IV SA/Po 1057/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym Przewodniczący Sędzia NSA Grażyna Radzicka po rozpoznaniu w dniu 5 czerwca 2018r. na posiedzeniu niejawnym wniosku R. P. o przywrócenie terminu do złożenia zażalenia od zarządzenia Przewodniczącego Wydziału IV Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 27 lutego 2018r. pozostawiającego bez rozpoznania wnioski R. P. o wyłączenie sędziego i referendarza sądowego w sprawie ze skargi R. P. i M. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] października 2016r. nr [...] w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy postanawia 1. odrzucić zażalenie na zarządzenie wzywające do uprawdopodobnienia okoliczności wskazujących na brak winy w uchybieniu terminu, 2. odmówić R. P. przywrócenia terminu do złożenia zażalenia od zarządzenia z dnia 27 lutego 2018 r. Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału IV Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 27 lutego 2018r. pozostawiono bez rozpoznania wnioski R. P. o wyłączenie sędziego i referendarza sądowego. Przedmiotowe rozstrzygnięcie zostało prawidłowo doręczone skarżącemu w dniu 17 marca 2018 r. (vide k. 491 akt sądowych). R. P. pismem z dnia 13 kwietnia 2018r. (data stempla pocztowego k. 505 akt) złożył zażalenie od powyższego zarządzenia wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do jego wniesienia. W uzasadnieniu wniosku o przywrócenie terminu wskazano, że wnioskodawca w ostatnim dniu terminu do wniesienia zażalenia tj. 24 marca 2018r. na skutek choroby psychicznej, fizycznej i zatrucia znalazł się szpitalu. Zostało również wdrożone leczenie wymagające leżenia. Wnioskodawca oświadczył również, że lepiej poczuł się 6 kwietnia 2018r., co oznacza zachowanie terminu do złożenia wniosku o przywrócenie terminu. Zarządzeniem z dnia 24 kwietnia 2018r. (doręczonym w dniu 5 maja 2018r. – vide k. 512 akt) wezwano skarżącego do uprawdopodobnienia okoliczności wskazujących na brak winy w uchybieniu terminu. Powyższe należało wykonać w terminie 7 dni od dnia odebrania wezwania pod rygorem odmowy przywrócenia terminu. W odpowiedzi na powyższe wezwanie skarżący wniósł pismo nazwane "sprzeciwem" domagając się uchylenia w/w zarządzenia. W w/w piśmie R. P. odnosząc się do wezwania do uprawdopodobnienia okoliczności uzasadniających brak winy wskazał, że były złożone w Sądzie zaświadczenia od lekarza psychiatry. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje : Odnosząc się w pierwszej kolejności do wniosku skarżącego o uchylenie zarządzenia wzywającego do uprawdopodobnienia okoliczności wskazujących na brak winy w uchybieniu terminu stwierdzić należy, że zgodnie z art. 194 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz.U. z 2017r. poz. 1369 ze zm. - dalej P.p.s.a.) zażalenie do Naczelnego Sądu Administracyjnego przysługuje na postanowienia wojewódzkiego sądu administracyjnego w przypadkach przewidzianych w ustawie, a ponadto na postanowienia, których przedmiotem jest: 1) przekazanie sprawy innemu sądowi administracyjnemu; 1a) odrzucenie skargi w przypadkach, o których mowa w art. 58 § 1 pkt 2 – 4 oraz art. 220 § 3; 1b) umorzenie postępowania; 2) wstrzymanie lub odmowa wstrzymania wykonania decyzji, postanowienia, innego aktu lub czynności, o których mowa w art. 61; 3) uchylony; 4) odmowa sporządzenia uzasadnienia wyroku; 5) sprostowanie lub wykładnia orzeczenia albo ich odmowa; 5a) odrzucenie wniosku o uzupełnienie wyroku albo odmowa jego uwzględnienia; 6) oddalenie wniosku o wyłączenie sędziego; 7) odrzucenie skargi kasacyjnej; 8) odrzucenie zażalenia; 9) zwrot kosztów postępowania, jeżeli strona nie wnosi skargi kasacyjnej; 10) ukaranie grzywną. Ponadto art. 198 p.p.s.a. stanowi, że przepisy niniejszego działu stosuje się odpowiednio do zażaleń na zarządzenia przewodniczącego, jeżeli ustawa przewiduje wniesienie zażalenia. Z powyższych regulacji wynika, że zażalenie można wnieść na dwanaście postanowień wyżej wymienionych oraz na postanowienia i zarządzenia przewodniczącego, co do których możliwość ich zaskarżenia przewiduje konkretny przepis P.p.s.a. Zażalenie wniesione na postanowienie lub zarządzenie sędziego, co do którego ustawa nie przewiduje takiej możliwości, podlega odrzuceniu jako niedopuszczalne. Stwierdziwszy zatem, że żaden przepis P.p.s.a. nie przewiduje zaskarżenia zarządzenia o uzupełnienia wniosku o przywrócenie terminu Sąd orzekł jak w pkt 1 sentencji postanowienia. Odnosząc się do samego winosku o przywrócenie terminu wskazać należy, że zgodnie z art. 86 § 1 P.p.s.a. jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek przywraca termin. Pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu i należy w nim uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu. Równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie (art. 87 § 1, § 2 i § 4 P.p.s.a.). W pierwszej kolejności należy wskazać, że stosownie do treści art. 49 §2 P.p.s.a. od zarządzenia przewodniczącego o pozostawieniu pisma bez rozpoznania przysługuje stronie zażalenie. Jak wynika z akt niniejszej sprawy, zarządzenie z dnia 27 lutego 2018r. wraz z pouczeniem o terminie i sposobie jego zaskarżenia, zostało doręczone skarżącemu w dniu 17 marca 2018r. (k. 491 akt). Zatem termin do wniesienia zażalenia od przedmiotowego zarządzenia upłynął z dniem 26 marca 2018r. Skarżący zażalenie wraz z wnioskiem o przywrócenie uchybionego terminu do dokonania powyższej czynności złożył w dniu 13 kwietnia 2018r. wyjaśniając, że powodem uchybienia terminu był pobyt w Szpitalu w związku z chorobą psychiczną, fizyczną i zatruciem, który uniemożliwiał mu złożenie zażalenia. Zgodnie z deklaracją strony poprawa zdrowia nastąpiła 6 kwietnia 2018r. W tej sytuacji Sąd przyjął, że zachowany został termin, o którym mowa w art. 87 § 1 P.p.s.a. Przechodząc jednak do oceny wniosku o przywrócenie terminu należy wskazać, że instytucja przywrócenia terminu ma charakter wyjątkowy. Podstawową przesłanką przywrócenia terminu jest brak winy w jego uchybieniu. Według utrwalonego orzecznictwa brak winy powinien być oceniany w sposób uwzględniający obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o własne interesy i przy braniu pod uwagę także uchybień spowodowanych nawet lekkim niedbalstwem (por. J.P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2006, s. 226, postanowienie SN z dnia 29 października 1999 r., sygn. akt I CKN 556/98, postanowienie SN z dnia 12 stycznia 1999 r., sygn. akt II UKN 667/98). Do okoliczności faktycznych uzasadniających brak winy w uchybieniu terminu zalicza się np. przerwę w komunikacji, nagłą chorobę, która nie pozwoliła na wyręczenie się inną osobą, powódź, pożar (wyrok NSA z dnia 19 września 2000 r., sygn. akt I SA 1072/00; wyrok NSA z dnia 20 kwietnia 1999 r., sygn. akt I SA/Ka 1609/97). Podkreślenia również wymaga, że tylko nagła choroba stanowi przesłankę do przywrócenia terminu do dokonania określonej czynności procesowej, jednak muszą zostać spełnione określone warunki. Przede wszystkim musi wystąpić takie pogorszenie stanu zdrowia, którego nie dało się przewidzieć. Poza tym strona musi wykazać, że stan zdrowia w danym okresie uniemożliwiał jej prowadzenie spraw i dokonywanie czynności osobiście, jak również wykluczał możliwość posłużenia się inną osobą. Nawet najpoważniejsza bowiem choroba o charakterze przewlekłym, o ile strona ma obiektywne możliwości podjęcia określonych czynności w postępowaniu sądowym, nie może być traktowana jako okoliczność wskazująca na to, że zaistniałe w sprawie uchybienie terminu było niezawinione (por. postanowienia NSA: z dnia 17 października 2013 r., sygn. akt I FZ 397/13, z dnia 3 października 2013 r., sygn. akt I FZ 410/13, z dnia 4 kwietnia 2012 r., sygn. akt II OZ 245/12). W niniejszej sprawie skarżący winien zatem wykazać brak winy w niedochowaniu terminu do wniesienia środka zaskarżenia, czego jednak nie uczynił. Jego twierdzenia co do stanu zdrowia jak i pobytu w szpitalu nie zostały bowiem w żaden sposób uprawdopodobnione np. poprzez złożenie stosownych zaświadczeń o stanie zdrowia jak i potwierdzających, że w dniu 24 marca 2018r. udzielono mu pomocy medycznej w szpitalu. Z tego powodu w ocenie Sądu skarżący nie wykazał w wystarczający sposób braku winy w uchybieniu terminowi do wniesienia zażalenia od zarządzenia Przewodniczącego Wydziału IV Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 27 lutego 2018r. Z tego powodu na podstawie art. 86 § 1 P.p.s.a. orzeczono jak w pkt 2 sentencji postanowienia.