IV SA/Po 559/10

WyrokWSA w Poznaniu2011-01-18

Skład orzekający: Jerzy Stankowski, Grażyna Radzicka, Izabela Bąk-Marciniak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji może nałożyć obowiązek nasadzenia nowych drzew jako kompensację przyrodniczą przy zezwoleniu na wycięcie drzew suchych i obumarłych, które nie stanowią wartości przyrodniczej, oraz jakie wymogi musi spełniać uzasadnienie takiej decyzji?
Ratio decidendi
Organ może nałożyć obowiązek nasadzeń kompensacyjnych tylko wtedy, gdy usunięcie drzew spowoduje poważny uszczerbek w środowisku. W przypadku drzew suchych i obumarłych, które nie mają wartości przyrodniczej, brak jest podstaw do takiego obowiązku. Decyzja administracyjna musi zawierać precyzyjne ustalenia faktyczne oparte na materiale dowodowym oraz wyczerpujące i logiczne uzasadnienie, wskazujące podstawę prawną i fakty, które legły u podstaw nałożenia obowiązku.
Stan faktyczny
A. Sp. z o.o. złożyła wniosek o zezwolenie na wycięcie określonych drzew suchych i obumarłych na terenie hipermarketu w K. Po oględzinach stwierdzono, że drzewa te nie mają wartości przyrodniczej. Prezydent Miasta K. wydał decyzję zezwalającą na wycięcie drzew z obowiązkiem nasadzenia nowych. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało tę decyzję w mocy. Spółka zaskarżyła decyzję, podnosząc brak podstawy prawnej i niewystarczające uzasadnienie decyzji.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta K. Określił, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu. Zasądził od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. na rzecz skarżącej spółki kwotę 200 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jerzy Stankowski (spr.) Sędziowie NSA Grażyna Radzicka WSA Izabela Bąk-Marciniak Protokolant st. sekr. sąd. Laura Szukała po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 stycznia 2011 r. sprawy ze skargi "A" Sp. z o. o. w K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] 2010 r. nr [...] w przedmiocie zezwolenia na wycięcie drzew z jednoczesnym zobowiązaniem do nasadzenia nowych drzew I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta K. z dnia [...]. nr [...]; II. określa, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu; III. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. na rzecz skarżącej spółki kwotę 200 (dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K.u decyzją z dnia [...] utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta K. z dnia [...] dotyczącą zezwolenia na usunięcie [...] drzew i nakazującą posadzenie w ramach kompensacji przyrodniczej [...] drzewozdobnych z balotem ziemi lub w pojemnikach o obwodach pni od [..] Powyższe decyzje wydano w następującym stanie faktycznym: A. Sp. z o o. z siedzibą w K. wystąpiło z wnioskiem do Wydziału Środowiska, Rolnictwa i Gospodarki Komunalnej Urzędu Miejskiego w K. o wydanie zezwolenia na usunięcie [...] drzew. W dniu [...] dokonano oględzin drzew znajdujących się na terenie hipermarketu, w trakcie, których stwierdzono, że wskazane do usunięcia drzewa rosną od strony ul. Z.. Ustalono też, że - wymienione we wniosku - drzewa są suche lub obumierające. Na pniach drzew ani w najbliższym otoczeniu nie stwierdzono żadnych oznak świadczących o celowym działaniu osób trzecich w celu doprowadzenia drzew do obumarcia. W chwili oględzin stwierdzono też, że wskazane w wniosku drzewa utraciły swoje wartości przyrodniczo-dendrologiczne i kwalifikują się do usunięcia. Decyzją z dnia [...]2009r. Prezydent Miasta K. wydał zezwolenie na usunięcie [...] drzew, nakładając jednocześnie na wnioskodawcę obowiązek posadzenia [...]oraz [...] w ramach kompensacji przyrodniczej. Od tej decyzji A. Sp. z o.o. z siedzibą w K. wniosło odwołanie a Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. uchyliło zaskarżoną decyzję i przekazało sprawę organowi I instancji do ponownego rozpoznania. W dniu [...] r. ponownie przeprowadzono oględziny w trakcie, których stwierdzono dodatkowo, że jedno z [...] wskazanych we wniosku drzew – t., zostało ścięte, jak ustalono, przez strażaków Państwowej Straży Pożarnej. Decyzją z dnia [...].2010 r. Prezydent Miasta K. udzielił wnioskodawcy zezwolenia na usunięcie [...] drzew i zobowiązał go do posadzenia w ramach kompensacji przyrodniczej [...] drzewozdobnych z balotem ziemi lub w pojemnikach o obwodach pni od [...] cm. Uzasadniając decyzję wskazano, że w okresie kiedy przeprowadzano oględziny nie można było stwierdzić czy w koronach obumierających drzew pojawiły się nowe suche lub uszkodzone konary i gałęzie. Wyjaśniono jednak, że z analizy stanu środowiska przyrodniczego "miejsca gdzie rosną przedmiotowe drzewa", wynika, że ich wycięcie wywoła poważny uszczerbek w środowisku. Wskazano, że planowane do wycinki drzewa stanowią 90% drzewostanu rosnącego na przedmiotowym terenie od strony ul. Z.. Stwierdzono tez, że pogorszy się jakość powietrza atmosferycznego (zmniejszy się absorpcja dwutlenku węgla, zanieczyszczeń pyłowych i gazowych oraz wydzielanie tlenu). Drzewo o średnicy pnia poniżej 8 cm ( obwód ca 22 cm) gromadzi w sobie średnio 3 kg węgla z atmosfery, natomiast drzewo duże o średnicy pnia powyżej 76 cm ( obwód ca 190 cm) podczas swojego życia wbuduje do swoich tkanek przeciętnie ponad 3.100 kg węgla uzyskanego z powietrza. Masa listowia dużego drzewa takiego jak np. t. późnej pochłania rocznie prawie stukrotnie więcej dwutlenku węgla niż małe drzewo. Wyjaśniono, że ptaki i inne mniejsze zwierzęta pozbawione zostaną schronienia lub czasowego azylu; ograniczone zostanie przewietrzanie atmosfery w tym miejscu, pogorszeniu ulegną warunki mikroklimatyczne tj. zmniejszy się wilgotność powietrza w okresie letnim, a także pogorszeniu ulegną walory estetyczne opisywanego miejsca. Organ wyjaśnił, że stoi na stanowisku, że jeżeli usunięciu mają podlegać drzewa, w warunkach określonych w art. 86 ust. 1 pkt. 9 ustawy z dnia 16.04.2004 roku o ochronie przyrody, gdy nie pobiera się opłaty za ich wycięcie, to nałożenie obowiązku dokonania nowych nasadzeń wydaje się być uzasadnione, jako jedyna forma wyrównania uszczerbku w środowisku. W ocenie organu, niektóre ze wskazanych do usunięcia drzew cechują się znacznymi parametrami ( wysokość drzewa, szerokość korony oraz obwód pnia drzewa) i wiekiem szacowanym na ok. kilkadziesiąt lat. Proces obumierania starych drzew jest znacznie rozłożony w czasie, a więc obumieranie t. późnych trwało co najmniej kilka lat. Przez ten czas, w ocenie organu, wnioskodawca nie podjął działań zmierzających do zahamowania procesu obumierania drzew, tymczasem stare topole zaliczane są do drzew, które cechują się dużą witalnością i potrafią szybko się regenerować. Organ wyjaśnił też, że określając liczbę nowych nasadzeń organ wziął pod uwagę takie okoliczności jak: parametry drzew (wysokość i rozłożystość koron, a w szczególności pomiar obwodów pni na wysokości 130 cm) oraz gatunek drzewa. Zauważono, ze t. późna zaliczana jest do drzew szybko rosnących, dlatego ustawodawca umieścił ten gatunek drzewa w tabeli określającej stawki opłat dla poszczególnych rodzajów i gatunków drzew (Obwieszczenie Ministra Środowiska z dnia 14 października 2008r. w sprawie stawek opłat za usunięcie drzew i krzewów oraz kar za zniszczenie zieleni na rok 2009r N. P. Nr 82, poz. 725) w pierwszej grupie drzew obok: w., o., k., c. a. oraz g., gdzie są najniższe stawki opłaty za 1 cm obwodu pnia drzewa mierzonego na wysokości 130 cm. Prezentując sposób poczynionych obliczeń organ wskazał, że dokonał ich dla drzew z uwzględnieniem następujących parametrów obwodu pnia zmierzonego na wysokości 130cm: t.: 280cm, 280 cm, 280 cm, 280 cm; j.: 10 cm, 7 cm, 10 cm, 15 cm, 10 cm, 8 cm, 8 cm, 8 cm, 10 cm, 11 cm ; k.: 14 cm; lipy: 12 cm, 15cm; ś.: 7cm, 8 cm, 7 cm. Odwołanie od tej decyzji wniosło A. sp. z o.o. podnosząc, że organ i instancji nie wskazał w zaskarżonej decyzji podstawy prawnej nałożonego obowiązku. Podkreślono też, że uzasadnienie decyzji nie odpowiada wymogom wynikającym z treści art. 107 § 3 ustawy z dnia 14.06.1960 r. kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm. – dalej k.p.a.). Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. decyzją z dnia [...].2010 r. utrzymało jednak w mocy zaskarżoną decyzję wskazując, iż zgodnie z przepisami art.83 ust. 1 i 3 ustawy z dnia 16.04.2004r o ochronie przyrody usunięcie drzew i krzewów z terenu nieruchomości może nastąpić po uzyskaniu zezwolenia właściwego prezydenta miasta wydanego na wniosek posiadacza nieruchomości. Wydanie zezwolenia, stosownie do ust.3, może być m.in. uzależnione od zastąpienia usuwanych drzew innym drzewami w liczbie nie mniejszej niż liczba usuwanych drzew. Kolegium wyjaśniło ponadto, że w jego ocenie na gruncie ustawy o ochronie przyrody regułą jest ponoszenie opłat za wycięcie drzew. W przypadku, gdy usunięcie drzew i krzewów podlega obowiązkowi opłatowemu, opłata ta stanowi formę wyrównania strat w środowisku. Natomiast jeżeli, jak zauważył Kolegium usunięte mają zostać drzewa lub krzewy na warunkach określonych m.in. w art. 86 ust. 1 pkt 9 ustawy o ochronie przyrody obowiązkiem organu prowadzącego postępowanie jest zawsze wyważenie interesów wnioskodawcy występującego z wnioskiem o wydanie zezwolenia oraz interesu publicznego przemawiającego za zachowaniem jak największej liczby drzew na terenie miast i wsi. W ocenie organu odwoławczego z uzasadnienia decyzji organu I instancji wynika, że w chwili obecnej nie da się już ustalić przyczyny obumierania drzew. Jednak, jak zauważył organ II instancji, to obowiązkiem właściciela było podejmowanie wszelkich działań zmierzających do zahamowania tego procesu oraz zachowania żywotności drzew. W dalszej kolejności podkreślono, że generalny obowiązek ochrony środowiska wynika z aktu zasadniczego jakim jest Konstytucja RP, w świetle której każdy jest obowiązany do dbałości o stan środowiska. Również ustawa o ochronie przyrody - w art. 4 - nakłada obowiązek dbałości o przyrodę na osoby fizyczne, osoby prawne, organy administracji publicznej oraz inne jednostki organizacyjne. Dbałość o zachowanie terenów zieleni i zadrzewień jest jednym z ważniejszych obowiązków organów administracji publicznej i ma na celu zachowanie stanu środowiska w nie pogorszonym stanie, tak aby zapewnić bezpieczeństwo ekologiczne obecnemu i przyszłym pokoleniom. Na powyższą decyzję Kolegium, utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta Miasta K. w przedmiocie zezwolenia na wycięcie [...] suchych drzew bez obowiązku opłatowego z jednoczesnym zobowiązaniem do dokonania nasadzeń skargę wniosło A. sp. z.o.o w K.. W uzasadnieniu skargi wskazano na naruszenie przepisu art. 83 ust. 1 i 3 ustawy o ochronie przyrody, a także na naruszenie art. 107 § 3 w zw. z art. 8, 9 i 11 k.p.a., poprzez brak należytego uzasadnienia faktycznego i prawnego decyzji, a w szczególności niewskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, a także brak wyjaśnienia podstawy prawnej decyzji. Ponadto wskazano na naruszenie art. 7 77 § 1 i 80 k.p.a. poprzez niewyjaśnienie istotnych okoliczności faktycznych niezbędnych do rozpoznania sprawy, Uzasadniając skargę podkreślono, że wskutek rozpoznania odwołania Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. decyzją z dnia [...].2010 r. utrzymało zaskarżoną decyzję w mocy. Zauważono, że w uzasadnieniu Kolegium wskazało, iż obowiązkiem organu prowadzącego postępowanie jest zawsze wyważenie interesów wnioskodawcy występującego z wnioskiem o wydanie zezwolenia oraz interesu publicznego przemawiającego za zachowaniem jak największej liczby drzew na terenie miast i wsi. W skardze podkreślono natomiast, że nie powinno budzić wątpliwości, iż żądaniem wniosku objęto - usunięcie drzew obumarłych i suchych - nie przedstawiających żadnej wartości przyrodniczej, a wręcz stwarzających zagrożenie dla życia i zdrowia ludzi. Już, bowiem podczas pierwszych oględzin w terenie, w dniu [...]2009 r., stwierdzono, że wytypowane do usunięcia drzewa są suche, utraciły swoje wartości przyrodnicze i nie przedstawiają żadnej wartości przyrodniczo – dendrologicznej. W ocenie skarżącego w świetle celów ustawy oraz z samej definicji kompensacji, która oznacza zrównoważenie lub wyrównanie braku, niedoboru lub ujemnego charakteru czegoś wynika, iż nałożenie obowiązku nasadzeń może mieć jedynie zastosowanie w przypadku - wycinki drzew zdrowych - i żywotnych. Jest, bowiem oczywiste iż drzewa obumarłe nie stanowią żadnej wartości przyrodniczej i ich usunięcie nie powoduje żadnego uszczerbku dla środowiska. Jednocześnie strona skarżąca podkreśliła, że Prezydent Miasta K. –wbrew udokumentowanym przez siebie ustaleniom - stwierdził powołując się na bliżej nieokreśloną analizę stanu środowiska przyrodniczego "gdzie rosną przedmiotowe drzewa", iż ich wycięcie wywoła poważny uszczerbek w środowisku. Strona skarżąca podkreśliła, że organ I instancji w ogóle nie wyjaśnił, jakie przesłanki i przyczyny pozwoliły stwierdzić, iż wycięcie - suchych i obumarłych drzew - spowoduje tak daleko idący uszczerbek w środowisku, w szczególności w postaci ograniczonego przewietrzania atmosfery w tym miejscu, pogorszenia walorów estetycznych opisywanego miejsca oraz pogorszeniu jakości powietrza. Autor skargi podkreślił, że organ I instancji w świetle art. 7 k.p.a. powinien zbadać i uzasadnić dlaczego zasadne jest w ogóle nałożenia na stronę obowiązku nasadzeń, a następnie zbadać oraz precyzyjnie wyjaśnić, dlaczego nałożono obowiązek nasadzeń drzew w liczbie [...]. W toku kontroli instancyjnej zaś organ II instancji, winien zbadać czy decyzja organu I instancji spełnia wymogi określone w art. 7 k.p.a., w tym też czyjej uzasadnienie spełnia wymogi art. 107 k.p.a. a następnie ocenić czy istniały w ogóle podstawy do zastosowania art. 83 ustawy o ochronie przyrody. Organ I instancji powinien też wyjaśnić, dlaczego uzależnił wydanie zezwolenia na usunięcie drzew od posadzenia nowych drzew. Stosownie, bowiem do treści art. 7, 77 § 1 i 80 k.p.a. w toku postępowania organy administracji publicznej zobowiązane są stać na straży praworządności i podejmować wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśniania stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o jej oddalenie, jako nieuzasadnionej. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga zasługiwała na uwzględnienie. Poza sporem w niniejszej sprawie pozostaje, że żądaniem wniosku, który zainicjował postępowanie w niniejszej sprawie objęto uzyskanie zezwolenia na wycięcie [...] drzew. Bezspornie wskazane we wniosku drzewa nie stanowiły całego znajdującego się na nieruchomości wnioskodawcy drzewostanu. Jak natomiast wynika z ustaleń Urzędu Miejskiego w K., do wycięcia wytypowano następujące drzewa o obwodzie pnia zmierzonym na wysokości 130cm: t.: 280cm, 220 cm, 130 cm, 230 cm; j.: 10 cm, 7 cm, 10 cm, 15 cm, 8 cm, 8 cm, 10 cm, 11 cm, 12 cm, 14 cm; k.: 11 cm; l.: 12 cm, 15cm; ś.: 7cm, 8 cm, 7 cm. Kwestią bezsporną pozostaje i nie budzi wątpliwości Sądu, że wszystkie wskazane we wniosku drzewa były uschnięte, natomiast w toku postępowania administracyjnego jedno z nich (t.) zostało ścięte, a do wycinki pozostało [...] drzew. Fakty te dokumentują załączone do akt protokoły oględzin. Istota sporu sprowadza się do oceny legalności, wydania w okolicznościach rozpoznawanej sprawy, decyzji zezwalającej na wycięcie drzew przy jednoczesnym zobowiązaniu wnioskodawcy do nasadzenia innych drzew. Stosownie do treści przepisu art. 83 ust. 3 ustawy z 16.04.2004 r. o ochronie przyrody (Dz.U. z 2009 r. nr 151, poz. 1220 ze zm.) wydanie zezwolenia, o którym mowa w ust. 1 i 2, może być uzależnione od przesadzenia drzew lub krzewów w miejsce wskazane przez wydającego zezwolenie albo zastąpienia ich innymi drzewami lub krzewami, w liczbie nie mniejszej niż liczba usuwanych drzew lub krzewów. Przyjmuje się przy tym, że, nałożenie obowiązku w trybie art. 83 ust. 3 ustawy o ochronie przyrody jest uzasadnione wówczas, gdy z analizy stanu środowiska przyrodniczego w miejscu gdzie rosły drzewa objęte wnioskiem o wydanie zezwolenia na ich usunięcie wynikać będzie, że usunięcie drzew wywoła poważny uszczerbek w środowisku. Jednocześnie, jeżeli straty w środowisku nie będą znaczące, to takiego obowiązku nie powinno się nakładać, bowiem nowe nasadzenia muszą być kwalifikowane jako forma kompensacji przyrodniczej (por. K.Gruszecki, Komentarz do art. 83 ustawy o ochronie przyrody). W świetle powyższego, przeprowadzona w niniejszej sprawie analiza akt sprawy prowadzi do jednoznacznego wniosku o trafności argumentacji skargi. Zgromadzony w aktach sprawy materiał nie tylko nie potwierdza, ale wręcz wydaje się przeczyć przyjętej przez organy tezie, jakoby w okolicznościach niniejszej sprawy, wycinka - wskazanych we wniosku - drzew miała spowodować znaczące straty dla środowiska. Przede wszystkim, bowiem jak wynika z protokołu przeprowadzonych 25.08.2009 r. oględzin, w toku postępowania ustalono, że - wskazane przez wnioskodawcę - drzewa "są suche i nie przedstawiają żadnej wartości przyrodniczej". Rzeczywiście złego stanu objętych żądaniem wniosku drzew dowodzi bez wątpienia również, fakt, że w toku postępowania jedno z nich uległo złamaniu i zostało wycięte przez straż pożarną (protokół oględzin z [...].2010 r.). W świetle zatem poczynionych przez organy ustaleń, co do stanu – wskazanych we wniosku – drzew nie powinno budzić uzasadnionych wątpliwości, że brak podstaw do nałożenia na wnioskodawcę obowiązku, o którym mowa w art. 83 ust. 3 ustawy o ochronie przyrody. Na akceptację zasługuje więc stanowisko wyrażone w skardze do sądu. Żadnego oparcia w zgromadzonym w aktach sprawy materiale nie znajduje natomiast twierdzenie organu, iż w niniejszej sprawie zachodzą przesłanki uzasadniające nałożenie na wnioskodawcę obowiązku z art. 83 ust. 3 ustawy o ochronie przyrody. W szczególności ustaleniom takim przeczy zgromadzony w aktach sprawy materiał dowodowy w postaci protokołów z oględzin – wskazanych we wniosku – drzew. Tymczasem, analiza treści decyzji I–instancyjnej prowadzi do wniosku, że organ opiera swoje ustalenia na "analizie stanu środowiska gdzie rosną przedmiotowe drzewa". Dokument zawierający wspomnianą decyzję nie został jednak do akt sprawy załączony. Zważywszy natomiast na wskazane w decyzji ustalenia, znajdujące rzekomo oparcie w jego treści, wątpliwości budzić musi fakt, czy w istocie przeprowadzona analiza dotyczyła – wskazanych we wniosku – drzew. Zaprezentowane w decyzji I-instancyjnej wnioski o "poważnym uszczerbku w środowisku", jaki wywołać ma wycięcie – wskazanych w decyzji – drzew stoi w diametralnej sprzeczności z poczynionymi przez sam organ ustaleniami, iż – wskazane przez wnioskodawcę - drzewa są "suche i nie przedstawiają żadnej wartości przyrodniczej". Natomiast w przedłożonym Sądowi materiale nie można odnaleźć refleksji co do wpływu usunięcia - wskazanych przez wnioskodawcę - drzew na środowisko naturalne. W takiej sytuacji uzasadnione wątpliwości wzbudza również zasadnicza, z punktu widzenia właściciela nieruchomości, okoliczność, tj. czy przedmiot zaskarżonego zezwolenia odpowiada żądaniu złożonego wniosku. Wobec wskazanego powyżej uchybienia przepisom postępowania nie sposób ustalić, czy w istocie zaskarżona decyzja stanowi zgodę na wycięcie - wskazanych przez wnioskodawcę - drzew. Analiza treści inicjującego postępowanie w niniejszej sprawie wniosku wskazuje, że wolą wnioskodawcy było uzyskanie zezwolenia na dokonanie wycinki - konkretnie wskazanych i wymienionych – drzew. Żądaniem złożonego [...].2009 r. wniosku objęto wydanie zezwolenia na wycinkę [...] drzew, przy czym precyzyjnie podano wartości obwodu ich pnia mierzonego na wysokości 130cm. Wskazano, iż wycinka ma dotyczyć t. - 280cm, 220 cm, 130 cm, 230 cm; j. - 10 cm, 7 cm, 10 cm, 15 cm, 8 cm, 8 cm, 10 cm, 11 cm, 12 cm, 14 cm; klonu - 11 cm; l. - 12 cm, 15cm; ś. - 7cm, 8 cm, 7 cm. Prawidłowość wskazanych we wniosku danych została następnie potwierdzona przez organ w protokole oględzin, które zostały przeprowadzone w dniu 25.08.2009 r. Jak wynika ze zgromadzonej w aktach sprawy dokumentacji jedno ze wskazanych we wniosku [...] drzew - t. - została wycięta przed zakończeniem postępowania w niniejszej sprawie. Pomimo to, zaskarżona decyzja oraz decyzja ją poprzedzająca dotyczą pozwolenia na usunięcie [...] drzew. Jednocześnie treść decyzji wydaje się przeczyć jakoby pozwolenie dotyczyło wycinki wskazanych we wniosku drzew. Zauważyć, bowiem należy, że dokonując wyliczenia na potrzeby określenia nowych nasadzeń posłużono się wzorem "obwód pnia usuwanego drzewa : obwód pnia nowego drzewka". Organ wskazał przy tym, że w decyzji określono obwody pni [...] drzewozdobnych przewidzianych do nasadzeń (...) w granicach 14-16 cm. Z uzasadnienia decyzji nie wynika jednak, na czym organ oparł swoje ustalenia w zakresie mierzonych na wysokości 130cm obwodów pni t. (w każdym przypadku wskazano 280 cm, podczas gdy z udokumentowanych ustaleń organu wynika, że wniosek dotyczył t. o wymiarach 280cm, 220 cm, 130 cm, 230 cm). W tej sytuacji ani liczba, ani wymiary drzew (poza 1 przypadkiem) – wskazane w decyzji - nie odpowiadają ustaleniom samego organu. Organ również nie wyjaśnia czym ewentualne zmiany w omawianym zakresie mogły by być spowodowane. Nie sposób zatem przesądzić czy żądanie wnioskodawcy zostało zaspokojone. W świetle zebranego w aktach sprawy materiału wadliwe wydają się również ustalenia dotyczące k. i j. Tymczasem, w piśmiennictwie zwraca się uwagę na zaczenie wskazana w orzeczeniu nie tylko takich elementów jak np. adresat decyzji i nazwa gatunku drzewa podlegającego usunięciu, ale również takich jak właśnie obwód pnia drzewa podlegającego usunięciu (por. K.Gruszecki, Komentarz do art. 83 ustawy o ochronie przyrody). Okoliczność ta ma, bowiem zasadnicze znaczenie dla wnioskodawcy, który jako właściciel nieruchomości zgodnie z dyspozycją art. 83 ust. 1 u.o.p. wystąpił o zezwolenie na wycięcie drzew. Jego wolą jest, uzyskanie zgody stanowiącej podstawę legalnego usunięcia konkretnych drzew. Podmiot ten ponosi, bowiem ryzyko związane z odpowiedzialnością administracyjną w razie ustalenia, że zezwolenie dotyczy innych drzew niż wycięto, a zatem, że wycinki dokonano bez zezwolenia (por. wyrok NSA z 02.03.2010 r., sygn. II OSK 440/09). Wadliwości zaskarżonej decyzji i decyzji ją poprzedzającej dowodzi również fakt, że wbrew prawidłowym wskazaniom zawartym w decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. zawartym w decyzji z [...] r. Prezydent Miasta K. nie uwzględnił w niniejszej sprawie faktu, iż w zakresie określenia obowiązku nasadzeń drzew ozdobnych decyzja organu I instancji nie ma umocowania w obowiązujących przepisach prawa. Powołany w tej decyzji przepis art. 83 ust. 3 ustawy o ochronie przyrody stanowi wyłącznie o liczbie drzew, które mają zastąpić drzewa podlegające wycince, nie stanowią natomiast o gatunku tych drzew (por. wyrok WSA z 10.03.2009 r., sygn. II SA/Po 823/08). Reasumując, zaskarżona decyzja Kolegium oraz poprzedzająca ją decyzja organu I instancji oparte zostały na ustaleniach, które uznać należy za dowolne. Jako dowolne, bowiem należy traktować ustalenia faktyczne nie znajdujące potwierdzenia w materiale dowodowym. Zarzut dowolności wykluczają dopiero ustalenia dokonane w całokształcie materiału dowodowego (art. 80 ustawy z dnia 14.06.1960 r. kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. Nr 98, poz. 1071 ze zm. – dalej kpa), zgromadzonego, zbadanego w sposób wyczerpujący (art. 77 § 1 kpa), a więc przy podjęciu wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, jako warunku niezbędnego do wydania decyzji o przekonującej treści (art. 7 kpa). W niniejszej sprawie, wskutek powyżej opisanych zaniechań, nie sposób przyjąć, aby organy w sposób dokładny wyjaśniły stan faktyczny sprawy oraz by wyczerpująco zebrały materiał dowodowy. Stwierdzone naruszenia przepisów prawa materialnego w znacznej mierze stanowią rezultat uchybienia przepisom postępowania. Stosownie, bowiem do treści art. 7, art. 77 § 1, art. 80 kpa w toku postępowania organy administracji publicznej winny stać na straży praworządności, podejmować wszelkie niezbędne kroki do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, załatwienia sprawy, a także są zobowiązane w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy. Zaniechanie ustaleń istotnych dla wyniku sprawy narusza wykazane wyżej normy procedury. Z tych względów koniecznym było uchylenie decyzji organów I i II instancji zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) ustawy z dnia 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270 ze zm. – dalej: ppsa) i dlatego orzeczono jak w pkt. I wyroku. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy rzeczą organu będzie zastosowanie się do wytycznych zawartych w uzasadnieniu niniejszego wyroku, w szczególności poprzez precyzyjne wskazanie drzew objętych zezwoleniem oraz rozważenie zasadności nakładania na wnioskodawcę obowiązku, o którym mowa w art. 83 ust. 3 ustawy o ochronie przyrody. Uwzględnienia przy tym wymaga, że przyjęte przez organy ustalenia muszą znajdować oparcie w zebranym materiale dowodowym. Ponadto, obowiązkiem organu jest odnieść się do wszystkich dowodów zebranych w sprawie, skonfrontować ewentualne wynikające z nich rozbieżności oraz wskazać w sposób szczegółowy i logiczny, dlaczego daje wiarę dowodom, na których oparł swe ustalenia, a innym tej wiarygodności odmawia. O wykonalności zaskarżonej decyzji orzeczono w pkt. II sentencji wyroku w oparciu o art. 152 ppsa. O zwrocie kosztów orzeczono w pkt. III wyroku na podstawie art. 200 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło