IV SA/Po 187/10

WyrokWSA w Poznaniu2010-06-16

Skład orzekający: Bożena Popowska, Ewa Makosz – Frymus, Ewa Kręcichwost - Durchowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej, który nie wykonał wyroku sądu administracyjnego nakazującego zakończenie postępowania w określonym terminie, może zostać obciążony grzywną na podstawie art. 154 § 1 PPSA?
Ratio decidendi
Organ administracji publicznej, który nie wykonał wyroku sądu administracyjnego uwzględniającego skargę na bezczynność, może zostać obciążony grzywną na podstawie art. 154 § 1 PPSA, pod warunkiem wcześniejszego pisemnego wezwania organu do wykonania wyroku. Termin wyznaczony przez sąd na wykonanie wyroku jest terminem dodatkowym i nie może ulec przedłużeniu w trybie art. 37 § 2 kpa. Niewykonanie wyroku w tym terminie uzasadnia żądanie nałożenia grzywny.
Stan faktyczny
Skarżąca E.W. wniosła o wymierzenie Powiatowemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego w K. grzywny za niewykonanie wyroku WSA w Poznaniu z dnia 4 czerwca 2009 r. sygn. akt IV SAB/Po 18/09, który nakazał organowi zakończenie postępowania w sprawie budowy dwóch zjazdów i ogrodzenia w terminie 30 dni od uprawomocnienia się wyroku. Organ administracyjny argumentował, że postępowanie było skomplikowane i wymagało czynności wyjaśniających, co uniemożliwiło dotrzymanie terminu. Skarżąca wskazała, że organ otrzymał akta sprawy w dniu 28 sierpnia 2009 r., a termin 30 dni upłynął 28 września 2009 r. Organ wniósł o odrzucenie skargi.
Rozstrzygnięcie
Wymierzył Powiatowemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego w K. grzywnę w wysokości [...] złotych oraz zasądził od organu na rzecz skarżącej kwotę [...] złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bożena Popowska (spr.) Sędziowie NSA Ewa Makosz – Frymus WSA Ewa Kręcichwost - Durchowska Protokolant st.sekr.sąd. Justyna Frankowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 02 czerwca 2010 r. sprawy ze skargi E.W. przeciwko Powiatowemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego w K. w przedmiocie nałożenia grzywny za niewykonanie wyroku Sądu w sprawie IV SAB/Po 18/09 1. wymierza Powiatowemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego w K. grzywnę w wysokości [...] złotych ( [...] ), 2. zasadza od Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Krotoszynie na rzecz E.W. kwotę [...] złotych ( [...] ) tytułem zwrotu kosztów postępowania. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu po rozpoznaniu skargi E.W. na bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. wyrokiem z dnia 4 czerwca 2009r. sygn akt IV SAB/Po 18/09 nakazał organowi zakończyć postępowanie w sprawie budowy dwóch zjazdów łączących ul. M. w L. z działką nr [...] oraz budowy ogrodzenia, wydając akt w stosownej formie w terminie 30 dni od uprawomocnienia się niniejszego wyroku. W uzasadnieniu Sąd stwierdził, iż organ administracyjny, nie rozpoznając wniosku skarżącej z dnia 03.11.2008r. w sposób oczywisty naruszył art. 35 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000r. Nr 98, poz. 1071 ze zm. – dalej kpa), zgodnie z którym załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania. E.W. reprezentowana przez radcę prawnego G.W. pismem z dnia 29.01.2010r. wniosła o wymierzenie Powiatowemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego w K. grzywny w związku z niewykonaniem wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 4 czerwca 2009r. sygn. akt IV SAB/Po 18/09. W uzasadnieniu skargi wskazano, iż organ administracyjny otrzymał z Sądu akta sprawy w dniu 28 sierpnia 2009r., co oznacza iż trzydziesto- dniowy termin do zakończenia postępowania w sprawie zjazdu upłynął w dniu 28 września 2009r. Pomimo pisma z dnia 27.11.2009r. wzywającego PINB w K. do załatwienia sprawy (wykonania wyroku) i wniesienia zażalenia do Wielkopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, sprawa nie została załatwiona. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w K., odpowiadając na skargę wyjaśnił, że w związku z żądaniem E.W. z dnia 03.11.2008r. prowadził trzy odrębne postępowania. Sprawa budowy zjazdu łączącego ul. M. w L. z dz. nr [...] od strony działki nr [...] należącej do M.R. zakończona została decyzją z dnia [...].01.2010r. nr [..] umarzającą postępowanie w sprawie. Sprawa budowy zjazdu łączącego ul. M. w L. z dz. nr [...] od strony dz. nr [...] należącej do E.W., (znak sprawy nr [...] jest nadal w toku. Organ administracyjny opisując przebieg w/w sprawy i przeprowadzone w ramach tego postępowania czynności wyjaśniające wskazał na fakt zawiadamiania strony pismami z dnia 28.09.2009r. i 25.11.2009r. o zwłoce w załatwieniu sprawy i wyznaczeniu nowych terminów (odpowiednio 30.11.2009r. i 30.03.2010r.). Odnosząc się do sprawy budowy ogrodzenia dz. nr [...] od strony ul. M. w L. .znak sprawy nr [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. wskazał, że w dniu [...].06.2009r. wydał decyzję umarzającą postępowanie administracyjne, która została uchylona decyzją organu II instancji z dnia 18.09.2009r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. opisując przebieg powyższej sprawy wskazał na fakt, iż E.W. złożyła wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji z dnia [...].06.2009r. [...] i wznowienia postępowania administracyjnego w tej sprawie. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. poinformował, iż powyższy wniosek został rozpatrzony negatywnie przez organ II instancji, który decyzją z dnia [...].02.2010r. odmówił stwierdzenie nieważności decyzji PNIB w K. z dnia [...].06.2009r. [..]. Mając powyższe na uwadze organ administracyjny stwierdził, że w jego ocenie nie ma mowy o bezczynności, gdyż z uwagi na prowadzenie postępowania wyjaśniającego (zeznania świadków, wyjaśnienia stron i dowód z oględzin) kilkakrotnie przedłużano terminy załatwienia sprawy. Wskazano przy tym na art. 7 kpa zawierający zasadę prawdy obiektywnej, zgodnie z którą organ prowadzący postępowanie zobowiązany jest do zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego, aby ustalić stan faktyczny zgody z rzeczywistością. Powołując się na orzecznictwo sądowe organ administracyjny stwierdził, że jako dowolne należy traktować ustalenia faktyczne znajdujące wprawdzie potwierdzenie w materiale dowodowym, ale niekompletnym, czy nie w pełni rozpatrzonym. Zarzut dowolności wykluczają dopiero ustalenia dokonane w całokształcie materiału dowodowego (art. 80 kpa, rozpatrzonego w sposób wyczerpujący (art. 77 §1 kpa), a więc przy podjęciu wszystkich kroków niezbędnych dla dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, jako warunku niezbędnego do wydania decyzji o przekonującej treści. Wobec powyższego Powiatowy Inspektor nadzoru Budowlanego w K. uznał, iż wyznaczony przez Sąd 30 dniowy termin na załatwienie sprawy okazał się zbyt krótki i praktycznie niemożliwy, aby przedmiotowe sprawy załatwić zgodnie z obowiązującymi przepisami, a w szczególności z przepisami kpa. W związku z powyższym organ administracyjny wniósł o odrzucenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest zasadna. Na wstępie rozważyć należy kwestię dopuszczalności przedmiotowej skargi, stanowiącej zgodnie z jej treścią skargę na niewykonanie wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 4 czerwca 2009r. sygn. akt IV SAB/Po 18/09. Tryb postępowania w tym zakresie uregulowany jest w art. 154 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. – dalej ppsa), zgodnie z którym w razie niewykonania wyroku uwzględniającego skargę na bezczynność oraz w razie bezczynności organu po wyroku uchylającym lub stwierdzającym nieważność aktu lub czynności strona, po uprzednim pisemnym wezwaniu właściwego organu do wykonania wyroku lub załatwienia sprawy, może wnieść skargę w tym przedmiocie żądając wymierzenia temu organowi grzywny. Powyższe oznacza, iż warunkiem złożenia skargi w trybie art. 154 §1 ppsa jest pisemne wezwanie właściwego organu do wykonania wyroku lub załatwienia sprawy. Jak wynika z akt sprawy, E.W. reprezentowana przez J.K. pismem z dnia 27.11 2009r. (k. 36 ) wezwała Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. do wykonania wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia z dnia 4 czerwca 2009r. sygn. akt IV SAB/Po 18/09. Tym samym stwierdzić należy, iż dochowany został warunek konieczny do złożenia skargi na niewykonanie wyroku Sądu. W związku z powyższym stwierdzić należy, iż zasadniczą kwestią w przedmiotowej sprawie jest ocena, czy Powiatowemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego w K. można zarzucić niewykonanie wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 4 czerwca 2009r. sygn. akt IV SAB/Po 18/09, w którym Sąd nakazał organowi zakończyć postępowania w sprawie budowy dwóch zjazdów łączących ul. M. w L. z działką nr [...] oraz budowy ogrodzenia, wydając akt w stosownej formie w terminie 30 dni od uprawomocnienia się niniejszego wyroku. Jak wynika ze znajdującego się w aktach sprawy odpisu wyroku Sądu z dnia 4 czerwca 2009r. sygn. akt IV SAB/Po 18/09, wyrok ten jest prawomocny od dnia 24.07.2009r. Przy uwzględnieniu treści wyroku oznacza to, iż do 24 sierpnia 2009r. organ powinien zakończyć postępowanie w sprawie. Zwrócić należy jednak uwagę na fakt, iż dopiero w dniu 26 sierpnia 2009r. (vide zwrotne potwierdzenie odbioru w aktach sprawy sygn. akt IV SAB/Po 18/09 – k. 41 akt sądowych) doręczono organowi prawomocne orzeczenie Sądu wraz z aktami sprawy. Oznacza to, iż organ prowadząc postępowanie w sprawie budowy dwóch zjazdów łączących ul. M. w L. z działką nr [...] oraz budowy ogrodzenia miał obowiązek zakończyć postępowanie zachowując termin wskazany w wyroku, którego bieg rozpoczął się jednak z dniem doręczenia organowi akt sprawy wraz z prawomocnym orzeczeniem. Od tego dnia organ, dysponując aktami sprawy, miał możliwość skutecznego podjęcia czynności w sprawie. Powołując się na piśmiennictwo wskazać należy, iż niewykonanie wyroku uwzględniającego skargę na bezczynność występuje w przypadku bezskutecznego upływu terminu, ustalonego jak wyżej, wyznaczonego przez sąd na wydanie aktu lub czynności. Przy czym podkreślić należy, że tak ustalony termin wyznaczony przez sąd administracyjny jest terminem dodatkowym w stosunku do ustawowego terminu, w jakim sprawa powinna być załatwiona, i z tego względu nie może ulec przedłużeniu w trybie art. 37 §2 kpa (zob. J.P. Tarno Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz. Wydanie 4. Warszawa 2010r. s. 366). Uwzględniając więc zasadę obliczania terminu wyznaczonego przez sąd do załatwienia sprawy przez organ administracyjny stwierdzić należy, iż organowi w dniu 25 września 2009r. minął termin do załatwienia sprawy. Nie zakończenie w tym terminie postępowania w sprawie budowy dwóch zjazdów łączących ul. M. w L. z działką nr [...] oraz budowy ogrodzenia oznacza, że żądanie skarżącej o nałożenie grzywny znajduje materialno-prawną podstawę w art. 154 § 1 ppsa. Przepis ten umożliwia wniesienie skargi wraz z żądaniem wymierzenia grzywny organowi, który nie wykonuje wyroku sądu, a więc pozostaje w bezczynności po wyroku sądu uwzględniającym skargę na bezczynność lub po wyroku uchylającym lub stwierdzającym nieważność aktu lub czynności. Omawiany przepis ma charakter nie tylko dyscyplinujący, ale i restrykcyjny. Ustawodawca wskazał bowiem wyraźnie, że wykonanie wyroku lub załatwienie sprawy, ale już po wniesieniu skargi, nie stanowi podstawy do umorzenia postępowania lub oddalenia skargi (art. 154 § 3 ppsa). Zgodnie z art. 154 § 6 ppsa sąd administracyjny wymierza grzywnę do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów. Zgodnie z komunikatem Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego z dnia 9 lutego 2010 r. w sprawie przeciętnego wynagrodzenia w gospodarce narodowej w 2009 r. (M.P. z 2010 r. Nr 7, poz. 67) przeciętne miesięczne wynagrodzenie w gospodarce narodowej w 2009 r. wyniosło 3.102, 96 zł. Górną granicą grzywny wymierzonej na podstawie art. 154 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi była w tej sprawie kwota 31.029,60 zł. Możliwość wymierzenia grzywny w określonym wyżej przedziale pozwala Sądowi na miarkowanie jej wysokości w szczególności w zależności od stopnia winy organu w niewykonaniu wyroku albo nie wydaniu aktu lub nie dokonaniu czynności. Ta zaś po części zależy także od skomplikowania nie tylko stanu faktycznego ale i także prawnego sprawy. Jak wynika z odpowiedzi na skargę, po wydaniu wyroku organ administracyjny przeprowadził szereg czynności mających na celu wyjaśnienie sprawy zgodnie z zasadą wyrażoną w art. 7 kpa i mających na celu zgromadzenie i ocenę materiału dowodowego zgodnie z art. 77 §1 i art. 80 kpa. Mając powyższe na uwadze Sąd uznał, że wystarczającą grzywną - stanowiącą skutek niewykonania wyroku będzie grzywna w wysokości [...] zł. Mając powyższe na uwadze, Sąd działając na podstawie art. 154 § 1 w związku z art. 154 § 6 ppsa orzekł jak w pkt 1 sentencji wyroku. Odnosząc się do wniosku o zasądzenie na rzecz skarżącej niezbędnych kosztów w wysokości 1037 zł. obejmujących wynagrodzenie pełnomocnika wynoszące 720 zł. (3 x stawka minimalna), opłatę sądową w wysokości 200 zł. oraz koszty udzielonego pełnomocnictwa – opłaty skarbowej 17 zł. stwierdzić należy, iż zgodnie z art. 200 ppsa w razie uwzględnienia skargi przez sąd pierwszej instancji przysługuje stronie skarżącej od organu, który wydał zaskarżony akt lub podjął zaskarżoną czynność albo dopuścił się bezczynności, zwrot kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw. W świetle powyższego oczywistym jest zasadność przyznania skarżącej zwrotu kosztów obejmujących wpis od skargi o wymierzenie organowi grzywny za niewykonanie wyroku wynoszący 200 zł. (vide §2 ust. 6 Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003r. w sprawie wysokości oraz szczególnych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi Dz.U. Nr 221, poz. 2193), oraz uiszczoną opłatę skarbową od pełnomocnictwa w wysokości 17 zł. Odnosząc się do wniosku dotyczącego zasądzenia na rzecz skarżącej kosztów postępowania obejmujących wynagrodzenie pełnomocnika, stwierdzić należy, że zasady ustalania wysokości zwrotu niezbędnych kosztów postępowania uregulowane są w art. 205 ppsa, który w § 2 przewiduje, iż do niezbędnych kosztów postępowania strony reprezentowanej przez adwokata lub radcę prawnego zalicza się ich wynagrodzenie, jednakże nie wyższe niż stawki opłat określone w odrębnych przepisach. Stosownie do treści art. 205 § 3 ppsa zawierającego delegację do stosowania odrębnych przepisów w zakresie ustalania wysokości przysługujących należności stronie, do określania stawek opłat za czynności radców prawnych reprezentujących stronę stosuje się przepisy rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz.U. Nr 163, poz. 1349 ze zm. – dalej rozporządzenie). Zgodnie z treścią § 2 cytowanego rozporządzenia, zasądzając opłatę za czynności radcy prawnego z tytułu zastępstwa prawnego, sąd bierze pod uwagę niezbędny nakład pracy pełnomocnika, a także charakter sprawy i wkład pracy pełnomocnika w przyczynieniu się do jej wyjaśnienia i rozstrzygnięcia. Podstawę zasądzenia opłaty, o której mowa w cytowanym powyżej przepisie, stosownie do § 2 ust. 2 rozporządzenia, stanowią stawki minimalne określone w rozdziałach 3 - 4, przy czym opłata ta nie może być wyższa niż sześciokrotna stawka minimalna ani przekraczać wartości przedmiotu sprawy. Mając powyższe na uwadze stwierdzić należy, iż nakład pracy radcy prawnego jak i rodzaj oraz stopień zawiłości sprawy nie uzasadniają - w ocenie Sądu - przyznania wynagrodzenia w wysokości wyższej niż stawki minimalne określone w §14 ust. 2 pkt 1 lit c rozporządzenia. Udział pełnomocnika w całym postępowaniu ograniczał się bowiem do korespondencji z Sądem i złożenia skargi. Określenie przez organ sprawy dotyczącej budowy dwóch zjazdów łączących ul. M. w L. z działką nr [....] oraz budowy ogrodzenia jako skomplikowanej nie oznacza, iż przedmiotowa sprawa dotycząca wymierzenia organowi grzywny za niewykonanie wyroku Sądu ma taki wymiar dla profesjonalnego pełnomocnika będącego radcą prawnym. Powyższe w ocenie Sądu nie uzasadnia przyznania wynagrodzenia w wysokości wyższej od minimalnej. Sąd działając na podstawie art. 200 ppsa orzekł więc jak pkt 2 sentencji wyroku. ja

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło