IV SA/Po 571/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Ewa Makosz - Frymus WSA Maciej Dybowski WSA Ewa Kręcichwost – Durchowska (spr.) Protokolant st.sekr.sąd. Krystyna Pietrowska po rozpoznaniu w Wydziale IV na rozprawie w dniu 01 kwietnia 2009 r. sprawy ze skargi A.S. na decyzję Rektora Uniwersytetu Medycznego [...] z dnia [...] września 2008 r. w przedmiocie odmowy przyjęcia na studia uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Wydziałowej Komisji Rekrutacyjnej Wydziału [...] z dnia [...] sierpnia 2008 r. /-/E.Kręcichwost-Durchowska /-/E.Makosz-Frymus /-/M.Dybowski Decyzją z dnia [...] sierpnia 2008 r. Wydziałowa Komisja Rekrutacyjna Wydziału [...] na podstawie art. 169 ust. 2 i 7 w związku z art. 207 ust.1 ustawy z dnia 27 lipca 2005 r. Prawo o Szkolnictwie Wyższym ( Dz. U. nr 164, poz. 1365 ) postanowiła nie przyjąć A.S. na pierwszy rok studiów stacjonarnych pierwszego stopnia na Wydziale [...] na kierunek [...] w roku akademickim 2008/2009. W uzasadnieniu decyzji stwierdzono m.in., że w wyniku postępowania kwalifikacyjnego A.S. uzyskała 65 punktów. Minimalna liczba punktów wymagana do przyjęcia kandydata na pierwszy rok studiów stacjonarnych na Wydziale [...] - kierunek [...] w roku akademickim 2008/2009 wynosi 62 punkty. Jednakże z uwagi na niedopełnienie przez A.S. obowiązku złożenia w terminie do 28 lipca 2008 r. pisemnej deklaracji o podjęciu studiów na tym kierunku oraz oryginału świadectwa dojrzałości, Wydziałowa Komisja Rekrutacyjna postanowiła orzec jak w sentencji decyzji. Odwołanie od powyższej decyzji zostało złożone przez A.S. w zakreślonym terminie. W odwołaniu podała, że w dniu ogłoszenia wyników rekrutacji (22.07.2008 r.) sprawdziła dane ogłoszone na stronie internetowej Uczelni. Informacje były niejasne więc zadzwoniła do Wydziałowego Biura Rekrutacji, gdzie odbyła rozmowę z pracownicą Biura. Po sprawdzeniu numeru kodowego i numeru PESEL powiedziano jej dwukrotnie, że uzyskała 39 punktów. Została również poinformowana, że przy takim wyniku egzaminu nie ma potrzeby przesyłania deklaracji ani oryginału świadectwa. W związku z tym, że uzyskana informacja była niezgodna ze stanem faktycznym (została wprowadzona w błąd), nie przesłała deklaracji i brakujących dokumentów. Odwołująca wniosła o podjęcie decyzji o przyjęciu jej na pierwszy rok studiów stacjonarnych pierwszego stopnia na Wydziale [...] na kierunek [...] w roku akademickim 2008/2009. W wyniku rozpoznania odwołania Rektor Uniwersytetu [...] w P. decyzją z dnia [...] września 2008 r. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu organ odwoławczy podzielił poglądy prawne organu I instancji. Rektor stwierdził, że zgodnie z § 7 ust. 7 i 8 Uchwały Senatu Uniwersytetu [...] w P. nr [...] z dnia 28 maja 2007 r. w sprawie zasad i trybu przyjmowania oraz zakresu egzaminów na studia w roku 2008/2009, kandydaci znajdujący się na wywieszonych listach rankingowych, zobowiązani są do złożenia pisemnej deklaracji podjęcia studiów na danym kierunku i oryginału świadectwa dojrzałości w terminie wyznaczonym przez Wydziałowe Komisje Rekrutacyjne. Niedostarczenie deklaracji i oryginału świadectwa dojrzałości w terminie wyznaczonym jest równoznaczne z rezygnacją z podjęcia kształcenia i powoduje skreślenie z listy kandydatów. Odwołująca nie dostarczyła w wyznaczonym terminie deklaracji i oryginału świadectwa dojrzałości. Wobec powyższego oraz zgodnie z pkt 2 Załącznika "Ważne terminy" do Uchwały nr 26/2008 Senatu Uniwersytetu [...] w P. z dnia 28 lutego 2008 r. w sprawie ustalenia terminów egzaminów wstępnych, terminów składania dokumentów na I rok studiów na rok akademicki 2008/2009 oraz terminów ogłaszania list rankingowych i list przyjętych na studia, brak podstaw do uwzględnienia odwołania. Pismem z dnia 28 listopada 2008 r. A.S. złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, kwestionując wydaną przez Rektora Uniwersytetu [...] w Poznaniu decyzję z dnia [...] września 2008 r. Zdaniem skarżącej decyzja ta została wydana z przekroczeniem przepisów prawa, co winno skutkować jej uchyleniem w całości i odmiennym orzeczeniem co do istoty sprawy. Zaskarżonej decyzji i decyzji ją poprzedzającej skarżąca zarzuciła naruszenie art. 8, 9, 10 i 138 § 1 pkt 2 kpa. W uzasadnieniu skarżąca podniosła m.in., że w decyzji organu II instancji nie odniesiono się w żaden sposób do podniesionych w odwołaniu zarzutów dotyczących nieprawidłowości w przeprowadzonym postępowaniu kwalifikacyjnym. W szczególności nie wyjaśniono, jakie były przyczyny wprowadzenia skarżącej w błąd. Nie podano z jakich powodów, o rzeczywistej ilości punktów skarżąca dowiedziała się dopiero z decyzji Wydziałowej Komisji Rekrutacyjnej, a nie w terminie umożliwiającej jej dostarczenie niezbędnych dokumentów, jeszcze przed wydaniem decyzji. Nie wskazano dlaczego nie uwzględniono faktu, iż skarżąca nie złożyła w terminie wymaganych dokumentów tylko dlatego, że została błędnie poinformowana o ilości uzyskanych punktów, a ponadto została poinstruowana przez pracownika Biura rekrutacyjnego, iż z uwagi na taką właśnie ilość punktów nie ma ich składać. Skarżąca działała w zaufaniu do wiadomości uzyskanych od pracownika Biura. Wydziałowa Komisja Rekrutacyjna postanawiając o nie przyjęciu skarżącej na I rok studiów naruszyła wskazane wyżej naczelne zasady postępowania administracyjnego. Odpowiadając na skargę, Rektor Uniwersytetu [...] w P. podtrzymał argumenty podniesione w zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi. Rektor podniósł także m. in., że okoliczności podnoszone przez skarżącą są całkowicie niezgodne z prawdą i nigdy nie miały miejsca. Na potwierdzenie swoich zarzutów skarżąca nie przedstawiła jakiegokolwiek dowodu. Skarżąca nie podała kiedy, kto i w jaki sposób poinformował ją o braku potrzeby składania wymaganych dokumentów. Nie miała też miejsca rozmowa skarżącej z Wydziałowym Biurem Rekrutacji w dni 22 lipca 2008 r. Nikt skarżącej nie informował o wynikach postępowania rekrutacyjnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga okazała się zasadną. Kontrola Sądu administracyjnego, zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r., nr 153 poz. 1269) i art. 3 § 1 i § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r., nr 153, poz. 1270 ze zm. – dalej jako: ppsa), ogranicza się do badania zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych. Sąd administracyjny dokonał tej kontroli według stanu prawnego i na podstawie akt sprawy, istniejących w dniu wydawania zaskarżonego aktu. Kontrola sądowa decyzji administracyjnych ma na celu m. in. zbadanie, czy w toku podejmowania decyzji organ administracji dokonał ustalenia stanu faktycznego a dokonana ocena tych ustaleń znajduje oparcie w materiale dowodowym i uzasadnieniu decyzji sporządzonym zgodnie z art. 107 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz. U. z 2000 r. nr 98, poz. 1071 ze zm. - dalej kpa), a więc w sposób przekonywujący. Każde bowiem rozstrzygnięcie nawet uznaniowe musi odpowiadać ogólnym kryteriom procedury administracyjnej i opierać się na sprawdzalnych, a więc zobiektywizowanych przesłankach (porównaj wyroki NSA z 24.09.1996 r. SA/Gd 3281/95, z 5.03.1998 r. I SA 984/97). Jednym z istotnych czynników wpływających na umocnienie praworządności w administracji jest obowiązek organów administracyjnych należytego i wyczerpującego informowania stron o okolicznościach faktycznych i prawnych, którymi kierowały się te organy w toku załatwiania spraw. Motywy te powinny znaleźć swój wyraz także w uzasadnieniu faktycznym i prawnym decyzji, bowiem strony mają prawo znać argumenty i przesłanki podejmowanych decyzji. Bez zachowania tego elementu decyzji, strony nie mają możliwości obrony swoich słusznych interesów oraz prowadzenia polemiki z organem - zarówno w odwołaniu, jak też w skardze do Sądu. Niezależnie od powyższego, uzasadnienie stanowi jeden z podstawowych warunków skutecznej kontroli decyzji administracyjnych przez Sąd administracyjny. Prawidłowe uzasadnienie decyzji ma - zdaniem Sądu - nie tylko znaczenie prawne, ale i wychowawcze, bowiem pogłębia zaufanie uczestników postępowania do organów administracyjnych. Wydanie decyzji administracyjnej musi być poprzedzone przeprowadzonym postępowaniem według reguł określonych w kpa. Jeżeli strona postępowania powołuje się w złożonym wniosku bądź odwołaniu na określone fakty lub dokumenty to organ nie może powyższych okoliczności zignorować. W złożonym odwołaniu od decyzji organu I instancji skarżąca wskazała, że w dniu ogłoszenia wyników rekrutacji (22.07.2008 r.) sprawdziła dane ogłoszone na stronie internetowej Uczelni. Informacje były niejasne więc zadzwoniła do Wydziałowego Biura Rekrutacji, gdzie odbyła rozmowę z pracownicą Biura. Po sprawdzeniu numeru kodowego i numeru PESEL powiedziano jej dwukrotnie, że uzyskała 39 punktów. Została również poinformowana, że przy takim wyniku egzaminu nie ma potrzeby przesyłania deklaracji ani oryginału świadectwa. W opinii Sądu, skoro organ odwoławczy nie ustosunkował się w zaskarżonej decyzji do argumentów przedstawionych w odwołaniu, ani nie uzasadnił w pełni swojego rozstrzygnięcia, to zaskarżoną decyzję uznać trzeba za dowolną i wydaną z przekroczeniem granic swobodnego uznania. W odpowiedzi na skargę Rektor Uniwersytetu [...] podniósł, że skarżąca w odwołaniu i skardze powołuje się na określone okoliczności jednak na ich potwierdzenie nie powołuje żadnych dowodów. Zgodnie z zasadą wyrażoną w art. 9 kpa organy administracji publicznej są obowiązane do należytego i wyczerpującego informowania stron o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania administracyjnego. Organy czuwają nad tym, aby strony i inne osoby uczestniczące w postępowaniu nie poniosły szkody z powodu nieznajomości prawa, i w tym celu udzielają im niezbędnych wyjaśnień i wskazówek. Skoro skarżąca nie wskazała dowodów na potwierdzenie swoich twierdzeń to organ odwoławczy winien wezwać skarżącą do przedstawienia takich dowodów, a i sam z urzędu przeprowadzić niezbędne postępowanie dowodowe mające na celu weryfikację podniesionych przez skarżącą okoliczności. Jak wskazała A.S. w piśmie z dnia 27 stycznia 2009 r., organ II instancji w odpowiedzi na skargę kwestionuje, fakt rozmowy z pracownikiem Biura i wywieszenie mylnych wyników rekrutacji w dniu 22 lipca 2008 r., a jednocześnie sam przyznaje, że w tym zakresie nie przeprowadził żadnego postępowania dowodowego. Skarżąca przyznaje, że nie pamięta nazwiska kobiety z którą rozmawiała, lecz jednocześnie dołącza wyciąg z listy połączeń telefonicznych z numeru stacjonarnego rodziców, za miesiąc lipiec 2008, z którego wynika , że w dniu 22 lipca 2008 r. przez 11 min i 36 sekund rozmawiała z pracownikiem Wydziałowej Komisji Rekrutacyjnej. Nadto wskazuje na środki dowodowe jakie winien organ przeprowadzić, na okoliczność: z kim rozmawiała skarżąca, treści przeprowadzonej rozmowy i czy wyniki rekrutacji podane w dniu 22 lipca 2008 r. na stronie internetowej potwierdzają, że w tym dniu przy nazwisku skarżącej widniała cyfra 0 (przesłuchanie pracowników Wydziałowej Komisji Rekrutacyjnej, dane od zarządcy sieci strony internetowej Uczelni - dane wpisane do godziny 11.44, to jest do czasu kiedy skarżąca zadzwoniła do Wydziałowej Komisji Rekrutacyjnej). Na okoliczność, że w dniu 22 lipca 2008 r. listy rankingowe miały wpisane mylne dane zdaniem Sądu wskazuje także treść protokołu z posiedzenia Wydziałowej Komisji Rekrutacyjnej z dnia 1 sierpnia 2008 r. Organy I i II instancji wydający decyzje w niniejszej sprawie nie ustaliły stanu faktycznego sprawy. Dodatkowo, Sąd miał na uwadze, iż uzasadnienie prawne decyzji nie może polegać tylko na powołaniu przez organ wydający ową decyzję, artykułu czy paragrafu przepisu prawa, lecz powinno zawierać umotywowaną ocenę stanu faktycznego w świetle obowiązującego prawa, oraz wskazać, jaki zachodzi związek między tą oceną a treścią rozstrzygnięcia, czego zabrakło w niniejszej sprawie. Powyższe uchybienia stanowiły naruszenie art. 7, art. 9 art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 kpa, które mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Rozpoznając sprawę powtórnie organ orzekający przeprowadzi zawnioskowane przez skarżącą dowody oraz przeprowadzi z urzędu dowód z protokołu z posiedzenia Wydziałowej Komisji Rekrutacyjnej z dnia 1 sierpnia 2008 r. W szczególności organ ustali czy w stosunku do skarżącej dokonano korekty uzyskanych punktów i czy, jak to wynika z protokołu, pracownicy biura rekrutacji poinformowali o powyższym skarżącą. Ustalenia faktyczne, staranną ocenę dowodów i akt subsumcji organ przedstawi w uzasadnieniu decyzji spełniającym wymogi art. 107 § 3 kpa. Tak więc, wobec wykazanych powyżej uchybień proceduralno-prawnych, należało uchylić zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji. Skoro zaskarżone decyzje naruszały prawo procesowe i mogło to mieć istotny wpływ na wynik sprawy, przeto na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w związku z art. 135 ppsa orzeczono jak w sentencji wyroku. /-/ E. Kręcichwost-Durchowska /-/ E. Makosz-Frymus /-/ M. Dybowski Za nieobecnego Sędziego NSA Ewę Makosz-Frymus /-/M.Dybowski KP