego policji, w razie przekroczenia 24 punktów otrzymanych na podstawie art. 130 ust. 1 P.r.d. Stosownie do art. 130 ust. 1 P.r.d. policja prowadzi ewidencję kierowców naruszających przepisy ruchu drogowego. Określonemu naruszeniu przypisuje się odpowiednią liczbę punktów w skali od 0 do 10 i wpisuje się do tej ewidencji. Jak stanowi już art. 130 ust. 2 P.r.d. punkty za naruszenie przepisów ruchu drogowego wpisane do ewidencji usuwa się po upływie 1 roku od dnia naruszenia, chyba że przed upływem tego okresu kierowca dopuścił się naruszeń, za które na podstawie prawomocnych rozstrzygnięć przypisana liczba punktów przekroczyłaby 24 punkty lub w przypadku kierowców, o których mowa w art. 140 ust. 1 pkt 3 P.r.d. - 20 punktów. Kierowca wpisany do ewidencji, o której mowa w art. 130 ust. 1 P.r.d., może na własny koszt uczestniczyć w szkoleniu, którego odbycie spowoduje zmniejszenie liczby punktów za naruszenie przepisów ruchu drogowego. Nie dotyczy to kierowcy w okresie 1 roku od dnia wydania po raz pierwszy prawa jazdy (art. 130 ust. 3 P.r.d.). Przepisy ust. 1-3 stosuje się do osób posiadających pozwolenie do kierowania tramwajem (art. 130 ust. 3a P.r.d.). Wprowadzenie do porządku prawnego systemu punktowego za naruszenia przepisów ruchu drogowego miało na celu zdyscyplinowanie i wdrażanie kierujących pojazdami do przestrzegania przepisów ruchu drogowego oraz zapobieganie wielokrotnemu naruszaniu tych przepisów. Przekroczenie przez kierującego pojazdem 24 punktów w ciągu roku od dnia pierwszego naruszenia powoduje określone konsekwencje. W takim przypadku, w stanie prawnym znajdującym zastosowanie w kontrolowanej sprawie, kierujący pojazdem winien się liczyć nie tylko z zatrzymaniem prawa jazdy (art. 135 ust. 1 pkt 1 lit. g P.r.d.), lecz nade wszystko, tak jak w rozpoznawanej sprawie, skierowaniem na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji, które przewidziane zostało w art. 114 ust. 1 pkt. 1 lit. b P.r.d. Literalne brzmienie tego przepisu i zastosowanie w nim słowa "podlega" prowadzi do wniosku, że wydawana na jego podstawie decyzja ma charakter związany. Samo rozstrzygnięcie oraz jego zakres nie zostało pozostawione swobodnemu uznaniu organu administracyjnego. Oznacza to, że w razie przekroczenia limitu 24 punktów za naruszenie przepisów ruchu drogowego – na wniosek komendanta wojewódzkiego Policji – właściwy organ zobowiązany jest skierować osobę uprawnioną do kierowania pojazdem na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji. Organ ten nie jest jednak uprawniony do weryfikowania przypisanej kierowcy liczby punktów (por. m.in. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 grudnia 2015 r., sygn. akt I OSK 616/14, dostępny w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, na stronie internetowej: http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Istotne okoliczności faktyczne, które obligowały Starostę K. do skierowania skarżącego na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji w oparciu o art. 114 ust. 1 pkt 1 lit. b P.r.d. są na gruncie kontrolowanej sprawy bezsporne. Skarżący nie kwestionuje bowiem, że w okresie od dnia [...] listopada 2013 r. do dnia [...] października 2014 r., a więc przed upływem roku od dnia pierwszego naruszenia, dopuścił się wielokrotnego naruszenia przepisów ruchu drogowego, za które otrzymał łącznie 30 punktów. Jednoznacznie potwierdza to znajdujący się w aktach administracyjnych wniosek Komendanta Wojewódzkiego Policji w P. z dnia [...] marca 2015 r., a - jak była już o tym mowa powyżej – informacji tych organ administracji publicznej nie był uprawniony weryfikować. Skarżący na etapie postępowania administracyjnego zmierzał jedynie do wykazania, przedstawiając zwłaszcza okoliczności związane z ostatnim naruszeniem przepisów ruchu drogowego, a także okoliczność odbycia szkolenia, o którym mowa w art. 130 ust. 3 P.r.d., że nie miał świadomości przekroczenia limitu punktów, które stanowią o konieczności poddania się kontrolnemu sprawdzeniu kwalifikacji. Stanowisko to i przedstawiona na jego poparcie argumentacja pozostaje bez jakiegokolwiek znaczenia na gruncie art. 114 ust. 1 pkt. 1 lit. b P.r.d. Starosta podejmuje decyzję przewidzianą w tej regulacji w razie zaistnienia obiektywnej okoliczności stanu faktycznego – przekroczenia 24 punktów otrzymanych na podstawie art. 130 ust. 1 P.r.d. - bez względu na wiedzę osoby posiadającej uprawnienie do kierowania pojazdem o tym fakcie. W tym względzie skarżący nie mógł skutecznie zarzucić naruszenia art. 7, art. 75 § 1, art. 77 § 1, art. 78 § 1, czy art. 136 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2013 r., poz. 267 ze zm., dalej: "K.p.a."), skoro zaproponowane przez niego dowody miały służyć wykazaniu okoliczności pozostających bez wpływu na rozstrzygnięcie kontrolowanej sprawy. Organ administracji publicznej nie dopuścił się także naruszenia art. 114 ust. 1 pkt. 1 lit. b P.r.d., poprzez określenie terminu do złożenia egzaminu sprawdzającego kwalifikacje. Starosta K. w decyzji z dnia [...] kwietnia 2015 r. ograniczył rozstrzygnięcie wyłącznie do skierowania skarżącego na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji, działając na podstawie i w zgodzie z art. 114 ust. 1 pkt. 1 lit. b P.r.d., nie rozstrzygając w żaden sposób o terminie wykonania tej decyzji. Co prawda w uzasadnieniu decyzji wskazał, że według jego oceny terminem wystarczającym do złożenia egzaminu kontrolnego sprawdzającego kwalifikacje jest termin do dnia [...] maja 2015 r., jednakże konstrukcja tego fragmentu uzasadnienia jednoznacznie świadczy o tym, że ma on wyłącznie charakter informacyjny. Wprawdzie zawarcie tej informacji wykracza poza zakres uzasadnienia decyzji, które na gruncie art. 107 § 3 K.p.a., winno ograniczać się do elementów istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy, jednakże naruszenie to, już ze swej istoty – to jest poprzez podanie informacji nie mających wpływu na rozstrzygnięcie – nie może skutecznie prowadzić do zakwestionowania kontrolowanej decyzji. Nie mógł znaleźć zamierzonego skutku zarzut naruszenia art. 99 ust. 1 pkt. 1 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami (tekst jedn. Dz. U. z 2015 r., poz. 155 ze zm., dalej: "u.k.p."). Materialnoprawną podstawę rozstrzygnięcia w kontrolowanej sprawie stanowił art. 114 ust. 1 pkt 1 lit. b P.r.d. Przepis ten wyznacza przesłanki wystarczające i konieczne dla wydania decyzji o skierowaniu kierowcy na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji, które zaistniały w sprawie. W takim przypadku brak jest podstaw do zastosowania art. 99 ust. 1 pkt. 1 u.k.p. i prowadzenia postępowania mającego na celu ustalenie, czy istnieją uzasadnione zastrzeżenia co do kwalifikacji kierowcy. Na uwzględnienie nie zasługuje zatem także i dalsze stanowisko skarżącego wyrażone w związku z art. 99 ust. 1 pkt. 1 u.k.p. W sprawie nie doszło również do naruszenia art. 8, czy też art. 10 K.p.a., zresztą skarżący w żaden sposób, poza dotychczas przywołaną argumentacją, zarzutów tych nie precyzuje. Argumentacja skarżącego nie przystaje nadto do przesłanek, które organ administracji winien uwzględnić rozważając przeprowadzenie w toku postępowania rozprawy (art. 89 K.p.a.), przez co skarżący nie wykazał, aby brak tej rozprawy miał naruszać ów regulację. Mając powyższe na względzie skarga jako nieuzasadniona podlegała oddaleniu, o czym orzeczono w sentencji wyroku na podstawie art. 151 P.p.s.a.