III SA/Po 977/12

Dnia 6 lutego 2014 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Maria Lorych-Olszanowska po rozpoznaniu w dniu 6 lutego 2014 roku na posiedzeniu niejawnym w sprawie ze skargi R.P. na postanowienie Dyrektora Wielkopolskiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w P. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy zawieszenia postępowania w sprawie przyznania płatności bezpośrednich do gruntów rolnych na 2005 rok postanawia odmówić przyznania prawa pomocy Postanowieniem z dnia 14 lutego 2013 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu odmówił Skarżącemu przyznania prawa pomocy w niniejszej sprawie, gdyż oświadczenie majątkowe, pomimo wezwania do jego uzupełnienia, było niewystarczające do oceny rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego Wnioskodawcy. Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 05 kwietnia 2013 roku oddalając zażalenie na postanowienie w przedmiocie odmowy przyznania prawa pomocy wyjaśnił, że Skarżący nie przekazał Sądowi żadnych informacji mających znaczenie dla rozstrzygnięcia wniosku o prawo pomocy. Nie dołożył należytej staranności w wykazaniu, że jest osobą, która nie może ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania przed sądem administracyjnym. Lakoniczne stwierdzenie, że skarżone zażaleniem postanowienie jest niezgodne ze stanem faktycznym i prawnym, zostało powiązane z odmową przedłożenia informacji (dokumentów) umożliwiających przeprowadzenie pełnej oceny jego sytuacji majątkowej i osobistej. R.P. po odrzuceniu skargi (brak wpisu), wniósł do Sądu osobiście sporządzoną skargę kasacyjną oraz ponownie wystąpił o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego i adwokata. W uzasadnieniu wniosku podał, że jest bezdomny i nie ma dochodów. Doznał ciężkiego rozstroju zdrowia fizycznego i psychicznego, jest niewypłacalny i zadłużony. W rubryce wysokość dochodu wpisał, że utrzymuje się z żebractwa. Miesięczny dochód z datków określił na około 200 zł. Wnioskodawca nie ustosunkował się do wątpliwości, jakie budziło już wcześniej złożone oświadczenie majątkowe. Ponownie bez wyjaśnienia (udokumentowania rzeczywistego stanu rzeczy) pozostawione zostały kwestie dotyczące: - ubiegania się o dopłaty do produkcji rolnej i związanej z tym konieczności prowadzenia działalności rolniczej, - założenia, wyposażenia w majątek i zbycia udziałów w Spółka A, - założenia i wyposażenia w majątek spółki B, - tytułów prawnych do zajmowania, sposobu zagospodarowania i kosztów utrzymania: nieruchomości wskazanej jako adres zamieszkania według aktu notarialnego złożonego do akt sprawy o sygn. akt III SA/Po 206/12, nieruchomości wskazanej jako adres dla doręczeń w sprawach o sygn. akt III SA/Po 621-622/09 i adres siedliska gospodarstwa rolnego, nieruchomości wskazanej jako adres siedziby spółki A oraz B, - sytuacji rodzinnej wnioskodawcy, - wysokości egzekwowanych należności oraz wysokości kwot wyegzekwowanych lub przekazanych organom egzekucyjnym, - wysokość średnich kosztów prowadzenia gospodarstwa domowego, - źródła finansowania: wydatków na zaspokojenie potrzeb życiowych, działalności rolniczej oraz źródła pochodzenia majątku przekazanego tworzonym podmiotom gospodarczym. Z informacji dotyczących wnioskodawcy (wynikających z innych jego spraw rozpoznawanych w tutejszym sądzie) wynika, że w latach 2004-2011 nieprzerwanie zgłaszał do systemu dopłat rolniczych grunty o powierzchni ponad 100 ha. Ponadto pełnił funkcję prezesa zarządu w Spółce A , a do maja 2012 roku był udziałowcem tej Spółki. Udziały o łącznej wartości 100.000 zł zbył na rzecz brata M.P. (Monitor Sądowy i Gospodarczy z dnia 15 czerwca 2012 roku, Nr 115, poz. 86257). Na mocy postanowienia Sądu Rejonowego w Ostrowie Wielkopolskim z dnia 08 sierpnia 2011 roku, sygn. akt I CO 4883/10, został zobowiązany do wyjawienia majątku w trybie przepisów Kodeksu postępowania cywilnego o postępowaniu egzekucyjnym. W dniu 27 września 2011 r. wnioskodawca został ujawniony w Rejestrze Dłużników Niewypłacalnych (Nr [...]). W dniu 29 marca 2013 roku do Wydziału III tutejszego Sądu wpłynęła skarga podmiotu spółki B (sygn. akt III SA/Po 516/13), którą reprezentuje R.P. Postanowieniem z dnia 04 grudnia 2013 roku w sprawie prowadzonej pod sygn. akt I SA/Po 499/13, referendarz sądowy odmówił przyznania prawa pomocy spółki B. Udziałowcami Spółki B są R. P. i M.P. Kapitał zakładowy Spółki wynosi 5.000 zł. Wnioskodawca posiada jeden udział o wartości nominalnej 50 zł. Udziały zostały objęte i pokryte w całości gotowizną. Spółka wystąpiła do Sądu Rejestrowego ze zgłoszeniem rejestracyjnym. Za ostatni rok obrotowy Spółka nie odnotowała zysku, a jej zadłużenie wynosi 25.000 zł. Siedziba Spółki znajduje się w dzierżawionym lokalu. Zadłużenie z tytułu czynszu wynosi 23.000 zł. R. P., który jest wspólnikiem i prezesem zarządu spółki B, ponosi w części koszty działalności reprezentowanej Spółki (przesyłki pocztowe). Koszty notarialne poniósł drugi wspólnik (brat wnioskodawcy M. P.), u którego Spółka jest zadłużona. Postanowieniem z dnia 17 grudnia 2013 roku referendarz sądowy odmówił przyznania prawa pomocy R.P. stwierdzając, że skoro świadomie uchyla się on od złożenia pełnego i rzetelnego oświadczenia majątkowego, to niecelowe jest kierowanie do niego kolejnego wezwania z żądaniem uzupełnienia tego oświadczenia. Natomiast kolejne jego oświadczenie majątkowe nie pozwalało ustalić rzeczywistej sytuacji majątkowej i rodzinnej oraz zdolności płatniczych strony postępowania. Ogólnikowe oraz nieudokumentowane zapewnienia o trudnej sytuacji majątkowej nie pozwalały wnioskować o zdolnościach płatniczych strony postępowania. R.P. wniósł w terminie sprzeciw, którego skutkiem jest utrata mocy przez zaskarżone postanowienie i konieczność ponownego merytorycznego rozpoznania wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. 2012, poz. 270 ze zm.), dalej: P.p.s.a., przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym może nastąpić, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Z przedłożonego oświadczenia wnioskodawcy o stanie majątkowym, finansowym i dochodach wynika, że nie została przez niego należycie wyjaśniona jego aktualna sytuacja materialna. Zebrane w sprawie informacje nie pozwalały na ocenę, czy zasoby materialne wnioskodawcy wystarczają tylko na zaspokojenie bieżących potrzeb koniecznego utrzymania siebie i rodziny, czy też dysponuje on zasobami w rozmiarze pozwalającym na pokrycie kosztów sądowych. Samo oświadczenie strony o trudnej sytuacji finansowej nie stanowi wystarczającego wykazania, że strona nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny zważywszy, że skarżący nie ujawnił opisanych wyżej faktów wynikających z innych sporów toczących się przed tutejszym sądem, takich jak udział w spółkach, czy pełnione tam funkcje. W tej sytuacji należy stwierdzić, iż złożone przez wnioskodawcę oświadczenia jako niepełne i budzące wątpliwości w świetle informacji znanych Sądowi uniemożliwiają jednoznaczną ocenę, czy skarżący nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania sądowego. Wobec powyższego na podstawie art. 260 i art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a., orzeczono jak w sentencji postanowienia.