IV SA/Po 322/15
PostanowienieWSA w Poznaniu2015-12-01
Skład orzekający: Ewa Kręcichwost-Durchowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy adwokatowi ustanowionemu z urzędu przysługuje wynagrodzenie za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej oraz za czynności związane z wniesieniem sprzeciwu od postanowienia referendarza sądowego odmawiającego przyznania kosztów nieopłaconej pomocy prawnej?Ratio decidendi
Sąd uznał, że adwokatowi ustanowionemu z urzędu przysługuje wynagrodzenie za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej, zgodnie z § 18 ust. 1 pkt 2 lit. b rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r., podwyższone o podatek VAT. Natomiast za czynności związane z wniesieniem sprzeciwu od postanowienia referendarza sądowego odmawiającego przyznania kosztów nieopłaconej pomocy prawnej nie przysługuje wynagrodzenie, gdyż pełnomocnik w tym zakresie działa we własnym imieniu, a nie w imieniu strony.Stan faktyczny
Wniosek o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej został złożony przez adwokata K. C., ustanowionego z urzędu w sprawie o wznowienie postępowania zakończonego wyrokiem WSA w Poznaniu. Referendarz sądowy odmówił przyznania tych kosztów. Adwokat wniósł sprzeciw, zarzucając naruszenie przepisów PPSA i rozporządzenia o opłatach adwokackich, domagając się przyznania wynagrodzenia za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej oraz za czynności związane ze sprzeciwem. Sąd rozpoznał sprzeciw i wniosek o przyznanie kosztów.Rozstrzygnięcie
1. Zmienił postanowienie referendarza sądowego w ten sposób, że przyznał od Skarbu Państwa na rzecz adwokata K. C. kwotę 221,40 zł tytułem zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej (wynagrodzenie 180 zł + VAT 41,40 zł). 2. Odmówił przyznania kosztów nieopłaconej pomocy prawnej za postępowanie wywołane wniesionym sprzeciwem.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Ewa Kręcichwost-Durchowska po rozpoznaniu w dniu 1 grudnia 2015 r. na posiedzeniu niejawnym sprzeciwu adwokata K. C. od postanowienia referendarza sądowego Wojewódzkiego Sadu administracyjnego w Poznaniu z dnia [...] listopada 2015 r. oraz wniosku adwokata K. C. o przyznanie kosztów zastępstwa prawnego za postępowanie wywołane wniesionym sprzeciwem ze skargi M. P. o wznowienie postępowania w sprawie zakończonej wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 5 listopada 2008r. w sprawie o sygn. IV SA/Po 159/08 w przedmiocie świadczenia pielęgnacyjnego postanawia 1. zmienić postanowienia referendarza sądowego Wojewódzkiego Sadu administracyjnego w Poznaniu z dnia 10 listopada 2015 r., sygn. akt IV SA/Po 322/15 w ten sposób, iż przyznaje od Skarbu Państwa – Prezesa Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, na rzecz adwokata K. C. kwotę 221,40 zł tytułem zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej stronie z urzędu, tj. kwotę 180 zł powiększoną o kwotę 41,40 zł stawki podatku VAT, 2. odmówić przyznania kosztów nieopłaconej pomocy prawnej za postępowanie wywołanie wniesionym sprzeciwem.
Postanowieniem referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 10 listopada 2015 r., sygn. akt IV SA/Po 322/15 odmówiono adwokatowi K. C. przyznania kosztów nieopłaconej pomocy prawnej.
Sprzeciw od powyższego postanowienia wniósł adwokat K. C. zarzucając mu naruszenie art. 250 i art. 244 i art. 253 i art. 258 § 1 i § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Dz. U. z 2012 r. , poz. 270 ze zm. dalej jako Ppsa) w zw. z § 1 i § 2 i § 18 ust. 1 pkt 2 lit. b rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1348 ze zm.) i art. 28 i art. 29 ustawy z dnia 27 maja 1982 r. Prawo o adwokaturze (Dz.U. 2015. 615 j.t.) poprzez niezasadne odmówienie przyznania pełnomocnikowi z urzędu adw. K. C. kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej Skarżącemu z urzędu i błędne uznanie, iż sporządzenie przez pełnomocnika z urzędu opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej od postanowienia z dnia [...] maja 2015 r. nie stanowi udzielania skarżącemu realnej pomocy prawnej oraz błędne uznanie, iż brak jest podstaw prawnych do zasądzenia pełnomocnikowi z urzędu adw. K. C. kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej Skarżącemu z urzędu.
Wskazując na pełnomocnik wniósł o zmianę w całości zaskarżonego postanowienia Referendarza Sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 10 listopada 2015 r., sygn. IV SA/Po 322/15 i przyznanie pełnomocnikowi z urzędu adwokatowi K. C. kosztów nieopłaconej pomocy prawnej zgodnie ze złożonym wnioskiem zawartym w opinii z dnia [...] października 2015 r. o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej w niniejszej sprawie. Ponadto pełnomocnik wniósł o przyznanie pełnomocnikowi z urzędu Skarżącego kosztów nieopłaconej pomocy prawnej według norm przepisanych, tytułem wynagrodzenia nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej Skarżącemu z urzędu, w wysokości 150% stawki minimalnej określonej w Rozporządzeniu Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz.U.2002.163.1348 z późn.zm.), uwzględniając także stawkę podatku od towarów i usług przewidzianą dla tego rodzaju czynności w przepisach o podatku od towarów i usług, które to koszty nie zostały pokryte w całości lub w części przez Skarżącego w postępowaniu dotyczącym sprzeciwu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje:
Zgodnie z treścią art. 250 § 1 Ppsa wyznaczony adwokat, radca prawny, doradca podatkowy albo rzecznik patentowy otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów, radców prawnych, doradców podatkowych albo rzeczników patentowych w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków.
Szczegółowe zasady ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata ustanowionego z urzędu reguluje rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. z 2013 r., poz. 461 ze zm.).
Stosownie do treści § 18 ust. 1 pkt 2 lit. b tego rozporządzenia stawka minimalna za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej albo za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej wynosi 50% stawki minimalnej określonej w pkt 1, a jeżeli nie prowadził sprawy ten sam adwokat w drugiej instancji – 75% tej stawki, w obu przypadkach nie mniej niż 120 zł. W myśl zaś § 2 ust. 3 rozporządzenia opłaty za czynności adwokata ustanowionego z urzędu podwyższa się o stawkę podatku od towarów i usług przewidzianą dla tego rodzaju czynności w przepisach o podatku od towarów i usług, obowiązującą w dniu orzekania o tych opłatach. Wniosek o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej, stosownie do § 20 rozporządzenia, powinien ponadto zawierać oświadczenie, że opłaty nie zostały zapłacone w całości lub w części.
Jak wynika z akt niniejszej sprawy pełnomocnik po poinformowaniu go pismem z dnia [...] września 2015 r. o wyznaczeniu pełnomocnikiem z urzędu podjął czynności i sporządził opinię o braku podstaw prawnych do wniesienia skargi kasacyjnej. Wniosek o przyznanie wynagrodzenia z tytułu nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu zawiera ponadto oświadczenie, o którym mowa w § 20 rozporządzenia z dnia 28 września 2002 r. W tej sytuacji uznać należy, że w sprawie zaistniały przesłanki uzasadniające przyznanie wynagrodzenia według stawki określonej w § 18 ust. 1 pkt 2 lit. b powołanego rozporządzenia (120 zł), podwyższonego o stawkę podatku od towarów i usług obowiązującą w dniu orzekania.
Natomiast w niniejszej sprawie Sąd nie znalazł podstaw do podwyższenia wynagrodzenia za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej.
Odnosząc się natomiast do wniosku o przyznanie kosztów wynagrodzenia zastępstwa w postępowaniu wywołanym sprzeciwem wskazać należy, iż przepisy obecnie obowiązujących aktów nie przewidują wynagrodzenie za dokonanie powyższej czynności. Ponadto wskazać należy, iż przedmiotem sprzeciwu jest postanowienie referendarza sądowego odmawiającego przyznania wynagrodzenia pełnomocnikowi, a nie odmowa zwrotu skarżącemu kosztów. Wobec powyższego wnosząc sprzeciw pełnomocnik de facto działa w imieniu własnym, a nie w imieniu skarżącego, którego reprezentuje.
Mając powyższe na uwadze w oparciu o art. 260 § 1 Ppsa Sąd orzekł jak w pkt 1 postanowienia. O odmowie przyznania wynagrodzenia zastępstwa procesowego wywołanie wniesieniem sprzeciwu orzeczono na podstawie art. 258 § 2 pkt 8 w zw. z 258 § 4 Ppsa.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło