IV SA/Po 423/19

WyrokWSA w Poznaniu2019-10-02

Skład orzekający: Izabela Bąk-Marciniak, Maciej Busz, Katarzyna Witkowicz-Grochowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ nadzoru budowlanego może nakazać przywrócenie poprzedniego sposobu użytkowania budynku mieszkalnego jednorodzinnego bez uprzedniego ustalenia ostatniego legalnego sposobu jego użytkowania oraz bez precyzyjnego określenia, jakie działania są wymagane od strony?
Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, uznając, że organy naruszyły przepisy postępowania, w tym art. 7, 77 § 1 i 80 k.p.a. oraz art. 71a ust. 4 Prawa budowlanego. Kluczowe dla rozstrzygnięcia było stwierdzenie, że organy nie ustaliły ostatniego legalnego sposobu użytkowania budynku, a decyzja nakazująca przywrócenie poprzedniego sposobu użytkowania była nieprecyzyjna i nie wskazywała konkretnych działań wymaganych od strony.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji nakazującej przywrócenie poprzedniego sposobu użytkowania budynku mieszkalnego jednorodzinnego, poprzez zaprzestanie wykorzystywania go na potrzeby świadczenia usług w zakresie zamieszkania zbiorowego. Organy nadzoru budowlanego uznały, że doszło do zmiany sposobu użytkowania bez wymaganego zgłoszenia. Właściciele nieruchomości odwołali się od decyzji, zarzucając błędną wykładnię przepisów Prawa budowlanego i Kodeksu postępowania administracyjnego. Sąd administracyjny uznał skargę za zasadną z uwagi na naruszenia proceduralne popełnione przez organy.
Rozstrzygnięcie
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję Inspektora Nadzoru Budowlanego oraz poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Zasądził również zwrot kosztów postępowania na rzecz skarżących.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Izabela Bąk-Marciniak (spr.) Sędzia WSA Maciej Busz Asesor sądowy WSA Katarzyna Witkowicz-Grochowska Protokolant st.sekr.sąd. Justyna Hołyńska-Matela po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 02 października 2019 r. sprawy ze skarg I. S., małoletniego P. S. reprezentowanego przez I. S., J. S., [...] z o.o. w [...] na decyzję Inspektor Nadzoru Budowlanego z dnia [...] kwietnia 2019 r. nr [...] w przedmiocie nakazu przywrócenia poprzedniego sposobu użytkowania budynku mieszkalnego jednorodzinnego 1. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla Miasta [...] z dnia [...] stycznia 2019 r. nr [...] (znak: [...]); 2. zasądza od Inspektor Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącej I. S. kwotę [...]zł ([...] złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania; 3. zasądza od Inspektor Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącej J. S. kwotę [...]zł ([...] złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania; 4. zasądza od Inspektor Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącej [...] z o.o. w [...] kwotę [...]zł (pięćset złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania. Decyzją Inspektor Nadzoru Budowlanego z dnia [...] kwietnia 2019 r. Nr [...] utrzymano w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla Miasta [...] (dalej: PINB) z dnia [...] stycznia 2019 r. Nr [...] nakazującą I. S., P. S., J. S. - właścicielom nieruchomości przy ul. [...] w [...] (działka nr [...] ark. [...], obr. [...]) -przywrócenie poprzedniego sposobu użytkowania znajdującego się na ww. nieruchomości budynku mieszkalnego jednorodzinnego, poprzez zaprzestanie wykorzystywania ww. budynku na potrzeby świadczenia usług w zakresie zamieszkania zbiorowego. Powyższa decyzja została wydana w następujących okolicznościach sprawy. W związku z pismem K. C., K. R., W. K., M. O. z dnia [...].10.2017 r., pracownicy PINB dla Miasta [...] w dniu [...].11.2017 r. przeprowadzili kontrolę budynku mieszkalnego przy ul. [...] w [...]. Wobec poczynionych ustaleń, PINB w dniu [...].11.2017 r. wszczął postępowanie w sprawie zmiany sposobu użytkowania budynku mieszkalnego jednorodzinnego na obiekt zamieszkania zbiorowego na terenie nieruchomości położonej w [...] przy ul. [...]. Następnie PINB postanowieniem z dnia [...].12.2017 r. Nr [...] odmówił zawieszenia postępowania administracyjnego w sprawie zmiany sposobu użytkowania budynku mieszkalnego jednorodzinnego na obiekt zamieszkania zbiorowego na terenie nieruchomości położonej w [...] przy ul. [...]. Postanowieniem z dnia [...].01.2018 r. Nr [...] PINB wstrzymał współwłaścicielom: I. S., J. S., P. S. użytkowanie budynku mieszkalnego jednorodzinnego w zabudowie szeregowej na terenie nieruchomości położonej w [...] przy ul, [...] użytkowanego jako obiekt zamieszkania zbiorowego, oraz nałożył na współwłaścicieli obowiązek przedstawienia w terminie 60 dni od dnia doręczenia postanowienia: a) opisu i rysunku określającego usytuowanie budynku w stosunku do granic nieruchomości i innych obiektów budowlanych istniejących lub budowanych na tej i sąsiednich nieruchomościach, z oznaczeniem części budynku, w którym dokonano zmiany sposobu użytkowania, b) zwięzłego opisu technicznego, określającego rodzaj i charakterystykę obiektu budowlanego oraz jego konstrukcję, wraz z danymi techniczno-użytkowymi, w tym wielkościami i rozkładem obciążeń, c) oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane w formie określonej w załączniku nr 3 do rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 24.08.2016 r. w sprawie wzorów: wniosku o pozwolenie na budowę lub rozbudowę, zgłoszenia budowy i przebudowy budynku mieszkalnego jednorodzinnego, oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane oraz decyzji o pozwoleniu na budowę lub rozbiórkę (Dz. U. z 2016 r., poz. 1493), d) zaświadczenia Prezydenta Miasta [...] o zgodności dokonanej zmiany sposobu użytkowania budynku mieszkalnego jednorodzinnego na budynek zamieszkania zbiorowego z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo decyzję o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, w przypadku braku obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, e) ekspertyzy technicznej wykonanej przez osobę posiadająca uprawnienia budowlane bez ograniczeń w specjalności konstrukcyjno-budowlanej, w sprawie możliwości spełnienia w budynku wymagań wynikających z przepisów przeciwpożarowych, higieniczno- sanitarnych i ochrony środowiska oraz w sprawie zapewnienia bezpieczeństwa konstrukcji budynku ze względu na wielkość i układ obciążeń. Wobec nieprzedłożenia żadnych dokumentów wymaganych postanowieniem z dnia [...].01.2018 r., PINB dla Miasta [...] decyzją z dnia [...].01.2019 r. Nr [...] nakazał I. S., P. S., J. S. - właścicielom nieruchomości przy ul. [...] w [...] (działka nr [...] ark. [...] obr. [...]) - przywrócenie poprzedniego sposobu użytkowania znajdującego się na ww. nieruchomości budynku mieszkalnego jednorodzinnego, poprzez zaprzestanie wykorzystywania ww. budynku na potrzeby świadczenia usług w zakresie zamieszkania zbiorowego. Od decyzji w terminie ustawowym odwołali się I. S., P. S., J. S., [...] sp. z o.o. W uzasadnieniu swojej decyzji [...]WINB zważył, że w pierwszej kolejności niezbędnym było wyjaśnienie pojęcia "zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego"', wskazanego w art. 71 ust 1 pkt 2 ustawy Prawo budowlane. Zgodnie z jego treścią, zmianą jest "w szczególności podjęcie bądź zaniechanie w obiekcie budowlanym lub jego części działalności zmieniającej warunki: bezpieczeństwa pożarowego, powodziowego, pracy, zdrowotne, higieniczno-sanitarne, ochrony środowiska bądź wielkość lub układ obciążeń [...]WINB wskazał, za wyrokiem WSA w Poznaniu z dnia 09 sierpnia 2018 r. (sygn. akt: II SA/Po 74/18), że przepis art. 71 ust. 1 pkt 2 p.b, nie wymienia enumeratywnie wszystkich przypadków, które ustawodawca traktuje jako zmianę sposobu użytkowania obiektu budowlanego. Używa bowiem określenia "w szczególności, co oznacza, że wymienione w tym przepisie rodzaje "przeróbek" lub zmieniające określone warunki i rodzaje działalności zostały wymienione jedynie przykładowo. Zatem mieścić się będzie w tej normie także i inne niż wymienione w niej działanie, które wpływa na zmianę sposobu użytkowania obiektu budowlanego". Oznacza to, iż definicja wskazana w art. 71 ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo budowlane nie jest definicją zamkniętą. [...]WINB podkreślił, ze jak wynika z ustaleń kontrolnych PINB dla Miasta [...] przy ul. [...] w [...] znajduje się budynek mieszkalny jednorodzinny w zabudowie szeregowej, budynek posiada 3 kondygnacje nadziemne (poddasze, piętro i wysoki parter) oraz dwie kondygnacje podziemne (przyziemie i piwnicę). W dniu kontroli ustalono, że na poszczególnych kondygnacjach znajdują się: - na poddaszu: korytarz, pokój z 3 łóżkami, pokój z 4 łóżkami), - na piętrze: korytarz, łazienka z umywalką, dwoma miskami ustępowymi, dwoma kabinami prysznicowym, pokój z 3 łóżkami, pokój z 5 łóżkami, pokój z 1 łóżkiem, - na parterze: korytarz, pokój dzienny z wyjściem na ogród na tyłach posesji, kuchnia z kuchenką gazową i zlewem, pokój przechodni z 2 łóżkami, pokój z 3 łóżkami, pomieszczenie z prysznicem i WC, - w przyziemiu zagłębionym ok. 1,1 m poniżej poziomu terenu: korytarz i pokój z 5 łóżkami, - w piwnicy zagłębionej ok. 1,53 m poniżej poziomu terenu; korytarz, pokój o wys. w świetle 2,40 m z 4 łóżkami, kuchnia o wys. w świetle 2,32 m z dwoma kuchenkami gazowymi i zlewem, pokój z 4 łóżkami, łazienka WC oraz pokój w dawnym garażu o wys. 2,89 m z 3 łóżkami. Organ II instancji podniósł, że wg oświadczenia L. T. - osoby obecnej podczas kontroli, inwestorem robót była spółka [...] sp. z o.o., która w czerwcu 2017 r. wykonała roboty polegające na ustawieniu ścian działowych gipsowo- kartonowych, zamurowaniu bramy garażowej i osadzeniu w tym miejscu okna oraz przebudowaniu łazienki. Wobec powyższego budynek mieszkalny przy ul. [...] w [...] stał się miejscem wykonywania usług w zakresie zamieszkania zbiorowego. Zgodnie z § 3 pkt 5 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, budynkiem zamieszkania zbiorowego jest "budynek przeznaczony do okresowego pobytu łudzi, w szczególności hotel, motel, pensjonat, dom wypoczynkowy, dom wycieczkowy, schronisko młodzieżowe, schronisko, internat, dom studencki, budynek koszarowy, budynek zakwaterowania na terenie zakładu karnego, aresztu śledczego, zakładu poprawczego, schroniska dla nieletnich, a także budynek do stałego pobytu łudzi, w szczególności dom dziecka, dom rencistów i dom zakonny Powyższe wyliczenie nie jest katalogiem zamkniętym, na co wskazuje użyty zwrot "w szczególności. Cechą wspólną wszystkich wymienionych powyżej obiektów zamieszkania zbiorowego jest przede wszystkim ich odpłatny charakter. Jest to jednocześnie cecha, która upodabnia budynek przy ul. [...] w [...] do obiektów zamieszkania zbiorowego, wskazanych w § 3 pkt 5 rozporządzenia. Wskazano również, że w przedmiotowym budynku możliwy jest nocleg 37 osób (stan wg liczby łóżek). Podsumowując, [...]WINB podniósł iż na gruncie językowej wykładni obowiązujących przepisów budynek mieszkalny przy ul. [...] w [...] utracił cechy pozwalające zakwalifikować go jako budynek mieszkalny jednorodzinny. Na gruncie powyższej konkluzji PINB dla Miasta [...] słusznie uznał, że obiekt ten stał się obiektem zamieszkania zbiorowego. Świadczenie takowych usług pociąga za sobą konieczność spełnienia przez świadczącego określonych warunków bezpieczeństwa pożarowego, powodziowego, pracy, zdrowotnych, higieniczno-sanitarnych oraz ochrony środowiska. Z uwagi na niedopełnienie owych wymogów oraz brak przedłożenia przez właściciela lokalu dokumentów wskazanych w postanowieniu z dnia [...].01.2018 r. Nr [...] konieczne jest utrzymanie w mocy decyzji organu pierwszej instancji. Skargę na decyzję [...]WINB wywiedli I. S., P. S. – małoletni reprezentowany przez I. S., J. S. oraz [...] sp. z o.o. wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości. Zaskarżonej decyzji zarzucono: 1. naruszenie art. 71 ust. 1 pkt 2 pr. bud. w zw. z art. 71a tej ustawy, polegające na ich błędnej wykładni, a w konsekwencji niewłaściwym zastosowaniu przez przyjęcie, że w stanie faktycznym niniejszej sprawy doszło do zmiany sposobu użytkowania budynku; 2. naruszenie § 3 pkt 5 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 roku w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, polegające na jego błędnej wykładni, a w konsekwencji niewłaściwym zastosowaniu przez przyjęcie, że przedmiotowa nieruchomość może zostać uznana za budynek zamieszkania zbiorowego w sytuacji, gdy budynku tego, nie można zrównać z żadnym rodzajem obiektu wymienionym w tym przepisie; 3. naruszenie przepisu art. 7 k.p.a. w zw. z art. 80 k.p.a. poprzez zbyt dowolną ocenę zebranych dowodów, a także ustalenie stanu faktycznego w oparciu o domniemania, a nie zebrane dowody. W odpowiedzi na skargę [...]WINB wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zajęte w zaskarżonej decyzji. Skargę na tą samą decyzję wniosła również J. S. (sprawa została zarejestrowana pod sygnaturą IV SA/Po 424/19) oraz [...] spółka z o.o. w [...] (sprawa zarejestrowana pod sygnaturą IV SA/Po 425/19. Postanowieniem z dnia 2 października 2019 r. (na rozprawie), Sąd połączył sprawy IV SA/Po 424/19 i IV SA/Po 425/19 do wspólnego rozpoznania i rozstrzygnięcia ze sprawą o sygnaturze IV SA/Po 423/19. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga okazała się zasadna z przyczyn, które Sąd wziął pod uwagę z urzędu niezależnie od jej treści. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2018 r. poz. 2108 ze zm.), Sąd sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem (legalności). Ocenie Sądu podlega zatem zgodność aktów administracyjnych (w tym przypadku decyzji) zarówno z przepisami prawa materialnego, jak i procesowego. Kontrola sądów administracyjnych ogranicza się więc do zbadania, czy organy administracji w toku rozpoznawanej sprawy nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na jej wynik. Ocena ta dokonywana jest według stanu prawnego i na podstawie akt sprawy istniejących w dniu wydania zaskarżonego aktu. Zgodnie z art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2018 r. poz. 1302 dalej jako p.p.s.a.), Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Kontroli sądowoadministracyjnej podlegała decyzja [...]WINB z [...] kwietnia 2019 r., którą utrzymano w mocy decyzję PINB dla Miasta [...] z dnia [...] stycznia 2019 r. nakazującą I. S., P. S., J. S. - właścicielom nieruchomości przy ul. [...] w [...] (działka nr [...] ark. [...], obr. [...]) -przywrócenie poprzedniego sposobu użytkowania znajdującego się na ww. nieruchomości budynku mieszkalnego jednorodzinnego, poprzez zaprzestanie wykorzystywania ww. budynku na potrzeby świadczenia usług w zakresie zamieszkania zbiorowego. Orzekając w ten sposób organ odwoławczy przyjął, że doszło do samowolnej zmiany sposobu użytkowania budynku, a za stan ten odpowiadają właściciele obiektu. Biorąc pod uwagę materiał dowodowy zgromadzony w sprawie Sąd uznał, że decyzja ta jest co najmniej przedwczesna, z uwagi na brak w aktach dokumentów potwierdzających ostatni legalny sposób użytkowania budynku Sąd dostrzega, że wprawdzie bezspornym w sprawie pozostaje, że w budynku przy ul. [...] w [...] znajduje się budynek posiadający 3 kondygnacje nadziemne (poddasze, piętro i wysoki parter) oraz dwie kondygnacje podziemne (przyziemie i piwnicę). W budynku wydzielonych jest kilkanaście pomieszczeń z łózkami, 3 łazienki i dwie kuchnie. Nie budzi także wątpliwości Sądu, że ewentualna zmiana sposobu użytkowania budynku mieszkalnego jednorodzinnego na budynek zamieszkania zbiorowego, jest zmianą w rozumieniu art. 71 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego, wymagającą dokonania uprzedniego zgłoszenia właściwemu organowi. Zgodnie bowiem z art. 71 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. (Dz. U. z 2019 r. poz. 1186) przez zmianę sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części rozumie się w szczególności podjęcie bądź zaniechanie w obiekcie budowlanym lub jego części działalności zmieniającej warunki: bezpieczeństwa pożarowego, powodziowego, pracy, zdrowotne, higieniczno-sanitarne, ochrony środowiska bądź wielkość lub układ obciążeń. Z kolei w art. 71a Prawa budowlanego ustawodawca przewidział sposób reakcji organu w sytuacji dokonania samowolnej zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części. W pierwszej więc kolejności, w razie ustalenia, że doszło do zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części bez wymaganego zgłoszenia, organ nadzoru budowlanego w drodze postanowienia: 1) wstrzymuje użytkowanie obiektu budowlanego lub jego części; 2) nakłada obowiązek przedstawienia w wyznaczonym terminie dokumentów, o których mowa w art. 71 ust. 2 P.b. Po upływie terminu lub na wniosek zobowiązanego, organ sprawdza wykonanie obowiązku, o którym mowa w ust. 1 pkt 2, i - w przypadku stwierdzenia jego wykonania - w drodze zaskarżalnego zażaleniem postanowienia ustala wysokość opłaty legalizacyjnej. W razie zaś niewykonania w terminie obowiązku, o którym mowa w ust. 1 art. 71a P.b., albo dalszego użytkowania obiektu budowlanego lub jego części, pomimo jego wstrzymania, albo zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części, pomimo wniesienia sprzeciwu, o którym mowa w art. 71 ust. 3-5, organ nadzoru budowlanego, w drodze decyzji, nakazuje przywrócenie poprzedniego sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części. Niemniej Sąd zauważa, że dla wykazania, że doszło do zmiany sposobu użytkowania (nadto – w warunkach samowoli uzasadniającej zastosowanie trybu naprawczego z art. 71a Prawa budowlanego), konieczne jest ustalenie nie tylko obecnego sposobu użytkowania badanego obiektu, ale też ostatniego legalnego jego sposobu użytkowania. Sąd w pełni podziela stanowisko zawarte w orzecznictwie sądowoadministracyjnym, zgodnie z którym podejmując postępowanie w tym zakresie organ nadzoru budowlanego musi dokonać dwojakiego rodzaju ustaleń. Pierwsze dotyczy ostatniego, bezspornie legalnego sposobu użytkowania obiektu (jego części). Drugie ustalenie to wskazanie, jaki jest obecny (na moment badania) sposób użytkowania. Dopiero dysponowanie tą wiedzą pozwala na ustalenie, czy pomiędzy dwoma wyżej wymienionymi stanami faktycznymi zachodzą różnice, o których mowa w art. 71 pkt 2 ustawy Prawo budowlane (por. wyrok WSA w Gliwicach z dnia 10 czerwca 2019 r., sygn. akt II SA/Gl 657/19, LEX nr 2691954; wyrok WSA w Warszawie z dnia 31 lipca 2019 r., VII SA/Wa 2842/18, LEX nr 2718914). Rozwijając powyższe Sąd wyjaśnia, że pierwszą z tych czynności jest ustalenie, że w ogóle doszło do samowolnej zmiany sposobu użytkowania obiektu. W tym celu organ jest uprawniony i jednocześnie zobowiązany do wykazania ostatniego dopuszczalnego i legalnego sposobu użytkowania, a następnie porównania go z aktualnym sposobem jego wykorzystywania. Niezbędne w tym zakresie jest więc odwołanie się do decyzji o pozwoleniu na budowę, decyzji o pozwoleniu na użytkowanie lub innej decyzji, która w sposób prawny, sankcjonuje określony stan obiektu i sposób jego użytkowania (oczywiście wraz z załącznikami w postaci np. zatwierdzonych projektów budowlanych). Określenie sposobu prawnie wiążącego użytkowania obiektu stanowi swoisty punkt wyjścia do porównania go następnie z faktycznym (rzeczywistym) wykorzystywaniem. W drugim kroku organ ma z kolei obowiązek dokonać pewnego zestawienia pierwotnego i obecnego przeznaczenia obiektu lub jego części, a następnie w sytuacji stwierdzenia, że się one nie pokrywają ustalić, czy można to, w rozumieniu art. 71 ust. 1 pkt 2 P.b., uznać za zmianę sposobu użytkowania. Pozytywna i znajdująca umotywowanie w zgromadzonych dowodach odpowiedź w tym zakresie stanowi podstawę do wdrożenia postępowania legalizacyjnego, a więc wydania w pierwszej kolejności postanowienia o wstrzymaniu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części, jak i nałożenia obowiązków przedstawienia w określonym terminie dokumentów niezbędnych w procesie legalizacji. W kontekście powyższego Sąd wskazuje, że organy w ogóle nie przeprowadziły analizy poprzedniego sposobu użytkowania przedmiotowego obiektu (brak co do tego jakichkolwiek dokumentów). Na podstawie akt sprawy i zgromadzonego w nich materiału dowodowego nie sposób ustalić ostatniego, bezspornego i legalnego sposobu użytkowania budynku przy ul. [...] w [...]. Ponadto zaskarżona decyzja jest wadliwa jeszcze z jednego powodu. Mianowicie decyzja nakazująca przywrócenie poprzedniego sposobu użytkowania winna precyzyjnie wskazywać, czego organ żąda od strony, czyli w jakim zakresie powrót do stanu poprzedniego (i do jakiego stanu poprzedniego) jest wymagany. Zaskarżona natomiast decyzja [...]WINB utrzymuje w mocy decyzję PINB, którą nakazano właścicielom nieruchomości przy ul. [...] w [...] -przywrócenie poprzedniego sposobu użytkowania znajdującego się na ww. nieruchomości budynku mieszkalnego jednorodzinnego, poprzez zaprzestanie wykorzystywania ww. budynku na potrzeby świadczenia usług w zakresie zamieszkania zbiorowego. Na podstawie treści decyzji I instancji i sformułowania nakazu zastosowanego przez organ nadzoru budowlanego nie jest możliwe ustalenie, jakie warunki określające sposób użytkowania budynków należy uzyskać, aby sposób ten mógł być uznany za poprzedni, czyli taki którego przywrócenie zostało skarżącym nakazane. W doktrynie i orzecznictwie podkreśla się, że rozstrzygnięcie decyzji musi być sformułowane w taki sposób, aby możliwe było następnie wykonanie decyzji - dobrowolne lub przymusowe w trybie egzekucyjnym. Musi być więc sformułowane jasno, precyzyjnie, bez niedomówień i możliwości różnej interpretacji. Nie może również pośrednio wynikać z uzasadnienia decyzji, gdyż nie powinno się rozstrzygać o części uprawnień lub obowiązków strony w osnowie, a o pozostałej części w uzasadnieniu decyzji (por. B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego, Warszawa 2000 r., s. 446 oraz wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 27 czerwca 2003 r., I SA 215/02, CBOSA). Tym bardziej nie może wynikać z innych dokumentów niż sama decyzja administracyjna. Nakazanie w zaskarżonej decyzji przywrócenie poprzedniego sposobu użytkowania budynku mieszkalnego jednorodzinnego budzi istotne wątpliwości co do sposobu zrealizowania tego obowiązku. Ani sentencja ani nawet uzasadnienie decyzji nie precyzują jakie działania in concreto są od skarżących oczekiwane (jaką drogą ma zostać osiągnięty stan rzeczy postulowany przez [...]WINB). Tym samym pojawiać się muszą też wątpliwości jaki stan rzeczy będzie uznany przez organ nadzoru budowlanego za oznaczający wykonanie nałożonego obowiązku. W tej sytuacji Sąd uznał, że organy obu instancji naruszyły przepisy postępowania art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. oraz przepis art. 71a ust. 4 Prawa budowlanego i w związku z tym na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) w zw. z art.135 p.p.s.a. uchylił zaskarżoną decyzję i decyzję ją poprzedzającą. O kosztach postępowania, na które składa się uiszczony wpis sądowy od skarg w kwocie [...]x [...] zł, orzeczono na podstawie art. 200 p.p.s.a. W ponownym postępowaniu organy zastosują się do powyższych wskazań, w szczególności ustalą ostatni dopuszczalny i legalny sposób użytkowania przedmiotowego budynku dla oceny legalnego sposobu użytkowania obiektu. W przypadku bezspornego ustalenia zmiany sposobu użytkowania budynku, organ precyzyjnie określi obowiązki współwłaścicieli nieruchomości na podstawie art. 71a ust. 4 prawa budowlanego.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło