IV SA/Po 185/12
PostanowienieWSA w Poznaniu2013-04-23
Skład orzekający: Damian Mataczyński
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osobie fizycznej, która jest bezrobotna, nie uzyskuje dochodu i której jedynym majątkiem jest mieszkanie lokatorskie, powinno zostać przyznane prawo pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego w sytuacji, gdy prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe i korzysta ze sporadycznej pomocy osób trzecich?Ratio decidendi
Osobie fizycznej, która jest bezrobotna, nie uzyskuje dochodu i której jedynym majątkiem jest mieszkanie lokatorskie, powinno zostać przyznane prawo pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego, jeśli wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania. Instytucja prawa pomocy jest wyjątkiem od zasady ponoszenia kosztów przez strony, a ciężar dowodu spoczywa na wnioskodawcy.Stan faktyczny
Skarżąca K.P. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego w sprawie ze skargi przeciwko Wojewodzie W. dotyczącej niewykonania wyroku WSA w Poznaniu. Skarżąca podała, że jest osobą bezrobotną, nie ma dochodu, utrzymuje się ze sporadycznej pomocy osób trzecich, a jej jedynym majątkiem jest mieszkanie lokatorskie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu rozpoznał wniosek na posiedzeniu niejawnym.Rozstrzygnięcie
Przyznano prawo pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego, którego wyznaczy Okręgowa Izba Radców Prawnych w Poznaniu.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu - Damian Mataczyński po rozpoznaniu w dniu 24 kwietnia 2013r. na posiedzeniu niejawnym wniosku K.P. o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego w sprawie ze skargi przeciwko Wojewodzie W. w przedmiocie niewykonania wyroku Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 17 lutego 2011r. sygn. akt IV SA/Po 798/10 postanawia przyznać prawo pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego, którego wyznaczy Okręgowa Izba Radców Prawnych w Poznaniu
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu wyrokiem z dnia 27 grudnia 2012r. sygn. akt IV SA/Po 185/12 oddalił skargę K.P. przeciwko Wojewodzie Wielkopolskiemu w przedmiocie niewykonania wyroku Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 17 lutego 2011r. sygn. akt IV SA/Po 798/10. Skarżąca w terminie otwartym do wniesienia skargi kasacyjnej złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego. W uzasadnieniu wniosku skarżąca podała, że prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe. Z uzasadnienia wniosku wynika, iż skarżąca jest osoba bezrobotną, nie ma żadnego dochodu a źródłem jej utrzymania jest sporadyczna pomoc osób trzecich. W uzasadnieniu wniosku skarżąca podała, że jej jedynym majątkiem jest mieszkanie lokatorskie o pow. [...]m2.
W związku z powyższym stwierdzić należy, że na podstawie art. 245 § 1 i 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 – dalej ppsa) prawo pomocy może być przyznane w zakresie częściowym, które obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego.
Przesłanki regulujące przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej zawarte są w art. 246 §1 pkt 2 ppsa, zgodnie z którym prawo pomocy w zakresie częściowym Sąd przyznaje, gdy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Instytucja prawa pomocy jest jednak wyjątkiem od ogólnej zasady ustanowionej w art. 199 ppsa, zgodnie z którą strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Ciężar dowodu wykazania okoliczności uzasadniających przyznanie prawa pomocy, o których mowa w art. 246 § 2 ppsa spoczywa na stronie składającej wniosek o jego przyznanie. Oznacza to, że powinna ona poczynić wszelkie kroki mające na celu uprawdopodobnienie tych okoliczności.
Ponadto należy podkreślić, że udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest także formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno sprowadzać się do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie jej udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście obiektywnie niemożliwe.
Odnosząc te uwagi do rozpatrywanej sprawy, uwzględniając fakt, że skarżąca jest osobą bezrobotną i nie uzyskuje żadnego dochodu, stwierdzić należy, że K.P. zalicza się do osób znajdujących się w sytuacji materialnej uniemożliwiającej opłacenie pełnomocnika z wyboru bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie.
Wobec powyższego, na podstawie art. 258 §1 i § 2 pkt 7 oraz art. 245 §1 i §3, art. 246 §1 pkt 2 ppsa, postanowiono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło