IV SA/Po 364/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Józef Maleszewski po rozpoznaniu w dniu 16 maja 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku N. Z. o wstrzymanie wykonania decyzji w sprawie ze skargi N. Z. na decyzję Dyrektora Okręgowego Służby Więziennej w Poznaniu z dnia [...] lutego 2017 r. Nr [...] w przedmiocie równoważnika pieniężnego z tytułu braku mieszkania p o s t a n a w i a odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji Pismem z 11 marca 2017 r. N. Z. (dalej jako Skarżąca), zastępowana przez zawodowego pełnomocnika, wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, za pośrednictwem organu administracji, skargę na decyzję Dyrektora Okręgowego Służby Więziennej w Poznaniu, opisaną w rubrum. Zaskarżoną decyzją została utrzymana w mocy decyzja Dyrektora [...] zobowiązująca Skarżącą do zwrotu nienależnie pobranego równoważnika pieniężnego za brak mieszkania, w kwocie [...], w terminie 14 dni od dnia otrzymania decyzji. Skarżąca w skardze zawarła wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji. Uzasadniając wniosek pełnomocnik napisał, że w przypadku niewstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, sytuacja majątkowa i rodzinna Skarżącej ulegnie zdecydowanemu pogorszeniu. Na chwilę obecną Skarżąca nie dysponuje środkami finansowymi umożliwiającymi, bez uszczerbku dla dobra i kondycji finansowej rodziny, na zwrot rzekomo nienależnie pobranego świadczenia. Skarżąca pracuje w Areszcie Śledczym, z uposażeniem netto około [...] zł. Wyrządzona niewstrzymaniem wykonania zaskarżonej decyzji szkoda pociągać będzie za sobą trudne do odwrócenia skutki. Bacząc na konsekwencje w sferze prywatnej Skarżącej, to interes Skarżącej należy przedłożyć nad interes społeczny. Zdaniem pełnomocnika wniosek dodatkowo uzasadnia fakt, że postępowanie dowodowe prowadzone przez organ I instancji, jak i organ odwoławczy, dotknięte było istotnymi wadami. Dalej pełnomocnik napisał, że zasadność wniosku potwierdzają dokumenty świadczące o sytuacji majątkowej i rodzinnej Skarżącej, załączone do skargi. W odpowiedzi na wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji (zawartej w odpowiedzi na skargę) organ administracji, zastępowany przez zawodowego pełnomocnika, wniósł o oddalenie wniosku. Pełnomocnik organu napisał między innymi, że wbrew twierdzeniu Skarżącej, do skargi nie zostały załączone żadne jej dokumenty świadczące o sytuacji materialnej i rodzinnej. Zaznaczył, że dokumenty nie zostały wymienione w załącznikach. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje: Stosownie do art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm., zwana dalej "P.p.s.a."), wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania (art. 61 § 3 P.p.s.a.). Przesłankami zastosowania instytucji wstrzymania wykonania decyzji jest możliwość wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, wynikających z wykonania danego aktu lub czynności. Obowiązek przedstawienia okoliczności, które pozwolą sądowi na dokonanie oceny, czy spełnione są przesłanki uzasadniające zastosowanie powołanej instytucji, spoczywa wyłącznie na wnioskodawcy. Sąd musi mieć wiedzę o okolicznościach przemawiających za wstrzymaniem wykonania aktu lub czynności, jak również możliwość zweryfikowania tej wiedzy, a dostarczenie odpowiednich informacji i dokumentów w tym zakresie obciąża stronę. W ocenie Sądu, Skarżąca nie wykazała wystąpienia okoliczności, które mogłyby przemawiać za koniecznością wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w przedmiocie zwrotu równoważnika pieniężnego z tytułu braku mieszkania. Przede wszystkim Sąd zaznacza, że do skargi nie zostały dołączone żadne dokumenty świadczące o sytuacji materialnej i rodzinnej Skarżącej. Co ważne, dokumenty te nie zostały wymienione pośród załączników do skargi (wymieniono tam: pełnomocnictwo wraz z dowodem uiszczenia opłaty skarbowej, dowód uiszczenia wpisu, 2 odpisy skargi). Ogólnikowe sformułowanie wniosku o "zdecydowanym pogorszeniu" sytuacji majątkowej i rodzinnej Skarżącej, pozostaje zatem niepoparte żadnymi liczbami czy okolicznościami. Skarżąca nie przedstawiła informacji o posiadanym majątku i środkach finansowych, informacji o rachunkach oszczędnościowo-rozliczeniowych, ewentualnym aktualnym zadłużeniu. Brak przy tym podstaw, aby żądać od Sądu poszukiwania argumentów przemawiających za wstrzymaniem wykonania aktu za samą stronę, która wszystkich koniecznych danych nie przedstawiła na poparcie wniosku – i to pomimo zapowiedzi, we wniosku. Na marginesie Sąd zaznacza, że zawodowy pełnomocnik Skarżącej otrzymał odpowiedź na skargę, w której zostało zawarte stanowisko organu także co do wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji, w tym kardynalna informacja, że do skargi nie załączono dokumentów świadczących o sytuacji materialnej i rodzinnej Skarżącej, blisko 4 tygodnie temu, jednak nie zdecydował się na uzupełnienie wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji. Dalej Sąd podkreśla, że możliwość wyegzekwowania należnej kwoty, sama w sobie nie stanowi wystarczającej przyczyny wstrzymania wykonania aktu lub czynności. Każda decyzja administracyjna zobowiązująca do uiszczenia należności jest dolegliwością finansową, wpływającą w określony sposób na funkcjonowanie zobowiązanego do zapłaty. Sąd w pełni podziela stanowisko wyrażone przez Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z 11 stycznia 2017 r. sygn. akt I OZ 2046/16 (Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych, http://orzeczenia.nsa.gov.pl, w skrócie: "CBOSA"), że wykonanie decyzji nakładającej na stronę obowiązek uiszczenia należności pieniężnej tylko w wyjątkowych przypadkach jest źródłem niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub powstania trudnych do odwrócenia skutków. Zapłata oznaczonej w decyzji należności ma charakter odwracalny. W przypadku uchylenia zaskarżonej do sądu administracyjnego decyzji uiszczona należność podlega zwrotowi. Obowiązkiem wnioskodawcy jest wykazanie, że na skutek zapłaty spornej kwoty grozi szkoda, której rozmiary przekraczają zwykłe następstwa zapłaty, bądź też, że do odwrócenia skutku wykonania zaskarżonej decyzji nie wystarczy zwrot zapłaconej dobrowolnie bądź wyegzekwowanej należności wraz z odsetkami (por. postanowienie NSA z 20.05.2014 r., II GSK 1020/14, CBOSA). Tego rodzaju okoliczności nadzwyczajne nie wynikają z wniosku. Odnosząc się do argumentu o wadliwym procedowaniu przez organy administracji, jako kolejnej przesłance wstrzymania wykonania decyzji to trzeba podkreślić, że sąd administracyjny, badając wniosek nie ocenia prawidłowości wydania decyzji w aspekcie jej zgodności z prawem, ale jedynie bada, czy występuje prawdopodobieństwo wystąpienia następstw w postaci niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, jakie może wywołać wykonanie danego aktu lub czynności. Kierując się powyższym, Sąd uznał, że wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji nie zasługiwał na uwzględnienie. W tym stanie rzeczy Sąd, działając na podstawie art. 61 § 3 i 5 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji