IV SA/Po 291/14
WyrokWSA w Poznaniu2014-06-17
Skład orzekający: Grażyna Radzicka, Anna Jarosz, Tomasz Grossmann
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy uchwała rady gminy w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego może zostać stwierdzona nieważna z powodu niejasnych i niejednoznacznych zapisów oraz przekroczenia zakresu kompetencji rady?Ratio decidendi
Uchwała rady gminy w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego musi zawierać jasne i jednoznaczne przepisy oraz mieścić się w granicach ustawowego upoważnienia. W przypadku gdy uchwała zawiera niejasne zapisy, przekracza zakres kompetencji rady lub narusza przepisy wyższego rzędu, sąd stwierdza jej nieważność.Stan faktyczny
Wojewoda Wielkopolski zaskarżył uchwałę Rady Gminy Kaczory z dnia 18 października 2013 r. dotyczącą miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego terenu po przetwórni owoców i warzyw, podnosząc zarzuty niejasnych i niejednoznacznych zapisów dotyczących realizacji dróg wewnętrznych, definicji terenu biologicznie czynnego oraz przekroczenia zakresu kompetencji rady w ustalaniu warunków technicznych podłączenia do sieci.Rozstrzygnięcie
Stwierdził nieważność uchwały nr XXIV/172/2013 Rady Gminy Kaczory z dnia 18 października 2013 r. oraz zasądził od Rady Gminy Kaczory na rzecz Wojewody Wielkopolskiego zwrot kosztów zastępstwa procesowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Grażyna Radzicka (spr.) Sędziowie WSA Anna Jarosz WSA Tomasz Grossmann Protokolant st.sekr.sąd. Krystyna Pietrowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 czerwca 2014 r. sprawy ze skargi Wojewody Wielkopolskiego na uchwałę Rady Gminy Kaczory z dnia 18 października 2013 r. nr XXIV/172/2013 w przedmiocie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego 1. stwierdza nieważność uchwały nr XXIV/172/2013 Rady Gminy Kaczory z dnia 18 października 2013 r. , 2. zasądza od Rady Gminy Kaczory na rzecz Wojewody Wielkopolskiego kwotę (...) zł ((...) złotych) tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego
IV SA/Po 291/14
U z a s a d n i e n i e
Wojewoda Wielkopolski na podstawie art. 93 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (tj. Dz.U. z 2013 r. poz. 594) wniósł o stwierdzenie nieważności Uchwały nr XXIV/172/2013 Rady Gminy Kaczory z dnia 18 października 2013 r. w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego wsi Kaczory – teren po przetwórni owoców i warzyw.
W uzasadnieniu skargi podniesiono, że w § 10 pkt 2 uchwały zawarto niejasny i niejednoznaczny zapis odnoszący się do realizacji dróg wewnętrznych na obszarze planu miejscowego i lokalizowania zabudowy względem nich stwierdzając, że "dopuszcza się realizację dróg wewnętrznych w normach zagospodarowania terenu, pod warunkiem zachowania minimalnej szerokości 6,0 m w liniach rozgraniczających oraz zachowanie odległości zabudowy min 6,0 od linii zabudowy". W kontekście w/w zapisu zdaniem Wojewody nie ma możliwości jednoznacznego określenia odległości posadowienia zabudowy względem linii rozgraniczających teren. Ponadto uchwała zawiera pojęcie "norm zagospodarowania terenu, które to pojęcie nie zostało zdefiniowane w żadnym źródle prawa powszechnie obowiązującego jak też i kwestionowanej w uchwale.
Skarżący wskazał, że uchwała posługuje się pojęciem linii rozgraniczających w odniesieniu do wyodrębnienia terenu pod budowę drogi wewnętrznej, jednakże wyznaczenie linii rozgraniczających należy do wyłącznej kompetencji organu uchwalającego plan zagospodarowania przestrzennego, a nie do inwestora realizującego inwestycję w obrębie danego terenu.
Kolejnym kwestionowanym przepisem uchwały przez Wojewodę był § 5 ust. 1 pkt 7, w którym podano definicję terenu biologicznie czynnego, która jest odmienna od definicji takiego terenu w rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 2002 nr 75 poz. 690 ze zm.).
W § 9 pkt 5 uchwały zdaniem skarżącego przekroczono zakres zagadnień, które winien obejmować plan miejscowy poprzez ustalenie obowiązku uzyskania warunków technicznych podłączenia indywidualnego i systemowego od właściwego zarządcy sieci przed realizacją inwestycji.
Natomiast w tym samym paragrafie w punkcie 1 ustalono realizację pełnego zakresu uzbrojenia terenu: sieci kanalizacyjnej, wodociągowej, gazowej, energetycznej i telekomunikacyjnej – poprzez rozbudowę istniejących i budowę nowych sieci bez jednoznacznego wskazania czy jest to nakaz realizacji sieci czy jedynie dopuszczenie ich realizacji w granicach terenu objętego planem.
Wreszcie w § 11 pkt 13 nakazano obsługę komunikacyjną od strony ulicy Pilskiej poprzez wyznaczone drogi wewnętrzne, których nie wytyczono w planie miejscowym.
Zdaniem Wojewody Wielkopolskiego wskazane uchybienia uzasadniają stwierdzenie nieważności zaskarżonej uchwały.
W odpowiedzi na skargę Rada Gminy Kaczory reprezentowana przez Wójta wniosła o oddalenie skargi. Odnosząc się do zarzutu skargi stwierdzono, że w § 10 pkt 2 po wyrazie dróg wewnętrznych wystąpił błąd pisarski, gdyż zamiast słowa "w ramach" wpisano słowo "w normach". Definicję terenu biologicznie czynnego zastosowana w formie skrótowej do definicji zawartej we wskazanym w skardze rozporządzeniu Ministra Infrastruktury.
Odnośnie zarzutu dotyczącego zapisu w § 11 pkt 13 uchwały jako niejasnego i budzącego wątpliwości interpretacyjne, Rada wyjaśniła, że w § 10 pkt 1 i 2 określono sposób obsługi terenu objętego planem. Z uwagi na powierzchnię działki, która wynosił 0,9082 ha organ dopuścił realizację dróg wewnętrznych nie wyznaczając ich przebiegu by nie ograniczać prawa właścicieli do wykorzystania nieruchomości.
Odnosząc się do kwestionowanego § 9 pkt 1 dotyczącego uzbrojenia terenu, organ stwierdził, że użyte tam sformułowania oznaczają, że w przypadku realizacji inwestycji na terenie objętym planem realizacja uzbrojenia terenu może nastąpić zarówno przez rozbudowę istniejących sieci jak i budowę nowych w zależności od potrzeb.
Wojewódzki Sąd Administracyjny
zważył co następuje:
Skarga zawiera usprawiedliwione zarzuty.
Miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego jest aktem prawa powszechnie obowiązującego na danym terenie i musi spełniać wymagania stawiane tej kategorii aktów normatywnych. Przyznanie radom gmin do stanowienia prawa miejscowego w tym uprawnienie do uchwalania planów zagospodarowania przestrzennego nakłada na podmioty stanowiące prawo obowiązek przestrzegania reguł stanowienia prawa.
Odnosząc powyższe do kontrolowanej uchwały, Sąd uznał, że Rada Gminy podejmując uchwałę w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego wsi Kaczory dla terenu po przetwórni owoców i warzyw naruszyła prawo.
Plan miejscowy musi zawierać unormowania w granicach ustawowego upoważnienia zawartego w art. 15 ustawy z 27.03.2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (tj. Dz.U. z 2012 poz. 647) dalej u.p.z.p.
W § 10 pkt 2 uchwały "dopuszcza się realizację dróg wewnętrznych w normach zagospodarowania terenu pod warunkiem zachowania minimalnej szerokości 6,0 m w liniach rozgraniczających oraz zachowanie odległości zabudowy min. 6,0 m od linii zabudowy". Ma rację organ skarżący uchwałę, że takie sformułowanie przepisu powoduje, że nie ma możliwości jednoznacznego określenia odległości posadowienia zabudowy względem linii rozgraniczających terenu. Pomijając już kwestię omyłki pisarskiej, bowiem zamiast słowa "w normach" winno być słowo "w ramach" to przy wskazaniu linii rozgraniczających w części graficznej na obrzeżach działki, Rada Gminy przerzuciła uprawnienia o którym mowa w art. 15 ust. 2 pkt 1 u.p.z.p. na inwestora, bowiem to on będzie określał linie rozgraniczające dróg wewnętrznych.
Z wadliwością wskazanego wyżej zapisu ściśle wiąże się również kwestionowany w skardze zapis § 11 pkt 13 uchwały skoro mówi, że obsługa komunikacyjna od strony ulicy Pilskiej odbywać się będzie poprzez wyznaczone drogi wewnętrzne, których w planie nie wyznaczono, a uprawnienie to scedowano na inwestora.
Zasadny jest również zarzut skargi kwestionujący § 5 ust. 1 pkt 7 uchwały w którym przyjęto definicję powierzchni terenu biologicznie czynnej odmienną od definicji zawartej w przepisach rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U. z 2002 nr 75 poz. 690 ze zm.).
Przepisy gminne mogą być wydawane w zakresie obwiązujących przepisów wyższego rzędu (Konstytucja, ustawa, rozporządzenie) i w zakresie upoważnień wyraźnie tam udzielonych organom gminy. Hierarchia źródeł prawa wyrażona jest w art. 87 Konstytucji RP, a akty prawa miejscowego nie mogą regulować materii należących do przepisów wyższego rzędu i nie mogą być sprzeczne z nimi. Żaden przepis rangi ustawy nie daje kompetencji organom gminy, aby w ramach przepisów prawa miejscowego ustalały sobie dowolnie, a następnie stosowały przepisy definiujące, to też stanowisko wyrażone w odpowiedzi na skargę, że przyjęto skróconą definicję terenu biologicznie czynnego jest chybione.
W § 9 pkt 5 uchwały ustalono obowiązek uzyskania warunków technicznych podłączenia indywidualnego i systemowego od właściwego zarządcy sieci. Powyższa regulacja wykracza poza przyznaną radzie kompetencję (uzyskania uzgodnienia od zarządcy sieci) do określania zasad o których mowa w art. 15 ust. 2 pkt 10 u.p.z.p., natomiast § 9 pkt 1 ustalający realizację pełnego uzbrojenia terenu: sieci kanalizacyjnej, wodociągowej, gazowej, energetycznej i telekomunikacyjnej – poprzez rozbudowę istniejących i budowę nowych sieci nie wskazuje czy stanowi nakaz realizacji sieci czy jedynie dopuszczenie ich realizacji w granicach terenu objętego planem. Zapisy te powodują, że obowiązujące ustalenia planu w postaci zasad modernizacji, rozbudowy i budowy infrastruktury technicznej, o których mowa w art. 15 ust. 2 pkt 10 u.p.z.p. mogą zostać zmienione w oparciu o bliżej niesprecyzowane działania podmiotów nieuprawnionych do sprawowania władztwa planistycznego w gminie.
Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art. 147 § 1 i art. 200 Ustawy z dnia 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz.U. z 2012 poz. 270) orzekł jak w sentencji wyroku.
MZ
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło