III SA/Po 72/13

PostanowienieWSA w Poznaniu2015-07-09

Skład orzekający: Beata Sokołowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżący wykazał, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania lub ponieść ich bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, uzasadniając tym samym przyznanie mu prawa pomocy w pełnym zakresie?
Ratio decidendi
Sąd odmówił przyznania prawa pomocy, ponieważ skarżący nie wykazał swojej trudnej sytuacji majątkowej w sposób rzetelny i udokumentowany. Pomimo deklaracji o bezdomności i utrzymywaniu się ze zbieractwa, skarżący posiadał grunty rolne o znacznej powierzchni, był prezesem zarządu spółki z o.o. i miał udziały w tej spółce, a także był stroną licznych postępowań podatkowych i dotyczących prawa pomocy, co budziło wątpliwości co do zgodności jego oświadczeń z prawdą. Skarżący celowo uchylał się od przedstawienia rzetelnego oświadczenia majątkowego.
Stan faktyczny
Skarżący R P wystąpił o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, wskazując na bezdomność i utrzymywanie się ze zbieractwa. Referendarz sądowy odmówił przyznania prawa pomocy, uznając brak wykazania przesłanek. Skarżący wniósł sprzeciw, który nie zawierał uzasadnienia. Sąd rozpoznał sprawę, biorąc pod uwagę dane z urzędu, w tym fakt posiadania przez skarżącego gruntów rolnych, jego powiązania ze spółką z o.o. oraz uczestnictwo w licznych postępowaniach sądowych i podatkowych.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 9 lipca 2015 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Beata Sokołowska po rozpoznaniu w dniu 9 lipca 2015 roku na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi R P na postanowienie Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie niedopuszczalności wniesienia zażalenia na postanowienie dotyczące włączenia dowodu do sprawy postanawia : odmówić przyznania prawa pomocy Skarżący wystąpił o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. We wniosku R wskazał m. in., że jest osobą bezdomną i korzysta z noclegowni oraz utrzymuje się ze zbieractwa surowców wtórnych. Postanowieniem z dnia 10 lutego 2015 r. referendarz sądowy odmówił skarżącemu przyznania prawa pomocy. W uzasadnieniu postanowienia referendarz stwierdził, że strona nie wykazała skutecznie istnienia przesłanek do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym. W piśmie z dnia 27 lutego 2015 r. Skarżący wniósł sprzeciw od powyższego postanowienia, który nie zawierał uzasadnienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu rozważył, co następuje : Zgodnie z art. 246 §1 pkt 1 i pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2012, poz. 270 ze zm.), dalej p.p.s.a., przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania lub też wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. R P wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. We wniosku i w sprzeciwie Skarżący nie podał danych dotyczących jego sytuacji majątkowej. Z okoliczności znanych Sądowi z urzędu wynika, że wnioskodawca lub podmioty reprezentowane przez Skarżącego w latach 2004-2014 nieprzerwanie zgłaszają do systemu dopłat rolniczych grunty o pow. od 100ha do prawie 700ha (treść wniosków pomocowych przekazywanych do Sądu wraz ze skargami). Na potrzeby licznych postępowań o przyznanie prawa pomocy Skarżący deklaruje, że nie prowadzi działalności rolniczej oraz nie posiada żadnego majątku. W dniu 19 lutego 2014 roku do Wydziału III tutejszego Sądu wpłynęły natomiast trzy skargi R P na decyzje w przedmiocie ustalenia wysokości łącznego zobowiązania podatkowego w podatku rolnym, leśnym i od nieruchomości za 2011, 2012 oraz 2013 rok (sygn. akt III SA/Po 252-254/14). W aktach administracyjnych powyższych spraw zalegała umowa dzierżawy nieruchomości rolnych z dnia 25 października 2011 roku zawarta pomiędzy Agencją Nieruchomości Rolnych a Skarżącym, który zamieszkuje pod adresem Ż. Aktualnie, jako adres zamieszkania, Skarżący wskazuje nieruchomości pod adresem Ż. Jednocześnie od kilku lat w treści wniosków o prawo pomocy Strona podaje, że "korzysta z jadłodajni i noclegowni dla bezdomnych". Zauważyć ponadto trzeba, że R P nadal pełni funkcję prezesa zarządu w Sp. z o.o., a do maja 2012 roku był udziałowcem tej Spółki. Udziały o łącznej wartości [...] zł zbył na rzecz brata M. Jeszcze przed ujawnieniem w Krajowym Rejestrze Sądowym faktu zbycia udziałów, Skarżący został zobowiązany do wyjawienia majątku w trybie przepisów Kodeksu postępowania cywilnego o postępowaniu egzekucyjnym (postanowienie Sądu Rejonowego w Ostrowie Wielkopolskim). W dniu 27 września 2011 roku, (przed podpisaniem umowy dzierżawy nieruchomości rolnych z ANR), Strona została ujawniona w Krajowym Rejestrze Dłużników Niewypłacalnych. W dniu 29 marca 2013 roku do Wydziału III tutejszego Sądu wpłynęła pierwsza skarga Sp. z o.o. w organizacji (sygn. akt III SA/Po 516/13), którą reprezentuje R P. Postanowieniem z dnia 04 grudnia 2013 roku w sprawie prowadzonej pod sygn. akt I SA/Po 499/13, referendarz sądowy odmówił przyznania prawa pomocy Sp. z o.o. w organizacji. Wskazać należy, że z uzasadnienia postanowienia o odmowie przyznania prawa pomocy wynika, że udziałowcami Sp. z o.o. w organizacji są bracia R. Spółkę reprezentuje Skarżący. Kapitał zakładowy Spółki wynosi [...] zł. Wnioskodawca posiada jeden udział o wartości nominalnej [...] zł. Spółka wystąpiła do Sądu Rejestrowego ze zgłoszeniem rejestracyjnym. Za ostatni rok obrotowy Spółka nie odnotowała zysku, a jej zadłużenie wynosi [...] zł, w tym z tytułu czynszu [...] zł. R, który jest wspólnikiem i prezesem zarządu Sp. z o.o. w organizacji, ponosi w części koszty działalności reprezentowanej Spółki (przesyłki pocztowe). Koszty notarialne poniósł drugi wspólnik - MP. Twierdzenia wnioskodawcy, że nie pełni on żadnej funkcji w Sp. z o.o. w organizacji pozostają w ewidentnej sprzeczności z treścią pism składanych do akt sprawy ze skargi tej Spółki (sygn. akt III SA/Po 1438/14). W powołanej sprawie złożone zostały dokumenty prywatne sporządzone przez Skarżącego i M P, a w świetle treści tych dokumentów do skarżącego oraz jego brata ma należeć 100% udziałów Sp. z o.o. w organizacji. Przy czym R utrzymuje, że jest reprezentantem Sp. z o.o. w organizacji (postanowienie WSA w Poznaniu z dnia 06 lutego 2015 roku o sygn. akt III SA/Po 1438/14). W opinii Sądu oświadczenie majątkowe Skarżącego nie pozwala ustalić jego rzeczywistej sytuacji majątkowej i rodzinnej oraz zdolności płatniczych. Zapewnienia o trudnej sytuacji są ogólnikowe i nieudokumentowane. Wobec tego budzą wątpliwości, co do ich zgodności z prawdą. Skarżący odebrał osobiście wezwanie do uzupełnienia oświadczenia majątkowego skierowane na adres zamieszkania podany we wniosku o przyznanie prawa pomocy. Jednocześnie Strona ma świadomość braków składanych oświadczeń majątkowych. Naczelny Sąd Administracyjny już bowiem wielokrotnie oddalał zażalenia wnoszone przez Skarżącego na orzeczenia dotyczące odmowy przyznania prawa pomocy. W tym stanie rzeczy stwierdzić trzeba, że Skarżący celowo uchyla się od przedstawienia rzetelnego oświadczenia majątkowego. Skoro zatem Wnioskodawca nie wykazał, iż spełnia warunki przyznania prawa pomocy określone w art. 246 § 1 pkt 1 i 2 p.p.s.a. należało orzec jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło