IV SA/Po 1010/21

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maciej Busz Sędzia WSA Józef Maleszewski Sędzia WSA Maria Grzymisławska-Cybulska (spr.) po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 12 lipca 2022 r. sprawy ze skargi P. W. na uchwałę Rady Miasta z dnia [...] lutego 2015 r. nr [...] w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla elektrowni wiatrowych na terenie gminy S. postanawia: 1. odrzucić skargę; 2. zwrócić skarżącemu P. W. kwotę 300 zł (trzysta złotych) uiszczoną tytułem wpisu od skargi. Pismem z dnia [...] listopada 2021 r. P. W. reprezentowany przez pełnomocnika zawodowego wniósł do sądu administracyjnego skargę na uchwałę nr V/25/2015 Rady Miejskiej w Stawiszynie z dnia 17 lutego 2015r. w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla elektrowni wiatrowych na terenie gminy Stawiszyn. Zaskarżonej uchwale zarzucono naruszenie: a) § 118 w zw. z § 143 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 20 czerwca 2002 r. w sprawie Zasad techniki prawodawczej oraz § 115 i § 137 w zw. z § 143 załącznika do tego Rozporządzenia w zw. z art. 22 ustawy o publicznym transporcie zbiorowym, albowiem - jak wskazano - niedopuszczalne jest powtarzanie w akcie prawa miejscowego treści regulacji ustawowych (powtórzenia takie traktowane są jako rażące naruszenie prawa, dające podstawę do stwierdzenia nieważności uchwały); b) art. 31 ust. 3 Konstytucji w zw. z art. 4 Konstytucji i art. 4 ustawy Prawo budowlane, które wprowadzają zasadę proporcjonalności w zakresie wprowadzenia ograniczeń w korzystaniu z wolności i praw (w tym prawa własności), albowiem - jak wskazano - w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego, na terenach oznaczonych symbolem "R" obowiązuje całkowity zakaz zabudowy kubaturowej - co stanowi nadmierne ograniczenie prawa własności, bez racjonalnego uzasadnienia (skoro ochrona przed negatywnym oddziaływaniem elektrowni wiatrowych jest zagwarantowana ustawowo); c) art. 1 ust. 2 pkt 3) ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, co - jak wskazano -nastąpiło w ten sposób, że działki Skarżącego, znajdujące się w obszarze planu miejscowego R, co do których obowiązuje całkowity zakaz zabudowy kubaturowej, położone są w bezpośredniej bliskości terenów oznaczonych jako MR, na których istnieje możliwość realizacji zabudowy; d) art. 32 ust. 2 Konstytucji w zw. z art. 4 ustawy Prawo budowlane i normę zasadę równości wobec prawa albowiem - jak stwierdzono - plan miejscowy nakłada na Skarżącego jako właściciela działek nr [...] i [...] ograniczenia w możliwości zabudowy działki w sposób nadmierny i znacznie większy (bowiem zabudowa kubaturowa jest całkowicie wyłączona) niż na właścicieli działek sąsiednich (bez uzasadnienia, skoro ochrona przed negatywnym oddziaływaniem elektrowni wiatrowych jest zagwarantowana ustawowo). Wyjaśniono, że interes prawny Skarżącego w zaskarżeniu wskazanej na wstępie uchwały wynika z faktu, iż jest on aktualnym właścicielem działek nr [...] i [...], P. , miejscowość P., jedn. ewid. S., co do której miejscowy plan wprowadza regulacje sprzeczne z powołanymi wyżej przepisami prawa. W szczególności, Skarżący został pozbawiony możliwości zabudowy kubaturowej powołanej działki. W odpowiedzi na skargę Burmistrz Stawiszyna wniósł o jej oddalenie podnosząc, że wskazane w skardze działki nr [...], [...] i [...], znajdujące się w miejscowości P. (obręb P. ) stanowiące własność P. W. znajdują się poza miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, który jest przedmiotem skargi, zatem plan ten w żaden sposób nie zabrania zabudowy na tych działkach, ponieważ nie obejmuje swoim zasięgiem działek, wskazanych w skardze, do których Skarżącemu przysługuje tytuł prawny. Wskazano ponadto, że ograniczenia w zabudowie na terenie Gminy i Miasta Stawiszyn wprowadziła ustawa z dnia 20 maja 2016r. o inwestycjach w zakresie elektrowni wiatrowych, która zabrania lokowania budynków mieszkalnych w odległości mniejszej niż dziesięcioktotność wysokości elektrowni liliowej i obowiązuje na terenie całej Polski. W związku z powyższym skarga winna zostać oddalona. W reakcji na informację zawartą w odpowiedzi na skargę, dotyczącą położenia działek Skarżącego poza obszarem planu uchwalonego zaskarżoną Uchwałą, Sąd wezwał pełnomocnika Skarżącego do ustosunkowania się do treści odpowiedzi na skargę, w której wskazano, że działki z przysługującego do których tytułu Skarżący wywodzi swoją legitymację skargową znajdują się poza obszarem objętym uchwałą nr V/25/2015 Rady Miejskiej w Stawiszynie z dnia 17 lutego 2015r. w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla elektrowni wiatrowych na terenie gminy Stawiszyn (k. 67 akt sąd.). W odpowiedzi na wezwanie pełnomocnik Skarżącego nadesłał kserokopię aktu notarialnego z dnia [...] r. w którym literlanie wskazano, że działki nr [...] oraz [...] (obręb P. ) nie są objęte miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego (k. 76 akt adm.). Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje: Niniejsza sprawa została skierowana do rozpoznania na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów, w oparciu o art. 15zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczegółowych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem CIVID19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. poz. 374 ze zm.), wobec wystąpienia okoliczności w przepisie tym przewidzianych. Na podstawie art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnymi (Dz. U. z 2022 r. poz. 559 – dalej jako: "u.s.g."), każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą lub zarządzeniem, podjętymi przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, może zaskarżyć uchwałę lub zarządzenie do sądu administracyjnego. Z przepisu tego wynika m.in., że podstawą legitymacji skargowej jest naruszenie interesu prawnego skarżącego, a nie sam fakt posiadania owego interesu. To zaś oznacza, że w postępowaniu sądowym kwestionującym miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego podmiotowość uczestnika tego postępowania jest kształtowana inaczej niż w postępowaniu administracyjnym i obejmuje nie tylko istnienie interesu prawnego lub uprawnienia, lecz także jego naruszenie. Dopiero naruszenie interesu lub uprawnienia otwiera drogę do merytorycznego rozpoznania skargi (oceny legalności planu), przy czym obowiązek uwzględnienia skargi na miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego powstaje wówczas, gdy naruszenie interesu prawnego lub uprawnienia skarżącego jest związane z jednoczesnym naruszeniem obiektywnego porządku prawnego. Powołując się na naruszenie interesu prawnego lub uprawnienia, wnoszący skargę w trybie art. 101 u.s.g. powinien wykazać, że w konkretnym wypadku istnieje związek pomiędzy jego własną, prawnie gwarantowaną (a nie wyłącznie faktyczną) sytuacją a zaskarżoną przezeń uchwałą, związek polegający na tym, że uchwała narusza (pozbawia lub ogranicza) jego interes prawny lub uprawnienie. Interes prawny skarżącego powinien być konkretny i realny. W niniejszej sprawie niesporne jest, że postanowienia kwestionowanej uchwały ustalającej określone przeznaczenie terenów, sposób ich zagospodarowania i zabudowy, bezpośrednio nie dotyczą działek wskazanych przez Skarżącego w skardze, z tytułu własności do których, Skarżący wywodzi swoją legitymację skargową. Teoretycznie jak i praktycznie możliwe jest wykazanie przez właścicieli nieruchomości sąsiadujących z terenami objętymi postanowieniami planu, że skutki wejścia w życie planu miejscowego naruszają ich interes prawny lub uprawnienia. Przy tym niezależnie od oceny tej kwestii dokonanej przez sąd z urzędu, to przede wszystkim na skarżących ciąży obowiązek wykazania na czym naruszenie takie polega, że jest ono konkretne i realne. W okolicznościach badanej sprawy kwestią bezsporną pozostaje, że działki Skarżącego nr [...] oraz [...] (obręb P. ) położone są w sąsiedztwie terenów objętych zaskarżoną uchwałą Rady Miejskiej w Stawiszynie z dnia 17 lutego 2015r. nr V/25/2015 w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla elektrowni wiatrowych na terenie gminy Stawiszyn (Dz.Urz. Woj.Wlkp. 2015, poz. 1470 – dalej również jako: "Uchwała"). Bezspornie Uchwałą tą uchwalono miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego dla elektrowni wiatrowych na ternie gminy Stawiszyn. Na podstawie § 4 ust. 1 Uchwały maksymalna całkowita wysokość elektrowni wiatrowych została ustalona na 190m. W § 14 ust. 2 pkt 1 Uchwały przyjęto ustalenia szczegółowe dla terenów oznaczonym na rysunkach planu symbolem "EW" wskazując, że maksymalna łączna wysokość wieży elektrowni wiatrowej wraz z łopatami (w ich najwyższym położeniu) nie może przekroczyć 190m. Ustalenie, powyższe jest o tyle istotne, że dnia 20 maja 2016 r. została uchwalona ustawa o inwestycjach w zakresie elektrowni wiatrowych (Dz. U. z 2020 r. poz. 981, aktualnie: Dz.U. z 2021, poz. 724 – dalej również jako: "u.e.w."). Co istotne, weszła ona w życie już po podjęciu przez Radę Gminy w Stawiszynie kwestionowanej w niniejszej sprawie Uchwały z dnia 17 lutego 2015 r. W art. 4 w ust. 1 u.e.w. określono następujące zasady - odległość, w której mogą być lokalizowane i budowane: 1) elektrownia wiatrowa - od budynku mieszkalnego albo budynku o funkcji mieszanej, w skład której wchodzi funkcja mieszkaniowa, oraz 2) budynek mieszkalny albo budynek o funkcji mieszanej, w skład której wchodzi funkcja mieszkaniowa - od elektrowni wiatrowej - jest równa lub większa od dziesięciokrotności wysokości elektrowni wiatrowej mierzonej od poziomu gruntu do najwyższego punktu budowli, wliczając elementy techniczne, w szczególności wirnik wraz z łopatami (całkowita wysokość elektrowni wiatrowej). Przy tym odległość, o której mowa w ust. 1, nie jest wymagana przy przebudowie, nadbudowie, rozbudowie, remoncie, montażu lub odbudowie budynku mieszkalnego albo budynku o funkcji mieszanej, w skład której wchodzi funkcja mieszkaniowa (art. 4 ust. 3 u.e.w.). Na podstawie art. 15 ust. 2 u.e.w., plany miejscowe obowiązujące w dniu wejścia w życie ustawy zachowują moc. Według art. 15 ust. 3 u.e.w., jeżeli w planie miejscowym, o którym mowa w ust. 2 lub w ust. 7 pkt 1, przewiduje się lokalizację elektrowni wiatrowej, organ administracji architektoniczno-budowlanej odmawia wydania pozwolenia na budowę, a organ prowadzący postępowanie w sprawie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach odmawia zgody na realizację przedsięwzięcia, jeżeli ta inwestycja nie spełnia wymogów, o których mowa w art. 4. Zgodnie zaś z art. 15 ust. 4, jeżeli w planie miejscowym, o którym mowa w ust. 2 lub w ust. 7 pkt 1 oraz w ust. 8, przewiduje się lokalizację budynku mieszkalnego albo budynku o funkcji mieszanej, w skład której wchodzi funkcja mieszkaniowa, przesłanki odmowy przez organ administracji architektoniczno-budowlanej wydania pozwolenia na budowę lub, w przypadku zgłoszenia wniesienia sprzeciwu, nie stanowi fakt, iż inwestycja ta nie spełnia wymogów, o których mowa w art. 4. Z przytoczonych przepisów wynika, że pomimo postanowień zaskarżonej Uchwały o przeznaczeniu określonych terenów na energetykę wiatrową, nie będą mogły powstać żadne elektrownie wiatrowe, które nie spełnią norm odległościowych o których mowa w art. 4 ust. 1 pkt 1 u.e.w. W niniejszej sprawie Sąd zwrócił się do Gminy Stawiszyn o podanie, czy objęte zaskarżoną Uchwałą elektrownie wiatrowe zostały zrealizowane. Burmistrz Gminy i Miasta w Stawiszynie pismem z dnia 23 maja 2022 r. udzielił odpowiedzi wyjaśniając, że objęte zaskarżoną Uchwałą elektrownie wiatrowe nie zostały zrealizowane (k. 122 akt sąd.). Jak jednocześnie wynika z załącznika nr 3 do Uchwały (mapa) na dz. nr 199 oraz 201 znajdują się budynki mieszkalne, które położone są w odległości mniejszej niż określona w art. 4 u.e.w. od przewidzianych zaskarżoną Uchwałą elektrowni wiatrowych oznaczonych symbolem 2EW, 4EW oraz 5EW. Ponadto jak wynika z ogólnodostępnych danych w Systemie Informacji Przestrzennej Urzędu Gminy i Miasta w Stawiszynie działki Skarżącego, nr [...] oraz [...], bezpośrednio graniczą z działką nr [...], która jest już aktualnie zabudowana budynkiem mieszkalnym (k. 147 akt sąd.). Zabudowana budynkiem mieszkalnym dz. nr [...] również znajduje się w odległości mniejszej niż dziesięciokrotność wysokości elektrowni wiatrowych przewidzianych zaskarżoną Uchwałą. To natomiast oznacza, że pomimo postanowień zaskarżonej Uchwały o przeznaczeniu określonych terenów na energetykę wiatrową, nie będą mogły powstać żadne elektrownie wiatrowe, które nie spełnią norm odległościowych o których mowa w art. 4 ust. 1 pkt 1 u.e.w. Nadto, właściciele nieruchomości również sąsiadujących z obszarem objętym zaskarżoną Uchwałą mają możliwość wybudowania budynków mieszkalnych albo budynków o funkcji mieszanej z zachowaniem ww. odległości, co obecnie po stronie Skarżącego - wbrew wywodom skargi - jest niczym nieograniczone wobec niewykazania aby jakiekolwiek elektrownie wiatrowe zostały już usytuowane w odległości określonej przez art. 4 u.e.w. Zaakcentować też trzeba, że przepisy art. 15 ust. 2 i 3 u.e.w. kreują podstawę do odmowy udzielenia pozwolenia na budowę elektrowni wiatrowej oraz zgody na realizację rzeczonej inwestycji jedynie w przypadku niezgodnego z przewidzianym w art. 4 u.e.w. parametrem odległości, nie ingerując natomiast w sytuację niezgodności zapisów miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego z zapisami studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania gminy (które również zachowują moc obowiązującą) oraz regulacjami ustaw szczególnych. Jednoznaczne stanowisko w tej kwestii zajął Naczelny Sąd Administracyjny w sprawie o zbliżonym stanie faktycznym, a Sąd sprawę niniejszą rozpoznający stanowisko to podziela i przyjmuje za swoje (por. postanowienie NSA z dnia 11 maja 2021 r. sygn. II OSK 772/21). Powyższe okoliczności uzasadniały stwierdzenie, że Skarżący nie wykazał aby zaskarżona Uchwała naruszała jego interes prawny lub uprawnienie, co skutkować musiało odrzuceniem skargi, o czym Sąd orzekł na podstawie art. 58 § 1 pkt 5a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r. poz. 329 ze zm.). O zwrocie uiszczonego wpisu od skargi w kwocie 300 zł orzeczono stosownie do treści art. 232 § 1 pkt 1 i § 2 p.p.s.a. (pkt 2 sentencji postanowienia).