IV SA/Po 1060/11

WyrokWSA w Poznaniu2012-01-26

Skład orzekający: Donata Starosta, Bożena Popowska, Ewa Kręcichwost

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji architektoniczno-budowlanej ma podstawy do wydania decyzji o niezbędności wejścia na teren sąsiedniej nieruchomości w celu wykonania robót budowlanych, jeśli prace te mogą być wykonane z terenu własnej nieruchomości inwestora, nawet jeśli wiąże się to z większymi kosztami lub trudnościami?
Ratio decidendi
Organ administracji architektoniczno-budowlanej może wydać decyzję o niezbędności wejścia na teren sąsiedniej nieruchomości tylko wtedy, gdy wykonanie robót budowlanych jest obiektywnie niemożliwe do przeprowadzenia z terenu własnej nieruchomości inwestora. Samo ułatwienie wykonania prac lub zmniejszenie kosztów nie stanowi wystarczającej podstawy do ograniczenia prawa własności sąsiada. Jeśli prace mogą być wykonane z terenu inwestora, nawet z większymi trudnościami, organ powinien odmówić wydania zezwolenia na wejście na teren sąsiedni.
Stan faktyczny
Wnioskodawca R. M. zwrócił się o wydanie orzeczenia o niezbędności wejścia na teren sąsiedniej działki należącej do T. i B. J. w celu wykonania robót budowlanych nakazanych decyzją PINB. Właściciele sąsiedniej działki odmówili zgody na wejście. Starosta odmówił wydania zezwolenia, uznając, że roboty można wykonać z terenu wnioskodawcy. Wojewoda uchylił tę decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. Starosta ponownie odmówił. Wojewoda utrzymał w mocy decyzję Starosty. Skarżący R. M. zarzucił naruszenie art. 47 Prawa budowlanego, twierdząc, że wykonanie robót jest niemożliwe bez wejścia na teren sąsiedni. Sąd oddalił skargę.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Donata Starosta Sędziowie WSA Bożena Popowska WSA Ewa Kręcichwost – Durchowska (spr.) Protokolant st. sekr. sąd. Joanna Andrzejak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 stycznia 2012 r. sprawy ze skargi R. M. na decyzję Wojewody W. z dnia [...] września 2011 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wydania orzeczenia o niezbędności wejścia na teren działki oddala skargę Wyrokiem z dnia 6 września 2011 r., sygn. akt II SA/Po 394/11 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu oddalił skargę T. J. na decyzję WWINB w [...] z dnia [...] kwietnia 2011 r. Nr [...] o utrzymaniu w mocy decyzji PINB w [...] z dnia [...] lutego 2011r. nakazującej R. i K. małżonkom M. wykonanie w zakreślonym terminie zgodnie z opinią techniczną z dnia [...] października 2006r., opracowaną przez inż. W. S.: 1. podbudowy (pogłębienia) fundamentów budynku gospodarczo-mieszkalnego położonego na działce o numerze ewidencyjnym [...], [...] i [...] przy ul. [...] w O. na całej długości ściany usytuowanej od strony granicy z działką nr [...] lub z jej przekroczeniem do głębokości 0,80 m poniżej poziomu przyległego terenu, 2. naprawy ściany południowej usytuowanej od strony granicy działki polegającej na likwidacji (przemurowaniu) pęknięcia na odcinku ca. 2,0 m od dachu do dołu. Wnioskami z dnia [...] maja 2011 r. R. i K. M. na podstawie art. 47 ust.2 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2010r. nr 243, poz. 1623) wnieśli o wydanie przez Starostę [...] rozstrzygnięcia o niezbędności wejścia na teren działki nr ewid. [...] położonej w O. przy ul. [...], a należącej do T. i B. małż. J., celem wykonania robót przy budynkach zlokalizowanych na działkach nr ewid. [...] i [...] na nieruchomości wnioskujących przy ul. [...] w O.. Wnioskujący jako podstawę swojego wystąpienia wskazali decyzję PINB w [...] znak [...] z dnia [...] luty 2011 roku, nakazującą im wykonanie podbudowy fundamentów ściany na całej długości budynku w granicy z dz. [...] i naprawy / przemurowania / odcinka tej ściany. Decyzją z dnia [...] maja 2011 r., nr [...] Starosta [...] odmówił wydania zezwolenia o niezbędności wejścia na teren działki [...] Państwa B. i T. J.. Decyzją z dnia [...] lipca 2011 r., nr [...] Wojewoda, po rozpoznaniu odwołania R. M., uchylił zaskarżoną decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. Decyzją z dnia [...] sierpnia 2011 r., nr [...] Starosta [...] ponownie odmówił wydania orzeczenia o niezbędności wejścia na teren działki [...] Państwa B. i T. J.. W uzasadnieniu organ wskazał, iż decyzją znak [...] z dnia [...]luty 2011 r. PINB w [...] nałożył na R. i K. M. obowiązek wykonania określonych robót - tj. podbudowy / pogłębienia / fundamentów i naprawy pęknięcia - przemurowania odcinka ścian w budynkach zlokalizowanych na działkach nr ewid. [...] i [...] na nieruchomości Państwa K. i R. M. przy ul. [...] w granicy z działką nr ewid. [...] lub z jej przekroczeniem. Organ wyjaśnił, iż decyzja ta dotyczy zagadnienia "stanu technicznego budynku gospodarczego Pana R. M." i została wydana w oparciu o dane zawarte w opinii technicznej sporządzonej przez inż. W. S.. Organ wyjaśnił, iż opinia ta została sporządzona dla potrzeb oceny możliwości przystosowania budynku gospodarczego dla potrzeb mieszkalnych. W opinii tej sporządzający ją zawarł stwierdzenie: "stan techniczny budynku jest dobry". W dalszym zdaniu, konieczność wykonania robót - tj. podbudowy / pogłębienia / fundamentów i naprawa pęknięcia / przemurowania odcinka muru / jest wskazana w tylko przypadku przystosowania / przebudowy - wg organu / budynku gospodarczego na mieszkalny. Organ wskazał, iż opinia ta jest niespójna i wzajemnie sprzeczna - rysunki wskazują na fundamenty zagłębione na 80 cm poniżej gruntu, w części opisowej natomiast jest wskazane, aby fundamenty pogłębić do 80 cm, a decyzja PINB w O. nakazuje wykonać przedmiotowe roboty zgodnie z ta opinią. Organ podkreślił, iż opinia sporządzona przez inż. W. S., jaki i decyzja nakazowa PINB w żaden sposób nie odnoszą się do sposobu wykonania przedmiotowych robót remontowych. Organ wyjaśnił, iż R. i K. M. pisemnie wystąpili do właścicieli działki nr ewid. [...] T. i B. J. o wyrażenie zgody na wejście na ich grunt celem wykonania nakazanych robót. Organ podniósł, iż T. i B. J. w piśmie z dnia [...] kwietnia 2011 r. odmówili wyrażenia zgody. Swoje stanowisko o braku tej zgody potwierdzili również w piśmie z dnia [...] lipca 2011 r. Organ podkreślił, iż wnioskujący od samego początku założył, że wykonanie przedmiotowych robót w całości może jedynie nastąpić z terenu działki sąsiedniej o nr ewid. [...] , na poparcie czego przedłożył kopię rysunków przekrojowych z opinii inż. W.S. z 2006 r. Organ wyjaśnił, iż z rysunków tych wynika, że posadzka podpiwniczonej części budynku znajduje się ok. 40 cm poniżej poziomu terenu na działce nr ewid. [...], co nie nastręcza trudności technicznych, aby roboty przy pogłębieniu fundamentów wykonać z własnego terenu / budynku /. Z kolei w części bez podpiwniczenia posadzka jest 50 cm powyżej poziomu gruntu na działce [...], co również pozwala na stwierdzenie, że ich wykonanie jest możliwe z terenu / budynku / wnioskujących, co wiąże się z wykonaniem wykopu o głębokości ca. 50 + 80 =130 cm. W ocenie organu wykonanie przedmiotowych robót jest również możliwe z terenu posesji - budynków R. i K. M., a sprawa zwiększonej pracochłonności na ich wykonanie i innych utrudnień w tym przypadku ma znaczenie drugorzędne. Odwołanie od powyższej decyzji pismem z dnia [...] sierpnia 2011 r. wniósł R. M. wskazując, iż wykonanie przedmiotowych robót, wbrew stanowisku organu, nie jest możliwe z terenu wnioskodawcy tj. bez wchodzenia na teren sąsiedniej nieruchomości i to co najmniej kilku powodów (ukształtowania - różnicy terenu, charakteru i zakresu robót). W odwołaniu podniesiono również, iż sentencja decyzji jest wadliwie skonstruowana, a orzekając organ popełnił błąd subsumcji. W piśmie z dnia [...] sierpnia 2011 r. odwołujący ponadto wskazał, iż nie ma możliwości wykonania prac od wewnętrznej strony. Uzasadniając powyższe skarżący wskazał m.in. iż w najgłębszym miejscu wykop musiałby mieś 150 cm plus 80 cm fundament tj. 2,30 m. W dalszej części pisma odwołujący opisał przebieg inwestycji, której obecnie dotyczy spór. Decyzją z dnia [...] września 2011 r., nr [...] Wojewoda [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu organ wskazał, iż generalną zasadą jest, że korzystanie z sąsiedniej nieruchomości, budynku lub lokalu jest możliwe jedynie za zgodą jego właściciela i po ustaleniu z nim przez inwestora przewidywanego sposobu, zakresu i terminu korzystania z sąsiedniej nieruchomości. Jeżeli między inwestorem, a właścicielem nieruchomości sąsiedniej nie doszło do zawarcia porozumienia w tym przedmiocie, inwestor może złożyć do właściwego organu administracji architektoniczno-budowlanej wniosek o zezwolenie na wejście na teren sąsiedniej nieruchomości. Organ wyjaśnił, iż przepis art. 47 Prawa budowlanego przewiduje zatem, że do wykonania przez inwestora określonych robót budowlanych może być niezbędne korzystanie z sąsiedniej nieruchomości i wprowadza instytucję pozwolenia wejścia na teren sąsiedni. Korzystanie w nieruchomości cudzej jest dopuszczalne tylko w zakresie niezbędnym do przeprowadzenia tych robót i tylko wtedy, gdy ich wykonanie jest niemożliwe w inny sposób niż z sąsiedniej nieruchomości. Stąd też musi dojść do sytuacji, w której nie ma innej faktycznej możliwości wykonania określonych prac, jak tylko z nieruchomości sąsiedniej. Właściwy organ orzekanie zatem o niezbędności wejścia na teren cudzej nieruchomości, budynku lub lokalu tylko i wyłącznie wówczas, gdy jest to jedna możliwość zrealizowania danych robót. Dlatego też fakt, iż naprawienie ubytków, wykonanie zatwierdzonych prac byłoby prostsze i mniej skomplikowane z terenu sąsiedniej posesji nie jest argumentem przesądzającym o niezbędności wejścia na teren cudzej nieruchomości. Zważyć należy, iż szczególna ranga tego uprawnienia prowadzi w istocie do ograniczenia uprawnień właściciela sąsiedniej nieruchomości, stąd też organ rozstrzygający taką kwestię winien przede wszystkim szczegółowo rozważyć alternatywne rozwiązania. Organ wskazał, iż inwestor podjął starania o uzyskanie zgody na wejście na teren sąsiedniej nieruchomości od jej właściciela, a starania te okazały się bezskuteczne. Dalej organ podniósł, iż w przedmiotowej sprawie, prace do których zostali zobowiązani Państwo K. i R. M. przez PINB w [...] polegają na podbudowie (pogłębieniu) fundamentów na całej długości ściany usytuowanej od strony granicy z działką o nr ewid. [...] lub z jej przekroczeniem do głębokości 0,80 m poniżej poziomu przyległego terenu oraz naprawie ściany południowej usytuowanej od strony granicy działki polegające na likwidacji (przemurowaniu) pęknięcia na odcinku 2,0 m od dachu do dołu. Organ wskazał, iż Starosta [...] w decyzji określił szczegółowo, iż wykonanie ww. prac możliwe jest z terenu działek o nr ewid. [...] i [...]. Organ podkreślił, iż na działce o nr ewid. [...] usytuowana jest szklarnia, która przylega na całe swojej długości do budynku gospodarczego na działkach o nr ewid. [...] i [...]. Zgodnie z ekspertyzą techniczną opracowaną przez rzeczoznawcę budowlanego - mgr inż. Pana M. S., dotyczącą oceny stanu technicznego szklarni, stan szklarni pogorszył się poprzez nadbudowę ściany i oparcie na niej stropów i dachu budynku sąsiedniego. Z powyższego, w ocenie organu wynika, iż jakiekolwiek prace dotyczące budynku gospodarczego zlokalizowanego na działkach o nr ewid. [...] i [...] oraz szklarni położnej na działce o nr ewid. [...] ze względu na fakt, iż przylegają do siebie ścianami, muszą być prowadzone z uwzględnieniem cech drugiego obiektu. Stąd też, biorąc pod uwagę stan faktyczny sprawy uznać należy, że wykonanie przedmiotowych prac z terenu działek należących do inwestora jest w pełni uzasadnione. Ustosunkowując się do zarzutów odwołania organ wskazał, iż sentencja decyzji została sformułowana w sposób prawidłowy. Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu wniósł R. M. reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika zarzucając zaskarżonej decyzji naruszenia art. 47 ust. 2 Prawa budowlanego polegającego na wadliwej ocenie, że do wykonania prac, do których skarżący został zobowiązany nie jest niezbędne wejście na teren sąsiedniej nieruchomości. W uzasadnieniu skargi podniesiono, iż błędna ocena organów może wynikać z braku elementarnej wiedzy na temat wykonywania robót polegających na podbudowie (pogłębieniu) fundamentów na całej długości ściany zewnętrznej granicznej. Skarżący podniósł, iż przed przystąpieniem do robót ziemnych związanych z podkopaniem fundamentów należy wykonać roboty polegające na odciążeniu podkopywanej ściany. W tym celu wzdłuż całej ściany, od strony wewnętrznej budynku należy wykonać stemple, które "przejmą na siebie" obciążenia stałe i zmienne tj. cały ciężar stropów i innych obciążeń (dachu, wyposażenia itp.). Tak wykonane roboty zabezpieczające z oczywistych powodów uniemożliwiają wykonanie robót niejako od środka. Skarżący podniósł także, iż tak samo jak w przypadku podbudowy fundamentów nie jest możliwe wykonanie nakazanych robót murowych, tynkarskich i malarski ściany zewnętrznej "od środka". Skarżący podniósł, iż nie da się przemurować, a następnie otynkować i pomalować ściany zewnętrznej od środka. Nie ma innej możliwości naprawy pęknięcia ściany jak tylko poprzez wejście na teren posesji sąsiedniej. Strona wskazała, iż poza sferą zainteresowań, przy badaniu przedmiotowej sprawy, pozostaje kwestia ewentualnych szkód (w tym także rozbiórka i ponowna budowa szklarni), których naprawa powinna odbyć się na zasadach określonych w kodeksie cywilnym. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o oddalenie skargi podnosząc, iż prowadzący postępowanie organ odwoławczy rozpoznał wszystkie okoliczności sprawy i nie znalazł podstaw do zmiany rozstrzygnięcia podtrzymując jednocześnie stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. W piśmie procesowym z dnia [...] listopada 2011 r. T. J. wniósł o oddalenie skargi. W piśmie tym uczestnik opisał proces inwestycyjna związany z wybudowaniem muru oraz cieplarki, dokonaniem nadbudowy nad jego ogrodzeniem oraz związane z tym postępowania przed organami nadzoru budowlanego. Uczestnik postępowania wskazał także, iż nie jest prawdą, że budynek R. M. jest zlokalizowany na działkach o numerach [...] i [...], gdyż 13,75 m jest posadowiona na jego gruncie. W ocenie uczestnika "barak", którego część stoi jego szklarni powinien rozebrać R. M. i postawić go na własnej nieruchomości. W piśmie z dnia [...] grudnia 2011 r. strona skarżąca wskazała, iż uczestnik postępowania nabył nieruchomość wiedząc że skarżący na nieruchomości sąsiedniej prowadzi warsztat. W dalszej części pisma skarżący opisał proces inwestycyjny związany ze stawianiem przedmiotowej inwestycji. Skarżący wskazał również, iż nie może wykonać nałożonego obowiązku bez wejścia n teren sąsiedniej działki. W piśmie procesowym z dnia [...] stycznia 2012 r. uczestnik postępowania opisał kwestie związane z nabyciem nieruchomości oraz powstającym konfliktem sąsiedzkim. Uczestnik wskazał, iż nadbudowanie nad jego płotem mury, a następnie zrobienie z niego ściany nośnej budynku gospodarczego w kwietniu 1992 r. i w maju 2006 r. budynku mieszkalnego jest naruszeniem przepisów prawa budowlanego. Uczestnik postępowania jednocześnie oświadczył, iż nie wyraża zgody na wejście na swój teren aby sąsiad mógł zniszczyć jego wyremontowaną szklarnię. Na rozprawie w dniu 26 stycznia 2012 r. uczestnik postępowania wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Kontrola sądu administracyjnego, zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) i art. 3 § 1 i § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. – dalej Ppsa) polega na badaniu zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych. Kontrola ta sprowadza się do zbadania, czy w toku rozpoznania sprawy organy administracji publicznej nie naruszyły prawa materialnego i procesowego w stopniu istotnie wpływającym na wynik sprawy. Przy czym ocena ta jest dokonywana według stanu i na podstawie akt sprawy istniejących w dniu wydania zaskarżonego aktu. Przedmiotem kontroli w niniejszej sprawie jest decyzja Wojewody W. z dnia [...] września 2011 r. o utrzymaniu w mocy decyzji Starosty [...] z dnia [...] sierpnia 2011 r. odmawiającej wydania orzeczenia o niezbędności wejścia na teren działki sąsiedniej celem wykonania robót budowlanych. W pierwszej kolejności wskazać należy, iż w myśl art. 134 § 1 Ppsa sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Sąd zawsze związany jest granicami sprawy w której skarga została wniesiona i nie może swoimi ocenami prawnymi wkraczać w sprawę nową w stosunku do tej która była albo powinna być przedmiotem postępowania przed organem administracji publicznej. Przedmiotem skargi wniesionej do Sądu jest decyzja odmawiająca inwestorowi do wejścia na teren działki sąsiadującej z działkami objętymi robotami budowlanymi. Zatem okoliczności podnoszone przez skarżącego w piśmie z dnia [...] grudnia 2011 r. oraz uczestnika postępowania odnoszące się do kwestii związanych z posadowieniem muru i jego nadbudową nie mają w niniejszej sprawie znaczenia. Również zarzuty uczestnika postępowania odnoszące się do konieczności rozbiórki dokonanej nadbudowy nie mają w niniejszej sprawie znaczenia. W przedmiotowej sprawie wyrokiem z dnia 6 września 2011 r., sygn. akt II SA/Po 394/11 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu oddalając skargę T. J. na decyzję WWINB w [...] z dnia [...] kwietnia 2011 r. Nr [...] przesądził o prawidłowości nałożenia na inwestora obowiązku prac wskazanych w decyzji PINB w [...] z dnia [...] lutego 2011r.. W tym miejscu pokreślić należy, iż orzeczeniem tym przesądzono również o braku podstaw do orzekania przymusowej rozbiórki. W tym miejscu przypomnieć należy, iż przedmiotem kontroli w niniejszej sprawie jest decyzja odmawiająca wydania orzeczenia o niezbędności wejścia na teren działki sąsiedniej celem wykonania robót budowlanych. Podstawę materialnoprawną wydanej w niniejszej sprawie decyzji stanowił art. 47 Prawa budowlanego. Zgodnie z art. 47 ust. 1 Prawa budowlanego jeżeli do wykonania prac przygotowawczych lub robót budowlanych jest niezbędne wejście do sąsiedniego budynku, lokalu lub na teren sąsiedniej nieruchomości, inwestor jest obowiązany przed rozpoczęciem robót uzyskać zgodę właściciela sąsiedniej nieruchomości, budynku lub lokalu (najemcy) na wejście oraz uzgodnić z nim przewidywany sposób, zakres i terminy korzystania z tych obiektów, a także ewentualną rekompensatę z tego tytułu. Natomiast w myśl art. 47 ust. 2 Prawa budowlanego w razie nieuzgodnienia warunków, o których mowa w ust. 1, właściwy organ - na wniosek inwestora - w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku, rozstrzyga, w drodze decyzji, o niezbędności wejścia do sąsiedniego budynku, lokalu lub na teren sąsiedniej nieruchomości. W przypadku uznania zasadności wniosku inwestora, właściwy organ określa jednocześnie granice niezbędnej potrzeby oraz warunki korzystania z sąsiedniego budynku, lokalu lub nieruchomości. Ustanowione w art. 47 ust. 1 Prawa budowlanego przesłanki, to po pierwsze, potrzeba wykonania prac przygotowawczych lub robót budowlanych. Po drugie - udzielenie zgody na wejście na sąsiednią nieruchomość, którą art. 47 ust. 2 powołanej ustawy Prawo budowlane uzależnia od niezbędności wejścia na teren sąsiedniej nieruchomości. Warunek niezbędności wejścia na teren sąsiedni występuje natomiast, gdy obiekty, na których mają być wykonane prace, znajdują się na granicy działki sąsiedniej lub w takiej od niej odległości, że teren dostępny na działce inwestora nie wystarczy na ich prawidłowe przeprowadzenie. Trzecią przesłanką jest uzyskanie zgody właściciela sąsiedniej nieruchomości. Z art. 47 Prawa budowlanego jednoznacznie wynika, iż tryb administracyjny rozstrzygnięcia o prawie wejścia na teren sąsiedniej nieruchomości jest uzależniony od braku dobrowolnej zgody właściciela tej nieruchomości. Generalną zasadą jest, że korzystanie z sąsiedniej nieruchomości, budynku lub lokalu jest możliwe jedynie za zgodą jego właściciela i po ustaleniu z nim przez inwestora przewidywanego sposobu, zakresu i terminu korzystania z sąsiedniej nieruchomości. Jeżeli między inwestorem, a właścicielem nieruchomości sąsiedniej nie doszło do zawarcia porozumienia w tym przedmiocie, inwestor może złożyć do właściwego organu administracji architektoniczno-budowlanej wniosek o zezwolenie na wejście na teren sąsiedniej nieruchomości. W przedmiotowej sprawie nie ulega wątpliwości, iż inwestor podjął starania o uzyskanie zgody na wejście na teren sąsiedniej nieruchomości od jej właściciela, a starania te okazały się bezskuteczne. Uczestnik postępowania w pismach procesowych składanych w trakcie postępowania administracyjnego jak i postępowania sądowo administracyjnego jednoznacznie oświadczył, iż nie wyraża zgody na wejście na teren swojej działki. Również przesłanka konieczności wykonania robót budowlanych została spełniona. Pod pojęciem robót budowlanych, według art. 3 pkt 7 Prawa budowlanego, należy rozumieć: "budowę, a także prace polegające na montażu, remoncie lub rozbiórce obiektu budowlanego". W ocenie Sądu w przedmiotowej sprawie nie budzi wątpliwości, że roboty nakazane w decyzji PINB w [...] z dnia [...] lutego 2011r. należą do robót budowlanych. Wobec powyższego do rozstrzygnięcie pozostała kwestia czy roboty budowlane wskazane w decyzji z dnia [...]lutego 2011 r. mogą być wykonane wyłącznie z terenu działki sąsiedniej, a więc czy wejście na teren działki sąsiedniej jest niezbędny. Rozstrzygnięcie o wejściu na sąsiedni grunt lub do sąsiedniego budynku (lokalu) może być podjęte tylko w sytuacji, gdy jest to niezbędne do wykonania określonych prac przygotowawczych lub robót budowlanych. Komentowany przepis powinien być zatem interpretowany ściśle, nie mogąc stanowić podstawy do wydania ww. rozstrzygnięcia w sytuacji, gdy przedmiotowe wejście jedynie ułatwia wykonanie prac przygotowawczych lub robót budowlanych. ( por Prawo budowlane. Komentarz. red. prof. zw. dr hab. Zygmunt Niewiadomski, Tomasz Asman, Jędrzej Dessoulavy-Śliwiński, Elżbieta Janiszewska-Kuropatwa, Alicja Plucińska-Filipowicz Rok wydania: 2011 Wydawnictwo: C.H.Beck). Wobec powyższego jeżeli w sprawie istnieje możliwość wykonania robót budowlanych z działki na której znajduje się inwestycja lecz wiąże się to z większymi kosztami niż w przypadku wykonania tych robót z działki sąsiada, to organ nie ma podstaw do wydanie decyzji o niezbędności wejścia na teren działki sąsiedniej. Zgodzić należy się z organem, iż korzystanie w nieruchomości cudzej jest dopuszczalne tylko w zakresie niezbędnym do przeprowadzenia tych robót i tylko wtedy, gdy ich wykonanie jest niemożliwe w inny sposób niż z sąsiedniej nieruchomości. Organ zasadnie wskazał, iż musi dojść do sytuacji, w której nie ma innej faktycznej możliwości wykonania określonych prac, jak tylko z nieruchomości sąsiedniej tzn. gdy jest to jedna możliwość zrealizowania danych robót. Odnosząc powyższe na grunt niniejszej sprawy wskazać należy, iż strona uzasadniając swój wniosek wskazała jedynie, że dla wykonania robót budowlanych nakazanych decyzją z dnia [...] lutego 2011 r. niezbędne jest wejście na teren sąsiedniej działki. Dopiero w skardze skarżący wskazał dokładnie dlaczego faktycznie wejście to jest niezbędne. W skardze podniesiono, iż przed przystąpieniem do robót ziemnych związanych z podkopaniem fundamentów należy wykonać roboty polegające na odciążeniu podkopywanej ściany. W tym celu wzdłuż całej ściany, od strony wewnętrznej budynku należy wykonać stemple, które "przejmą na siebie" obciążenia stałe i zmienne tj. cały ciężar stropów i innych obciążeń (dachu, wyposażenia itp.). Strona podniosła, iż tak wykonane roboty zabezpieczające z oczywistych powodów uniemożliwiają wykonanie robót niejako od środka. Skarżący podniósł także, iż tak samo jak w przypadku podbudowy fundamentów nie jest możliwe wykonanie nakazanych robót murowych, tynkarskich i malarski ściany zewnętrznej "od środka". Sąd w niniejszym składzie nie podziela stanowiska zaprezentowanego przez stronę skarżącą. Sąd podziela natomiast argumenty zaprezentowane przez organ, iż posadzka podpiwniczonej części budynku znajdująca się ok. 40 cm poniżej poziomu terenu na działce nr ewid. [...] nie nastręcza trudności technicznych, aby roboty przy pogłębieniu fundamentów wykonać z własnego terenu / budynku /. Również powyższych trudności nie dotyczą części bez podpiwniczenia. Organ wskazał, iż posadzka jest 50 cm powyżej poziomu gruntu na działce [...], co również pozwala na stwierdzenie, że ich wykonanie jest możliwe z terenu / budynku / wnioskujących , co wiąże się z wykonaniem wykopu o głębokości ca. 50 + 80 =130 cm. W ocenie Sądu również wykonanie prac wskazanych w punkcie 2 decyzji z dnia [...] lutego 2011 r. polegające na naprawie ściany południowej usytuowanej od strony granicy działki polegającej na likwidacji (przemurowaniu) pęknięcia nie wymaga wejścia na teren sąsiedniej działki. Wobec powyższego skoro w przedmiotowej sprawie roboty budowlane mogą być wykonane bez konieczności wejścia na teren działki sąsiedniej organ zasadnie odmówił wydania orzeczenia o niezbędności wejścia na teren działki nr ewid. [...]. W tym stanie rzeczy Sąd na podstawie art. 151 Ppsa skargę oddalił.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło