III SA/Po 804/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Koś (spr.) Sędzia WSA Walentyna Długaszewska Asesor sąd. Małgorzata Bejgerowska Protokolant sekr. sąd. Anna Piotrowska-Żyła po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 września 2006 r. przy udziale sprawy ze skargi J.B. na decyzję Wojewody z dnia [...] listopada 2004r. nr [...] w przedmiocie uchylenia czynności materialno-technicznej zameldowania I. oddala skargę, II. obciąża Skarb Państwa kosztami nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu skarżącemu i z tego tytułu nakazuje wypłacić adwokatowi J. B., Kancelaria Adwokacka, w P., ul. M. [...] ze Skarbu Państwa – Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu kwotę 255,- (dwieście pięćdziesiąt pięć) złotych tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego. /-/ M. Bejgerowska /-/ B. Koś /-/ W. Długaszewska Prezydent Miasta P. decyzją z dnia [...] września 2004r. nr [...] na podstawie art. 47 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (tj. z 2001r. Dz. U. Nr 87, poz. 960 ze zm.) orzekł o uchyleniu czynności materialno-technicznej polegającej na zarejestrowaniu w dniu [...] czerwca 2004r. faktu zameldowania J.B. na pobyt stały w lokalu nr [...] przy ul. M. [...] w P. W uzasadnieniu podjętego rozstrzygnięcia wyjaśnił, że w wykonaniu prawomocnego wyroku Komornik Sądowy Rewiru XI przy Sądzie Rejonowym w P. w dniu [...] października 2003r. dokonał, w asyście Policji, opróżnienia lokalu nr [...] przy ul. M. [...] w P., który zajmował J.B. W efekcie tego Prezydent Miasta P. decyzją z dnia [...] marca 2004r. wymeldował J.B. z pobytu stałego z lokalu, z którego wyżej wymieniony został eksmitowany. W dniu [...] kwietnia 2004r. Spółdzielnia Mieszkaniowa "A", właściciel nieruchomości położonej przy ul. M. [...], ustanowiła na rzecz P.F. spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu przy ul. M. [...]/[...] w P. P.F. z tym dniem objął lokal w posiadanie. Z kolei w dniu [...] czerwca 2004r. J.B. przedkładając wypełniony formularz zgłoszenia pobytu stałego wniósł o zameldowanie na pobyt stały pod adresem ul. M. [...]/[...]. Do zgłoszenia załączył wydany w dniu [...] czerwca 2004r. odpis z księgi wieczystej nr [...], w którym był wskazany jako podmiot posiadający własnościowe prawo do lokalu przy ul. M. [...]/[...]. W oparciu o przedstawione zgłoszenie i załączone do niego dokumenty dokonano zameldowania skarżącego. Na skutek zawiadomienia pochodzącego od właściciela nieruchomości zostało wszczęte z urzędu przez Prezydenta Miasta P. postępowanie administracyjne, w którym ujawniono, że J.B. od czasu eksmisji w listopadzie 2003 r. nie przebywał i nie zamieszkiwał w P. przy ul. M. [...]/[...]. Jednocześnie nachodził on zamieszkującego pod tym adresem P.F. i posługując się uzyskanym poświadczeniem zameldowania na pobyt stały groził, że wtargnie do mieszkania sam lub w asyście Policji; powoływał się na zameldowanie na pobyt stały pod tym adresem. Oceniając całokształt zgromadzonego materiału dowodowego stwierdzono, że czynność materialno-techniczna, polegająca na zarejestrowaniu w dniu [...] czerwca 2004r. faktu zameldowania J.B. na pobyt stały w lokalu przy ul. M. [...]/[...] w P., była wadliwa. Naruszała przepisy art. 4 ust. 1 i 2, art. 6 ust. 1 i art. 10 ust. 1 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych uzasadniające jej uchylenie w oparciu o przepis art. 47 ust. 2 tej ustawy. Organ I instancji wyjaśnił, że ujawnienie po zameldowaniu na pobyt stały lub czasowy ponad 2 miesiące okoliczności, że osoba zainteresowana w dniu dokonania zameldowania faktycznie nie zamieszkiwała w lokalu, w którym została zameldowana lub posłużyła się nieaktualnym, nieprawdziwym czy sfałszowanym dokumentem stwierdzającym tytuł prawny do lokalu powoduje, iż należy uchylić dokonaną czynność materialno-techniczną polegającą na zarejestrowaniu zameldowania. Odwołanie od powyższej decyzji wniósł J.B. W uzasadnieniu podał, że nigdy nie sprzedawał mieszkania, z którego został eksmitowany i wskazał, że zamieszkuje w części podziemnej budynku, gdzie zajmuje dwa pomieszczenia piwniczne. Ponadto podniósł nieprawidłowości jakie, w jego ocenie, zaszły przy wydaniu wyroku eksmisyjnego i jego wykonaniu. Kwestionował także prawną skuteczność przetargu, przeprowadzonego przez Spółdzielnię Mieszkaniową "A", w którym został wyłoniony przyszły nabywca nowo ustanowionego własnościowego prawa do lokalu spółdzielczego. Wojewoda decyzją z dnia [...] listopada 2004r. utrzymał w mocy rozstrzygnięcie Prezydenta Miasta P. W uzasadnieniu podjętej decyzji, przyjmując, iż stan faktyczny został ustalony prawidłowo, podzielił argumentację prawną organu pierwszej instancji i stwierdził brak podstaw do zmiany lub uchylenia zaskarżonej decyzji. J.B. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na decyzję Wojewody . W uzasadnieniu podniósł, że zaskarżona decyzja jest dla niego krzywdząca i pozbawia go warunków do życia. Podnosząc argumenty powołane w odwołaniu wniósł o pozytywne rozwiązanie sprawy w celu odzyskania nieruchomości przywłaszczonej i administrowanej przez Spółdzielnię Mieszkaniową "A" w P. W odpowiedzi na skargę Wojewoda powołując argumenty zawarte w uzasadnieniu decyzji wniósł o jej oddalenie. Postanowieniem referendarza sądowego z dnia [...] stycznia 2005r. J. B. zostało przyznane prawo pomocy w zakresie całkowitym. Występujący na rozprawie w imieniu skarżącego adwokat wnosił jak w skardze, a ponadto o zasądzenie kosztów udzielonej z urzędu i nieopłaconej nawet w części pomocy prawnej. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje. Przede wszystkim należy wyjaśnić, że sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej w zakresie określonym przez ustawy - art. 184 Konstytucji Rzeczpospolitej Polskiej (Dz. U. z 1997r. Nr 78, poz. 483). Rozstrzyganie sporów o charakterze cywilnoprawnym nie należy do właściwości tych sądów. Z kolei przekroczenie ustawowych granic kompetencji sądu administracyjnego skutkuje nieważnością postępowania – art. 183 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm. – dalej p.p.s.a.). W niniejszym postępowaniu nie mogą być zatem rozpoznawane kwestie prawidłowości wyroku eksmisyjnego, egzekucji sądowej, czy prawidłowości przetargu, w którym został wyłoniony nowy nabywca mieszkania przy ul. M. [...]/[...]. Z tych względów przedmiotem postępowanie sądowoadministracyjnego nie mogą być żądania skarżącego w postaci, jak to wyraził, "odzyskania nieruchomości przywłaszczonej i administrowanej przez Spółdzielnię Mieszkaniową "A" w P.". Sądy administracyjne sprawują kontrolę administracji publicznej pod względem zgodności z prawem – art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.). W sytuacjach dostrzeżenia istotnej wadliwości w działaniu administracji sąd przede wszystkim eliminuje z obrotu prawnego akty lub czynności tych organów. Wyjątki od kasacyjnego charakteru orzeczeń sądu administracyjnego są nieliczne i nie zachodzą w niniejszej sprawie. Poza granicami możności prawnych sądu administracyjnego pozostaje także interwencja mająca na celu zapewnienie obywatelom minimalnych warunków egzystencji, czy przeciwdziałaniu bezdomności. Sprawy te należą do zadań własnych gminy, a nie sądu administracyjnego. W szczególności zgodnie z art. 7 ust. 1 pkt 7 i 8 ustawy z dnia 8 marca 1990r. o samorządzie gminnym (tj. z 2001r. Dz. U. Nr 142, poz. 1591 ze zm.) do zadań własnych gminy należą sprawy pomocy społecznej, w tym ośrodków i zakładów opiekuńczych, a także gminnego budownictwa mieszkaniowego. Zważywszy na powyższe stwierdzić należy, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa, a wniesiona skarga nie ma uzasadnionych podstaw. Poza sporem pozostaje ustalenie przez organy administracji publicznej orzekające w sprawie, że skarżący przy dokonywaniu w dniu [...] czerwca 2004 r. zgłoszenia pobytu stałego złożył nie odpowiadające prawdzie oświadczenie o przebywaniu w lokalu pod adresem ul. M. [...]/[...] w P. Z lokalu tego skarżący został bowiem eksmitowany w dniu [...].10.2003 r. i nigdy do niego nie powrócił. W dniu [...] marca 2004 r. wydana została decyzja o jego wymeldowaniu. Ponowne zameldowanie skarżącego pod tym samym adresem w dniu [...] czerwca 2004r. było w tych okolicznościach wadliwe. Z treści art. 47 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych oraz z ustawowego określenia istoty ewidencji ludności w art. 1 ust. 2 cyt. ustawy, a także z faktu istnienia obowiązku meldunkowego ludności z art. 4 cyt. ustawy wynika, że właściwy organ administracyjny zobowiązany jest do podejmowania czynności zmierzających do rejestracji prawdziwych danych o ludności i jej ruchu naturalnym, w tym również do rozstrzygania wątpliwości dotyczących danych rejestrowanych w ewidencji ludności. Dlatego zarejestrowanie pobytu stałego przy braku materialnoprawnych przesłanek w postaci zamieszkiwania w określonej miejscowości pod oznaczonym adresem z zamiarem stałego przebywania obligowało organ meldunkowy do uchylenia dokonanej czynności materialno-technicznej. Z uwagi na powyższe na podstawie art. 151 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi należało skargę oddalić. Stosownie do art. 250 cytowanej ustawy orzeczono o wynagrodzeniu adwokata za zastępstwo prawne wykonane na zasadzie prawa pomocy. /-/ M. Bejgerowska /-/ B. Koś /-/ W. Długaszewska