III SA/Po 723/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Maria Lorych-Olszanowska po rozpoznaniu w dniu 10 sierpnia 2016 roku, na posiedzeniu niejawnym, sprawy ze skargi X Sp. z o.o. w W. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w P. z dnia [...] maja 2016 roku, nr [...], w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej z tytułu urządzania gier na automatach poza kasynem gry, postanawia: odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. W punkcie 2 petitum skargi z dnia [...] czerwca 2016 r., wniesionej na wymienioną w sentencji niniejszego postanowienia decyzję Dyrektora Izby Celnej w P., skarżąca zawarła wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Uzasadniając żądanie w tym przedmiocie pełnomocnik skarżącej wskazał na brak jednolitego orzecznictwa w ramach Służby Celnej, co do charakteru gier na urządzeniu oraz różną praktykę organu I instancji w zakresie uzależnienia wydania decyzji od rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego. Pełnomocnik dostrzegł także podobieństwo niniejszej sprawy do szeregu spraw rozpoznawanych przez tutejszy Sąd, w których to zapadły wyroki uchylające zaskarżone decyzje wraz z poprzedzającymi je decyzjami organów pierwszej instancji. W ocenie skarżącej wykonanie zaskarżonej decyzji spowoduje również powstanie niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Na dzień [...] października 2015 r. skarżąca zapłaciła kary pieniężne w łącznej wysokości [...] zł. Ponadto wobec spółki toczy się szereg postępowań w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej za urządzanie gier poza kasynem gry. Nie wstrzymanie wykonania skarżonej decyzji grozi utratą płynności finansowej, co skutkowałoby groźba upadłości skarżącej, a więc sytuacją, której nie da się odwrócić nawet w przypadku wygrania sporu i zwrotu wyegzekwowanego wcześniej świadczenia. Wnioskodawczyni wyjaśniła jednocześnie, że ponosi duże straty nie tylko nie osiągając planowanych zysków ale także ponosząc straty finansowe. Uiszczenie kar pieniężnych na obecnym etapie postępowania dodatkowo pogorszy sytuację skarżącej i będzie niewspółmierne do zaistniałych okoliczności. Skarżąca podniosła również, że zasługuje na ochronę tymczasową do czasu rozstrzygnięcia przez Trybunał Konstytucyjny o losie przepisów będących podstawą wymierzenia kary pieniężnej. Uzasadniając wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji wskazano ponadto na szereg postanowień wojewódzkich sądów administracyjnych, w których to udzielono skarżącym ochrony tymczasowej w sprawach ze skarg na analogiczne decyzje Dyrektorów Izb Celnych wydanych w przedmiocie kar pieniężnych za urządzanie gier na automatach poza kasynem gry. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje: W myśl zasady wyrażonej w art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm., dalej: "P.p.s.a.") wniesienie skargi do sądu administracyjnego nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Wyjątkiem od tej reguły jest przyznanie sądowi w ściśle określonych przypadkach, o których mowa w art. 61 § 3 P.p.s.a., możliwości udzielenia stronie ochrony tymczasowej poprzez wstrzymanie wykonania aktu lub czynności w całości lub w części, chyba że ustawa szczególna wyłącza tę możliwość. Treść normatywna powyższych przepisów wskazuje, że wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu może nastąpić wyłącznie w wyniku złożonego przez skarżącego wniosku oraz przy uwzględnieniu przesłanek zawartych w art. 61 § 3 P.p.s.a. Będące podstawą wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu przesłanki niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków są pojęciami nieostrymi, co wiąże się z koniecznością konkretyzacji zawartej w nich ogólnej normy i nadania im treści z uwzględnieniem okoliczności faktycznych każdej indywidualnej sprawy. Szkoda, o jakiej mowa w art. 61 § 3 P.p.s.a. to taka szkoda, która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego świadczenia lub jego wyegzekwowanie ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego (por. postanowienie NSA w Warszawie z 20 grudnia 2004 r. o sygn. akt GZ 138/04, dostępne na stronie internetowej www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Z kolei trudne do odwrócenia skutki to takie prawne lub faktyczne skutki, które raz zaistniałe powodują istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości, przy czym powrót do stanu poprzedniego może nastąpić tylko po dłuższym czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków. Obowiązkiem strony, która wnosi o udzielenie ochrony tymczasowej w postaci wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu, jest przedstawienie Sądowi tez, twierdzeń oraz dokumentów, które uprawdopodobnią zasadność uwzględnienia wniosku. Przepis art. 61 § 3 P.p.s.a. został bowiem tak skonstruowany, że ciężar wykazania, iż okoliczności w nim wskazane istotnie zaszły, spoczywa na osobie wnioskującej o ochronę tymczasową. Wnioskodawca powinien zatem wykazać, że w sytuacji faktycznej, w jakiej się znajduje, wykonanie decyzji powodować będzie znaczną szkodę bądź trudne do odwrócenia skutki (por. postanowienie NSA z 4 października 2010 r., sygn. akt II FZ 460/10, CBOSA). Od uprawdopodobnienia niebezpieczeństwa wystąpienia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków zależy orzeczenie Sądu. Brak wskazania we wniosku tych przyczyn uniemożliwia Sądowi merytoryczną ocenę (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 18 maja 2004 r., o sygn. akt FZ 65/04, CBOSA). Przenosząc powyższe rozważania na grunt rozpoznawanej sprawy stwierdzić należy, że skarżąca spółka nie wykazała, aby w sprawie ziściły się przesłanki, o których mowa w art. 61 § 3 P.p.s.a., uzasadniające wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. W szczególności, skarżąca domagając się wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji powołała się na okoliczności mające charakter merytorycznych zarzutów skierowanych przeciwko kwestionowanej decyzji. Zawarty w skardze wniosek nie zawierał natomiast żadnego, konkretnego odniesienia do przesłanek warunkujących wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu. W tym kontekście zaznaczyć zwłaszcza trzeba, że skarżąca nie wskazała potencjalnych skutków jakie może wywołać wykonanie zaskarżonej decyzji w jej majątku. Ponadto podkreślenia wymaga, że do oceny zasadności wniosku konieczne jest dysponowanie przez tut. Sąd aktualnymi i pełnymi danymi o stanie majątkowym spółki. Zweryfikowanie tego czy wykonanie decyzji odbędzie się z uszczerbkiem dla majątku skarżącej, prowadząc do powstania znacznej szkody bądź powodując trudne do odwrócenia skutki, musi się odbywać z uwzględnieniem szczegółowych informacji o jej aktualnej sytuacji majątkowej (posiadanym majątku ruchomym i nieruchomym), wysokości środków pieniężnych zgromadzonych na rachunkach bankowych, kwotach posiadanych wierzytelności, wysokości uzyskiwanych dochodów i ponoszonych wydatków. Tymczasem spółka wraz z przedmiotowym wnioskiem złożyła rachunek zysków i strat za okres od [...] 2013 r. do [...] 2013 r. w wariancie porównawczym z 2012 rokiem, a więc dokument obrazujący ogólną sytuację spółki odpowiednio sprzed ponad dwóch i trzech lat. Nadto, do wniosku dołączyła również oświadczenie Prezesa Zarządu o łącznej wysokości zapłaconych kar, datowane na [...] czerwca 2016 r. oraz listy księgowe na kontach analitycznych za okres od stycznia 2015 r. do października 2015 r. i listy zapisów kasowych, które to dokumenty obrazują jedynie okoliczność zobowiązań wynikających z nałożonych na spółkę kar pieniężnych związanych z urządzeniami o wymienionych numerach i decyzjach organów podatkowych (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 września 2015 r. sygn. akt II GZ 451/15). Opierając się na powyższych dokumentach nie można zweryfikować czy skarżąca rzeczywiście nie dysponuje środkami umożliwiającymi pokrycie należności orzeczonej decyzją, a co się z tym wiąże, że wykonanie decyzji wiązałoby się z wyrządzeniem skarżącej znacznej szkody lub prowadziło do spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Zaś podnoszone przez skarżącą okoliczności - takie jak brak jednolitego orzecznictwa Służby Celnej co do charakteru gier urządzanych na urządzeniach skarżącej oraz różna praktyka organu I instancji w zakresie uzależnienia wydania decyzji od rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego - nie stanowią okoliczności uzasadniających udzielenie ochrony tymczasowej. Odnosząc się do powyższej argumentacji należy wskazać, że nie może ona wywrzeć zamierzonego rezultatu. Względem twierdzeń strony skarżącej, zgodnie z którymi podstawą wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji może być także szkoda grożąca Skarbowi Państwa w związku z wypłatą pobranych kar, wskazać trzeba, że przesłanką wstrzymania wykonania decyzji zgodnie z art. 61 § 3 P.p.s.a. jest niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków w stosunku do skarżącego, a nie innego podmiotu. W konsekwencji potencjalna szkoda grożąca ewentualnie Skarbowi Państwa nie mogła stanowić podstawy do uwzględnienia wniosku. Mając na uwadze zawarte we wniosku stwierdzenie, w świetle którego zaskarżona decyzja zasługuje na wstrzymanie jej wykonania do czasu rozstrzygnięcia przez Trybunał Konstytucyjny o losie przepisów będących podstawą wymierzenia kary pieniężnej należy wskazać, że tego rodzaju argumentacja nie może wpłynąć na wydanie orzeczenia zgodnego z oczekiwaniami skarżącej. Wątpliwości co do zgodności z Konstytucją przepisów stanowiących podstawę wydania decyzji, nie stanowią w świetle postanowień art. 61 § 3 P.p.s.a. okoliczności uzasadniających wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu. Mogłyby co najwyżej stanowić ewentualną przesłankę do zawieszenia postępowania w sprawie, jednak ze względu na swój charakter nie mogą stanowić podstawy do wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 61 § 3 i § 5 P.p.s.a., orzeczono jak w sentencji niniejszego postanowienia.