III SA/Po 943/21

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mirella Ławniczak (spr.) Sędzia WSA Marek Sachajko Asesor WSA Robert Talaga po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu [...] stycznia 2022 roku sprawy ze skargi S. D. na czynność Komendanta Policji z dnia [...] marca 2021r. nr [...] w przedmiocie oddalenia wniosku o usunięcie wpisów punktów karnych w rejestrze oddala skargę Aktem z dnia [...] marca 2021 roku pełnomocnik skarżącego S. D. został poinformowany przez Komendanta Policji o oddaleniu wniosku skarżącego o usunięcie punktów karnych z ewidencji. W toku postępowania ustalono,że S. D. w okresie od [...].07.2016 r. do [...].07.2017 r. wielokrotnie naruszył przepisy ruchu drogowego i otrzymał łącznie 26 punktów za ich naruszenie i tak: . [...].07.2016 r. w [...], Os. [...] za naruszenie obowiązku używania pasów bezpieczeństwa przez kierującego pojazdem: 2 punkty; . [...].08.2016 r. w [...] za naruszenie obowiązku używania pasów bezpieczeństwa przez kierującego pojazdem: 2 punkty; [...].03.2017 r w [...] za przekroczenie prędkości od 11 do 20 km/h: 2 punkty; [...].03.2017 r.w [...] za przekroczenie prędkości od 21 do 30 km/h: 4 punkty; . [...].05.2017 r.w [...] za przekroczenie prędkości od 31 do 40 km/h: 6 punktów; . [...].07.2017 r. w [...] za przekroczenie prędkości od 11 do 20 km/h: 2 punkty; . [...].07.2017 r.w [...] za przekroczenie prędkości od 41 do 50 km/h: 8 punktów. Podsumowując liczbę punktów za wskazane wykroczenia i w związku z przekroczeniem liczby 24 w okresie 1 roku, Komendant Policji w dniu [...].01.2018 roku wystąpił do Starosty [...] z wnioskiem o sprawdzenie kwalifikacji do kierowania pojazdami w ramach posiadanych uprawnień oraz o skierowanie na badanie psychologiczne w zakresie psychologii transportu. Na skutek złożonego przez kierowcę w dniu [...].03.2018 r. sprzeciwu od wyroku nakazowego dotyczącego naruszenia z dnia [...].07.2017 r. sprawa trafiła do rozpatrzenia przed Sądem Rejonowym w [...] na zasadach ogólnych. W konsekwencji wyrok nakazowy utracił moc , a Komendant Policji pismem z dnia [...].09.2019 r. wycofał wniosek o sprawdzenie kwalifikacji do kierowania pojazdami. Tym samym, liczba 8 punktów karnych przypisanych na podstawie wyroku nakazowego za wykroczenie drogowe popełnione w dniu [...].07.2017 r. uzyskało status punktów tymczasowych zgodnie z § 4 ust. 2 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 25 kwietnia 2012 r. w sprawie postępowania z kierowcami naruszającymi przepisy ruchu drogowego (dalej rozporządzenie z dnia 25 kwietnia 2012) . Wyrokiem z dnia [...].11.2019 r., sygn.akt. II W [...], Sąd Rejonowy w [...] uznał Skarżącego winnym popełnienia zarzucanego mu czynu,a na skutek apelacji od tego wyroku Sąd Okręgowy w [...] Wydział XVII Karny Odwoławczy wyrokiem z dnia [...].02.2020 r., sygn. akt. XVII Ka [...], utrzymał go w mocy . W uzasadnieniu aktu z dnia [...] marca 2021 roku organ wskazał,że zgodnie z treścią § 6 ust. 3 rozporządzenia z dnia 25 kwietnia 2012 suma punktów ostatecznych i tymczasowych przypisanych S. D. za popełnione wykroczenia drogowe w okresie od [...].07.2016 r. do [...].07.2017 roku nie pozwalała na usunięcie wpisów z ewidencji, z uwagi na fakt, że dopuścił się wyżej wymienionych naruszeń przed upływem roku od pierwszego naruszenia, a suma punktów ostatecznych i podlegających wpisowi tymczasowemu w dalszym ciągu przekraczała 24 punkty. Ponadto, jak wskazał organ - na podstawie art. 8 ust. 6 rozporządzenia odbycie przez Skarżącego w dniu [...] sierpnia 2017 r. szkolenia, o którym mowa w art. 130 ust. 3 ustawy, celem zmniejszenia liczby punktów z naruszenia przepisów ruchu drogowego, nie może skutkować usunięciem punktów z ewidencji.Po wydaniu prawomocnego wyroku Sądu Okręgowego w [...] Wydział XVII Karny-Odwoławczy liczba 8 punktów tymczasowych, zgodnie z § 4 ust. 2 rozporządzenia z dnia 25 kwietnia 2012 , uzyskało status punktów ostatecznych, co na podstawie jego § 7 ust. 1 pkt. 2 stanowiło podstawę do ponownego sporządzenia w dniu [...].10.2020 wniosku o sprawdzenie kwalifikacji kierowcy. Pismami z dnia [...].12.2020 r., [...].01.2021 r. oraz [...].02.2021 r. skarżący we własnym imieniu oraz jego pełnomocnik wnieśli o usunięcie z ewidencji punktów karnych przypisanych na podstawie wpisu ostatecznego, powołując się na treść art. 46 § 1 i 2 k.w. w zw. z § 5 ust. 2 rozporządzenia z dnia 25 kwietnia 2012 , w związku z wykonaniem przez wnioskodawcę kary grzywny w dniu [...].09.2017 r. nałożonej w drodze mandatu karnego za ostatnie wykroczenie stwierdzone na podstawie wpisu ostatecznego z dniem [...].07.2017 r. co zdaniem wnioskującego spowodowało zatarcie ukarania za wykroczenia popełnione przed datą [...].07.2017 r. Odpowiadając na wyżej wymieniony wniosek pismem z dnia [...].03.2021r. Komendant Policji odmówił usunięcia z ewidencji punktów karnych przypisanych na podstawie wpisu ostatecznego. Pełnomocnik skarżącego złożył skargę na powyższy akt. Podniósł w niej naruszenie art. 46 § 1 i 2 Kodeksu wykroczeń w zw. z § 5 ust.2 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych w sprawie postępowania z kierowcami naruszającymi przepisy ruchu drogowego w zw. z art. 5 § 1 kpk w zw z art.8 ustawy z dnia 24 sierpnia 2001 Kodeks postępowania w sparwach o wykroczenia. Naruszenie ich polegało,zdaniem skarżącego na nieusunięciu z ewidencji punktów karnych za wykroczenia popełnione w dniach [...].07.2016, [...].08.2016, [...].03.2017, [...].03.2017, [...].05.2017, [...].07.2017 w związku z wykonaniem przez skarżącego kary grzywny w dniu [...] września 2017r. Nadto błędne uznanie ,że skarżący jako kierujący winien zostać skierowany na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji w formie egzaminu państwowego , podczas gdy organ prowadzący ewidencję nie ma w świetle obowiązujących przepisów możliwości sporządzenia wniosku o kontrolne sprawdzenie kwalifikacji bądź o skierowanie na badania psychologiczne na podst. wpisów , które z mocy prawa powinny być w tej dacie usunięte. Zarzucono również naruszenie przepisów postępowania tj. art.7,77,8,80 Kpa poprzez niepodjęcie wszelkich czynności niezbędnych do ustalenia i wyjaśnienia stanu faktycznego ,a w szczególności nie ustalenie, ktore z wykroczeń wskazanych przez Komendanta Policji uległo zatarciu w dacie sporzadzania wniosku przez organ. Naruszenie zasady zaufania,nieustalenie czy i kiedy skarżący zapłacił grzywnę wynikającą z nałożonych mandatów, brak wyjaśnienia wszystkich okoliczności sprawy,nieprawidłową i wybiórczą ocenę materiału dowodowego.Dalej zarzucono naruszenie art.5 § 1 kpk w zw .z art.8 Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia poprzez ich niezastosowanie ,w szczególności wobec wykroczenia z dnia [...] lipca 2017 roku. Pełnomocnik wniósł o zmianę zaskarżonej czynności i zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego. Organ w odpowiedzi na skargę podtrzymał swoje stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje. Na wstępie wskazać należało, że na podstawie art. 3 § 2 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm), zwanej dalej w skrócie P.p.s.a., kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje między innymi orzekanie w sprawach skarg na inne niż określone w pkt 1 – 3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności wymienionych w tym przepisie. Według zaś art. 146 § 1 tej ustawy, w razie uwzględnienia skargi na akt lub czynność, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 i 4a, sąd uchyla ten akt albo stwierdza bezskuteczność czynności. Przepis art. 145 § 1 pkt 1 stosuje się odpowiednio. Przedmiotem kontroli sądu w niniejszej sprawie jest zgodność z prawem aktu administracyjnego Komendanta Policji z dnia [...] marca 2021 r. odmawiającego uwzględnienia wniosku skarżącego o usunięcie wpisu z ewidencji kierowców naruszających przepisy ruchu drogowego. Jest to akt administracyjny, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 4 P.p.s.a. W wyniku przeprowadzenia kontroli w zakresie zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego stwierdzić należało, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Istota sporu sprowadza się m.in. do ustalenia daty zatarcia skazania za wykroczenie kierowcy , których dopuścił się [...] lipca 2017 roku ,a w konskwencji czy istniały podstawy prawne do skierowania wobec kierowcy wniosku o kontrole sprawdzenie kwalifikacji. Ustawa z dnia 20 maja 1971 Kodeks wykroczeń (Dz. U. 2019.821 ze zm.) reguluje zatarcie ukarania w art. 46 w następujący sposób: § 1 Ukaranie uważa się za niebyłe po upływie 2 lat od wykonania, darowania lub przedawnienia wykonania kary. § 2. Jeżeli ukarany przed upływem okresu przewidzianego w § 1 popełnił nowe wykroczenie, za które wymierzono mu karę aresztu, ograniczenia wolności lub grzywny, ukaranie za oba wykroczenia uważa się za niebyłe po upływie 2 lat od wykonania, darowania albo od przedawnienia wykonania kary za nowe wykroczenie. § 3. Jeżeli orzeczono środek karny, uznanie ukarania za niebyłe nie może nastąpić przed jego wykonaniem, darowaniem albo przedawnieniem wykonania. Dodać należy ,że Kodeks wyraźnie odróżnia orzeczenia od mandatów karnych ,co powoduje ,że nawet jeśli czyn, za który uprawniony organ nałożył na sprawcę grzywnę mandatem karnym, przestał być wykroczeniem, to tego ukarania nie uważa się za niebyłe mimo dekryminalizacji. Zatarcie tego ukarania nastąpi dopiero po upływie okresu przewidzianego w art. 46 k.w. W niniejszym postępowaniu strona błędnie uznaje ,że czyn/wykroczenie z [...] lipca 2017 r . można przypisać skarżącemu dopiero [...] lutego 2020 roku ,a nie w dacie jego popełnienia, podczas gdy przepis w §2 brzmi jednoznacznie: "popełnił nowe wykroczenie". Kwestia daty ukarania czy to mandatem czy orzeczeniem w wyniku przeprowadzonego postępowania karnego jest bez znaczenia dla tej części przepisu ,a skutek w postaci ukarania popełnienia czynu wymagany jest dla wypełnienia znamion drugiej części tego artykułu .W tym zakresie sąd w całości podziela stanowisko WSA w Gliwicach w sprawie o sygn. II SA/Gl 293/10 - ,że jeżeli w okresie wymaganym do zatarcia skazania lub ukarania dojdzie do popełnienia nowego czynu zabronionego pod groźbą kary, to możliwe jest jedynie jednoczesne zatarcie odnośnie wszystkich tych czynów. Odmienna wykładnia tych przepisów byłaby niczym nieuzasadniona, a w odniesieniu do zatarcia ukarania za wykroczenia wprost nielogiczna. Z treści § 5 ust. 2 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 25 kwietnia 2012r. w sprawie postępowania z kierowcami naruszającymi przepisy ruchu drogowego (Dz. U. 2012 poz.488), zwanego dalej rozporządzeniem.) wynika jednoznacznie obowiązek organu usunięcia z ewidencji wpisu ostatecznego, jeżeli nastąpiło zatarcie ukarania za ten czyn. Wyrok sądu II instancji w sprawie wykroczenia z dnia [...].07.2017 roku zapadł [...].02.2020 r., (sygn. akt. VII Ka [...]), podtrzymując wyrok wydany przez Sąd Rejonowy w [...] z dnia [...].11.2019 r., w którym Skarżącemu wymierzono karę grzywny w wysokości [...] zł. Zgodnie więc z art. 46 § 1 i 2 k.w. przedmiotowe wykroczenie będzie można uznać za niebyłe po upływie 2 lat od wykonania, darowania lub przedawnienia wykonania kar. Okres ten może jednak ulec wydłużeniu jeśli przed upływem 2 lat od wykonania, darowania lub przedawnienia wykonania kary zostało popełnione nowe wykroczenie, za które wymierzono sprawcy karę aresztu, ograniczenia wolności lub grzywny. Mając na względzie powyższe należy stwierdzić, że wykroczenia popełnione w okresie od [...].07.2016 r. do [...].07.2017 r. nie mogą ulec zatarciu z uwagi na fakt popełnienia nowego wykroczenia, tj. przekroczenie prędkości od 41 do 50 km/h w dniu [...].07.2017 r., przed upływem 2 lat od wykonania kary grzywny nałożonej w drodze mandatu karnego za wykroczenie popełnione w dniu [...].07.2017 r. Wykonanie kary grzywny zasądzonej wyrokiem z dnia [...].11.2019 r. za wykroczenie popełnione w dniu [...].07.2017 nastąpiło z kolei dopiero w dniu [...].03.2020 r w momencie uiszczenia grzywny przez Skarżącego i od tej daty będzie biegł okres 2 lat, który umożliwia uznanie wykroczeń za niebyłe. Natomiast wniosek o kontrolne badanie kierowców może być sporządzony wyłącznie na podstawie aktualnych wpisów ostatecznych, tj. takich, w których naruszenie zostało stwierdzone prawomocnym orzeczeniem i nie nastąpiło jeszcze zatarcie ukarania. W niniejszym postępowaniu nastąpiło to przed datą zatarcia skazania. Stąd też niezasadne są zarzuty i uzasadnienie skargi, że brak było podstaw do skierowania na badania psychologiczne na podst. wpisów, które powinny zostać usunięte, bowiem momentem przesądzającym o tym, że wobec kierowcy zostanie wystosowany wniosek o skierowanie na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji, jest popełnienie ostatniego z naruszeń skutkujących przekroczeniem liczby 24 punktów. Wpisy dotyczące wykreślenia punktów karnych wobec upływu czasu, nie rozstrzygają automatycznie o bezprzedmiotowości innych postępowań powstałych na skutek przekroczenia 24 punktów karnych za naruszenia w ruchu drogowym, nawet jeżeli wpisy dotyczące naruszeń już zostały usunięte. Skierowanie na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji nastąpiło zaś przed zatarciem wykroczeń. Z okoliczności rozpoznawanej sprawy bezsprzecznie wynika zatem, że organ w momencie rozpatrywania przedmiotowych wniosków skarżącego, nie miał podstaw prawnych do wykreślenia żądanych wpisów. Skarżący był za wykroczenia karany już wielokrotnie, co podkreśla organ w odpowiedzi na skargę, podając konkretne dane, a wykroczenia wskazane w skardze i następne były popełniane każdorazowo przed upływem okresu 2 lat, o którym mowa w art. 46 §2 k.w. Nie może być zatem mowy o zatarciu ukarań. A w konsekwencji niezasadne są też zarzuty skargi o konieczności uzupełnienia materiału dowodowego i czynienia dodatkowych ustaleń, czy skarżący wykonywał nałożone mandatami kary grzywny. Jak również zarzuty naruszenia przepisów kodeksu postępowania karnego. Z powyższych względów skarga nie mogła odnieść skutku i jako oczywiście nieuzasadniona podlegała oddaleniu na podstawie art. 151 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Organ nie uchybił bowiem wskazanym w skardze przepisom ani innym uzasadniającym uwzględnienie skargi. ----------------------- 7 7