IV SA/Po 419/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: starszy referendarz sądowy Damian Mataczyński po rozpoznaniu w dniu 10 listopada 2015r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku radcy prawnego K.S. z dnia 31 sierpnia 2015r. w przedmiocie przyznanie kosztów radcy prawnego zgodnie z przepisami postanawia 1. przyznać od Skarbu Państwa – Prezesa Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, na rzecz radcy prawnego K.S. kwotę [...] ([...]) złotych podlegającą zwrotowi tytułem niezbędnych, udokumentowanych wydatków, 2. oddalić wniosek w pozostałym zakresie. Radca Prawna K.S. będąc pełnomocnikiem H.S. wyznaczonym przez Okręgową Izbę Radców Prawnych w Poznaniu, pismem z dnia 31 sierpnia 2015r. poinformowała, iż w dniu 24 sierpnia 2015r. stawiła się w siedzibie Sądu, zapoznała się z aktami i przygotowała do sprawy, oraz w dniu 26 sierpnia 2015r. nadała do skarżącego informację o ustanowieniu jej pełnomocnikiem. W związku ze śmiercią strony pełnomocnik wniosła o przyznanie kosztów zgodnie z przepisami. Zgodnie z art. 250 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. – dalej P.p.s.a.), wyznaczony radca prawny otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności radców prawnych w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków. Stawki wynagrodzenia i zasady ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej radcy prawnego uregulowane zostały w rozporządzeniu Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (j.t. Dz.U. z 2013, poz. 490 – dalej rozporządzenie). Z treści art. 250 P.p.s.a. wynika obowiązek ustalenia, czy pomoc prawna została rzeczywiście stronie udzielona. Sąd bowiem, w tym zakresie, odpowiada za zasadność i legalność wydatkowania środków publicznych. Należy podkreślić, że pełnomocnik ustanowiony w ramach przyznanego stronie prawa pomocy, otrzymuje wynagrodzenie w związku z faktycznym udzieleniem pomocy prawnej (por. postanowienie NSA z dnia 22 grudnia 2004 r., sygn. akt OZ 720/04, publ. ONSAiWSA 2005/5/93, postanowienie NSA z dnia 16 czerwca 2010 r., sygn. akt II FZ 143/10 dostępne pod adresem: orzeczenia.nsa.gov.pl; również S. Babiarz, B. Dauter, M. Niezgódka-Medek, Koszty postępowania w sprawach administracyjnych i sądowoadministracyjnych, Warszawa 2007). W ocenie referendarza pełnomocnik ustanowiony z urzędu nie podjęła czynności, które można uznać za faktyczne udzielenie stronie skarżącej pomocy prawnej. Zapoznanie się z aktami sprawy, analiza sprawy, bez podjęcia dalszych czynności procesowych, nie jest wystarczające do uznania, że pomoc prawna z urzędu została stronie udzielona (zob. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 12 września 2013 r., sygn. akt I OZ 768/13). Jak wynika z akt sprawy wnioskodawczyni nie złożyła bowiem w imieniu skarżącego żadnego pisma procesowego, poza złożeniem wniosku o umorzenie postępowania w związku ze śmiercią strony skarżącej. Tego rodzaju pismo także nie jest jednak udzieleniem stronie pomocy prawnej. Śmierć strony stanowi bowiem obligatoryjną przesłankę zawieszenia postępowania sądowego, a zawieszenie to w takim przypadku ma skutek od dnia zdarzenia, które je spowodowało (art. 124 § 1 pkt 1 i § 2 p.p.s.a.). Powyższe oznacza, iż wnioskującej nie jest możliwym przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej. Tym niemniej należy wskazać, iż przedstawione czynności pełnomocnika zrodziły po jej stronie niewątpliwie konkretne koszty (vide załączona do pisma z dnia 31 sierpnia 2015r. kopia dowodu nadania pisma do skarżącego). Mając więc na uwadze treść § 15 pkt 2 rozporządzenia, zgodnie z którym wyznaczony pełnomocnik ma prawo do zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków, uwzględniając fakt, iż pełnomocnik wniosła o przyznanie kosztów radcy prawnego, na podstawie art. 250 w związku z art. 258 § 2 pkt 8 P.p.s.a. postanowiono, jak w sentencji.