IV SA/Po 245/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym Przewodniczący Sędzia WSA Maciej Busz po rozpoznaniu w dniu 30 września 2014r. na posiedzeniu niejawnym wniosku W.E.S. sp. z o.o. w W. o zwrot kosztów postępowania w sprawie ze skargi W.E.S. sp. z o.o. w W. na decyzję Wojewody W. z dnia [...] stycznia 2014r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania wznowieniowego postanawia zasądzić od Wojewody W. na rzecz skarżącej W.E.S. sp. z o.o. w W. kwotę [...] zł (słownie złotych: [...]) tytułem zwrotu kosztów postępowania Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu wyrokiem z dnia 11 czerwca 2014r., sygn. akt IV SA/Po 245/14, po rozpoznaniu skargi W.E.S. sp. z o.o. w W. na decyzję Wojewody W. z dnia [...] stycznia 2014r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania wznowieniowego w pkt 1 uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Starosty W. z dnia [...] sierpnia 2013 r. znak [...], w pkt 2 umorzył postępowanie w zakresie zarzutów dotyczących bezczynności i przewlekłości postępowania, w pkt 3 zasądził od Wojewody W. na rzecz skarżącej WES Spółka z o.o. w W. kwotę [...] złotych ([...]) tytułem zwrotu uiszczonego wpisu sądowego oraz kwotę [...]złotych ([...]) tytułem zwrotu kosztów dojazdu. Uzasadniając postanowienie w zakresie kosztów postępowania zawarte w punkcie trzecim ww. wyroku Sąd wyjaśnił, że orzekł na podstawie art. 200 i art. 205 § 1 i 3 w zw. z art. 201 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 z e zm. - dalej P.p.s.a.) oraz art. 85 ust. 1 w zw. z art. 91 ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych (Dz. U. z 2010 r. Nr 90, poz. 594 ze zm. - dalej u.k.s.c.), uwzględniając poniesiony przez Skarżącą koszt wpisu oraz koszt dojazdu na rozprawę. Sąd zaznaczył – mając na względzie zgłoszony przez Prezesa Zarządu Spółki wniosek o zwrot kosztów dojazdu na rozprawę samochodem służbowym według tzw. kilometrówki – że w świetle regulacji art. 85 ust. 1 w zw. z art. 91 u.k.s.c., znajdującej odpowiednie zastosowanie w sprawach sądowoadministracyjnych na mocy art. 205 § 3 P.p.s.a., w związku z udziałem w postępowaniu sądowym stronie przysługuje zwrot kosztów podróży, z miejsca jej zamieszkania [w przypadku przedstawicieli osób prawnych, odpowiednio: miejsca siedziby tej osoby – uw. Sądu] do siedziby sądu, przed którym toczy się postępowanie, "w wysokości rzeczywiście poniesionych, racjonalnych i celowych kosztów przejazdu własnym samochodem lub innym odpowiednim środkiem transportu". Sąd ocenił, że w przypadku istnienia dogodnego, bezpośredniego połączenia środkami transportu publicznego, które istnieje pomiędzy W. (siedziba Spółki) i Poznaniem (siedziba Sądu), w postaci choćby połączenia kolejowego – "racjonalnym i celowym kosztem przejazdu odpowiednim środkiem transportu" w rozumieniu art. 85 ust. 1 u.k.s.c. jest, co do zasady, koszt przejazdu takim właśnie środkiem transportu publicznego, w klasie ekonomicznej. Wskazując na aktualną taryfę konkretnego przewoźnika sąd wskazał, że przejazd koleją na tej trasie wynosi [...] zł w jedną stronę. Na skutek zażalenia Skarżącej, Naczelny Sąd Administracyjny, postanowieniem z 21 sierpnia 2014 r., sygn. akt II OZ 770/14, uchylił zaskarżone postanowienie w przedmiocie zwrotu kosztów postępowania. W uzasadnieniu NSA napisał, że aktualne brzmienie art. 85 ust. 1 u.k.s.c., w odróżnieniu od poprzedniego brzmienia, wskazuje na rodzaj środków transportu, za których użycie przysługuje zwrot kosztów podróży, w tym m.in. za przejazd własnym samochodem. NSA ocenił, iż nie można przyjąć, że tylko z tego powodu, iż istnieje możliwość przejazdu publicznym środkiem transportu, nieracjonalny i niecelowy jest przejazd własnym samochodem. Taka wykładnia art. 85 ust. 1 u.k.s.c. nie uwzględnia celu zmian wprowadzonych ustawą z dnia 31 sierpnia 2012 r. o zmianie ustawy – Kodeks postępowania karnego oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2012 r., poz. 1101), w szczególności zapewnienia większego poszanowania praw majątkowych stron. We współczesnych warunkach społeczno-gospodarczych samochód jest powszechnie wykorzystywanym środkiem transportu. Tym samym, skoro prezes skarżącej Spółki w dniu 28 maja 2014 r. stawił się na rozprawie w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Poznaniu, korzystając z samochodu, będącego własnością Spółki, to za koszt przejazdu do Sądu należy uznać rzeczywiście poniesiony koszt przejazdu tym samochodem. NSA podniósł również, że zgodnie z art. 85 ust. 4 w związku z art. 91 u.k.s.c., to na stronie spoczywa ciężar wykazania wysokości poniesionych kosztów. Oznacza to, że nie można automatycznie przyjmować, iż stronie należy się zwrot kosztów przejazdu według maksymalnej wartości (maksymalna stawka za kilometr 0,8358 zł) przewidzianej w rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z dnia 25 marca 2002 r. w sprawie warunków ustalania oraz sposobu dokonywania zwrotu kosztów używania do celów służbowych samochodów osobowych, motocykli i motorowerów niebędących własnością pracodawcy (Dz. U. Nr 27, poz. 271 ze zm. - dalej rozporządzenie). Strona zobowiązana jest wykazać rzeczywiście poniesione koszty dojazdu do Sądu w dniu rozprawy. We wniosku strona podała jedynie, że koszt przejazdu do Sądu wyniósł "187, 46 zł (93 km x 0,8358 zł = 77,73 zł + 16 zł opłata A2 = 93,73 x 2 = 187,46 – Kia Opirus – nr rej. [...] – poj. silnika 3500 cm3)". Twierdzenia strony odnośnie poniesionych kosztów przejazdu wymagają oceny Sądu pod względem ich racjonalności i celowości, w szczególności co do wyboru trasy. NSA zaznaczył, iż do celowych i racjonalnych kosztów podróży nie można zaliczyć opłaty za przejazd autostradą, jeżeli dojazd z W. (siedziba skarżącej Spółki) do Poznania (siedziba Sądu) możliwy byłby krótszą i bezpłatną drogą krajową nr 32. W wykonaniu powyższego postanowienia NSA, Sąd wezwał Skarżącą do wykazania wysokości rzeczywiście poniesionych, racjonalnych i celowych kosztów przejazdu samochodem Spółki na rozprawę w dniu 28 maja 2014 r., tj. przejazdu najkrótszą trasą (z podaniem liczby kilometrów) bez wliczania wydatków nie uznanych przez NSA za niezbędne, w terminie 7 dni od dnia otrzymania wezwania, pod rygorem uznania, że faktycznie poniesione koszty nie zostały wykazane. W zakreślonym terminie Skarżąca przesłała kalkulację kosztu przejazdu na rozprawę dwiema różnymi trasami łączącymi W. z Poznaniem, ujętą w trzy warianty: 1. "ograniczony racjonalny (najkrótszy czas przejazdu)" kwota 159,48 zł. wg wyliczenia [(95,4 km. x 0,8358 zł/km = 79,74 zł.) x 2], 2. "rzeczywisty racjonalny (najkrótszy czas przejazdu)" kwota 296,62 zł. wg wyliczenia (95,4 km. x 1,3450 zł/km = 128,31 zł.) + 16 zł. opłata A2= 144,31 zł.) x 2 = 288,62 zł. 2) + 7 zł. opłata parkingowa], 3. "planowany nieracjonalny (najdłuższy czas przejazdu)" kwota 239,76 zł. wg wyliczenia [((70,9 km. x 1.6415 zł/km = 116,38 zł.) x 2 = 232,76 zł.) +7 zł. opłata parkingowa ] i wniósł o zasądzenie na rzecz Skarżącej zwrot kosztów przejazdów ustalonych według pierwszego z tych wariantów, w wysokości 159,48 zł. Do powyższego skarżący załączył oznaczenie racjonalnej trasy przejazdu na mapie, wyliczenie kosztu przejazdu 1 km racjonalną i nieracjonalną trasą przejazdu, dowód zakupu samochodu KIA OPIRUS, formularz obsługi okresowej i dane techniczne posiadanego samochodu, dowód uiszczenia opłaty komunikacyjnej, potwierdzenie zawarcia ubecpiecz3enia OC samochodu i kopię faktury za paliwo. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje: O kosztach postępowania Sąd orzeka w niniejszej sprawie na podstawie art. 200 i art. 205 § 1 i 3 w związku z art. 201 § 1 p.p.s.a. oraz art. 85 ust. 1 w związku z art. 91 u.k.s.c. Należy zatem uwzględnić poniesiony przez Spółkę koszt wpisu, w wysokości 200 zł oraz koszt dojazdu na rozprawę. W art. 85 ust. 1 u.k.s.c. mowa jest o kosztach "rzeczywiście poniesionych", które to koszty muszą przy tym być "racjonalne" i "celowe". Prezes Zarządu skarżącej Spółki składając na rozprawie w dniu 28 maja 2014 r. wniosek o zwrot kosztów postępowania (k. 51), oświadczył, że przyjechał na rozprawę trasą o długości 93 km, w części wiodącą autostradą A2. W piśmie procesowym z 26 czerwca 2014 r. Skarżąca wyjaśniła, że przejazd autostradą (95,4 km), choć dłuższy o dystans ok. 25 km, jest bardziej racjonalny. W ocenie Sądu, doświadczenie życiowe wskazuje, że podróż autostradą jest zwykle rzeczywiście szybsza i dogodniejsza niż drogami niższych kategorii. Powyższe pozwala na przyjęcie, iż zasadnym jest wyliczenie poniesionych racjonalnych i celowych kosztów przejazdu samochodem na rozprawę w dniu 28 maja 2014r. wg. trasy przebiegającej częściowo po autostradzie A2. W tym miejscu należy jednak zwrócić uwagę, iż wyliczenie przebytej trasy zawarte we wniosku z dnia 28 maja 2014r. (93 km), różni się od wyliczenia zawartego w piśmie z dnia 16 września 2014r. (95,4 km.). Mając powyższe na uwadze, przyjmując iż NSA w swym postanowieniu, przytaczając dane dotyczące przebytego przez Prezesa Zarządu Skarżącej kilometrażu nie zgłosił w tym zakresie żadnych zastrzeżeń, Sąd stwierdza, że trasa o podanej w pierwotnym wniosku o zwrot kosztów postępowania długości 93 km (k. 51) może być uznana za trasę obraną racjonalnie. W związku z powyższym należało uznać, że stronie skarżącej przysługiwał zwrot kosztów dojazdu na trasie o łącznej długości (w obie strony) 186 kilometrów. Zgodnie z art. 85 ust. 2 u.k.s.c. górną granicę należności stanowi wysokość kosztów przysługujących pracownikowi zatrudnionemu w państwowej lub samorządowej jednostce sfery budżetowej z tytułu podróży służbowej na obszarze kraju. Górną granicę należności za 1 kilometr przebiegu pojazdu stanowi zatem kwota 0,8358 zł, zgodnie z § 2 pkt 1 lit. a Rozporządzenia. Ustalony w oparciu o tę stawkę koszt dojazdu na rozprawę wyniósł zatem 155,46 zł (186 km (0,8358 zł). Zwrotowi podlegają zatem koszty postępowania w łącznej wysokości [...] zł, na którą składają się: koszt wpisu (200 zł) oraz koszt dojazdu na rozprawę w dniu 28 maja 2014 r. ([...]zł) – o czym Sąd orzekł w sentencji postanowienia. MZ