III SA/Po 757/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Maria Lorych-Olszanowska po rozpoznaniu w dniu 10 sierpnia 2016 roku, na posiedzeniu niejawnym, sprawy ze skargi J. S. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w P. z dnia [...] maja 2016 roku, nr [...], w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej z tytułu urządzania gier na automatach poza kasynem gry, postanawia: odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. W skardze na decyzję Dyrektora Izby Celnej w P. z dnia [...] maja 2016 r., utrzymującą w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego w L. z dnia [...] grudnia 2015 r., którą wymierzono skarżącemu karę pieniężną z tytułu urządzania gier na automacie poza kasynem gry w wysokości [...] zł, zawarto wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. W ocenie wnioskodawcy w sprawie zachodzi realne niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody oraz niemożliwych do odwrócenia skutków, jakie może spowodować wykonanie zaskarżonej decyzji. Brak wstrzymania wykonalności decyzji skutkować będzie realnym zagrożeniem dla dalszego bytu gospodarczego skarżącego i wiążącą się z tym znaczną szkodą oraz trudnymi do odwrócenia skutkami. Wnioskodawca podniósł, że - jak wynika z zeznania podatkowego za rok 2012 – uzyskał w nim łączny dochód [...] zł, co daje średni miesięczny dochód w wysokości ok. [...] zł. W 2013 roku uzyskany dochód zamknął się w kwocie [...] zł, czyli ok. [...] zł miesięcznie. W 2014 roku łączny dochód wyniósł [...] zł, co w skali miesiąca daje kwotę ok. [...] zł. W 2015 roku wnioskodawca nie pracował, nie osiągnął żadnego dochodu. Wnioskodawca utrzymuje się jedynie z pieniędzy otrzymanych od rodziny bądź z pracy dorywczej. Status bezrobotnego posiada od 2011 roku. Nie posiada konta w banku ani żadnych oszczędności. Wnioskodawca wskazał także na naruszenie prawa europejskiego, które jego zdaniem obliguje do udzielenia ochrony tymczasowej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje: Zgodnie z art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm., dalej: "P.p.s.a.") sąd może - na wniosek skarżącego - wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części zaskarżonego aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Wprowadzona w powyższym przepisie ochrona tymczasowa w postępowaniu sądowoadministracyjnym stanowi wyjątek od zasady wynikającej z art. 61 § 1 P.p.s.a., w myśl której wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Jedną z przesłanek stanowiących podstawę dla wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji jest niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody, co oznacza możliwość wystąpienia takiej szkody, zarówno majątkowej jak i niemajątkowej, która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego lub wyegzekwowanego świadczenia ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu poprzedniego (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 20 grudnia 2004 r., sygn. akt GZ 138/04, dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, na stronie internetowej: http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Z kolei o drugiej z przesłanek, a więc o trudnych do odwrócenia skutkach zaskarżonego aktu lub czynności, mówić można tylko w odniesieniu do takich prawnych lub faktycznych ich następstw, które raz zaistniałe powodują istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości, przy czym powrót do stanu poprzedniego może nastąpić tylko po dłuższym czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków. Należy jednakże zauważyć, że o wstrzymaniu wykonania aktu lub czynności sąd orzeka na wniosek skarżącego, przez co to na wnioskodawcy spoczywa obowiązek uzasadnienia tego wniosku, tak aby przekonać sąd o zasadności zastosowania ochrony tymczasowej. Decyzja o skorzystaniu z możliwości ubiegania się o udzielenie tej ochrony należy do strony postępowania, która winna mieć świadomość, że uprawnienie to wiąże się z obowiązkiem uzasadnienia wniosku poprzez poparcie go stosownymi twierdzeniami i dokumentami na okoliczność spełnienia jednej z ustawowych przesłanek wstrzymania wykonania decyzji (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 listopada 2007 r., sygn. akt II FZ 338/07, CBOSA). W niniejszej sprawie skarżący występując o ochronę tymczasową w żaden sposób nie wykazał, aby wykonanie zaskarżonej decyzji powodowało niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Skarżący ogólnikowo nakreślił swoją obecną sytuację osobistą oraz majątkową – od 2011 roku posiada status bezrobotnego, utrzymuje się z pieniędzy otrzymanych od rodziny bądź z pracy dorywczej, nie posiada konta w banku ani żadnych oszczędności, nie ma nikogo na utrzymaniu, obciąża go zadłużenie objęte ugodami z dnia [...] 2016 r. Jednakże skarżący nie tylko nie sprecyzował powyższych okoliczności – nie przedstawił wysokości otrzymywanej pomocy od rodziny bądź aktualnych przychodów z prac dorywczych (za niewystarczające należy uznać przy tym zeznania podatkowe odnoszące się do lat ubiegłych), lecz nade wszystko nie wywiódł z nich którejkolwiek z przesłanek z art. 61 § 3 P.p.s.a. Nie wyjaśnił w szczególności na czym miałoby polegać "zagrożenie jego dalszego bytu gospodarczego", tym bardziej że – jak sam podnosi – od 2011 roku posiada status bezrobotnego. W tym miejscu zauważyć natomiast trzeba, że sytuacja majątkowa i osobista skarżącego nie jest sama w sobie wystarczającą przesłanką wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Tymi przesłankami są, jak już była o tym mowa powyżej, niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Brak dobrowolnego wykonania decyzji nakładającej na skarżącego karę pieniężną, skutkować będzie wdrożeniem egzekucji administracyjnej w oparciu o regulacje ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r., poz. 599 ze zm., dalej: "u.p.e.a.") celem przymusowego uzyskania wynikającej stąd kwoty. Z kolei faktu egzekwowania obowiązku pieniężnego, nawet przy istnieniu trudnej sytuacji majątkowej strony skarżącej, nie można utożsamiać z niebezpieczeństwem wyrządzenia znacznej szkody czy spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Trzeba bowiem mieć na względzie to, że po pierwsze - wykonanie świadczenia pieniężnego z natury rzeczy nie wywołuje nieodwracalnych skutków, gdyż ewentualne uchylenie zaskarżonej decyzji spowoduje konieczność zwrotu należności, a po drugie - w świetle art. 8-10 u.p.e.a. dopuszczalność prowadzenia egzekucji jest ograniczona do zakresu, w jakim nie zostanie zagrożone minimum utrzymania dłużnika i osób pozostających według ustawowego obowiązku na jego utrzymaniu (zob. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 marca 2014 r., sygn. akt I FSK 173/14, CBOSA). Na tym etapie postępowania, nie mogą natomiast odnieść zamierzonego rezultatu twierdzenia skarżącego, w których zmierza on w istocie do zakwestionowania zgodności z prawem zaskarżonej decyzji. Rozpoznając wniosek w oparciu o art. 61 § 3 P.p.s.a. nie można bowiem oceniać zgodności z prawem zaskarżonej decyzji, a jakiekolwiek rozstrzygnięcie tut. Sądu w tym zakresie prowadziłoby do swoistego "przedsądu" - przed właściwym, merytorycznym rozpoznaniem sprawy. Powyższe nie pozwala uznać, aby w okolicznościach niniejszej sprawy zaszły przesłanki, o których mowa w art. 61 § 3 P.p.s.a. W tym stanie rzeczy, mając na uwadze podniesione wyżej okoliczności, działając na podstawie art. 61 § 3 i § 5 P.p.s.a., orzeczono jak w sentencji postanowienia.