III SA/Po 999/15

WyrokWSA w Poznaniu2016-04-06

Skład orzekający: Marek Sachajko, Beata Sokołowska, Walentyna Długaszewska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy faktury dokumentujące nabycie oleju napędowego od podmiotu, który nie prowadził faktycznie działalności gospodarczej w zakresie sprzedaży paliw, mogą być podstawą do uznania nabywcy za zobowiązanego do zapłaty podatku akcyzowego i opłaty paliwowej, jeśli nie udokumentowano zapłaty tych należności na wcześniejszych etapach obrotu?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że nabywca oleju napędowego, który nie udokumentował zapłaty podatku akcyzowego i opłaty paliwowej na wcześniejszych etapach obrotu, a także nie wykazał faktycznego źródła pochodzenia paliwa, może zostać obciążony tymi należnościami, jeśli organy wykażą, że paliwo pochodziło z nieudokumentowanego źródła, a poprzedni dostawca nie uiścił należnych podatków. Nabywca, jako profesjonalny przedsiębiorca, ponosi ryzyko związane z wyborem nierzetelnego kontrahenta i brakiem należytej staranności w jego weryfikacji.
Stan faktyczny
Skarżący Z B nabył w 2010 roku olej napędowy, który został udokumentowany fakturami VAT, gdzie jako sprzedawca figurowała firma B. Organy podatkowe ustaliły, że firma B nie mogła być faktycznym dostawcą paliwa, a pochodziło ono z niewiadomego źródła. Skarżący nie udokumentował zapłaty podatku akcyzowego i opłaty paliwowej na wcześniejszych etapach obrotu. Po postępowaniu przed Naczelnikiem Urzędu Celnego i Dyrektorem Izby Celnej, które zakończyły się określeniem zobowiązania podatkowego w podatku akcyzowym i opłacie paliwowej, skarżący wniósł skargę do WSA.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 6 kwietnia 2016 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marek Sachajko Sędziowie WSA Beata Sokołowska (spr.) WSA Walentyna Długaszewska Protokolant: st. sekr. sąd. Anna Zys-Ruszkowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 kwietnia 2016 roku przy udziale sprawy ze skargi Z B na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie określenia zobowiązania podatkowego w podatku akcyzowym oraz opłacie paliwowej za poszczególne miesiące 2010 roku oddala skargę Naczelnik Urzędu Celnego decyzją z dnia [...] określił Z prowadzącemu działalność gospodarczą pod nazwą x w L, na podstawie art. 6, art. 2 ust. 1, art. 8 ust. 2 pkt. 4, art. 10 ust. 10, art. 13 ust. 1 pkt. 1, art. 86 ust. 2, art. 88 ust. 1, art. 89 ust. 1 pkt. 6 ustawy z dnia 6 grudnia 2008 r. o podatku akcyzowym (Dz. U. Nr 3 z 2009 r., poz. 11 ze zm.), art. 37 h ust. 1, ust. 2 i ust. 3, art. 37 j ust. 1 pkt. 4, art. 37 k ust. 1, art. 37 l ust. 1, art. 37 m ust. 1 pkt. 2, art. 37 q ustawy z dnia 27 października 1994 r. o autostradach płatnych oraz o Krajowym Funduszu Drogowym (Dz. U. 256, poz. 2571 ze zm.) oraz art. 207, art. 21 § 1 pkt. 1 i § 3 Ordynacji podatkowej, zobowiązanie podatkowe w podatku akcyzowym za poszczególne miesiące od stycznia do grudnia 2010 roku oraz zobowiązanie w opłacie paliwowej za poszczególne miesiące 2010 roku. W uzasadnieniu decyzji wskazano, że w postępowaniu kontrolnym prowadzonym przez pracowników Urzędu Skarbowego ustalono, iż w dokumentacji firmy Z B znajdują się zaewidencjonowane faktury VAT dotyczące zakupu w 2010 roku oleju napędowego, w których jako sprzedawca paliwa figuruje firma B. Powyższa firma nie mogła być jednak w rzeczywistości dostawcą przedmiotowego paliwa (w ilości 10.600 litrów), wobec czego należało uznać, że pochodziło ono z niewiadomego źródła. Z zeznał, że nigdy nie widział B i kontaktował się tylko z jego kierowcami. Współpraca odbywała się wyłącznie na podstawie umowy ustnej. Raz w miesiącu otrzymywał zbiorczą fakturę za całomiesięczną dostawę oleju napędowego, a zapłata odbywała się bezpośrednio do rąk kierowcy. Paliwo było tańsze o ok. 25 groszy od ceny na miejscowych stacjach paliwowych. Strona nie sprawdzała dokumentów potwierdzających prowadzenie przez B działalności gospodarczej. Organ wskazał że B zeznał natomiast, że po dniu 30 września 2008 r. nie prowadzi działalności gospodarczej, nie dokonywał zakupów i sprzedaży paliw płynnych, nie wystawiał w związku z tym żadnych faktur VAT. Nie posiadał środków transportu do przewozu paliwa ani koncesji na handel paliwami. Z dniem 10 lutego 2009 r. został on wykreślony z rejestru podatników VAT. Nie składał również deklaracji w zakresie podatku akcyzowego. W odpowiedzi na wezwanie organu z dnia 31 marca 2015 r. Z oświadczył, że nie wie skąd pochodził zakupiony olej napędowy. Nie weryfikował tego, czy została od niego uiszczona akcyza i opłata paliwowa. Sprawdzał jednak, czy firma sprzedająca mu olej istnieje i działa na rynku. Organ stwierdził, że powyższe oświadczenie stoi w sprzeczności z zeznaniami strony złożonymi w dniu 24 lutego 2014 r. Wtedy Z zeznał również, że do chwili wszczęcia kontroli podatkowej w ogóle nie zorientował się, że miała miejsce zmiana nazwy dostawcy paliwa i w 2010 r. dostawcami były dwie różne firmy. Wobec powyższego organ uznał, że strona nie podjęła żadnych czynności , które miały na celu sprawdzenie wiarygodności dostawcy paliwa. Z nie upewnił się, czy wystawca faktury jest rzeczywiście sprzedawcą przedmiotowego paliwa oraz czy podatek akcyzowy i opłata paliwowa od zakupionego oleju napędowego zostały wcześniej zapłacone. Strona nie udokumentowała uiszczenia podatku od przedmiotowego oleju napędowego w ilości 10.600 litrów na wcześniejszych etapach obrotu. To uprawniło organ do stwierdzenia, że paliwo pochodziło z nieudokumentowanego źródła, podatek akcyzowy nie był uiszczony. Z tego względu należało Z obciążyć podatkiem akcyzowym (art. 8 ust. 2 pkt. 4 ustawy o podatku akcyzowym), a w konsekwencji nałożyć na niego również opłatę paliwową – stawka 233,99 zł za 1000 l. W odwołaniu od powyższej decyzji strona, reprezentowana przez pełnomocnika wniosła o jej zmianę, ewentualnie o jej uchylenie i przekazanie sprawy organowi I instancji do ponownego rozpoznania. Decyzji zarzucono błędy w ustaleniach faktycznych poprzez przyjęcie, że faktury dokumentują nabycie paliwa z niewiadomego źródła, że podatnik nie zachował należytej staranności w weryfikowaniu kontrahenta oraz, że nie dokonano zapłaty akcyzy i opłaty paliwowej. Zdaniem strony naruszono art. 2 ust. 1 pkt 1, art. 8 ust. 2 pkt 4,aer. 10 ust. 10, art. 13 ust. 1 pkt 1, art. 86 ust. 2, art. 88 ust. 1, art. 89 ust. 1 pkt 6 ustawy z dnia 6 grudnia 2008 r. o podatku akcyzowym oraz art. 37 h ust. 1, ust. 2 i ust. 3, art. 37 j ust. 1 pkt. 4, art. 37 k ust. 1, art. 37 l ust. 1, art. 37 m ust. 1 pkt. 2, art. 37 q ustawy z dnia 27 października 1994 r. o autostradach płatnych oraz o Krajowym Funduszu Drogowym poprzez ich zastosowanie w sprawie mimo braku ustawowych przesłanek. Zarzucono też naruszenie przepisów postępowania – tj. art.120, art.121 i art.122 Ordynacji podatkowej poprzez uwzględnienie jedynie okoliczności przemawiających na niekorzyść podatnika i prezentowanie przez organ stricte pro fiskalnego stanowiska. W ocenie odwołującego ustalenia organu I instancji były sprzeczne z ustaleniami dokonanymi przez organ skarbowy w zakresie podatku VAT, w których stwierdzono, że do zakupu oleju w ogóle nie doszło. Podatnik sprawdził, czy kontrahent jest zarejestrowany jako podatnik VAT oraz sprawdził odpis z KRS. Nie miał natomiast możliwości sprawdzenia, czy od kupowanego oleju napędowego uiszczono należny podatek akcyzowy i opłatę paliwową. Podatnik powołał się na orzecznictwo Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej i podkreślił, że nie sposób zarzucić mu, że wiedział o oszustwach dostawcy oleju napędowego. Nikt go nie informował o zmianie dostawcy i był cały czas przekonany, że dokonuje zakupu od firmy K. Decyzja jest krzywdząca a państwo nie może przerzucać odpowiedzialność na małe firmy w walce z nieuczciwymi dostawcami. Dyrektor Izby Celnej decyzją z dnia [...] utrzymał w mocy decyzję organu I instancji, podzielając generalnie jego ustalenia faktyczne i rozważania prawne. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wskazał, że strona nie dokonała faktycznego nabycia paliwa od firmy B, które zostało wobec tego uznane za pochodzące z nieustalonego źródła. Ustalenia organów zostały dokonane prawidłowo na podstawie materiału dowodowego zgromadzonego w postępowaniu podatkowym (m. in. na podstawie zeznań Z i B). Strona nie zdołała udokumentować, że przedmiotowe faktury odzwierciedlały prawdziwy obrót gospodarczy. Z nie wykazał jednocześnie faktycznego źródła pochodzenia oleju napędowego i faktu uiszczenia akcyzy oraz opłaty paliwowej na wcześniejszym etapie obrotu paliwem. Strona nie dokonała dostatecznej weryfikacji swojego kontrahenta. Z twierdzi, że sprawdzał rejestr podatników VAT. Organ nie dał jednak wiary stronie, bowiem z powyższego rejestru wynika, że B został z niego wykreślony z dniem 10 lutego 2009 roku. Sam H zeznał ponadto, że po dniu 30 września 2008 r. nie prowadził już działalności gospodarczej. Za olej płacono gotówką, a nie za pomocą przelewów na rachunek bankowy. Powołane przez podatnika wyroki TSUE dotyczą natomiast kwestii odliczenia przez podatnika podatku VAT, a zatem nie mogły mieć zastosowania w przedmiotowej sprawie. Jednocześnie organ II instancji zaznaczył, że Z został uznany za podatnika z tego powodu, że nabył i posiadał paliwo, od którego wcześniej nie odprowadzono podatku akcyzowego. Wybór nierzetelnego kontrahenta i skutki z tym związane obciążają podatnika. Ciężar dowodzenia faktu opłacenia akcyzy na poprzedniej fazie obrotu obarcza podatnika. Ponieważ strona została uznana podatnikiem podatku akcyzowego to w konsekwencji prawidłowo została również zobowiązana do zapłaty opłaty paliwowej od nabytego oleju napędowego. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego Z reprezentowany przez pełnomocnika w osobie adwokata wniósł o uchylenie decyzji obu instancji i zasądzenie kosztów postępowania. Jak wcześniej w odwołaniu, zaskarżonej decyzji zarzucono błąd w ustaleniach faktycznych poprzez przyjęcie, że faktury dokumentują nabycie paliwa z niewiadomego źródła, że podatnik nie dochował należytej staranności w weryfikowaniu kontrahenta oraz, że nie dokonano zapłaty akcyzy i opłaty paliwowej. Organ miał naruszyć również przepisy ustawy z dnia 6 grudnia 2008 r. o podatku akcyzowym tj. art. 2 ust. 1 pkt 1, art. 8 ust. 2 pkt 4, art. 10 ust. 10, art. 13 ust. 1 pkt1, art. 86 ust. 2, art. 88 ust.1, art. 89 ust. 1 pkt 6 ww. ustawy oraz art. 37 h ust. 1, ust. 2 i ust. 3, art. 37 j ust. 1 pkt. 4, art. 37 k ust. 1, art. 37 l ust. 1, art. 37 m ust. 1 pkt. 2, art. 37 q ustawy z dnia 27 października 1994 r. o autostradach płatnych oraz o Krajowym Funduszu Drogowym poprzez ich zastosowanie w sprawie mimo braku ustawowych przesłanek. Zdaniem skarżącego doszło też do naruszenia art. 120, art. 121 i art. 122 Ordynacji podatkowej poprzez uwzględnienie jedynie okoliczności przemawiających na niekorzyść podatnika i prezentowanie przez organ stricte profiskalnego stanowiska. W uzasadnieniu skargi podniesiono, między innymi, że ustalenia organów były sprzeczne z ustaleniami dokonanymi przez organ skarbowy w zakresie zapłaty podatku VAT. Organ skarbowy uznał bowiem, że do transakcji zakupu oleju w ogóle nie doszło. Skarżący sprawdził, czy kontrahent jest zarejestrowany jako podatnik VAT oraz sprawdził odpis z KRS. Nie miał natomiast możliwości sprawdzenia, czy od kupowanego oleju uiszczono należny podatek akcyzowy i opłatę paliwową. Tak jak w odwołaniu strona powołała się na orzecznictwo Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej podkreślając, że Sąd i organy krajowe zobowiązane są do prounijnej wykładni prawa. W szczególności przywołano wyrok TSUE z dnia 6 lipca 2006 r. w sprawach połączonych C – 439/04 i C – 440/14, który w ocenie strony skarżącej uzasadnia jej stanowisko w sprawie i przemawia za tym, iż fakt, że przed dostarczeniem oleju doszło do nieprawidłowości nie może obciążać strony. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko i powołując się na argumenty zawarte w uzasadnieniu skarżonej decyzji. Na rozprawie w dniu 6 kwietnia 2016 r. pełnomocnik organu wnosił i wywodził jak w odpowiedzi na skargę oraz wskazał, że opłata paliwowa została nałożona na olej napędowy objęty art. 37 h ustawy o autostradach płatnych oraz o Krajowym Funduszu Drogowym. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje : Zgodnie z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269, z późn. zm.) sąd w zakresie swej właściwości sprawuje kontrolę zaskarżonych decyzji pod względem ich zgodności z prawem materialnym, przepisami postępowania oraz procedowania organu przed wydaniem decyzji. Stosownie do art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. - Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej p. p. s. a., w postępowaniu przed sądem obowiązuje zasada oficjalności, w myśl Sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami oraz powołaną podstawą prawną. Zobowiązany jest jednak do wzięcia z urzędu pod uwagę wszelkich naruszeń prawa, w tym także niepodnoszonych w skardze. Granice rozpoznania skargi są z jednej strony wyznaczone przez kryterium legalności działań organów podatkowych, a z drugiej poprzez zakaz pogarszania sytuacji prawnej skarżącego – zakaz reformationis in peius. Dokonując oceny legalności zaskarżonej decyzji według powyższych przepisów, Sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Istota rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie dotyczy tego, czy faktury, w których wskazany jako sprzedawca H, a nabywca "T" odzwierciedlały rzeczywisty obrót towarowy (tj. nabycie oleju napędowego CN27101941 od B), czy też były to faktury fikcyjne. Okolicznością bezsporną między stronami był sam fakt nabycia przez skarżącego w poszczególnych miesiącach 2010 r. oleju napędowego , jako wyrobu akcyzowego podlegającego podatkowi akcyzowemu i opłacie paliwowej – 12 faktur VAT opisanych w decyzji organu pierwszej instancji (kserokopie załączono do akt administracyjnych). Zgodnie z art. 8 ust. 2 pkt. 4 ustawy z dnia 6 grudnia 2008 r. o podatku akcyzowym ( Dz. U. Nr 3 z 2009 r., poz. 11 ze zm.), dalej u.p.a. opodatkowaniu akcyzą podlega także nabycie lub posiadanie wyrobów akcyzowych, jeżeli nie została od nich zapłacona akcyza w należnej wysokości, a w wyniku kontroli podatkowej, postępowania kontrolnego albo postępowania podatkowego nie ustalono, że podatek został opłacony. Nabywca i posiadacz wyrobów akcyzowych nie podlega zasadniczo opodatkowaniu podatkiem akcyzowym. Wynika to z jednofazowego opodatkowania tym podatkiem przejawiającego się w obowiązku zapłaty akcyzy już na pierwszym szczeblu obrotu tym towarem. Każda następna transakcja dotycząca danego wyrobu akcyzowego nie powinna podlegać opodatkowaniu podatkiem akcyzowym. Obowiązek uiszczenia akcyzy przez nabywcę i posiadacza towaru dotyczy zatem wyłącznie takich sytuacji, gdy nie jest możliwe ustalenie osoby dostawcy wyrobów akcyzowych zobowiązanego do rozliczenia podatku (sam posiadacz nie jest w stanie go wskazać w prawidłowy sposób). Trzeba podkreślić, że faktyczny obrót paliwem udokumentowany fakturą jest zdarzeniem gospodarczym o skutkach podatkowych, natomiast nie jest nim dostarczenie samych dokumentów (faktur). Faktura musi być poprawna nie tylko pod względem formalnym ale przede wszystkim pod względem materialnym. Zgodnie z poglądem wyrażanym w orzecznictwie sądowym organ podatkowy jest zobowiązany do pociągnięcia posiadacza wyrobów akcyzowych do odpowiedzialności za rozliczenie podatku akcyzowego w sytuacji, gdy niesolidny dostawca nie rozliczy ciążącego na nim obowiązku zapłaty akcyzy. Jest to niezbędne wtedy, gdy nie jest możliwe ustalenie faktycznego dostawcy wyrobów akcyzowych zobowiązanego na mocy prawa do uiszczenia akcyzy. Skoro posiadacz danych wyrobów akcyzowych nie jest w stanie wskazać na rzeczywistego dostawcę, to nie można wymagać od samego organu, aby samodzielnie szukał bliżej nieokreślonego dostawcy i sprawdzał, czy zapłacił on podatek akcyzowy w odpowiedniej wysokości (zob. m. in. wyrok WSA w Warszawie z 16 października 2007 r., sygn. akt III SA/Wa 1113/07, lex nr 417591) Należy też wyraźnie wskazać, że wyrażony w przepisie art. 122 O. p. obowiązek podejmowania przez organy podatkowe wszelkich niezbędnych działań mających na celu dokładne wyjaśnienie stanu faktycznego oraz załatwienie sprawy w postępowaniu podatkowym nie ma charakteru bezwzględnego. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego podkreśla się bowiem, że powołany przepis nie oznacza obciążenia organów podatkowych nieograniczonym obowiązkiem poszukiwania faktów mających znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy (por. wyrok NSA z dnia 19 lutego 2003r. sygn. akt I SA/Gd 1658/00, niepubl. oraz, że na gruncie prawa podatkowego także ma zastosowanie zasada, że ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z faktu tego wywodzi skutki prawne (zob. wyrok NSA z dnia 17 sierpnia 2001r., sygn. III SA 1826/00, niepubl.). Dodać przy tym trzeba, że druga zacytowana teza nie wynika z art. 6 K c., lecz z wykładni celowościowej art. 122 O. p. i konstatacji, że proces dowodzenia polega na wykazaniu istnienia danego faktu, a nie na negowaniu jego istnienia. Przenosząc powyższe rozważania na grunt rozpatrywanej sprawy, stwierdzić należy, że skarżący nie przedstawił jakichkolwiek dowodów świadczących o zapłacie akcyzy na wcześniejszych etapach obrotu, a także nie przedłożył żadnych dowodów, z których wynikałoby źródło rzeczywistego i legalnego pochodzenia nabytego przez niego w 2010r. oleju napędowego na podstawie 12 faktur VAT zakwestionowanych podczas kontroli podatkowej. Organy podatkowe wykazały natomiast, na podstawie zebranego materiału dowodowego, w tym zeznań B, że podatek akcyzowy i opłata paliwowa nie zostały wcześniej zapłacone, a paliwo pochodziło faktycznie z nieudokumentowanego źródła. B prowadzący działalność gospodarczą pod firmą H do końca września 2008r. nie mógł być w rzeczywistości dostawcą przedmiotowego paliwa w ilości 10.600 litrów, wobec czego należało uznać, że pochodziło ono z niewiadomego źródła. Sam B podczas przesłuchania w dnia 5 marca 2012r. zeznał przecież, że po 30 września 2008 r. nie prowadził działalności gospodarczej. Nie dokonywał po tej dacie zakupów i sprzedaży paliw płynnych, nie wystawiał w związku z tym żadnych faktur VAT. Nie posiadał środków transportu do przewozu paliwa ani koncesji na handel paliwami. Z dniem 10 lutego 2009 r. Naczelnik Urzędu Skarbowego wykreślił go z rejestru podatników VAT. Nie składał również deklaracji w zakresie podatku akcyzowego. Dyrektor Izby Celnej prawidłowo wskazał, że kwestia należytej staranności, przy doborze kontrahentów nie stanowi w rozpatrywanej sprawie kryterium decydującego o powstaniu zobowiązania podatkowego (zob. m.in. wyrok WSA w Opolu z dnia 21 maja 2014r., sygn.. akt I SA/Op 14/14- baza orzeczeń NSA). Niezależnie od powyższego organy oby instancji prawidłowo uznały, że skarżący nie dochował należytej staranności przy doborze i weryfikacji kontrahenta. Warunki na jakich odbywała się współpraca ( m.in. ustna umowa, kontakty wyłącznie z kierowcami o nieznanych nazwiskach, zapłata bezpośrednio do rąk kierowcy w dniu otrzymania faktury zbiorczej, niesprawdzenie, czy figurujący na fakturze B rzeczywiście prowadzi działalność gospodarczą) winy wzbudzić wątpliwości strony co do legalności zawieranych transakcji. Sąd po przeanalizowaniu akt administracyjnych sprawy stwierdził, iż organy podatkowe zebrały wyczerpujący materiał dowodowy i dokonując jego swobodnej, ale nie dowolnej oceny poczyniły prawidłowe ustalenia faktyczne, będące podstawą określenia skarżącemu zobowiązania podatkowego w akcyzie za okres poszczególnych miesięcy 2010 r. a w konsekwencji również w opłacie paliwowej. Skarżący jako profesjonalny przedsiębiorca winien tak zorganizować proces nabywania oleju napędowego, by mieć pewność, że za powyższe wyroby akcyzowe uiszczono już akcyzę (właściwe uprzednie sprawdzenie kontrahenta, ustalenie, czy ma koncesję na obrót paliwami, żądanie odpowiedniej dokumentacji itd.). W przeciwnym wypadku strona ponosi niewątpliwie ryzyko obciążenia jej obowiązkiem podatkowym w sytuacji niemożności udowodnienia zapłaty podatku akcyzowego na wcześniejszym etapie obrotu handlowego. Organy podatkowe w wystarczający sposób wykazały fikcyjność transakcji handlowych wynikających z zakwestionowanych faktur. Zebrany w sprawie w tym zakresie materiał dowodowy nie narusza art. 181 O.p. Tez organów nie podważyły również twierdzenia samego skarżącego. Prawidłowo odmówiono wiarygodności oświadczeniu strony, że sprawdzał, czy kontrahent był zarejestrowany jako podatnik VAT, ponieważ gdyby tak było skarżący uzyskałby informację o wykreśleniu tego przedsiębiorcy z rejestru podatników VAT z dniem 10 lutego 2009r. Organy ustaliły stan faktyczny, który w ocenie Sądu nie budzi wątpliwości. Organy nie kwestionowały faktu nabywania i zużycia oleju napędowego przez skarżącego z związku z prowadzoną przez niego działalnością gospodarczą. Z ustalonego stanu faktycznego wynika jednoznacznie, że B prowadzący działalność pod firmą "B" nie miał obiektywnych możliwości dostawy oleju napędowego skarżącemu w 2010 r. Z ustaleń tych wynika więc, że olej napędowy nie mógł pochodzić od przedsiębiorcy, który na fakturach VAT wskazany został jako sprzedawca. W takiej sytuacji Sąd zgodził się z organami, że przedmiotowe faktury nie odzwierciedlały stanu rzeczywistego, albowiem nie dokumentowały dostawy paliwa od faktycznego sprzedawcy. Olej napędowy pochodził z niewiadomego źródła. Biorąc zaś pod uwagę okoliczności zawarcia współpracy z dostawcą paliwa, warunki dostawy, niższą cenę oleju napędowego od ceny rynkowej, płatność gotówką kierowcy, którego tożsamości strona nie znała, skarżący powinien chociażby przypuszczać, że nabywany przez niego olej pochodzi z niewiadomego źródła. Strona skarżąca nie zdołała udokumentować, iż przedmiotowe faktury odzwierciedlały prawdziwy obrót gospodarczy oraz nie wykazała jednocześnie faktycznego źródła pochodzenia oleju napędowego i faktu uiszczenia akcyzy na wcześniejszym etapie obrotu paliwem. Niezasadny okazał się zarzut strony dotyczący innych ustaleń faktycznych poczynionych w odrębnym postępowaniu prowadzonym odnośnie podatku VAT. Również bowiem w tym postępowaniu podatkowym organ skarbowy wskazał, że faktury VAT wystawiane przez firmę "B" - B nie dokumentują rzeczywistych zdarzeń gospodarczych. Ustalono, że Z nabył olej napędowy w ilościach wskazanych w zakwestionowanych fakturach, ale nie ustalono ostatecznie podmiotu, od którego zakupiono powyższe paliwo. Powołane przez skarżącego wyroki TSUE dotyczą ponadto możliwości odliczenia przez podatnika podatku VAT w przypadku, gdy dostawa jest realizowana na jego rzecz, a podatnik nie wiedział lub nie mógł wiedzieć o tym, że dana transakcja była wykorzystywana do celów oszustwa, które zostało popełnione przez sprzedawcę. Zasadnie zatem organ odwoławczy stwierdził, że nie mają zastosowania w przedmiotowej sprawie. W rozpoznawanej sprawie okolicznością istotną dla jej rozstrzygnięcia był ostatecznie fakt braku zapłaty podatku akcyzowego od oleju napędowego o kodzie CN27101941 na wcześniejszym etapie obrotu. Reasumując istniały wobec tego podstawy do określenia skarżącemu zobowiązania podatkowego w podatku akcyzowym, czego konsekwencją był także obowiązek określenia zobowiązania w opłacie paliwowej za poszczególne miesiące 2010 roku. Podstawę materialnoprawną zaskarżonej decyzji w tym zakresie stanowią przepisy ustawy z dnia 27 października 1994 r. o autostradach płatnych oraz o Krajowym Funduszu Drogowym (t. j. - Dz. U. z 2012 r., poz. 931 ze zm.). Stosownie do art. 37h ust. 1 tejże ustawy opłacie paliwowej podlega wprowadzenie na rynek krajowy paliw silnikowych wykorzystywanych do napędu silników spalinowych. Przez wprowadzenie na rynek krajowy paliw silnikowych, o których mowa w ust. 1 rozumie się – zgodnie z art. 37 h ust. 2 ww. ustawy – czynności podlegające opodatkowaniu podatkiem akcyzowym, których przedmiotem są te paliwa silnikowe. W myśl art. 37j ust. 1 pkt 4 ww. ustawy obowiązek zapłaty opłaty paliwowej od paliw silnikowych, o których mowa w art. 37 h, ciąży na podmiocie podlegającym na podstawie przepisów o podatku akcyzowym, obowiązkowi podatkowemu w zakresie podatku akcyzowego od paliw silnikowych. Obowiązek zapłaty opłaty paliwowej powstaje z dniem, w którym podmioty, o których mowa w art. 37 j) ust. 1 są obowiązane do zapłaty podatku akcyzowego od paliw silnikowych (art. 37 k ust. 1 ustawy), a podstawą obliczenia wysokości opłaty paliwowej, jest ilość paliw silnikowych, od jakich podmioty, o których mowa w art. 37 j ust. 1, są obowiązane zapłacić podatek akcyzowy (art. 37 l ust. 1 ustawy). Z powyższej regulacji ustawowej wynika, że obowiązek zapłaty opłaty paliwowej jest konsekwencją istnienia obowiązku podatkowego w zakresie podatku akcyzowego od paliw silnikowych. Ustalenia faktyczne dotyczące konieczności uiszczenia zobowiązania podatkowego w podatku akcyzowym są zasadniczo podstawą stwierdzenia – na podstawie art. 37 h, art. 37 j i art. 37 k ustawy o autostradach płatnych oraz o Krajowym Funduszu Drogowym – obowiązku zapłaty opłaty paliwowej. Na rozprawie w dniu 6 kwietnia 2016 r. pełnomocnik organu wyraźnie wskazał, że opłata paliwowa została nałożona na olej napędowy objęty art. 37 h ustawy o autostradach płatnych oraz o Krajowym Funduszu Drogowym. Zdaniem Sądu w niniejszej sprawie wydanie w decyzji w zakresie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku akcyzowym oznaczało jednocześnie istnienie prawnej i faktycznej podstawy do jednoznacznego określenia stronie skarżącej również zobowiązania w opłacie paliwowej. Organ pierwszej instancji zgodnie zatem z art. 37 h, art. 37 j i art. 37 k powołanej wcześniej ustawy orzekł o obowiązku zapłaty opłaty paliwowej i określił stronie skarżącej wysokość tej opłaty za poszczególne miesiące 2010 r. (od stycznia do grudnia). Zastosowano przy tym właściwą stawkę zarówno jeśli chodzi o podatek akcyzowy (1048,00 zł za 1000 l oleju napędowego) jak i opłatę paliwową (233,99 zł za 1000 l). Mając na względzie powyższe Sąd nie stwierdził naruszenia przepisów postępowania (w szczególności wskazanych w skardze) w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy ani naruszenia prawa materialnego mającego wpływ na wynik sprawy. W uzasadnieniach decyzji wskazano podstawy zastosowania przepisów prawa w odniesieniu do ustalonego stanu faktycznego sprawy. W tym stanie rzeczy Sąd uznając, iż zaskarżona decyzja i poprzedzająca ją decyzja organu I instancji odpowiadają prawu, na podstawie art. 151 p. p. s. a. orzekł jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło