IV SA/Po 224/17
PostanowienieWSA w Poznaniu2017-04-18
Skład orzekający: sędzia WSA Tomasz Grossmann
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wstrzymanie wykonania decyzji nakazującej rozbiórkę obiektu budowlanego jest uzasadnione, gdy wykonanie tej decyzji może spowodować znaczną szkodę lub trudne do odwrócenia skutki, a obiekt ten służy zaspokajaniu potrzeb mieszkaniowych skarżącego?Ratio decidendi
Sąd administracyjny może wstrzymać wykonanie decyzji nakazującej rozbiórkę obiektu budowlanego, jeżeli skarżący wykaże, że wykonanie tej decyzji może spowodować znaczną szkodę lub trudne do odwrócenia skutki, a obiekt ten służy zaspokajaniu jego potrzeb mieszkaniowych. Wstrzymanie wykonania nie stanowi oceny legalności decyzji, a jedynie środek tymczasowy zapobiegający negatywnym konsekwencjom przed merytorycznym rozstrzygnięciem sprawy.Stan faktyczny
Skarżący D. P. złożył skargę na decyzję Wielkopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która utrzymała w mocy decyzję nakazującą rozbiórkę altany służącej skarżącemu do zamieszkania. Skarżący wniósł o wstrzymanie wykonania decyzji do czasu załatwienia jego wniosku o mieszkanie komunalne lub socjalne, argumentując, że wykonanie decyzji doprowadzi do jego bezdomności, a jego sytuacja materialna jest trudna z powodu wypadku. Skarżący zamieszkuje w altanie z partnerką i synem.Rozstrzygnięcie
Wstrzymano wykonanie zaskarżonej decyzji.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Tomasz Grossmann po rozpoznaniu w dniu 18 kwietnia 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku D. P. o wstrzymanie wykonania decyzji w sprawie ze skargi D. P. na decyzję Wielkopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] stycznia 2017 r. Nr [...] w przedmiocie rozbiórki p o s t a n a w i a wstrzymać wykonanie zaskarżonej decyzji
D. P. (dalej jako: "Skarżący"), wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, za pośrednictwem organu administracji, skargę na decyzję Wielkopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, opisaną w rubrum niniejszego postanowienia. Zaskarżoną decyzją WWINB utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] z [...] kwietnia 2016 r. nakazującą Skarżącemu rozbiórkę altany, znajdującej się na terenie Rodzinnego Ogrodu Działkowego, w części wskazanej w załączniku graficznym do decyzji.
W skardze został zawarty wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji. Skarżący napisał, że składa wniosek o przydział mieszkania komunalnego lub socjalnego i wniósł o wstrzymanie wykonania decyzji do czasu załatwienia sprawy mieszkania. Dalej napisał, że wykonanie decyzji spowoduje "naszą" bezdomność (z odwołania wynika, że Skarżący zamieszkuje w altanie z partnerką i [...] synem). Skarżący dodał, że nie stać ich na wynajem mieszkania na wolnym rynku, a Państwo nie zapewnia tanich mieszkań komunalnych wszystkim potrzebującym. Dalej napisał, że Jego sytuacja materialna znacznie się pogorszyła po wypadku komunikacyjnym. Opisał stan zdrowia i ocenił, że nie może wykonywać sporej części swojego zawodu, czyli [...].
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
W myśl art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718 z późn. zm.; dalej w skrócie: "p.p.s.a.") wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Jednakże zgodnie z art. 61 § 3 p.p.s.a. sąd na wniosek strony skarżącej może wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części zaskarżonego aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania.
Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem sądowym (por. np. postanowienia NSA z 14.12.2009 r., II OSK 1898/09, oraz z 04.11.2008 r., II OZ 1143/08 – dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, http://orzeczenia.nsa.gov.pl, w skrócie: "CBOSA") przedmiotem udzielenia ochrony tymczasowej w rozumieniu wyżej przywołanego przepisu mogą być, co do zasady, jedynie takie akty lub czynności, które nadają się do wykonania. Wstrzymanie wykonania dotyczy sytuacji, gdy zaskarżony akt wywołuje skutki materialnoprawne, tj. ma przymiot wykonalności. Nie ulega wątpliwości, że wydanie w sprawie decyzje mają przymiot wykonalności.
Przesłankami zastosowania instytucji wstrzymania wykonania decyzji jest możliwość wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, wynikających z wykonania danego aktu lub czynności. Obowiązek przedstawienia okoliczności, które pozwolą sądowi na dokonanie oceny, czy spełnione są przesłanki uzasadniające zastosowanie powołanej instytucji, spoczywa wyłącznie na wnioskodawcy. Sąd musi mieć wiedzę o okolicznościach przemawiających za wstrzymaniem wykonania aktu lub czynności, jak również możliwość zweryfikowania tej wiedzy, a dostarczenie odpowiednich informacji i dokumentów w tym zakresie obciąża stronę.
W ocenie Sądu zostały przez Skarżącego wykazane okoliczności przemawiające za koniecznością wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Zdaniem Sądu, nie sposób pominąć faktu, że z samej istoty decyzji nakazującej rozbiórkę obiektu budowlanego (w części lub w całości) wynika możliwość wyrządzenia znacznej szkody, jak i powstania trudnych do odwrócenia skutków w przypadkach wykonania decyzji, która następnie zostałaby przez sąd administracyjny wzruszona. Nie ulega wątpliwości, że rozbiórka łączy się nierozerwalnie z szeregiem prac o znacznej kapitałochłonności, zmierzających do trwałej zmiany substancji i powoduje, że konkretny obiekt budowlany przestaje istnieć – w niniejszej sprawie przestałby istnieć w części wynikającej z decyzji PINB. Ewentualne wyeliminowanie przez sąd administracyjny decyzji, na podstawie której wykonano roboty rozbiórkowe, rzutuje na legalność tychże robót i wiąże się z kwestią powrotu do stanu, jaki istniał przed ich rozpoczęciem. Szkoda, poniesiona przez Skarżącego na skutek rozbiórki, związana byłaby zarówno z utratą środków finansowych przeznaczonych na budowę obiektu, jak też z poniesieniem kosztów robót rozbiórkowych. Poza tym Skarżący wykazał, że sporny obiekt służy zaspokajaniu potrzeb mieszkaniowych, a zatem jego rozbiórka mogłaby spowodować dodatkowe utrudnienia i niedogodności dla osób w nim zamieszkujących.
Sąd zaznacza, że wstrzymanie wykonania decyzji nie ma nic wspólnego z oceną zgodności tych decyzji z prawem. Ocena, czy decyzje zostały wydane zgodnie z prawem, nastąpi dopiero na rozprawie. Nie wolno traktować wstrzymania wykonania decyzji przez Sąd jako "wstępnej" oceny legalności decyzji.
Sąd informuje, na podstawie art. 6 p.p.s.a., że z woli ustawodawcy, wyrażonej w art. 61 § 6 p.p.s.a. wstrzymanie wykonania aktu lub czynności traci moc z dniem: (1.) wydania przez sąd orzeczenia uwzględniającego skargę; (2) uprawomocnienia się orzeczenia oddalającego skargę. Nie jest możliwe wstrzymanie wykonania decyzji w innych terminach, choćby i związanych z sytuacją mieszkaniową.
Mając wszystko to na uwadze Sąd, na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji, tj. wstrzymał wykonanie zaskarżonej decyzji, przy czym stosownie do treści art. 61 § 5 p.p.s.a. uczynił to postanowieniem, wydanym na posiedzeniu niejawnym.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło