IV SA/Po 573/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Maciej Dybowski Sędziowie WSA Danuta Rzyminiak-Owczarczak (spr.) as. sąd. Izabela Kucznerowicz Protokolant sekr. sąd. Agata Tyll po rozpoznaniu w Wydziale IV na rozprawie w dniu 06 marca 2008 r. sprawy ze skargi K. P. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie zawieszenia postępowania administracyjnego uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...] r. nr [...] /-/ I. Kucznerowicz /-/ M. Dybowski /-/ D. Rzyminiak- Owczarczak Postanowieniem z dnia 14 marca 2007 r. Nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. działając na podstawie art. 97 §1 pkt 4 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. nr 98, poz. 1071 ze zm. – dalej w skrócie kpa) zawiesiło postępowanie w sprawie wszczętej na wniosek skarżącej K.P. o stwierdzenie nieważności decyzji Prezydenta Miasta P. Nr [...] z dnia [...]r., wydanej w przedmiocie odmowy przyznania pomocy społecznej w postaci zasiłku celowego ponad przyznane [...] decyzją tego organu z dnia [...] r. nr [...]. Wnioski z dnia [...]r. i [...]r. skarżąca wniosła w terminie do wniesienia odwołania od wskazanej decyzji organu I instancji z dnia [...]r. Kolegium wyjaśniło, iż uwzględniając wnioski strony o stwierdzenie nieważności decyzji Prezydenta Miasta P. Nr [...] z dnia [...]r. wszczęło postępowanie w przedmiotowej sprawie, w swych wnioskach strona wyraźnie akcentowała, iż organ I instancji wskazaną decyzję wydał ponownie w tej samej sprawie, albowiem w tej sprawie wydał w dniu [...]r. decyzję nr [...], która jest tożsamą podmiotowo i przedmiotowo z decyzją z dnia [...]r. Wyjaśniono, iż decyzją z dnia [...]r. Nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. uchyliło w całości decyzję organu I instancji z dnia [...]r. i przekazało sprawę organowi I instancji do ponownego rozpatrzenia. Decyzję z dnia [...]r. strona zaskarżyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w P., w którym skarga ta została zarejestrowana pod sygnaturą [...]. Kolegium dodatkowo wyjaśniło, iż pomimo wniesienia skargi na decyzję z dnia [...]r., organ I instancji ponownie wydał w sprawie decyzję (decyzja z dnia [...]r.), której nieważności strona domaga się. W ocenie Kolegium powyższe uzasadniało zawieszenie postępowania nieważnościowego na podstawie art. 97 §1 pkt 4 kpa do czasu prawomocnego rozstrzygnięcia przez sąd administracyjny sprawy o sygn. [...]. We wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy K.P. zakwestionowała zasadność zawieszenia postępowania, podnosząc, iż na wynik sprawy nie ma wpływu rozstrzygnięcie w sprawie zarejestrowanej pod sygnaturą [...]. Wskazała, iż naruszono przepis art. 97 §1 pkt 4 kpa, a w sprawie nie występuje zagadnienie wstępne w rozumieniu tego przepisu. W ocenie skarżącej celowo przedłuża się postępowanie, aby pozbawić ją środków z pomocy społecznej, do uzyskania których w świetle wyroku sądu ma prawo. Postanowieniem z dnia [...] r. Nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. zaskarżone postanowienie utrzymało w mocy w całości podtrzymując wcześniejszą argumentację. W skardze na powyższe postanowienie K.P. wniosła o wymierzenie organom grzywny i orzeczenie o jej uprawnieniu oraz o obowiązku MOPR w P. Filia Nowe Miasto, ewentualnie o uchylenie postanowienia oraz o nakazaniu SKO niezwłocznego kontynuowania postępowania, o ustalenie, że doszło do nieuzasadnionej zwłoki w rozpatrzeniu sprawy. Wniosła także o zasądzenie na jej rzecz kosztów postępowania w wysokości [...] PLN oraz o skorzystanie przez Sąd z instrumentów prawnych, które mają na celu niedopuszczenie do sytuacji, w której organy administracji za pomocą przepisów prawa doprowadziły do narażenia jej życia, o zasadzenie na jej rzecz kwoty [...] złotych tytułem kosztów całej sprawy, która toczy się od czterech lat. Skarżąca wniosła także o zainicjowanie przez Sąd postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym poprzez skierowanie pytania o zgodność przepisów ustawy Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi z Konstytucją RP w zakresie, w jakim nie pozwalają sądowi administracyjnemu na wydanie orzeczenia rozstrzygającego merytorycznie skargę dotyczącą spraw regulowanych ustawą o pomocy społecznej oraz o stwierdzenie, ze w sprawie naruszono konstytucyjną zasadę bezstronności rozstrzygania spraw. W uzasadnieniu skargi skarżąca podniosła, iż sprawa przedmiotowego zasiłku toczy się od czterech lat i pomimo korzystnego dla niej wyroku (sygn. akt [...]) nadal nie otrzymała decyzji wydanej zgodnie z tym wyrokiem. Podniosła, iż organ zawiesił postępowanie błędnie uznając, iż na wynik sprawy ma wpływ rozstrzygnięcie w sprawie zarejestrowanej pod sygnaturą [...]. Wskazała, iż naruszono przepis art. 97 §1 pkt 4 kpa, a w sprawie nie występuje zagadnienie wstępne w rozumieniu tego przepisu. Wyjaśniła, iż w wyniku wadliwego działania organów pomocowych została pozbawiona środków do życia. W ocenie skarżącej jest szykanowana, także przez władze Spółdzielni Mieszkaniowej "[...]" oraz przedsiębiorstwo energetyczne. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. wniosło o jej oddalenie, w całości podtrzymując argumentację, którą przyjęto wydając zaskarżone postanowienie. Kolegium wyjaśniło, iż skarżąca zaskarżyła decyzję organu I instancji z dnia [...]r. w momencie, gdy akta administracyjne sprawy zostały przekazane przez Kolegium do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w P. w związku ze skargą na decyzję z dnia [...]r. nr [...], a Sąd odmówił ich wypożyczenia. Wyjaśniono, iż zaskarżone postanowienia wydano w oparciu o szczątkowe akta administracyjne sprawy oraz teksty wydanych decyzji, a samo postanowienie nie jest rozstrzygnięciem kończącym postępowanie w sprawie. Na rozprawie przeprowadzonej w dniu [...]r. część żądań zawartych w skardze Wojewódzki Sąd Administracyjny w P. wyłączył do oddzielnego rozpoznania i rozstrzygnięcia uznając, iż K.P. wniosła również skargę na bezczynność organu oraz o wymierzenie organowi grzywny z tytułu niewykonania wyroku Sądu. Skargi zarejestrowane zostały pod sygnaturami [...]oraz [...]. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest zasadna. Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153 poz.1269 ze zm.) Sąd ten sprawuje w zakresie swojej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym § 2 wspomnianego przepisu stanowi, iż kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd sprawując kontrolę sprawdza, czy organ prawidłowo zastosował przepisy prawa materialnego do ustalonego stanu faktycznego a także, czy postępowanie administracyjne przeprowadzone zostało zgodnie z wymogami proceduralnymi. W ocenie Sądu, w niniejszej sprawie zaskarżone postanowienia wydane zostały z naruszeniem przepisów prawa materialnego, co miało wpływ na wynik sprawy. Zgodnie z art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.) kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie. W niniejszej sprawie strona zaskarżyła postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. (dalej: SKO) z dnia [...] r. o wskazanym w rubrum numerze, którym utrzymano w mocy wcześniejsze postanowienie tego organu o zawieszeniu postępowania odwoławczego. Zgodnie z art. 101 § 3 kpa na postanowienie w sprawie zawieszenia postępowania służy stronie zażalenie, stąd zaskarżone postanowienie podlega kontroli sądu administracyjnego. Zaskarżone postanowienie wydane został na podstawie art. 97 §1 pkt 4 kpa zgodnie z którym organ administracji publicznej zawiesza postępowanie, gdy rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd. Pod pojęciem "zagadnienia wstępnego" należy rozumieć sytuację, w której wydanie orzeczenia merytorycznego w sprawie będącej przedmiotem postępowania przed właściwym organem uwarunkowane jest uprzednim rozstrzygnięciem wstępnego zagadnienia prawnego. Powyższe oznacza, że bez rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd wydanie decyzji w danej sprawie nie jest możliwe. Musi wiec istnieć związek przyczynowy pomiędzy rozstrzygnięciem sprawy administracyjnej a zagadnieniem wstępnym, gdy jednocześnie do rozstrzygnięcia tego zagadnienia nie jest właściwy organ administracji rozpoznający sprawę administracyjną, lecz inny organ lub sąd, przy czym w doktrynie podkreśla się, iż sądem w rozumieniu tego przepisu nie jest sąd administracyjny (por. M. Jaśkowska, A. Wróbel, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Zakamycze, wyd. 2005). W przypadku braku takiego związku zawieszenie postępowania na tej podstawie prawnej nie jest możliwe. W niniejszej sprawie rozpatrujące sprawę SKO uznało, iż rozpatrzenie odwołania strony od decyzji z dnia [...]r. jest uzależnione od wyniku innej sprawy – postępowania sądowoadministracyjnego wszczętego w związku ze skargą skarżącej na decyzję SKO z dnia [...]r. Wskazać należy, iż decyzja organu I instancji z dnia [...]r. wydana została w związku z ostateczną decyzją SKO z dnia [...]r., którą uchylona została do ponownego rozpatrzenia wcześniejsza decyzja organu I instancji wydana po wyroku tut. Sądu z dnia [...] r. Wszystkie te rozstrzygnięcia dotyczą wniosku skarżącej z [...] r. o przyznanie zasiłku celowego i wydane zostały w wykonaniu wyroku tut. Sądu. Ostateczna decyzja organu II instancji z dnia [...]r. podlegała wykonaniu, stąd po dniu [...]r. organ I instancji był uprawniony do wydania decyzji, bowiem na mocy decyzji SKO z [...]r. wcześniejsza jego decyzja została uchylona i sprawa skierowana została do ponownego rozpatrzenia, a zarówno organ II instancji jak i Sąd nie wstrzymały jej wykonania. Jednocześnie postępowanie przed SKO, w toku którego wydano zaskarżone postanowienia o zawieszeniu postępowania, wszczęte zostało w wyniku żądania skarżącej w związku z wydaniem decyzji z dnia [...]r. Wskazana zależność ma znaczenie dla rozpatrzenia niniejszej sprawy. Każda z tych decyzji ma bowiem swój odrębny byt prawny, stąd wynik sprawy zarejestrowanej w tut. Sądzie pod sygnaturą [...] nie miał wpływu na wynik postępowania wszczętego przed SKO na wnioski skarżącej z dnia [...]r. i [...]r. Podzielić więc należy argumentację skarżącej, iż rozpatrzenie sprawy przez Kolegium nie wymagało uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego. Takiego zagadnienie bowiem w sprawie wszczętej na wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji z dnia [...]r. nie było. Odnosząc się do argumentacji przytoczonej przez SKO w odpowiedzi na skargę wyjaśnić należy, iż nie dysponowanie przez organ aktami sprawy nie stanowi przesłanki do zawieszenia postępowania na podstawie art. 97 §1 pkt 4 kpa. W takim przypadku organ winien poinformować stronę, iż rozpatrzenie sprawy nastąpi z przekroczeniem terminów określonych w kpa. Natomiast ewentualne przyszłe uchylenie decyzji z dnia 30 sierpnia 2008 r. przez sąd administracyjny stanowiłoby podstawę wznowienia postępowania z art. 145 §1 pkt 8 kpa. Z tych powodów uwzględniając okoliczności sprawy, na zasadzie art. 145 §1 pkt 1 lit. a) ppsa Sąd uchylił zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie z dnia [...] r. /-/ I. Kucznerowicz /-/ M. Dybowski /-/ D. Rzyminiak-Owczarczak