IV SA/Po 100/17
PostanowienieWSA w Poznaniu2017-04-11
Skład orzekający: Grażyna Radzicka, Izabela Bąk – Marciniak, Donata Starosta
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek strony o wyłączenie sędziów, oparty na subiektywnym odczuciu strony o braku bezstronności i celowym kumulowaniu rozpraw, może stanowić podstawę do wyłączenia sędziów na podstawie art. 19 P.p.s.a.?Ratio decidendi
Wniosek o wyłączenie sędziów, oparty na subiektywnym odczuciu strony o braku bezstronności i celowym kumulowaniu rozpraw, nie stanowi podstawy do wyłączenia sędziów na podstawie art. 19 P.p.s.a. Przesłanki wyłączenia muszą być zobiektywizowane, a nie opierać się na podejrzeniach strony. Sędziowie są niezawiśli i podlegają tylko Konstytucji i ustawom, a kwestionowanie rozstrzygnięć odbywa się poprzez kontrolę instancyjną.Stan faktyczny
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu rozpoznał wniosek W. S. o wyłączenie sędziów w sprawie ze skargi na decyzję Prezesa Sądu o odmowie udostępnienia informacji publicznej. Skarżący domagał się wyłączenia sędziów, argumentując, że celowe wyznaczenie rozprawy w dniu 29 marca 2017 r. pomiędzy innymi rozprawami z jego udziałem przed sądami powszechnymi świadczy o celowym działaniu mającym na celu obniżenie jakości jego wystąpień i lobbowanie na rzecz niekorzystnego rozstrzygnięcia. Sędziowie, których dotyczył wniosek, złożyli oświadczenia, że nie zachodzą wobec nich okoliczności uzasadniające wyłączenie.Rozstrzygnięcie
Oddalono wniosek o wyłączenie sędziów.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym Przewodniczący Sędzia NSA Grażyna Radzicka (spr) Sędzia WSA Izabela Bąk – Marciniak Sędzia WSA Donata Starosta po rozpoznaniu w dniu 11 kwietnia 2017r. na posiedzeniu niejawnym wniosku W. S. o wyłączenie sędziego WSA Józefa Maleszewskiego, sędziego WSA Macieja Busza, sędziego WSA Anny Jarosz w sprawie ze skargi na decyzję Prezesa Sądu z dnia [...] listopada 2016r. nr [...] w przedmiocie odmowy udostępnienia informacji publicznej postanawia oddalić wniosek o wyłączenie sędziów
Sygn. akt IV SA/Po [...]
UZASADNIENIE
W. S. wniósł skargę na decyzję Prezesa Sądu z dnia [...] listopada 2016r. nr [...] w przedmiocie odmowy udostępnienia informacji publicznej.
Na rozprawie wyznaczonej w dniu 29 marca 2017r. skarżący złożył wniosek o wyłączenie sędziów składu orzekającego w osobach sędziego WSA Józefa Maleszewskiego, sędziego WSA Macieja Busza, sędziego WSA Anny Jarosz oraz wszystkich pozostałych sędziów WSA w Poznaniu. W uzasadnieniu powyższego wniosku skarżący wskazał na okoliczność celowego wyznaczenia rozprawy na dzień 29 marca 2017r. pomiędzy innymi rozprawami z jego udziałem zaplanowanymi przed Sądem Okręgowym w P. na [...] marca 2017r. w sprawie sygn. akt [...], [...] marca 2017r. w sprawie sygn. akt [...] , [...] i w dniu [...] kwietnia 2017r. w sprawie [...]. Celowe kumulowanie rozpraw miało już miejsce wcześniej. Powyższe zdaniem wnioskodawcy świadczy o celowym działaniu mającym na celu obniżenie jakości jego wystąpień przed poszczególnymi sądami i lobowaniu na rzecz niekorzystnego dla niego rozstrzygnięcia w sprawie.
Powyższa argumentacja została powtórzona w piśmie skarżącego z dnia 5 kwietnia 2017r. (data stempla pocztowego) przesłanego wraz z licznymi załącznikami w tym m.in. pismami składanymi w sprawach prowadzonych przed sądami powszechnymi, pismami kierowanymi do Ministra Sprawiedliwości, Rzecznika Praw Dziecka, Prokuratury Okręgowej, Komendanta Wojewódzkiego Policji w P., oraz wydanymi decyzjami w przedmiocie dostępu do informacji publicznej dotyczącymi wniosków o jej udzielenie złożonych w innych sprawach.
Do akt niniejszej sprawy dołączono odrębne oświadczenia sędziego WSA Józefa Maleszewskiego, sędziego WSA Macieja Busza, sędziego WSA Anny Jarosz (k. 38 – 40 akt sądowych), z których wynika, że nie zachodzą wobec nich żadne okoliczności określone w przepisach art. 18 w art. 19 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm. – dalej P.p.s.a.), mogące wywołać uzasadnione wątpliwości co do bezstronności przy rozpoznawaniu skargi W. S. na decyzję Prezesa Sądu w przedmiocie odmowy udostępnienia informacji publicznej.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Wniosek o wyłączenie sędziego WSA Józefa Maleszewskiego, sędziego WSA Macieja Busza, sędziego WSA Anny Jarosz podlega oddaleniu.
Stosownie do treści art. 19 P.p.s.a., niezależnie od przyczyn wyłączenia sędziego z mocy ustawy (art. 18), sąd wyłącza sędziego na jego żądanie lub na wniosek strony, jeżeli istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności w danej sprawie. Zgodnie z art. 22 § 2 P.p.s.a. postanowienie w przedmiocie wyłączenia jest wydawane po złożeniu wyjaśnienia przez sędziego, którego wniosek o wyłączenie dotyczy.
Jednolicie w orzecznictwie wskazuje się, że wyłączenie na podstawie art. 19 p.p.s.a. powinno odwoływać się do zobiektywizowanych przesłanek, tak aby wątpliwość co do bezstronności sędziego mogła zostać uznana za mającą realne podstawy. Nie wystarcza do zastosowania wskazanego przepisu występowanie u strony podejrzenia, co do braku bezstronności sędziego, czy subiektywne przekonanie strony, co do negatywnego nastawienia sędziego do strony. Także uchybienia proceduralne sędziego mające miejsce w sprawach wnioskodawcy lub w innych sprawach nie są wystarczającą podstawą do wyłączenia w oparciu o art. 19 p.p.s.a., jeśli nie są powiązane z konkretnymi i uzasadnionymi okolicznościami wskazującymi na brak bezstronności. Brak podstaw do zastosowania art. 19 p.p.s.a. w powyżej opisanych sytuacjach występuje zwłaszcza, gdy sędzia złoży oświadczenie, że nie zachodzą żadne okoliczności określone w art. 18 i art. 19 p.p.s.a., dające podstawę do wyłączenia go i prawdziwość tego oświadczenia nie budzi wątpliwości (vide postanowienia NSA z dnia: 11 września 2012 r., sygn. akt II OZ 704/12, z dnia 13 kwietnia 2012 r., sygn. akt II OZ 259/12, z dnia 4 kwietnia 2012 r., sygn. akt I OZ 21/12, dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych na stronie http://orzeczenia.nsa.gov.pl - dalej w skrócie jako CBOSA). Sąd Najwyższy w postanowieniu z dnia 25 sierpnia 1971 r., sygn. akt I CZ 121/71 podkreślił, że "autorytet moralny sędziego przemawia za wiarygodnością złożonego wyjaśnienia i jeżeli strona żądająca wyłączenia zaprzecza jego prawdziwości, obowiązana jest wskazać i udowodnić okoliczności, które by podważały wiarygodność oświadczenia sędziego".
Zdaniem składu orzekającego argumentacja wniosku skarżącego nie wskazuje na istnienie po stronie sędziego WSA Józefa Maleszewskiego, sędziego WSA Macieja Busza, sędziego WSA Anny Jarosz okoliczności mogącej budzić uzasadnione wątpliwości, co do bezstronności w tej konkretnej sprawie i w rozumieniu wyżej przedstawionym. Podniesienie zarzutów niczym niepopartych, a będących wyłącznie subiektywnym odczuciem strony skarżącej o stronniczości sędziów i świadczących zdaniem skarżącego "o celowym działaniu mającym na celu obniżenie jakości jego wystąpień przed poszczególnymi sądami i lobowaniu na rzecz niekorzystnego dla niego rozstrzygnięcia w sprawie", nie może być podstawą do przyjęcia, że mamy do czynienia z okolicznościami wywołującymi uzasadnioną wątpliwość co do ich bezstronności. Przypomnieć należy, że zgodnie z art. 178 ust. 1 Konstytucji RP sędziowie są niezawiśli i podlegają tylko Konstytucji i ustawom. Podejmują rozstrzygnięcia w sposób niezawisły, działając w oparciu o prawo i zgodnie ze swoim sumieniem i wewnętrznym przekonaniem oraz w sposób wolny od jakiegokolwiek nacisku z zewnątrz. Sposobem kwestionowania niekorzystnych, w odbiorze strony, rozstrzygnięć, jest kontrola instancyjna, a nie wniosek o wyłączenie sędziego.
Sąd stwierdził, że nie zachodzą również przyczyny opisane w art. 18 P.p.s.a. powodujące wyłączenie sędziego z mocy ustawy.
Mając powyższe na uwadze Sąd, działając na podstawie art. 22 § 1 i 2 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji.
Na marginesie należy wskazać, że wniosek o wyłączenie pozostałych sędziów Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu będzie podlegać odrębnemu rozpoznaniu.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło