IV SA/Po 1170/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Donata Starosta Sędziowie WSA Ewa Kręcichwost-Durchowska WSA Izabela Bąk-Marciniak (spr.) Protokolant st. sekr. sąd. Laura Szukała po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 lutego 2013 r. sprawy ze skargi M.S. na postanowienie Wojewódzkiego Lekarza Weterynarii w P. z dnia [...] października 2012 r. nr [...] w przedmiocie niedopuszczalności zażalenia 1. uchyla zaskarżone postanowienie i poprzedzające je postanowienie Powiatowego Lekarza Weterynarii w O. z dnia [...] września 2012r. nr [...], 2. zasądza od Wojewódzkiego Lekarza Weterynarii w P. na rzecz skarżącego M. S. kwotę 100 zł (sto) tytułem zwrotu kosztów sądowych. Postanowieniem z dnia [...] września 2012r. Nr [...] Powiatowy Lekarz Weterynarii w O. zakazał M. S. wprowadzania do obrotu – celem uzyskania produktów pochodzenia zwierzęcego z przeznaczeniem do wprowadzenia na rynek w celu spożycia przez ludzi – trzody chlewnej, która była karmiona paszami nie spełniającymi wymagań określonych w przepisach o paszach, tj. zawierającymi niedozwolone białko pochodzenia zwierzęcego. Zażalenie na to postanowienie złożył M. S. reprezentowany przez pełnomocnika, domagając się uchylenia zaskarżonego postanowienia i przekazania sprawy organowi I instancji do ponownego rozpoznania, w związku z naruszeniem między innymi art.123 § 2 kpa poprzez wydanie w zaskarżonym postanowieniu orzeczenia rozstrzygającego bezpośrednio o istocie sprawy. Postanowieniem z dnia [...] października 2012r. nr [...]Wojewódzki Lekarz Weterynarii stwierdził na podstawie art.134 k.p.a. i art.142 k.p.a. niedopuszczalność zażalenia. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia podał, iż kwestionowane postanowienie nie rozstrzyga ostatecznie o istocie sprawy. Istotą tą jest dokładne określenie, które sztuki trzody chlewnej były ewentualnie żywione niezgodnie z prawem paszowym. Rozstrzygnięcie dokonane przez organ I instancji nie ma charakteru ostatecznego i po zakończeniu postępowania wyjaśniającego winna zostać wydana decyzja administracyjna kończąca postępowanie administracyjne. Strona zatem nadal będzie miała prawo kwestionować rozstrzygnięcie organu I instancji w ewentualnym odwołaniu od decyzji Powiatowego Lekarza Weterynarii w O. Skargę na powyższe postanowienie złożył M. S., zarzucając naruszenie przepisów art.134 i 142 k.p.a., 123 § 2 w zw. z 104 k.p.a. oraz art.124 § 2 k.p.a. i art.80 w zw. z art.84 k.p.a., domagał się uchylenia zaskarżonego postanowienia. W uzasadnieniu skargi między innymi wskazał, iż organ I instancji pouczył go w treści postanowienia o przysługującym mu prawie do złożenia zażalenia, organ II instancji winien rozpoznać merytoryczne zarzuty skarżącego podnoszone w odwołaniu, postanowienie organu I instancji nakłada na skarżącego obowiązek w sferze prawa materialnego jest w rzeczywistości rozstrzygnięciem merytorycznym, które winno znaleźć odzwierciedlenie w decyzji administracyjnej spełniającej wymogi z art.107 k.p.a., a nie w postanowieniu. Nadto organy naruszyły zasadę wyczerpującego zebrania materiału dowodowego i dokonania stosownej jego oceny. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując prezentowaną argumentację. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga okazała się uzasadniona. Kontrola sądu administracyjnego, zgodnie z art.1 par 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz.1269 ze zm.) i art.3 par 1 i par 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz.1270 ze zm.) polega na badaniu zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych. Kontrola ta sprowadza się do zbadania, czy w toku rozpoznania sprawy organy administracji publicznej nie naruszyły prawa materialnego i procesowego w stopniu istotnie wpływającym na wynik sprawy. Przy czym ocena ta jest dokonywana według stanu i na podstawie akt sprawy istniejących w dniu wydania zaskarżonego aktu. Na podstawie art.134 par 1 Ppsa, w postępowaniu sądowo administracyjnym obowiązuje zasada oficjalności. Zgodnie z jej treścią, sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami oraz powołaną podstawą prawną. Zgodnie z wyrażoną w art.7 Kpa zasadą prawdy obiektywnej organy administracji zobowiązane są do podejmowania wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, gdyż tylko wyczerpujące zbadanie wszystkich okoliczności faktycznych związanych z określoną sprawą pozwala stworzyć jej rzeczywisty obraz, a w efekcie końcowym zastosować odpowiedni przepis prawa. Realizacja zasady prawdy obiektywnej pozostaje w ścisłym związku z zasadą praworządności (art.6 Kpa). Działanie na podstawie przepisów prawa (prawidłowo stosowanego) jest bowiem możliwe tylko wtedy, gdy zostanie prawidłowo ustalony stan faktyczny sprawy. Należyte zrealizowanie zasady prawdy obiektywnej ma zaś zapewnić dyrektywa proceduralna zawarta w art.77 Kpa, według której organ prowadzący postępowanie obowiązany jest podjąć ciąg czynności mających na celu zebranie i rozpatrzenie całego materiału dowodowego. Przede wszystkim należy wskazać bez wnikania w merytoryczną ocenę przedmiotowych rozstrzygnięć, iż w toku postępowania organ administracji publicznej wydaje postanowienia. Postanowienia dotyczą poszczególnych kwestii wynikających w toku postępowania, lecz nie rozstrzygają o istocie spraw, chyba, że przepisy kodeksu stanowią inaczej ( art.123 § 1 i 2 k.p.a.). Natomiast organ administracji publicznej załatwia sprawę przez wydanie decyzji i to decyzje rozstrzygają sprawę co do jej istoty w całości lub części albo w inny sposób kończą sprawę w danej instancji (art.104 § 1 i 2 k.p.a.) (tak też wyrok NSA z dnia 1 lutego 2012r., II OSK 2153/10, Lex 1138090). Postanowienie organu I instancji zostało wydane na podstawie przepisu art. 123 k.p.a., art. 9 ust.1 pkt 2 ustawy z dnia 16 grudnia 2005r. o produktach pochodzenia zwierzęcego; art.5 ust.1 i art.7 ust.2 pkt 2 ustawy z dnia 22 lipca 2006r. o paszach, art.7 ust.1 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 999/2001 z dnia 22 maja 2001r. oraz 15 ust.1 i 2 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 178/2002 z dnia 28 stycznia 2002r., jak również art.54 ust.1 i ust.2 pkt b i c rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 882/2004 z dnia 29 kwietnia 2004r. Należy jednak mieć na uwadze, iż zgodnie z §2 pkt 1 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 18 grudnia 2006r. w sprawie określenia spraw rozstrzyganych w drodze decyzji administracyjnych przez powiatowego lekarza weterynarii (Dz.U. z 2007r, Nr 2, poz.20), powiatowy lekarz weterynarii, w celu realizacji zadań wynikających z przepisów rozporządzenia (WE) nr 882/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 29 kwietnia 2004r. w sprawie kontroli urzędowych przeprowadzanych w celu sprawdzenia zgodności z prawem paszowym i żywnościowym oraz regułami dotyczącymi zdrowia zwierząt i dobrostanu zwierząt, wydaje decyzje administracyjne w sprawie zastosowania środków, o których mowa w art.54 ust.2 lit a-d oraz f i g. Przepis art.54 ust.2 lit.b i c (powołany w postanowieniu organu I instancji) rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 882/2004 z dnia 29 kwietnia 2004r. dotyczy ograniczenia lub zakazu wprowadzania do obrotu, przywozu lub wywozu paszy, żywności lub zwierząt; monitorowania oraz w razie konieczności nakazania wycofania lub zniszczenia paszy lub żywności. Nie ulega zatem wątpliwości, iż organ I instancji winien był wydać w przedmiotowej sprawie decyzję administracyjną a nie postanowienie, którym rozstrzygnął ogólnikowo sprawę co do istoty. Strona zaś nie mogła ponosić ujemnych konsekwencji błędnego pouczenia. Błędne pouczenie co do środka zaskarżenia, nie może szkodzić stronie, która zastosowała się do tego pouczenia. Z uwagi na fakt, iż organ I instancji wydał błędne rozstrzygnięcie, które nie zawiera wszystkich elementów należnych decyzji (nie spełnia wymogów ani co do formy, ani co do treści), organ II instancji winien jednak zamiast stwierdzać niedopuszczalność zażalenia, uchylić zaskarżone postanowienie, czego nie uczynił. Organ bowiem winien mieć na uwadze, iż to nie forma, lecz treść decyduje o tym, z jakim rodzajem aktu administracyjnego mamy do czynienia w konkretnej sprawie. Wydanie postanowienia, które mylnie nazwano decyzją, nie powoduje, że mamy do czynienia z decyzją. Podobnie jak w przypadku decyzji, nadanie mylnej nazwy postanowieniu nie zmienia jego charakteru prawnego ( tak wyrok NSA z dnia 15 czerwca 2012r., II OSK 497/11, Lex 1216734). W związku z powyższym ponieważ orzeczenie organu I instancji zostało błędnie wydane nie mogło ostać się w obrocie prawnym, tym bardziej, iż jak wynika z akt administracyjnych, w obrocie prawnym obecnie funkcjonuje już decyzja pierwszoinstancyjna Powiatowego Lekarza Weterynarii w O. z dnia [...] października 2012r. nr [...] rozstrzygająca sprawę merytorycznie. Podobnie należało wyeliminować z obrotu prawnego postanowienie organu II instancji jako wydane bez podstawy prawnej. Ponownie rozpoznając sprawę organ weźmie pod uwagę wytyczne Sądu i wyda odpowiednie rozstrzygnięcie rozważając kwestię bezprzedmiotowości niniejszego postępowania. Mając powyższe na uwadze na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. "c" ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji. O kosztach orzeczono w oparciu o art. 200 p.p.s.a.