III SA/Po 760/09

Dnia 22 lutego 2011 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Górecka po rozpoznaniu w dniu 22 lutego 2011 roku na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi sp. z o.o. we W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia .... r., nr w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za 2007 rok postanawia przywrócić skarżącej spółce termin do wniesienia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku z dnia 9 grudnia 2009 r. (sygn. III SA/Po 760/09) Wyrokiem z dnia 9 grudnia 2009 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu oddalił skargę sp. z o.o. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 30 czerwca 2009 r. w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za 2007 rok. Pismem z dnia 22 marca 2010 r. pełnomocnik spółki wniosła o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku podnosząc, że uchybiła terminowi bez swej winy, gdyż nie została prawidłowo zawiadomiona o terminie rozprawy w dniu 9 grudnia 2009 r. Zawiadomienie o terminie rozprawy zostało wysłane na adres podany przez pełnomocnika jako adres do doręczeń, jednakże zostało ono odebrane w dniu 12 listopada 2009 r. przez inną osobę. Informację o dacie rozprawy i wydanym wyroku pełnomocnik spółki uzyskała dopiero w dniu 18 marca 2010 r., po telefonicznej rozmowie z kierownikiem sekretariatu Wydziału III WSA w Poznaniu. W ocenie pełnomocnika zawiadomienie o terminie rozprawy winno być doręczone pełnomocnikowi osobiście, a nie pracownikowi spółki. Postanowieniem z dnia 6 maja 2010 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu odmówił skarżącej przywrócenia terminu do wniesienia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku. Zdaniem Sądu profesjonalny pełnomocnik strony podał w skardze i w piśmie z dnia 13 października 2009 r. jako adres do korespondencji adres siedziby skarżącej spółki. Zawiadomienie o rozprawie z dnia 6 listopada 2009 r. zostało wysłane pełnomocnikowi strony na powyższy adres i zostało doręczone w dniu 12 listopada 2009 r. osobie uprawnionej do odbioru przesyłki (zob. zwrotne potwierdzenie odbioru – k. 56 akt sądowych). W wyniku zażalenia Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 20 października 2010 r. uchylił postanowienie z 6 maja 2010 r. wywodząc, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu oparł swoje rozstrzygnięcie na założeniu, że A., która odebrała zawiadomienie o terminie rozprawy, jest pracownikiem skarżącej. Tymczasem zarówno ze zwrotnego potwierdzenia odbioru (zawierającego pieczęć sp. z o.o.), jak i z treści zażalenia wynika, że osoba ta pracuje dla innej Spółki, tj. A. To powodowało zdaniem NSA, że Sąd I instancji oparł swoje rozstrzygnięcie na błędnie ustalonym stanie faktycznym, co musiało prowadzić do wniosku o zasadności zarzutu naruszenia art. 141 § 4 w zw. z art. 166 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. Nr 153 poz. 1270 ze zm., dalej jako: p.p.s.a.). Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu po ponownym rozpoznaniu wniosku o przywrócenie terminu uwzględniając rozstrzygnięcie Naczelnego Sądu Administracyjnego oraz biorąc pod uwagę poczynione w toku postępowania odwoławczego ustalenia faktyczne, postanowieniem z dnia 1 grudnia 2010 r. oddalił wniosek. W uzasadnieniu Sąd I instancji m.in. wskazał, że pełnomocnik spółki w niniejszej sprawie podała jako adres do doręczeń, adres będący siedzibą dwóch tożsamych (w sensie składu osobowego zarządu) firm. Przy tym, choć pod wskazanym adresem nie przebywa (nie mieszka, nie jest zameldowany, nie prowadzi kancelarii), to nie udzieliła nikomu upoważnienia do odbioru kierowanej do niej tam korespondencji. W ocenie Sądu I instancji, w tej sytuacji wręcz niemożliwością staje się skuteczne osobiste doręczenie korespondencji pełnomocnikowi. Na skutek ponownego zażalenia pełnomocnika spółki, Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 28 stycznia 2011 r. uchylił zaskarżone postanowienie i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania przez Sąd I instancji. NSA nakazało, by Sąd przy ponownym rozpoznaniu sprawy wyjaśnił prawidłowość doręczenia korespondencji dla pełnomocnika opierając się o dokumenty znajdujące się w aktach sprawy. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Dla oceny zasadności wniosku wniesionego przez stronę skarżącą fundamentalne znaczenie ma fakt, że sprawa była już przedmiotem rozstrzygnięcia przez Naczelny Sąd Administracyjny. Sąd ten uznał zasadność zażalenia na wcześniejsze postanowienie tutejszego Sądu, uchylając na podstawie art. 185 § 1 w związku z art. 197 § p.p.s.a., zaskarżone orzeczenie i przekazując sprawę do ponownego rozpoznania. Zgodnie z art. 190 p.p.s.a. Sąd, któremu sprawa została przekazana, związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny. Przeprowadzona przez Sąd, z zastrzeżeniem uwag i wytycznych zawartych w uzasadnieniu wyroku Sądu II instancji ponowna analiza wniosku skarżącej spółki o przywrócenie terminu do wniesienia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku z dnia 9 grudnia 2009 prowadzi do konkluzji, iż powinien zostać on uwzględniony. Wskazać należy przede wszystkim, biorąc pod uwagę wytyczne zawarte w postanowieniu Naczelnego Sądu Administracyjnego, że strona skarżąca złożyła wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi w terminie przewidzianym w art. 87 § 1 p.p.s.a. oraz uprawdopodobniła okoliczności wskazujące na brak jej winy w uchybieniu terminu. Stosownie do treści art. 86 § 1 p.p.s.a., jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi o przywróceniu terminu do dokonania określonej czynności procesowej. Pozytywną przesłanką przywrócenia terminu jest zatem brak winy strony w uchybieniu terminu. Przywrócenie terminu może mieć miejsce wtedy, gdy uchybienie terminu nastąpiło wskutek przeszkody, której strona nie mogła usunąć nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Tylko w takich warunkach można przyjąć brak winy w uchybieniu terminu (zob. też postanowienie NSA z 4 czerwca 2008r., I OZ 357/08, LEX nr 493881). Ocenie Sądu podlega zatem, czy strona postępowania dołożyła wszelkiej możliwej staranności, jakiej należało od niej oczekiwać. Przywrócenie uchybionego terminu ma charakter wyjątkowy i może nastąpić jedynie w przypadku gdy w sposób przekonujący uprawdopodobniony zostanie brak winy, a przy tym wykazane zostanie, iż niezależna przeszkoda trwała przez cały czas, aż do wniesienia wniosku o przywrócenie terminu. Mając na uwadze spełnienie przez stronę skarżącą ww. przesłanek do uwzględnienia wniosku o przywrócenie terminu, tj. uprawdopodobnienie braku winy w uchybieniu terminu oraz wniesienie przedmiotowego wniosku w terminie 7 dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu, na podstawie art. 86 § 1 p.p.s.a, należało orzec jak w sentencji postanowienia.