IV SA/Po 182/20

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maciej Busz Sędziowie WSA Józef Maleszewski WSA Monika Świerczak (spr.) Protokolant st. sekr. sąd. Joanna Kujawa po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 03 września 2020 r. sprawy ze skargi B. P. na pismo Prezydenta Miasta z dnia [...] lutego 2020 r. nr [...] w przedmiocie usunięcia naruszenia prawa postanawia odrzucić skargę Wnioskiem z [...] stycznia 2020 r. nazwanym "Wezwanie do usunięcia naruszenia prawa" B. P. wystąpił do Prezydenta Miasta o zmianę daty ważności prawa jazdy otrzymanego w dniu [...] października 2019 r. poprzez zmianę daty ważności prawa jazdy kat. A i B do dnia [...] października 2029 r. na czas nieokreślony. Wyjaśnił, że w związku ze złożonym w 2014 r. wnioskiem o wymianę prawa jazdy, z uwagi na zmianę miejsca zamieszkania, organ nie był uprawniony do zmiany nabytych na czas nieokreślony uprawnień do kierowania pojazdami kat. A i B poprzez wskazanie, że uprawnienia powyższe są ważne do [...] października 2029 r. Pismem z [...] lutego 2020 r. Prezydent Miasta poinformował wnioskodawcę, że [...] stycznia 1975 r. zostało wydane mu prawo jazdy kat. A i B, ważne bezterminowo. Datę ważności dokumentu określono na podstawie orzeczenia lekarskiego z [...] grudnia 1974 r. W dniu [...] października 2014 r. B. P. złożył wniosek o wymianę prawa jazdy z powodu zmiany danych adresowych. Dnia [...] stycznia 2013 r. weszła w życie ustawa z dnia [...] stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami (t.j. Dz. U. z 2019r., poz. 341 ze zm., dalej: u.k.p.) oraz rozporządzenie Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 31 lipca 2012r. w sprawie wydawania dokumentów stwierdzających uprawnienia do kierowania pojazdami (Dz. U. poz. 1005, dalej: rozporządzenie). Zgodnie z art. 13 ust. 1 pkt 1 lit. a) u.k.p. prawo jazdy kategorii AM, A1, A2, A, B1, B, B+E, T wydaje się na okres 15 lat, z tym, że okres ten może być krótszy, o ile wynika to z orzeczenia lekarskiego. Zgodnie z ówcześnie obowiązującym § 9 ust. 3 pkt 10 rozporządzenia w sprawie wydawania dokumentów stwierdzających uprawnienia do kierowania pojazdami, za datę ważności uprawnienia uważa się datę określoną w orzeczeniu lekarskim dla przeprowadzenia ponownych badań lekarskich w zakresie określonej kategorii prawa jazdy lub 15 lat od daty wydania prawa jazdy w przypadku prawa jazdy kategorii AM, A1, A2, B, B1, B+E i T oraz 5 lat od daty wydania prawa jazdy w przypadku prawa jazdy kategorii C1, C1+E, C, C+E, D1, D1+E, D i D+E, jeżeli dla określonej kategorii prawa jazdy w orzeczeniu lekarskim nie ustalono tej daty lub orzeczenie zostało wydane bez określenia terminu ważności, z zastrzeżeniem ust 4. W związku z powyższym datę ważności prawa jazdy nr [...] wydanego [...] października 2014 r. określono zgodnie z ówcześnie obowiązującymi przepisami i Prezydent Miasta nie mógł w dokumencie wpisać innej daty ważności uprawnień z symbolem "-" jako informacją, że dana kategoria prawa jazdy jest ważna bezterminowo. Dalej organ wyjaśnił, że [...] lutego 2016 r. weszło w życie rozporządzenie Ministra Infrastruktury i Budownictwa z dnia 24 lutego 2016 r. w sprawie wydawania dokumentów stwierdzających uprawnienia do kierowania pojazdami (Dz. U. z 2016, poz. 231 ze zm., dalej: rozporządzenie z 2016 r.). Zgodnie z jego § 29 w przypadku osób, które posiadały w dniu wejścia w życie u.k.p. uprawnienia do kierowania pojazdami, których data ważności nie była ograniczona orzeczeniem lekarskim lub psychologicznym, w pozycji "data ważności uprawnienia" umieszcza się symbol "-" jako informację, że dana kategoria prawa jazdy jest ważna bezterminowo. W przypadku w/w osób data ważności prawa jazdy nie może być dłuższa niż 15 lat. Organ zwrócił uwagę, że zgodnie z obowiązującymi na dzień dzisiejszy § 9 ust. 1 pkt 14 rozporządzenia z 2016 r. prawo jazdy wydaje się w przypadku osoby ubiegającej się o wydanie prawa jazdy w związku z wygaśnięciem terminu jego ważności, gdy termin ten nie został ustalony na podstawie orzeczenia lekarskiego, po otrzymaniu od osoby wniosku o wydanie prawa jazdy, dowodu uiszczenia opłaty za wydanie prawa jazdy oraz opłaty ewidencyjnej, fotografii i kopii posiadanego prawa jazdy. Zatem zgodnie z przepisami obowiązującymi na dzień dzisiejszy, do wymiany w/w prawa jazdy B. P. nie będzie zobowiązany do ponownego przystąpienia do badań lekarskich i egzaminu w ramach posiadanych uprawnień do kierowania pojazdami. W przypadku chęci uzyskania prawa jazdy z symbolem "-" w rubryce 11 jako informacją, że dana kategoria prawa jazdy jest ważna bezterminowo możliwe jest złożenie wniosku zgodnego ze wzorem z rozporządzenia z 2016 r. Skargą nazwaną "skargą na postanowienie Prezydenta znak [...] z dnia [...] lutego 2020 r." B. P. zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu ww. pismo Prezydenta Miasta z [...] lutego 2020 r., wnosząc o jego uchylenie i stwierdzenie bezskuteczności wpisu ważności uprawnień skarżącego w pozycji 11 dokumentu prawa jazdy wydanego przez organ [...] października 2014 r. Skarżący podtrzymał argumenty zawarte we wniosku o usunięcie naruszenia prawa. Podkreślił, że nie analizował treści prawa jazdy z 2014 r., a o jego wadliwości dowiedział się na skutek analizy wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia [...] września 2019 r., sygn. akt III SA/Kr [...]. W odpowiedzi Prezydenta Miasta podtrzymał swoje stanowisko i wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje. Skargę jako wniesioną na pismo informacyjne Prezydenta Miasta należało uznać za niedopuszczalną i odrzucić. Stosownie do treści art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm., dalej: P.p.s.a.) kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, z wyłączeniem postanowień wierzyciela o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu oraz postanowień, przedmiotem których jest stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonego zarzutu; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2016 r. poz. 23, 868, 996, 1579 i 2138 oraz z 2017 r. poz. 935), postępowań określonych w działach IV, V i Vi ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2017 r. poz, 201, 648, 768 i 935), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. poz. 1947, z późn. zm.), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a; 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. W ocenie Sądu pismo Prezydent Miasta z [...] lutego 2020 r. nie należy do aktów i czynności wymienionych w art. 3 § 2 P.p.s.a. Jest ono pismem informacyjnym skierowanym do skarżącego w odpowiedzi na jego "wezwanie do usunięcia naruszenia prawa" z [...] stycznia 2020 r. W swym piśmie organ wyjaśnił jedynie skarżącemu podstawy prawne wydania prawa jazdy oraz pouczył go o możliwości złożenia nowego wniosku o wydanie prawa jazdy. Zaskarżone pismo nie zawiera żadnego rozstrzygnięcia organu i w związku z tym nie może być uznane za decyzję administracyjną, postanowienie bądź też inny akt lub czynność wskazany w art. 3 § 2 pkt 4 P.p.s.a. Nie stanowi ono bowiem władczego przejawu woli organu administracji publicznej, lecz jedynie oświadczenie wiedzy. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym dopuszcza się możliwość zakwestionowania poszczególnych wpisów dokonanych w wydanym dokumencie prawa jazdy poprzez skargę na czynność, o jakiej mowa w art. 3 § 2 pkt 4 P.p.s.a. Zauważyć należy, że skarżący wniósł "wezwanie do usunięcia naruszenia prawa" w szczególnej sytuacji. W zainicjowanej wnioskiem skarżącego z [...] października 2014 r. o wymianę prawa jazdy z powodu zmiany danych adresowych sprawie administracyjnej Prezydent Miasta wydał decyzję z [...] października 2014 r. nr [...] stwierdzającą, że B. P. spełnia określone przepisami prawa warunki do wydania dokumentu prawa jazdy ważnego do dnia [...].10.2029 r. nr [...], nr druku [...], uprawnienia kat. A i B – data wydania: [...].01.1975 r., data ważności - [...].10.2029 r. Jak wynika z akt decyzję tę doręczono skarżącemu w dniu jej wydania, a ten się od niej nie odwołał. Decyzja ta stała się ostateczna, a więc skarżącemu pozostała próba wzruszenia tej decyzji w trybie nadzwyczajnym. Jak wynika ze skargi i jej załączników wydaniu ww. decyzji towarzyszyła czynność organu wydania nowego dokumentu prawa jazdy. W tym zatem kontekście zarówno Sąd, jak i powinien był czynić to organ, należało ocenić wniosek B. P. z [...] stycznia 2020 r., jak i udzieloną nań odpowiedź organu. Złożone przez skarżącego [...] stycznia 2020 r. "wezwanie do usunięcia naruszenia prawa" nie określiło trybu, w jakim skarżący chciałby wzruszyć ww. decyzję. W wezwaniu tym B. P. wyraźnie zakwestionował zapis w nowo wydanym dokumencie prawa jazdy stwierdzający datę ważności dokumentu do dnia [...].10.2029 r., podkreślając, że pierwotnie w 1975 r. uprawnienia do kierowania pojazdami kat. A i B nabył na czas nieokreślony. Podniósł równocześnie, że art. 18 ust. 1 pkt 2 u.k.p. nie stanowi podstawy prawnej do wydania decyzji administracyjnej. Wydanie nowego dokumentu prawa jazdy jest bowiem czynnością materialno-techniczną sprowadzającą się w swojej istocie do fizycznej wymiany dokumentu stanowiącego dowód posiadania przez określoną osobę uprawnienia do kierowania pojazdami danego rodzaju, która ma służyć przede wszystkim celom dowodowym (art. 3 ust. 1 pkt 1 u.k.p.). Udzielona przez Prezydenta Miasta odpowiedź z [...] lutego 2020 r. wyjaśniająca jedynie stan prawny aktualny i sprawy zakończonej w 2014 r., niezawierająca próby dopytania wnioskodawcy, czy zamierza, a jeśli tak w jakim trybie nadzwyczajnym, do zakwestionowania decyzji tego organu z [...] października 2014 r. (przypuszczalne mógł to być wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji), wymyka się kontroli sądowoadministracyjnej - nie zawiera bowiem żadnego władczego rozstrzygnięcia o prawach lub obowiązkach skarżącego. Mając powyższe na względzie Sąd działając na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 P.p.s.a. orzekł o odrzuceniu skargi. Sąd na marginesie pozwoli sobie wskazać, że organ powinien był – znając uwarunkowania prawne i charakter zakończenia sprawy z 2014 r. – zwrócić się do B. P. z wezwaniem w trybie art. 64 § 2 K.p.a. o usunięcie braków formalnych podania z [...] stycznia 2020 r. poprzez jego sprecyzowanie, pouczywszy go o nadzwyczajnych trybach wzruszenia wydanej decyzji, a następnie – stosownie do odpowiedzi - podjąć dalsze czynności procesowe.